Supreme Court dismisses appeal as inadmissible because Criminal Procedure Code amendments apply only to cases filed after June 30, 2015.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland dismissed the appeal lodged by the defendant and his defense attorney against the appellate court's refusal to accept a complaint. The appellate court had rejected the complaint because the indictment was filed in 2009, prior to the July 1, 2015, effective date of new procedural amendments. The Supreme Court agreed that the new Chapter 55a of the Criminal Procedure Code, introducing the complaint mechanism, applies exclusively to cases where the indictment was submitted after June 30, 2015. Consequently, the appeal was deemed inadmissible under Article 430 § 1 of the Criminal Procedure Code.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k.; Art. 430 § 1 k.p.k.: The complaint against a cassation judgment of an appellate court is admissible only in cases where the indictment was filed after June 30, 2015, as the relevant procedural amendments do not apply retroactively to earlier cases.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II KZ 17/17 POSTANOWIENIE Dnia 13 czerwca 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie T. P. oskarżonego o czyn z art. 296 § 1 k.k. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 czerwca 2017 r., zażaleń oskarżonego i jego obrońcy na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 marca 2017 r., sygn. akt II WSU (…), o odmowie przyjęcia skargi złożonej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt II AKa (…), p o s t a n o w i ł pozostawić zażalenia bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. II AKa (…), Sąd Apelacyjny w (…) uchylił wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 6 lipca 2016 r., sygn. akt VIII K (…), m.in. wobec T. P. i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania. W dniu 24 marca 2017 r. do Sądu Apelacyjnego w (…) obrońca oskarżonego skierował na podstawie art. 539a § 1 k.p.k. skargę na wyrok tego Sądu. Zarządzeniem z dnia 29 marca 2017 r. Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…) na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k. odmówił przyjęcia skargi wniesionej przez obrońcę oskarżonego podnosząc w uzasadnieniu, że akt oskarżenia w rozpoznawanej sprawie wpłynął do Sądu Okręgowego w W. w dniu 7 grudnia 2009 r., a więc przed dniem 1 lipca 2015 r., dlatego też przepisy Rozdziału 55a k.p.k. w brzmieniu ustalonym ustawą nowelizującą z dnia 11 marca 2016 r. nie mogą mieć w rozpoznawanym przypadku zastosowania.Zarządzenie to zaskarżyli oskarżony i jego obrońca zarzucając obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść rozstrzygnięcia, a to art. 539a § 1 k.p.k. w zw. z art. 28 oraz art. 25 ust. 1 i 2 oraz art. 21 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw poprzez bezpodstawne przyjęcie, że z tych przepisów wynika norma, iż instytucja skargi do Sądu Najwyższego, o której mowa w rozdziale 55a Kodeksu postępowania karnego może być stosowana wyłącznie w postępowaniach, w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r.W konkluzji skarżący wnieśli o uchyleniu zaskarżonego zarządzenia i o przyjęcie skargi do rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenia oskarżonego i jego obrońcy są niedopuszczalne z mocy prawa, dlatego też należało pozostawić je bez rozpoznania, stosownie do art. 430 § 1 k.p.k.W przywołanym w zarządzeniu postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 2016 r., IV KZ 39/16 (OSNKW 2016, z. 10, poz. 70), zaakceptowanym m.in. w postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 24 sierpnia 2016 r., IV KS 1/16, z dnia 14 września 2016 r., V KS 1/16, z dnia 30 września 2016 r., III KZ 53/16, z dnia 20 grudnia 2016 r., II KZ 45/16 i z dnia 30 maja 2017 r., II KZ 15/17 (por. także uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2016 r., I KZP 10/16), Sąd uznał, że „nie zachodziła potrzeba odwoływania się do normy intertemporalnej, zawartej w art. 21 ustawy nowelizującej z dnia 11 marca 2016 r., nakazującej - w wypadku wątpliwości co do wersji ustawy, którą należy zastosować - stosowanie Kodeksu postępowania karnego w znowelizowanym brzmieniu. (…) zwłaszcza wobec jednoznacznie brzmiącego art. 25 ust. 2 w zw. z ust. 1 tej ustawy, (…).
W tym przepisie ustawodawca wprost stwierdził, że przepisy Rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego stosuje się w postępowaniach, o których mowa w ust. 1 art. 25 - czyli takich, w których akt oskarżenia wniesiono na podstawie dotychczasowych przepisów po dniu 30 czerwca 2015 r. To jednoznaczne odesłanie do kategorii spraw, której wyznacznikiem jest data wniesienia aktu oskarżenia, powoduje, że w pozostałych sprawach, w których został on wniesiony przed dniem 1 lipca 2015 r., przepisy o skardze na wyrok kasatoryjny zastosowania nie znajdują.
W ustawie nowelizującej nie ma także przepisu nakazującego „chwytanie w locie” spraw przez przepisy znowelizowane (...). Wyraźne uregulowanie kwestii temporalnej stosowania instytucji skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego w art. 25 ust. 2 tej ustawy sprawia, że nawet w wypadku przyjęcia istnienia ogólnej zasady (i to niezależnie czy wywodzonej z jakiegoś szczególnego zapisu ustawy nowelizującej), dającej prymat ustawie w nowym brzmieniu, przepisy Rozdziału 55a k.p.k. nie znalazłyby zastosowania.Rezultat uzyskany w wyniku zastosowania językowych reguł wykładni art. 25 ustawy nowelizującej wsparty jest także wykładnią celowościową.
Skarga na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego została bowiem przewidziana jako element wspierający nowy, apelacyjno-reformatoryjny model orzekania przez sądy odwoławcze (zob. także uzasadnienie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, Druk nr 207 Sejmu VIII Kadencji, s. 11). Związane jest to z nowym brzmieniem art. 437 § 2 k.p.k. (obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r.), który jedynie w ściśle określonych przypadkach pozwala sądowi odwoławczemu na uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Skarga na taki wyrok sądu odwoławczego uprawnia więc strony postępowania karnego do zainicjowania instancyjnej kontroli prawidłowości uchylenia się przez sąd odwoławczy od reformatoryjnego rozstrzygnięcia w postępowaniu apelacyjnym. Przy brzmieniu art. 437 k.p.k. sprzed nowelizacji (obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r.) funkcjonowanie takiej skargi nie miałoby racji bytu, albowiem art. 437 § 2 k.p.k. nie zawierał żadnych skonkretyzowanych ograniczeń uchylenia wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Funkcjonowanie skargi w ówczesnych warunkach było więc wykluczone. Z tych samych względów niecelowe byłoby rozszerzanie zastosowania obecnie wprowadzonej instytucji na sprawy, w których zastosowanie znalazł „stary” art. 437 § 2 k.p.k.Gdy zważyć, że art. 437 § 2 k.p.k., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r., znajdzie zastosowanie dopiero do spraw, w których akty oskarżenia wniesiono po dniu 30 czerwca 2015 r. (zob. art. 36 pkt 2 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, Dz.
U. z 2013 r. poz. 1247 z późn. zm.), jasne staje się, dlaczego ustawodawca w art. 25 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej z 2016 r. odwołuje się właśnie do tej daty”.W rozpoznawanej sprawie akt oskarżenia wpłynął do Sądu Okręgowego w W. w dniu 7 grudnia 2009 r., a więc przed dniem 1 lipca 2015 r., przepisy Rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego, w brzmieniu ustalonym ustawą nowelizującą z dnia 11 marca 2016 r., nie miały więc w tym postępowaniu zastosowania. Z tego powodu pismo obrońcy oskarżonego nazwane skargą, powinno skutkować podjęciem przez prezesa czynności o charakterze administracyjnym, tj. poinformowania obrońcy o tym, że w niniejszej sprawie skarga taka nie służy.
Podstawy do wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia skargi nie stanowił w tych okolicznościach przepis art. 530 § 2 w zw. z art. 539f k.p.k., bowiem stosownie do art. 25 ust. 2 w zw. z ust. 1 ustawy nowelizującej, nie miał zastosowania. Z tego powodu wydawanie zarządzenia o odmowie przyjęcia wniesionej skargi wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia zażalenia, a następnie przyjęcie i przedstawienie Sądowi Najwyższemu zażaleń oskarżonego i obrońcy było niezasadne (analogiczne stanowisko Sąd Najwyższy zajmował w sprawach, w których uznawał, że zażalenie nie przysługuje od określonego orzeczenia albo zarządzenia – m.in. postanowienia: z dnia 22 marca 2000 r., V KZ 23/00, OSNKW 200, z. 5-6, poz. 52; z dnia 6 kwietnia 2000 r., III KZ 30/00, LEX nr 41463; z dnia 13 czerwca 2000 r., III KZ 61/00, LEX nr 43884 czy z dnia 14 czerwca 2013 r., IV KZ 30/13, OSNKW 2013, z. 9, poz. 82).Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że przepisy Rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego, wprowadzone ustawą z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. z 2016 r. poz. 437), wprowadzające instytucję skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego, mają zastosowanie jedynie w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r. Stąd też zażalenia oskarżonego i obrońcy oskarżonego T. P. należało na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. pozostawić bez rozpoznania.