Supreme Court allows appeal against refusal of request for judgment reasoning due to late filing, ruling on substance over form.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned the appellate court's refusal to accept a request for judgment reasoning, ruling that the defense's appeal was valid. Although the defense submitted a letter late in March, they had previously filed a substantive request for reasoning on November 12, 2025, just six days after the first-instance verdict. The court held that the lower court erred by judging the request solely on its formal label and literal text rather than its actual content and the defendant's clear intent to challenge the conviction.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 422 § 1 k.p.k.; Art. 18 k.p.k.: A court must evaluate a procedural request based on its substantive content and the actual will of the party, rather than strictly adhering to its formal designation or literal wording, especially when the context reveals a genuine intent to participate in proceedings.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
II KZ 25/26 POSTANOWIENIE Dnia 2 lipca 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie K. P.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 lipca 2026 r. zażalenia obrońcy skazanego na zarządzenie Przewodniczącej X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 11 marca 2026 r., sygn. akt X Ka 915/25, o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 6 listopada 2025 r., sygn. akt X Ka 915/25, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł : uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 11 marca 2026 r., sygn. akt X Ka 915/25, Przewodnicząca X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie odmówiła przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 6 listopada 2025 r., sygn. akt X Ka 915/25, uznając że został on złożony po terminie. Zażalenie na zarządzenie wniósł obrońca skazanego zarzucając „naruszenie art. 422 § 1 i 3 k.p.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że Skazany złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Sądu Odwoławczego po terminie, podczas gdy z akt sprawy wynika, że wniosek ten skazany złożył już w dniu 12 listopada 2025 r., tj. przed upływem terminu dla złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego”Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zażalenie obrońcy skazanego uznać należało za zasadne, a zatem zasługiwał na uwzględnienie zawarty w nim wniosek.
Wprawdzie prawidłowo oceniła Przewodnicząca X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie, że pismo złożone przez skazanego do akt sprawy 10 marca 2026 r. (k.943) zostało złożone z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 422 § 1 k.p.k. Jednak w sprawie tej skazany złożył już uprzednio - 12 listopada 2025 r. - wniosek o sporządzenie uzasadnienia wydanego w jego sprawie wyroku (k.800). Wniosek ten został zatem złożony do akt sprawy 6 dni po wydaniu wyroku Sądu II instancji, tj. Sądu Okręgowego w Warszawie. Został on wprawdzie skierowany do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Woli w Warszawie i oznaczony jako wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu I instancji, jednak oczywistym powinno być, że układ okoliczności tej sprawy – w tym rozpoznanie apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego przez Sąd Okręgowy w Warszawie przed tą datą, wydanie wyroku przez Sąd odwoławczy i oceniana w tym kontekście sama treść osobistego wniosku skazanego oraz innych składanych przez skazanego wniosków zalegających w aktach sprawy nakazywały dokonanie oceny znaczenia wniesionego wniosku według jego istoty, a nie według samego oznaczenia.
Również Sąd Rejonowy dla Warszawy-Woli w Warszawie, ze względu na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia ze wskazaniem wprawdzie na wyrok Sądu I instancji, jednak już po wydaniu wyroku Sądu II instancji, winien był dokonać oceny znaczenia tego wniosku według jego treści w zgodzie z art. 18 k.p.k. – tj. oceny w realiach konkretnej sytuacji procesowej i w kontekście innych czynności podejmowanych przez autora wniosku, skoro ratio legis tego przepisu, a zatem odczytanie rzeczywistej woli autora wniosku, nie zaś wyłącznie jego formalne brzmienie, powinno mieć znaczenie decydujące (por. postanowienie SN z 7 marca 2025, V KZ 51/240).
Zatem Sąd winien wezwać wnioskodawcę w trybie uzupełnienia braków formalnych wniosku o wskazanie czego się domaga w aktualnym układzie procesowym, ew. przekazać wniosek Sądowi odwoławczemu celem oceny jego treści i znaczenia. Dostrzec należy, że skazany wielokrotnie wskazywał w swoich pismach m.in. na chęć udziału w postępowaniu, kwestionowania skazania, zapewnienia mu kontaktu z obrońcą z urzędu, którego dane utracił, pobyt w zakładzie karnym. Tymczasem Sąd Rejonowy rozpoznał wniosek w zgodzie z jego literalnym brzmieniem i uznając go za spóźniony nie uwzględnił go postanowieniem z 12 grudnia 2025 r. (k. 807), zaś postanowieniem z dnia 18 marca 2026 r. po rozpoznaniu zażalenia na to postanowienie (k. 965) Sąd Okręgowy w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie i postępowanie w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku Sądu I instancji umorzył jako bezprzedmiotowe, a to wlaśnie wobec wydania wyroku przez Sąd II instancji w tej sprawie.
W tym okolicznościach uznać należało, że zażalenie jest zasadne i winno skutkować uchyleniem zarządzenia i ponownym rozpoznaniem kwestii znaczenia wniosku skazanego o sporządzenie uzasadnienia wydawanych w jego sprawie orzeczeń oraz wyraźnie deklarowanej woli kwestionowania zapadłych w jego sprawie orzeczeń, do czego ma pełne prawo.Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. [J.J.][r.g.]