Supreme Court dismissed police pension appeal, ruling administrative procedure errors do not constitute material law violations.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal against a social security court decision denying a higher police pension. The applicant argued that the pension calculation violated constitutional rights and the Act on Pension Provision for Police Officers, claiming the statutory rate was insufficient. The court held that administrative procedural errors fall outside the scope of cassation review, which strictly examines material law violations, thus rejecting the claim. Consequently, the original decision upholding the lower pension amount was confirmed.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 398 § 1 k.p.c.; Art. 3 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji; Cassation review is limited to material law violations and does not cover administrative procedural defects or procedural errors in administrative decisions.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II UK 103/15 POSTANOWIENIE Dnia 15 października 2015 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Gudowska w sprawie z wniosku J. D.przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Warszawieo wysokość emerytury policyjnej,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 15 października 2015 r.,skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawiez dnia 17 września 2014 r., sygn. akt III AUa 1846/13, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 17 września 2014 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację J. D. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 22 maja 2013 r., oddalającego jego odwołanie od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 sierpnia 2010 r. w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury policyjnej od dnia 1 września 2010 r. na kwotę 2.118,09 zł. Sąd przyjął, że organ rentowy prawidłowo zastosował przepisy art. 15b w związku z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (jednolity tekst:
Dz.U. z 2013, poz. 667; dalej „ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy”), zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 3 marca 2011 r., II UZP 2/11 (OSNP 2011 nr 15-16, poz. 210) i ustaleniem, że ubezpieczony w okresie od dnia 15 września 1963 r. do dnia 15 marca 1985 r. pełnił służbę w organach bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz.U. z 2013 r. poz. 1388; dalej „ustawa lustracyjna”).
Skarga kasacyjna ubezpieczonego, obejmująca wyrok Sądu drugiej instancji w całości i zawierająca wniosek o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, została oparta na podstawie naruszenia prawa materialnego: – art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U.
Nr 24, poz. 145; dalej „ustawa zmieniająca”) w związku z art. 2 tej ustawy przy jednoczesnym powołaniu w podstawie prawnej decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA wyłącznie przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy. Skarżący stwierdził, że art. 3 ust. 2 ustawy zmieniającej - przez użycie zwrotu „świadczenia przyznane na podstawie ustawy, o której mowa w art. 2” - skierowany jest wyłącznie do osób pobierających emerytury na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy i nie obejmuje emerytów z ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej i ich rodzin (Dz.U. z 1983 r.
Nr 46, poz. 201 ze zm.), a tego dotyczy jego wypadek,– art. 15b ust. 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy w związku z art. 3 ust. 2 ustawy zmieniającej, – przez zastosowanie przy wydaniu decyzji trybu przewidzianego w tym przepisie, zamiast trybu przewidzianego w art. 155 w związku z art. 180 k.p.a. i art. 11 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, – przez zastosowanie tych przepisów z naruszeniem art. 6 ust. 1 - ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 14 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, w którym wyrażono prawo jednostki do równego traktowania.Skarżący zarzucił także naruszenie art. 233 § 1 i art. 316 § 1 k.p.c.We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, które sformułował szeroko, przytaczając uzasadnienie podstaw zaskarżenia, oraz nawiązując do zasadności skargi, która jest oczywista, gdyż „sądy akceptują obniżanie emerytury policyjnej funkcjonariuszom, którzy pobierali emeryturę milicyjną w niepełnym wymiarze po zwolnieniu ich ze służby w latach osiemdziesiątych XX wieku, a następnie, po utworzeniu Urzędu Ochrony Państwa, do służby w tym organie bezpieczeństwa państwa i bez specjalnej weryfikacji zostali bez jakichkolwiek zastrzeżeń przyjęci do Urzędu Ochrony Państwa i późnej do Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz w końcu podlegali zwolnieniu ze służby tylko dlatego, że nabyli uprawnienie do emerytury policyjnej w wymiarze maksymalnym”.Skarżący złożył również wniosek o zwrócenie się przez Sąd Najwyższy do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wydanie orzeczenia prejudycjalnego na podstawie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, czy prawo wspólnotowe, w szczególności art. 6 ust. 1 - ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 14 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w którym wyrażono prawo jednostki do równego traktowania zezwala Rzeczpospolitej Polskiej, jako państwu członkowskiemu, na utrzymywanie art. 15b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, zgodnie z którym ustalono dyskryminujący przelicznik wymiaru podstawy emerytury wynoszący 0,7% za każdy rok służby w organach bezpieczeństwa państwa w latach 1944-1990, oraz czy to prawo, w którym wyrażono nakaz ochrony mienia, w tym w szczególności praw nabytych ustawą, zezwala Rzeczpospolitej Polskiej, jako państwu członkowskiemu Unii Europejskiej, na utrzymywanie art. 3 ust. 2 ustawy zmieniającej, którym nakazano weryfikację praw słusznie nabytych przez jednostki wobec osób, które dotąd otrzymywały już świadczenia przyznane w ustawie emerytalnej wcześniej obowiązującej, zachowane w nowej ustawie emerytalnej, potwierdzającej ich przysługiwanie w takiej wysokości jak dotąd i następnie zmieniane wskutek nowelizacji na niekorzyść jednostki, tak jakby były świadczeniami przyznanymi dopiero przez ustawę nową, a nie świadczeniami zachowanymi.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeżeli zachodzi nieważność postępowania lub jeżeli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.Powoływanie się we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na niejasność interpretacji omawianych przepisów nie ma uzasadnienia. Sugerowana przez skarżącego niepewność co do wykładni art. 15b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy polega wyłącznie na zakwestionowaniu sposobu ustalenia wysokości emerytury policyjnej z uwzględnieniem wprowadzonej od dnia 16 marca 2009 r. zmiany zasad obliczania wysokości emerytury dla osób, które pozostawały w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. i pełniły służbę w organach, o których mowa w art. 2 ustawy lustracyjnej.Kwestia ta nie stanowi przyczyny kasacyjnej, gdyż została już wyjaśniona, a problem wskazany w skardze był przedmiotem wielu rozstrzygnięć.
Przede wszystkim Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 24 lutego 2010 r., K 6/09 (OTK-ZU 2012 Seria A 2010 Nr 2, poz.
15) potwierdził zgodność art. 15b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy z art. 2, art. 10, art. 30, art. 32 i art. 67 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Jednocześnie stwierdził, że przepis ten nie jest niezgodny z art. 42 Konstytucji. Także Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 3 marca 2011 r., II UZP 2/11 (OSNP 2011 nr 15-16, poz. 210) przyjął, że za każdy rok pełnienia służby w latach 1944-1990 w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy lustracyjnej, emerytura – stosownie do art. art. 15b ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy – wynosi 0,7% podstawy jej wymiaru, co oznacza, że wysokość emerytury wyliczanej wyłącznie za okresy pełnienia takiej służby może być niższa od 40% podstawy wymiaru tego świadczenia.
Stanowisko to zostało potwierdzone w wyroku z dnia 14 maja 2013 r. Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, Czwarta Sekcja w połączonych sprawach nr 15189/10, 16970/10, 17185/10, 18215/10, 18848/10, 19152/10, 19915/10, 20080/10, 20705/10, 20725/10, 21259/10, 21270/10, 21279/10, 21456/10, 22603/10, 22748/10 i 23217/10, Cichopek i inni przeciwko Polsce oraz w późniejszych orzeczeniach Trybunału.W szczególności, w powołanej uchwale Sąd Najwyższy, usuwając niejasności, stwierdził, że żaden rodzaj ani sposób wykładni zawartego w art. 15b ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy odesłania do art. 15 tej ustawy nie daje osobom, które pełniły w latach 1944-1990 służbę w organach bezpieczeństwa państwa, „możliwości prawnych ani argumentów prawnych lub prawniczych do domagania się ustalenia wysokości należnych im emerytur z zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy od innej podstawy wymiaru niż 0,7% za każdy rok pełnienia służby w wymienionych w art. 2 organach bezpieczeństwa państwa.
Przeciwnie, poddane analizie przepisy są jednoznacznie czytelne, a przeto jasne i niewymagające szczególnie pogłębionej analizy prawnej ani prawniczej”.Ustalenie zakresu podmiotowego art. 3 ust. 2 ustawy zmieniającej nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego, skoro według zasad wykładni literalnej art. 58 ust. 1 stawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, osobom, którym w dniu wejścia w życie ustawy przysługiwały emerytury i renty na podstawie przepisów dotychczasowych, wysokość tych świadczeń ustalało się na nowo z urzędu, według zasad określonych w nowej ustawie.
Tryb przyjęty przez organ rentowy, w jakim dokonano zamiany decyzji w przedmiocie wysokości świadczeń emerytalnych, usuwa się natomiast spod kontroli kasacyjnej; postępowanie sądowe, w tym w sprawach z zakresu prawa ubezpieczeń społecznych, skupia się na wadach wynikających z naruszenia prawa materialnego, a kwestia wad decyzji administracyjnych spowodowanych naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego pozostaje poza jego przedmiotem. Naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stanowi przesłanki wzruszenia decyzji przez sąd pracy i ubezpieczeń społecznych, więc także w tym aspekcie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie są przez ten sąd stosowane (por. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 1980 r., III CZP 43/80, OSNCP 1981 nr 8, poz. 142, z dnia 27 listopada 1984 r., III CZP 70/84, OSNCP 1985 nr 8, poz. 108 oraz z dnia 21 września 1984 r., III CZP 53/84, OSNCP 1985 nr 5-6, poz. 65).Mając to na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji (art. 3989 § 1 k.p.c.).