Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II KS 10/21 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal against cassation ruling remanding drug possession case for retrial.

Numero d'incarto II KS 10/21
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the defense's appeal against the District Court's cassation ruling, which had remanded the case for a retrial. The defense argued that the lower court violated procedural rules by remanding the case without clear evidence of a need for a full new trial or by misapplying the ne bis in idem principle. The court held that the cassation ruling was justified because the evidence clearly indicated the defendant's possession of drugs, making a new trial necessary to establish guilt under the ne bis in idem rule.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 539a § 3 k.p.k.; Art. 454 § 1 k.p.k.: A cassation ruling remanding a case for retrial is valid when the appellate court finds that the evidence supports a conviction, as the ne bis in idem rule applies to prevent double jeopardy after a new trial has been ordered.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation appeal ne bis in idem drug possession retrial remand procedural violation imputazione per reati di stupefacenti accusa penale testimonianza inattendibile

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 539a § 3 k.p.k.
Powołanie się przez Sąd Odwoławczy na tę przesłankę, istotnie wskazaną w art. 539a § 3 k.p.k. jako na jedną z podstaw wydania orzeczenia kasatoryjnego było bowiem po prostu zbędne.
Art. 454 § 1 k.p.k.
i nie aktualizuje zakazu określonego w art. 454 § 1 k.p.k.
Art. 539f k.p.k.
454 § 1 k.p.k.Mając to wszystko na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu, o kosztach za postępowanie skargowe rozstrzygając na podstawie art. 539f k.p.k. w zw.
Art. 527 § 2 k.p.k.
art. 454 § 1 k.p.k
i nie aktualizuje zakazu określonego w art. 454 § 1 k.p.k.
art. 439 § 1 k.p.k
skarga od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania może być wniesiona wyłącznie z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k.
art. 437 k.p.k
lub naruszenia art. 437 k.p.k., przy czym w § 2 tego ostatniego przepisu ustanowiono, że sąd odwoławczy może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania wyłącznie w wypadkach wskazanych w art.
art. 454 k.p.k
439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k.
art. 527 § 2 k.p.k
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II KS 10/21 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński w sprawie R. G. oskarżonego o przestępstwo z art. 64 ust.1 i 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. (tj. DZ.U. z 2017r., poz. 783 ze zm.) o przeciwdziałaniu narkomanii, po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu, w dniu 27 lipca 2021 r., skargi jego obrońcy na wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 4 grudnia 2020r., sygn. akt V Ka (…), uchylający wyrok Sądu Rejonowego w C. z dnia 17 lipca 2019r., sygn. akt II K (…) w odniesieniu do tego czynu i przekazujący sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. postanowił oddalić skargę; obciążyć oskarżonego kosztami postępowania skargowego.

UZASADNIENIE

R. G. został oskarżony m.in. o to, że „w lutym 2016 r. w okolicach P. działając wspólnie i w porozumieniu z M. B., S. J., A. K. i inną osobą, dokonali zaboru, od mężczyzny o imieniu P. z L., substancji psychotropowej w postaci 5 kilogramów amfetaminy w paście”, tj. o czyn z art. 64 ust. 1 i 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Wyrokiem z dnia 17 lipca 2019r., sygn.akt II K (…), Sąd Rejonowy w C. uniewinnił go od zarzutu popełnienia tak opisanego czynu.Po rozpoznaniu apelacji wywiedzionej od tego wyroku m.in. przez prokuratora, na niekorzyść R.

G., Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 4 grudnia 2020r., sygn.akt V Ka (…), uchylił zaskarżony wyrok Sądu I instancji w części uniewinniającej go i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego rozpoznania w tym zakresie.Skargę od tego wyroku, w trybie art. 539a § 1, 2 i 3 k.p.k., wywiódł obrońca R. G. zarzucając: „naruszenie art. 437 § 2 zd. drugie k.p.k. poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż konieczność poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych dotyczących czynu zabronionego zarzucanego R. G. stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, podczas gdy przesłanka ta nie mieści się w kręgu podstaw do wydania wyroku kasatoryjnego wymienionych w naruszonym przepisie i tym samym nie aktualizuje zakazu określonego w art. 454 § 1 k.p.k., nadto w sytuacji, gdy Sąd Odwoławczy powołuje się także na konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości, podczas gdy potrzeba taka nie zachodzi i nie została w żaden sposób przez Sąd II instancji wykazana, natomiast powołanie się przez Sąd Odwoławczy na obie wymienione przesłanki jako podstawy uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Rejonowy także narusza wskazany przepis proceduralny, gdyż równoczesne ich zaistnienie nie jest możliwe”.W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie tego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w P. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Skarga nie jest zasadnaZgodnie z art. 539a § 3 k.p.k. skarga od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania może być wniesiona wyłącznie z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k. lub naruszenia art. 437 k.p.k., przy czym w § 2 tego ostatniego przepisu ustanowiono, że sąd odwoławczy może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.

Zatem jedną z przesłanek wydania wyroku kasatoryjnego jest konieczność, po uchyleniu przez sąd odwoławczy zaskarżonego na niekorzyść skazanego wyroku, przekazania sprawy do ponownego rozpoznania a to ze względu na reguły ne peius, czyli wtedy, gdy sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został w postępowaniu pierwszoinstancyjnym uniewinniony. Trafnie, w związku z tym zauważa w skardze obrońca oskarżonego G., że konieczność poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych dotyczących czynu zabronionego zarzuconego w akcie oskarżenia nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonego orzeczenia skazującego sądu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania bowiem okoliczność ta, sama w sobie, nie mieści się w kręgu podstaw do wydania wyroku kasatoryjnego wymienionych w art. 539a § 3 k.p.k. i nie aktualizuje zakazu określonego w art. 454 § 1 k.p.k.

W realiach przedmiotowej sprawy rzecz jednak w tym, że w istocie to nie konieczność poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych, dotyczących czynu zabronionego zarzuconego oskarżonemu w akcie oskarżenia, tj. czynu kwalifikowanego tam z art. 64 ust.1 i 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. (t.j. DZ.U. z 2017r., poz. 783 ze zm.) o przeciwdziałaniu narkomanii, legła u podstaw wydanego przez Sąd Okręgowy w P. orzeczenia kasatoryjnego. Owszem, Sąd ten, jako odwoławczy, dostrzegł taką konieczność, ale jedynie w sferze ustaleń faktycznych odnoszących się do ilości narkotyków skradzionych „mężczyźnie o imieniu P.” oraz celu w jakim oskarżony G. je posiadł, przyjmując, że ich dokonanie jest niezbędne dla prawidłowej oceny prawnej jego przestępnego działania, opisanego w wyjaśnieniach J. i zeznaniach B..

Natomiast to, że oskarżony G. popełnił przestępstwo co najmniej posiadania narkotyków, w świetle depozycji tych osób – zdaniem Sądu odwoławczego – jest niewątpliwe, zwłaszcza wobec uznania ich przez Sąd I instancji za wiarygodne. Skoro tak, to w przekonaniu Sądu odwoławczego - bo tak należy odczytywać mało precyzyjne wywody tego Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku zaskarżonego skargą – skazanie G. za czyn zarzucony mu w pkt. I aktu oskarżenia jest nieuniknione i oczywiste, a temu na przeszkodzie stoją reguły ne peius wymienione w art. 437 § 1 i 3 k.p.k. do których odnosi się art. 454 k.p.k. zaś konieczność dokładniejszego przesłuchania J. i B. i ustalenia szczegółowych okoliczności faktycznych wskazanych w tymże uzasadnieniu samoistnie nie miała wpływu na rozstrzygnięcie kasatoryjne.

Wszak z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika wprost, że Sąd odwoławczy wskazał, że: „ kwestionowane w apelacji ustalenie faktyczne sądu rejonowego, iż oskarżony R. G. w ogóle nawet nie posiadał narkotyków ( karta 8 uzasadnienia wyroku ) których dotyczy zarzut aktu oskarżenia, jawi się jako błędne, co miało wpływ na treść skarżonego wyroku; oczywiście reguła na peius - art. 454 par 1 kpk której apelujący prokurator nie respektuje, nie pozwalała sądowi odwoławczemu na uwzględnienie wniosku apelacyjnego o zmianę wyroku w omawianym zakresie i skazanie oskarżonego za czyn, od którego został on uniewinniony w pierwszej instancji, co ostatecznie musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy w tym zakresie sądowi pierwszej instancji, celem poczynania w tym zakresie prawidłowych ustaleń faktycznych i ich ewentualnego (w razie ustalenia, iż oskarżony posiadał narkotyki) prawidłowego zakwalifikowania na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii”.

Zastrzec w tym miejscu należy, że zwrot użyty we fragmencie cyt. wyżej części uzasadnienia „(w razie ustalenia, iż oskarżony posiadał narkotyki)” nie oznacza bynajmniej, by Sąd odwoławczy miał w tej mierze jakiekolwiek wątpliwości (skoro apelację prokuratora uznał za zasadną), a jedynie tyle, że w sferze oceny zasadności apelacji prokuratorskiej Sąd I instancji ponownie rozpoznający sprawę ma pełną samodzielność jurysdykcyjną. Jest prawdą, że zawarta w § 1 art. 454 k.p.k. reguła ne peius – na co też trafnie wskazano w skardze, odnosi się tylko do „skazania”, co oznacza, iż nie dotyczy możliwości uchylenia wyroku uniewinniającego i umorzenia postępowania lub zmiany wyroku uniewinniającego i warunkowego umorzenia postepowania.

Jednak rozstrzygnięcie sądu odwoławczego wykorzystujące taką możliwość może zapaść tylko wyjątkowo, tj. wtedy, gdy sprawstwo oskarżonego nie budzi żadnych wątpliwości, także w sferze jego oceny prawnej. W przedmiotowej sprawie, jeśli przyjąć za bezsporne, że oskarżony wszedł w posiadanie narkotyków należących do „mężczyzny o imieniu P.” to z całą pewnością, jako oczywistość nie jawiła się możliwość umorzenia postępowania ze względu na znikomy czy nieznaczny stopień szkodliwości jego czynu. Wreszcie, odnosząc się do argumentacji podniesionej w uzasadnieniu skargi wskazującej na wątpliwości odnośnie do tego, czy czyn oskarżonego mający polegać na wejściu w posiadanie narkotyków należących do P. z L., bez jego wiedzy i zgody choć nie będący kradzieżą w rozumieniu z art. 64 ust. 1 i 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii mieści się w granicach „tożsamości” z czynem zarzuconym mu w akcie oskarżenia, zauważyć należy, iż są one całkowicie bezpodstawne.

Wszak oskarżonemu G. zarzucono, że działając wspólnie i w porozumieniu z M. B., S. J., A. K. i inną osobą, dokonali zaboru, od mężczyzny o imieniu P. z L., substancji psychotropowej w postaci 5 kilogramów amfetaminy w paście” a więc wejście w jej posiadanie właśnie przez „zabór”, tyle że wedle aktu oskarżenia takie działanie wypełnia znamiona kradzieży w rozumieniu wspomnianego art. 64 ust. 1 i 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zastrzec na koniec należy, że sposób odkodowania przyczyn wydania przez Sąd Okręgowy w P. orzeczenia kasatoryjnego w przedmiotowej sprawie nie oznacza, że w konsekwencji Sąd Najwyższy aprobuje dokonane przez ten Sąd odwoławczy rozstrzygnięcie w jego aspekcie merytorycznym bowiem ocena trafności tego wyroku w tym aspekcie nie podlega kontroli w postępowaniu ze skargi na wyrok sądu odwoławczego.

Sąd Najwyższy w takim postępowaniu nie jest przecież Sądem trzeciej czy nadzwyczajnej instancji. Trzeba też zauważyć, że przy takim, jak wyżej przedstawiony, sposobie odkodowania przyczyn wydania przez Sąd Okręgowy w P. orzeczenia kasatoryjnego traci na znaczeniu ta część argumentacji zawartej w skardze, która zmierzała do wykazania, że w sprawie nie zachodziła i nie została przez Sąd II instancji wykazana potrzeba przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie czynu zarzuconego oskarżonemu w pkt. I aktu oskarżenia na nowo, w całości.

Powołanie się przez Sąd Odwoławczy na tę przesłankę, istotnie wskazaną w art. 539a § 3 k.p.k. jako na jedną z podstaw wydania orzeczenia kasatoryjnego było bowiem po prostu zbędne. Podsumowując; skoro Sąd odwoławczy zasygnalizował dość wyraźnie, że prawidłowa – jego zdaniem – ocena dowodów obciążających oskarżonego wskazuje na to, że zachodzą dowodowe podstawy do wydania wyroku skazującego, to miał podstawy do zastosowania reguły „ne peius” określonej w art. 454 § 1 k.p.k.Mając to wszystko na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu, o kosztach za postępowanie skargowe rozstrzygając na podstawie art. 539f k.p.k. w zw. z art. 527 § 2 k.p.k.