Supreme Court transfers criminal appeal to another court due to judge's involvement and impartiality concerns.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted the Regional Court's request to transfer a criminal appeal regarding the seizure of a judge's computer drives to another court. The Regional Court argued that the appeal was filed by the Vice-President of the same court, creating a conflict of interest that threatened judicial impartiality. The Supreme Court agreed, citing the need to protect the public perception of fairness and the constitutional right to a fair trial.
Legislator headnote
AI generatedArt. 37 k.p.k.; Art. 45 ust. 1 Konstytucji: When the author of a criminal appeal is a judge of the court hearing the case, the matter may be transferred to another court to ensure objective adjudication and protect the good of the administration of justice.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt II KO 77/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 października 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie zainicjowanej zażaleniem Wiceprezesa Sądu Rejonowego w W. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Okręgowej w G., delegowanego do Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, z dnia 9 kwietnia 2019 r. w przedmiocie żądania wydania rzeczy i przeszukania, po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 11 października 2019 r., wniosku Sądu Rejonowego w W., zawartego w postanowieniu z dnia 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt XIV Kp (…), o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosek Sądu Rejonowego w W. uwzględnić i sprawę XIV Kp (…) przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P..
UZASADNIENIEProkuratura Krajowa Wydział Spraw Wewnętrznych prowadzi śledztwo w sprawie PK XIV Ds. (…) o przestępstwo z art. 231 § 1 i 3 k.k. W toku prowadzonego postępowania przygotowawczego podjęto decyzję o konieczności zabezpieczenia zawartości twardych dysków komputera o numerze identyfikacyjnym (…) oraz twardego dysku laptopa D. (…), użytkowanych przez Sędziego Sądu Rejonowego w W... W dniu 9 kwietnia 2019 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w G., delegowany do Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, wydał postanowienie, którym zażądał od Prezesa Sądu Rejonowego w W. dobrowolnego wydania rzeczy mogących stanowić dowód w sprawie w postaci dwóch twardych dysków ww. komputerów.
Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez Wiceprezesa Sądu Rejonowego w W.. Pismem z dnia 29 maja 2019 r. (data wpływu do Sądu Rejonowego w W.: 4 czerwca 2019 r.) Prokurator delegowany do Prokuratury Krajowej przedłożył ww. zażalenie temu Sądowi wnosząc m.in. o zwrócenie się do Sądu Najwyższego o przekazanie rozpoznania zażalenia innemu Sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Postanowieniem z 14 sierpnia 2019 r. Sąd Rejonowy w W. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazania sprawy o sygn. akt XIV Kp (…) do rozpoznania innemu równorzędnemu Sądowi, w trybie art. 37 k.p.k.W uzasadnieniu podniesiono, że wniesione zażalenie (inicjujące postępowanie XIV Kp (…)) pochodzi od Wiceprezesa Sądu Rejonowego w W. , co może wpłynąć na zakres swobody orzekania oraz negatywnie oddziaływać na obiektywizm innych sędziów.
Sąd Rejonowy wnioskując o przekazanie sprawy wskazał, że zachodzą w niej okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku warunków do jej obiektywnego rozpoznania. Podkreślił też, że przekazanie sprawy innemu Sądowi stworzy lepsze możliwości trafnego rozstrzygnięcia w jej przedmiocie, a także zapewnieni realizację konstytucyjnego prawa do rzetelnego procesu. W ocenie Sądu Rejonowego przekazanie sprawy jest konieczne by wyeliminować wszelkie sugestie mogące rzutować na swobodę i obiektywizm orzekania. Sąd Najwyższy zważył co następuje.Wniosek Sądu Rejonowego jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie.
Układ procesowy zaistniały w niniejszej sprawie uzasadnia przekazanie sprawy na podstawie art. 37 k.p.k. Po pierwsze, zakwestionowane postanowienie dotyczy rzeczy tj. twardych dysków komputerów, które były użytkowane przez Sędziego Sądu Rejonowego w W., w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych. Po drugie, przedmioty, których wydania żądał Prokurator znajdowały się w siedzibie Sądu (na jego terenie miały zostać wykonane czynność opisane w postanowieniu). Po trzecie, autorem zażalenia na postanowienie z dnia 9 kwietnia 2019 r. jest Wiceprezes Sądu Rejonowego w W., które zgodnie z właściwością miejscową i rzeczową podlega rozpoznaniu właśnie przez ten Sąd.
Jak zasadnie podkreśla się w orzecznictwie, „dobro wymiaru sprawiedliwości może być podstawą przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu między innymi w takich sytuacjach, w których postronny, obiektywnie oceniający okoliczności procesowe sprawy, obserwator postępowania, świadomy jednak podstawowych reguł rządzących procesem karnym oraz roli i umiejscowienia organów postępowania, mógłby powziąć uzasadnione wątpliwości co do tego, czy sąd właściwy jest w stanie sprawę taką w sposób obiektywny i bezstronny rozpoznać” (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2019 r., II KO 79/19; podobnie: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2018 r., V KO 31/18; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2018 r., III KO 62/18).
Taka właśnie sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Rozpoznanie przedmiotowego zażalenia przez Sąd Rejonowy w W. mogłoby powodować w odbiorze społecznym przekonanie, że „sąd orzeka we własnej sprawie” a więc może kierować się względami innymi niż bezwzględne poszanowanie prawa, zasady obiektywizmu i bezstronności. I chociaż zastosowanie instytucji z art. 37 k.p.k. powinno mieć miejsce jedynie wyjątkowo, skoro stanowi ona odstępstwo od ustawowo określonej właściwości Sądu, realizującej konstytucyjny wymóg zapewnienia każdemu prawa do „sądu właściwego” (art. 45 ust. 1 Konstytucji), to okoliczności tej sprawy w sposób oczywisty przesądzają o konieczności jej rozpoznania przez inny Sąd, w imię ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości.
Z powyżej wskazanych względów Sąd Najwyższy zastosował instytucję właściwości delegacyjnej, określoną w art. 37 k.p.k. Ponadto Sąd Najwyższy uznał, że sądem właściwym powinna być jednostka spoza właściwości Sądu Okręgowego w W. i Sądu Okręgowego w W., dlatego też przekazał tę sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P..Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. as