Supreme Court transfers criminal case to Piraeus due to prosecutor's employment in Athens for impartiality.

Απόφαση 860 / 2025 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 860/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Ζ' Ποιν. Τμήμα - (Σε Συμβούλιο)

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αγάπη Τζουλιαδάκη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνα Νάκου, Σπυρίδωνα Κουτσοχρήστο, Γεώργιο Παπαγεωργίου και Αικατερίνη Χονδρορίζου - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Με την παρουσία και της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Καλλιόπης Βαρδάκη (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Ευθυμίας Καλογεροπούλου.

Συνήλθε σε συμβούλιο στο Κατάστημά του στις 14 Μαΐου 2025, προκειμένου να αποφανθεί για την αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, περί κανονισμού αρμοδιότητας δικαστηρίου, με εγκαλούμενο τον Ι. Σ. του Κ., Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών. Και εγκαλούντα τον Β. Κ. του Π., κάτοικο ....

Η αίτηση αυτή με ημερομηνία 13.01.2025 και με αριθμό πρωτ. 150623/2025, της Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών, Θ. Κ., που απευθύνεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 133/25.

Έπειτα η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Καλλιόπη Βαρδάκη εισήγαγε για κρίση στο Συμβούλιο τη σχετική δικογραφία με την υπ'αριθμ. πρωτ. 72/04.04.2025 πρόταση της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Μαριάννας Ψαρουδάκη στην οποία αναφέρονται τα ακόλουθα:

"Εισάγω ενώπιον Σας, την υπ' αριθ. πρωτ. 150623/2025 αίτηση της Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών, με την οποία ζητείται ο κανονισμός αρμοδιότητας κατά παραπομπή της διαλαμβανόμενης σ' αυτήν υποθέσεως, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 135 περ. ε και 136§1β ΚΠΔ, και εκθέτω τα ακόλουθα:

Από τον συνδυασμό των ως άνω διατάξεων προκύπτει ότι όταν ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από τον βαθμό του παρέδρου σε Πρωτοδικείο ή Εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο κατά τις διατάξεις των άρθρων 122-125 ΚΠΔ Δικαστήριο, διατάσσεται η παραπομπή της υποθέσεως σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές Δικαστήριο.

Δικαιολογητικοί λόγοι της παραπομπής στην περίπτωση του στοιχείου ε' του άρθρου 135 ΚΠΔ, είναι η διασφάλιση της απόλυτης ανεξαρτησίας και του αδιάβλητου της κρίσης του δικαστικού λειτουργού που θα επιληφθεί της υπόθεσης, καθώς και του αποκλεισμού της υπόνοιας μεροληψίας του αρχικά αρμόδιου προς τούτο, ενόψει της συνυπηρέτησής του με τα προαναφερόμενα στη συγκεκριμένη διάταξη πρόσωπα.

Από την ερμηνευτική προσέγγιση της έννοιας και του διωκόμενου σκοπού των προδιαληφθεισών διατάξεων των άρθρων 135 και 136 ΚΠΔ, σε συνδυασμό με αυτές των άρθρων 122-125 του ίδιου, ως άνω, Κώδικα, προκύπτει ότι ο κανονισμός της αρμοδιότητας κατά παραπομπή δεν περιορίζεται μόνο στην εκδίκαση της υπόθεσης, αλλά εκτείνεται και στην προδικασία και καταλαμβάνει τόσο την κίνηση της ποινικής διώξεως όσο και την προκαταρκτική εξέταση, καθόσον και στις περιπτώσεις αυτές συντρέχει ο ίδιος, κατά τα άνω, δικαιολογητικός λόγος (ΑΠ 795/2022, ΑΠ 287/2022, ΑΠ 429/2021, ΑΠ 2050/2019, ΑΠ 1884/2019), ο οποίος αποτελεί έκφανση της δίκαιης δίκης, που δεν είναι παρά η ουσιαστική και αδιάβλητη, υπό διαδικαστικές (δικονομικές) εγγυήσεις, διεξαγωγή της δίκης εντός εύλογου χρόνου, ώστε να είναι δυνατή η αντικειμενική αναζήτηση της αλήθειας και η έγκαιρη και αποτελεσματική προστασία του διαδίκου (ΑΠ 140/2020, ΑΠ 519/2020).

Για την παραπομπή αποφασίζει ο Άρειος Πάγος, που συνέρχεται σε συμβούλιο σε κάθε άλλη περίπτωση μη διαλαμβανομένη στις διατάξεις του άρθρου 136 παρ.1α ΚΠΔ. Την παραπομπή δε μπορεί να ζητήσει, πλην άλλων, και ο εισαγγελέας του αρμοδίου δικαστηρίου.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα έγγραφα της με αριθμό ABM:... και ... επίδικης ποινικής δικογραφίας, στην οποία έχει συσχετισθεί η με αριθμό ... δικογραφία, ο Β. Κ. του Π., κάτοικος ..., υπέβαλε την από 16-5-2023 μήνυσή του, επέχουσα θέση εγκλήσεως, ενώπιον του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά, η οποία διαβιβάστηκε στη συνέχεια στις 21-12-2023 στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών λόγω τοπικής αρμοδιότητας (και στην οποία συσχετίσθηκε λόγω απολύτου συναφείας η με ΑΒΜ ... δικογραφία, σχηματισθείσα με βάση την ίδια μήνυση από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Χαλκίδας και διαβιβασθείσα στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών λόγω τοπικής αρμοδιότητας), στρεφόμενη, για την σ` αυτή καταγγελλόμενη αξιόποινη πράξη, όπως από το περιεχόμενό της προκύπτει, κατά του Ι. Σ. του Κ., εν ενεργεία εισαγγελικού λειτουργού, που υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών με το βαθμό του Εισαγγελέα Πρωτοδικών (βλ. την υπ' αριθ. 36904/24-5-2024 υπηρεσιακή βεβαίωση του Τμήματος Δικαστικών Λειτουργών της Διεύθυνσης Οργάνωσης και Λειτουργίας Δικαιοσύνης της Γενικής Διεύθυνσης Δικαιοσύνης του Υπουργείου Δικαιοσύνης).

Ειδικότερα, με την ως άνω μήνυσή του, ο Β. Κ. ζητεί την ποινική δίωξη του ανωτέρω εισαγγελικού λειτουργού σχετικά με την, κατ' άρθρο 51 ΚΠΔ, υπ' αριθ. 449/2023 Διάταξή του, με την οποία απέρριψε την από 13/7/2020 έγκλησή του κατά του Α. Β., Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιώς.

Συνεπώς, σύμφωνα με τις προαναφερθείσες διατάξεις, που θεσπίστηκαν για να εξασφαλίσουν την απόλυτη ανεξαρτησία της κρίσεως του δικαστικού λειτουργού και τον αποκλεισμό κάθε υπόνοιας για μεροληψία του (ΑΠ 429/2021, ΑΠ 1884/2019, ΑΠ 1154/2019, ΑΠ 999/2019), εν όψει του ότι ο κατά τα άνω εγκαλούμενος εισαγγελικός λειτουργός Ι. Σ. υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, πρέπει να λάβει χώρα κανονισμός αρμοδιότητας, επιλαμβανομένου του Αρείου Πάγου σε Συμβούλιο, δεδομένου ότι στην περιφέρεια του Εφετείου Αθηνών δεν υπάρχει άλλη, πλην της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών, ισόβαθμη και ομοειδής με την τελευταία δικαστική αρχή (ΑΠ 7/2021, ΑΠ 2050/2019, ΑΠ 1884/2019, ΑΠ 1154/2019). Να παραπεμφθεί δε η επίδικη υπόθεση κατά του ανωτέρω εγκαλούμενου Σ. Ι. του Κ., Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, από τις κατά τόπο αρμόδιες δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών, στις αντίστοιχες δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου Χαλκίδας, προκειμένου οι τελευταίες να επιληφθούν αυτής και να κρίνουν στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων τους, και, αν συντρέξει περαιτέρω νόμιμη περίπτωση, στις δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Εφετείου Ευβοίας για την δικαστική της περαίωση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΠΡΟΤΕΙΝΩ Να παραπεμφθεί η υπόθεση που αναφέρεται στην υπ' αριθ. πρωτ. 150.623/2025 αίτηση της Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών και αφορά στην υπό στοιχεία ABM: ... και ... ποινική δικογραφία, που σχηματίστηκε με αφορμή την από 16-5-2023 μήνυση επέχουσα θέση εγκλήσεως του Β. Κ. του Π., κατοίκου ..., σε βάρος του Ι. Σ. του Κ., Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, στην οποία έχει συσχετισθεί η με αριθμό ... συναφής δικογραφία, από τις κατά τόπο αρμόδιες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών και του Πρωτοδικείου Αθηνών, στις αντίστοιχες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Χαλκίδας, και, αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις Εισαγγελικές και Δικαστικές Αρχές του Εφετείου Ευβοίας, για να επιληφθούν της σχετικής υπόθεσης. Η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Μαριάννα Ψαρουδάκη"

Αφού άκουσε την Αντεισαγγελέα, που αναφέρθηκε στην παραπάνω εισαγγελική πρόταση.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 135 ΚΠοινΔ, το δικαστήριο που είναι αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125, διατάσσει την παραπομπή σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές δικαστήριο, εκτός των άλλων περιπτώσεων και όταν: "... ε) ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από το βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο ή εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο σύμφωνα με τα άρθρα 122- 125 δικαστήριο".

Περαιτέρω, κατά τους ορισμούς του άρθρου 136 παρ. 1 ΚΠΔ, " Την παραπομπή μπορούν να ζητήσουν ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, ενώ στις περιπτώσεις των στοιχείων γ' και δ' του άρθρου 135 ΚΠΔ μόνο ο εισαγγελέας του αρμόδιου δικαστηρίου ή του Αρείου Πάγου αυτεπαγγέλτως ή με παραγγελία του Υπουργού Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Για την παραπομπή αποφασίζει: α) το Συμβούλιο Εφετών, αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές ή τριμελές πλημμελειοδικείο ή δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο β) ο Άρειος Πάγος, που συνέρχεται σε συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση...., όπως όταν στην περιφέρεια του Εφετείου δεν υπάγεται άλλο, πλην του αρμόδιου, κατά τις προαναφερόμενες διατάξεις, Πρωτοδικείου".

Από τις προειρημένες διατάξεις συνάγεται ότι δικαιολογητικοί λόγοι της παραπομπής στην περίπτωση του στοιχείου ε' του άρθρου 135 ΚΠΔ, είναι η διασφάλιση της απόλυτης ανεξαρτησίας και του αδιάβλητου της κρίσης του δικαστικού λειτουργού που θα επιληφθεί της υπόθεσης, καθώς και του αποκλεισμού της υπόνοιας μεροληψίας του αρχικά αρμόδιου προς τούτο, ενόψει της συνυπηρέτησής του με τα προαναφερόμενα στη συγκεκριμένη διάταξη πρόσωπα.

Τέλος, από την ερμηνευτική προσέγγιση της έννοιας και του διωκόμενου σκοπού των προδιαληφθεισών διατάξεων των άρθρων 135 και 136 ΚΠΔ, σε συνδυασμό με αυτές των άρθρων 122-125 του ίδιου, ως άνω, Κώδικα, προκύπτει ότι ο κανονισμός της αρμοδιότητας κατά παραπομπή δεν περιορίζεται μόνο στην εκδίκαση της υπόθεσης, αλλά εκτείνεται και στην προδικασία και καταλαμβάνει τόσο την κίνηση της ποινικής διώξεως όσο και το στάδιο της προκαταρκτικής εξέτασης, όταν δεν έχει ακόμη ασκηθεί ποινική δίωξη.

Τούτο, καθόσον και στις περιπτώσεις αυτές συντρέχει ο ίδιος, κατά τα άνω, δικαιολογητικός λόγος (Α.Π. 795/2022, Α.Π.7/2021, Α.Π.1193/2020, Α.Π.140/2020, Α.Π. 1481/2009), του μη επηρεασμού της δικαστικής κρίσης και του αποκλεισμού υπονοιών μεροληψίας, λόγω της συνυπηρέτησης, ο οποίος αποτελεί έκφανση της δίκαιης δίκης, που δεν είναι παρά η ουσιαστική και αδιάβλητη, υπό διαδικαστικές (δικονομικές) εγγυήσεις, διεξαγωγή της δίκης εντός εύλογου χρόνου, ώστε να είναι δυνατή η αντικειμενική αναζήτηση της αλήθειας και η έγκαιρη και αποτελεσματική προστασία του διαδίκου (ΑΠ 377/2022, ΑΠ 287/2022, ΑΠ 429/2021, Α.Π. 140/2020, Α.Π. 519/ 2020).

Αρμόδιο δε να αποφασίσει την παραπομπή δικαστήριο είναι το δικαστήριο του Αρείου Πάγου (σε Συμβούλιο), όταν δεν υπάρχει αρμοδιότητα του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών ή Εφετών, όπως επί παραπομπής από ένα Εφετείο σε άλλο ή όταν στην περιφέρεια ενός Εφετείου υπάρχει μόνο ένα Πρωτοδικείο (Α.Π.49/2021, Α.Π. 140/2020).

Στην προκειμένη περίπτωση, από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα: Με αφορμή την 16-5-2023 μήνυση του Β. Κ. του Π., κατοίκου ..., επέχουσα θέση έγκλησης, που υποβλήθηκε ενώπιον του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά, η οποία διαβιβάστηκε στη συνέχεια στις 21-12-2023 στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, λόγω τοπικής αρμοδιότητας- στην οποία έχει συσχετισθεί λόγω απόλυτης συνάφειας η με ΑΒΜ ...

δικογραφία, σχηματισθείσα με βάση την ίδια μήνυση από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Χαλκίδας και διαβιβάσθηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών λόγω τοπικής αρμοδιότητας- κατά του Ι. Σ. του Κ., εισαγγελικού λειτουργού που υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, σχηματίστηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών ποινική προκαταρκτική δικογραφία υπό στοιχεία ΑΒΜ ...

και ... και ..., για την σε αυτήν καταγγελόμενη αξιόποινη πράξη της παράβασης καθήκοντος αναφορικά με την εκδοθείσα από αυτόν υπ'αριθ.449/2023 Διάταξη. Ήδη η Αντεισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών Θ. Κ. με την αίτησή της προς τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, που διαβιβάστηκε στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου στις 24-1-2025 και έλαβε αριθ.πρωτ.εισερχ.150623/25 και αριθ.γεν.πρωτ. 710/24-1-2025, ενόψει της ως άνω εκκρεμούς ποινικής υπόθεσης η οποία χρήζει διερεύνησης, ζητεί τον κανονισμό αρμοδιότητας, για το λόγο ότι ο εγκαλούμενος είναι εισαγγελικός λειτουργός που υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών.

Πράγματι από την με αριθ.πρωτ.36904/24-5-2024 υπηρεσιακή βεβαίωση του Τμήματος Δικαστικών Λειτουργών της Διεύθυνσης Οργάνωσης και Λειτουργίας Δικαιοσύνης της Γενικής Διεύθυνσης Δικαιοσύνης του Υπουργείου Δικαιοσύνης, που έχει επισυναφθεί στον φάκελο της δικογραφίας, προκύπτει ότι ο προαναφερόμενος εγκαλούμενος Ι.

Σ. είναι εισαγγελικός λειτουργός και υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών με το βαθμό του Εισαγγελέα Πρωτοδικών. Με τα δεδομένα αυτά, σύμφωνα με όσα εκτίθενται στην προηγηθείσα νομική σκέψη, αφού ο κατά τα άνω εγκαλούμενος υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, για να εξασφαλιστεί η απόλυτη ανεξαρτησία της κρίσης των δικαστικών και εισαγγελικών λειτουργών και για τον αποκλεισμό κάθε υπόνοιας για μεροληψία τους, συντρέχει νόμιμη περίπτωση κανονισμού αρμοδιότητας κατά παραπομπή από το Δικαστήριο του Αρείου Πάγου, που δικάζει σε Συμβούλιο (άρθρα 135 εδ.

ε' και 136 παρ. 1 στοιχ. β' του Κ.Ποιν.Δ.).

Συνεπώς, πρέπει η ως άνω υπόθεση, για την οποία σχηματίστηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών η υπό στοιχεία ΑΒΜ ... και ... και ... ποινική προκαταρκτική δικογραφία, να παραπεμφθεί από τις αρμόδιες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών, στις αντίστοιχες Δικαστικές και Εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς, για να επιληφθούν αυτής και να κρίνουν στο πλαίσιο της αρμοδιότητάς τους και αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις αντίστοιχες αρχές του Εφετείου και της Εισαγγελίας Εφετών Πειραιώς, για τη δικαστική της περαίωση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Παραπέμπει την υπόθεση, που αναφέρεται στην αίτηση της Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών Θ. Κ. που διαβιβάστηκε στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στις 24-1-2025 και έλαβε αριθμό πρωτ.εισερχ.150623/25 και αριθ.γεν.πρωτ.710/24-1-2025, και αφορά την υπό στοιχεία ΑΒΜ ... και ... και ... ποινική προκαταρκτική δικογραφία, που σχηματίστηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, με αφορμή την από 16-5-2023 μήνυση του Β. Κ. του Π., κατοίκου ..., επέχουσα θέση έγκλησης, που υποβλήθηκε ενώπιον του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά και διαβιβάστηκε στη συνέχεια στις 21-12-2023 στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, κατά του Ι. Σ. του Κ., Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, από τις αρμόδιες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών, στις αντίστοιχες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς και αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις αντίστοιχες Δικαστικές και Εισαγγελικές Αρχές του Εφετείου Πειραιώς, για να επιληφθούν της υπόθεσης για τη δικαστική της περαίωση.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 4 Ιουνίου 2025.

Εκδόθηκε στην Αθήνα στις 5 Ιουνίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ