Supreme Court excludes judge from cassation case due to shared workplace raising impartiality doubts.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court excluded Judge Antoni Bojańczyk from the cassation proceedings in case II KK 453/23 upon the defense lawyer's request. The defense argued that the judge's employment at the same university faculty as the defense counsel raised questions about impartiality. The court ruled that working at the same relatively small faculty unit could objectively justify doubts in the eyes of an external observer regarding the judge's neutrality.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 1 i 4 k.p.k.: A judge must be excluded if circumstances exist that could reasonably raise doubts about their impartiality, including employment at the same small organizational unit as a party's counsel, which may suggest undisclosed personal or professional relationships.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
II KK 453/23 POSTANOWIENIE Dnia 31 lipca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie A. K.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniuw dniu 31 lipca 2024 r.,wniosku w przedmiocie wyłączenia sędziego od rozpoznania kasacji, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wyłączyć SSN Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie sygn. akt II KK 453/23 UZASADNIENIEAdw. Ł.C. jest obrońcą oskarżonej A. K., w której sprawie pełnomocnik oskarżyciel posiłkowego wniósł kasację na jej niekorzyść.
Po otrzymaniu zawiadomienia o składzie Sądu najwyższego rozpoznającego tę sprawę złożył on wniosek do Sądu Najwyższego o „rozważenie, czy w przypadku Sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka nie zachodzi przypadek, o którym mowa w art. 41 § 1 k.p.k.”. uzasadniając go wskazał, że jest on pracownikiem tej samej katedry w […]. U postronnego obserwatora ta okoliczność może budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Przepis ten nie wiąże przyczyn wyłączenia sędziego z istnieniem „stosunku osobistego” między sędzią a stroną lub jej pełnomocnikiem, lecz podstawę wyłączenia traktuje szerzej, w postaci wystąpienia okoliczności tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.Jak słusznie przyjmuje się w orzecznictwie, należy wyróżnić obiektywną bezstronność sędziego (w tym subiektywne poczucie sędziego co do własnej bezstronności) i jego bezstronność w odbiorze zewnętrznym, opartą na zobiektywizowanych przesłankach i analizowaną poprzez odwołanie się do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego obserwatora procesu.
Proponuje się zatem uznanie, że przyczyna podana we wniosku jest uzasadniona, jeżeli jest ona w stanie wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego u nieuprzedzonego w jakimkolwiek kierunku członka społeczeństwa (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 18 marca 2009 r., IV KK 380/08; z dnia 8 lutego 2011 r., V KK 227/10). Odnosząc się do wątpliwości co do bezstronności SSN Antoniego Bojańczyka w sprawie, w której obrońcą jest adw. Ł. C. zatrudniony z nim w tej samej jednostce organizacyjnej, to zauważyć należy, że obrońca nie podał okoliczności dotyczących łączących ich relacji koleżeńskich, czy podległości służbowej.
Pomimo tego, opowiedzieć należy się jednak za stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2022 r., I KO 25/22. Okoliczność zatrudnienia w jednej, stosunkowo niewielkiej (ta sama Katedra) jednostce uczelnianej obrońcy oskarżonej i sędziego – członka składu orzekającego rozpoznającego kasację - może budzić u postronnego obserwatora tego rodzaju wątpliwości, o których mowa w art. 41 § 1 k.p.k. W takim wypadku w odbiorze zewnętrznym obiektywnie uzasadnione jest pojawienie się przypuszczenia, że pomiędzy sędzią a adwokatem zaistniały relacje znajomości i współpracy, które podają w wątpliwość zdolność sędziego do w pełni bezstronnego rozpoznania wniesionej kasacji.Z tych powodów postanowiono jak w sentencji. [J.I.][ał]