Supreme Court rules mandatory defense participation in cassation is not required despite mental capacity findings.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court partially allowed the Ministry of Justice's request to clarify the mandatory defense role in cassation proceedings. Although experts confirmed the defendant possessed full mental capacity to participate, the lower court failed to issue a specific ruling on the necessity of the appointed lawyer's presence. The Court held that while the defense's participation is not legally mandatory, the defendant's capacity remains relevant for procedural participation.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 79 § 4 k.p.k.; Art. 84 § 1 k.p.k.: The court ruled that the participation of a defense lawyer in cassation proceedings is not mandatory, even when the accused has full mental capacity to participate and defend themselves.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II KK 422/17 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie D.K. skazanego z art. 178a § 1 k.k. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 listopada 2017 r., z urzędu kwestii związanej z obowiązkowym udziałem obrońcy z urzędu w rozprawie kasacyjnej na skutek kasacji Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt X Ka (…), na podstawie art. 79 § 4 k.p.k. p o s t a n o w i ł 1. uznać za uzasadnioną opinię biegłych lekarzy psychiatrów, że czyny przypisane skazanemu nie zostały popełnione w warunkach wyłączenia lub znacznego ograniczenia zdolności rozpoznania znaczenia czynów lub pokierowania swoim postępowaniem i że stan zdrowia psychicznego skazanego pozwala na udział w postępowaniu i prowadzenie obrony w sposób samodzielny i rozsądny;
2. stwierdzić, że udział obrońcy w rozprawie kasacyjnej nie jest obowiązkowy.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 15 lipca 2015 r. wyznaczono podejrzanemu wówczas D.K. obrońcę z urzędu, którym została radca prawny M.G.S.. Jako podstawę prawną tej czynności przywołano przepisy art. 79 § 1 pkt 3 i art. 81 § 1 k.p.k. W toku postępowania przygotowawczego dopuszczono dowód z opinii dwóch biegłych psychiatrów, w której sformułowano wnioski, że „stan psychiczny badanego, w czasie czynu, nie znosił ani nie ograniczał jego zdolności rozpoznania znaczenia czynu ani zdolności pokierowania swoim postępowaniem (poczytalność badanego, w czasie czynu i postępowania procesowego, nie budzi wątpliwości).
Badany może brać udział w postępowaniu karnym, prowadzić obronę w sposób swobodny, samodzielny i rozsądny” (k – 55 – 57 akt sprawy). Orzekający w pierwszej instancji Sąd Rejonowy w W. stwierdził w uzasadnieniu swojego wyroku, że „podzielił opinię biegłych z zakresu psychiatrii, osób posiadających wymagane w tym zakresie kwalifikacje, które wydanie opinii poprzedziły stosownym badaniem. Opinia jest pełna, stanowcza, klarowana i wewnętrznie niesprzeczna. Jej wnioski są wyważone i należycie umotywowane. W kontekście jednoznacznych wniosków opinii Sąd nie miał podstaw, aby przyjąć, iż zachodzą jakiekolwiek wątpliwości, co do możności rozpoznania przez oskarżonego znaczenia i pokierowania przez niego postępowaniem w dniu 18 czerwca 2015 roku”.
Mimo zaistnienia przesłanek zawartych w art. 79 § 4 k.p.k. w postępowaniu instancyjnym nie wydano postanowienia, że udział obrońcy z urzędu nie jest obowiązkowy. Potrzeba rozstrzygnięcia tej kwestii zaktualizowała się w postępowaniu kasacyjnym. Stwierdzenie, że udział obrońcy w rozprawie kasacyjnej nie jest obowiązkowy nie stanowi przeszkody do uczestniczenia przez niego w tej czynności sądowej, co wynika z treści art. 84 § 1 k.p.k.as