Supreme Court suspends appeal proceedings due to pending retrial request to avoid contradictory rulings.

Απόφαση 741 / 2020 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 741/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Κοντό, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Θεόδωρο Κανελλόπουλο - Εισηγητή, Μαρία Βασδέκη, Κωνσταντίνα Μαυρικοπούλου και Αικατερίνη Κρυσταλλίδου - Μωρέση, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 10 Φεβρουαρίου 2020, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Γ.Χ., κατοίκου … , 2) Ι. Χ., κατοίκου … , 3) Ε. Χ., κατοίκου … , 4) Μ. Β., κατοίκου ….και 5) Ε. Β., κατοίκου Π. Οι 1ος, 2ος, 3ος και 4η αναιρεσείοντες δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο. Στο σημείο αυτό ο Πρόεδρος ανέγνωσε την από 19-11-2019 δήλωση παραίτησης από το δικόγραφο και το δικαίωμα της από 17-11-2018 αίτησης για αναίρεση της 67/2018 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης, την … από 19-11-2019 έκθεση επίδοσης της ως άνω αίτησης παραίτησης προς την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσιβλήτου, η οποία συντάχθηκε από τον δικαστικό επιμελητή του Εφετείου Αθηνών Κ. Π. και την από 19-11-2019 πράξη κατάθεσης του Γραμματέα του Δικαστηρίου τούτου. Η 5η αναιρεσείουσα παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Παναγιώτη Λεβεντάκο, ο οποίος δήλωσε και στο ακροατήριο ότι οι 1ος, 2ος, 3ος και 4η αναιρεσείοντες παραιτούνται από το δικόγραφο και από το δικαίωμα της από 17-11-2018 αίτησης για αναίρεση της 67/2018 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης. Του αναιρεσιβλήτου: Π. Μ., κατοίκου … και προσωρινώς διαμένοντος στα … . Εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Καλλιόπη Μύταρου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 10-11-2011 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Χανίων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 149/2014 του ίδιου Δικαστηρίου και 67/2018 του Εφετείου Κρήτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η πέμπτη αναιρεσείουσα με την από 17-11-2018 αίτησή της και τους από 2-1-2020 προσθέτους αυτής λόγους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της πέμπτης αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων αυτής λόγων και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 294, 295 παρ. 1, 297 και 299 ΚΠολΔ, όπως το πρώτο και τρίτο τροποποιήθηκαν με το ν. 4335/2015, τα οποία εφαρμόζονται κατά το άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, προκύπτει ότι ο αναιρεσείων μπορεί με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά συνεδρίασης του δικαστηρίου ή με δικόγραφο που επιδίδεται στον αναιρεσίβλητο ή με δήλωση στις προτάσεις να παραιτηθεί από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης χωρίς τη συναίνεση του αντιδίκου του, εφόσον το δικαστήριο δεν προχώρησε στην προφορική συζήτηση της ουσίας της υπόθεσης, ενώ η παραίτηση που γίνεται αργότερα είναι απαράδεκτη, εφόσον ο αναιρεσίβλητος προβάλλει αντίρρηση και πιθανολογεί ότι έχει έννομο συμφέρον η δίκη να περατωθεί με την έκδοση οριστικής απόφασης.

Για το κύρος της παραίτησης δεν είναι αναγκαία η κλήτευση του αναιρεσιβλήτου, αφού αυτός, και αν τυχόν είχε κληθεί και παρίστατο, δεν μπορούσε να αντιταχθεί σ' αυτή, εφόσον γίνεται πριν το δικαστήριο προχωρήσει στην έρευνα των λόγων της αναίρεσης (ΑΠ 1382/2011). Η παραίτηση από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης, για την οποία αρκεί η ύπαρξη γενικής μόνο πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτουμένου, έχει ως αποτέλεσμα ότι η αίτηση αναίρεσης θεωρείται πως δεν ασκήθηκε και κηρύσσεται καταργημένη η δίκη.

Στην περίπτωση αυτή η εκκαθάριση των δικαστικών εξόδων γίνεται κατά τη διαδικασία των αρθρ. 679 επ. ΚΠολΔ από το Μονομελές Πρωτοδικείο (ΑΠ 369/3019, ΑΠ 712/2016). Στην προκειμένη περίπτωση, φέρεται για συζήτηση η από 17-11-2018 αίτηση για αναίρεση της 67/2018 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης. Κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από τη σειρά του οικείου πινακίου, στην αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο και πριν το δικαστήριο προχωρήσει στην προφορική συζήτηση της ουσίας της υπόθεσης, αναγνώσθηκαν:

α) η νομίμως κατατεθείσα στη γραμματεία του παρόντος δικαστηρίου από 19-11-2019 δήλωση των τεσσάρων πρώτων αναιρεσειόντων περί παραιτήσεως αυτών από το δικόγραφο και από το δικαίωμα της ως άνω αιτήσεως αναιρέσεως, που φέρει την υπογραφή του πληρεξούσιου δικηγόρου τους (βλ. προσκομιζόμενα ειδικά πληρεξούσια υπ' αριθμ.

… της συμβ/φου Χανίων Μαριλένας Σκυλουράκη και υπ' αριθμ. … της συμβ/φου Θεσσαλονίκης Χρυσάνθης Ζεγκινιάδου) και β) η υπ' αριθμ. … έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στην περιφέρεια του Εφετείου Αθηνών Κ. Π., από την οποία προκύπτει ότι η ανωτέρω δήλωση επιδόθηκε στον αναιρεσίβλητο. Την ίδια ως άνω δήλωση παραίτησης επανέλαβε ο προαναφερόμενος πληρεξούσιος δικηγόρος των ανωτέρω αναιρεσειόντων και στο ακροατήριο, προτού να αρχίσει η προφορική συζήτηση της υποθέσεως.

Η παραίτηση αυτή είναι νόμιμη και, συνακόλουθα, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 295 παρ.1 εδ. 1 ΚΠολΔ, η αίτηση αναίρεσης θεωρείται ως μη ασκηθείσα από τους τέσσερις πρώτους αναιρεσείοντες και πρέπει ως προς αυτούς η δίκη να κηρυχθεί καταργημένη. Διάταξη για δικαστικά έξοδα δεν περιλαμβάνεται, αφού δεν υποβλήθηκε σχετικό αίτημα από τον αναιρεσίβλητο.

Ως προς την τελευταία (πέμπτη) αναιρεσείουσα, όμως, η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης, η οποία έχει ασκηθεί νομοτύπως και εμπροθέσμως (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ. 1 ΚΠολΔ), είναι παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρ. 577 παρ.1 και 3 ΚΠολΔ).

Κατά το άρθρο 569 παρ. 2 εδ.α' ΚΠολΔ, οι πρόσθετοι λόγοι αναίρεσης ως προς τα ίδια κεφάλαια της προσβαλλόμενης απόφασης και τα κεφάλαια εκείνα που αναγκαστικά συνέχονται με αυτά, ασκούνται μόνο με δικόγραφο που κατατίθεται στη γραμματεία του Αρείου Πάγου τριάντα τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, κάτω από το οποίο συντάσσεται έκθεση, και αντίγραφο του οποίου επιδίδεται μέσα την ίδια προθεσμία στον αναιρεσίβλητο και στους άλλους διαδίκους.

Κατά την έννοια του άρθρου αυτού, κεφάλαιο είναι κάθε οριστική διάταξη της τελεσίδικης απόφασης που κρίνει για το παραδεκτό ή το βάσιμο κάθε αυτοτελούς αίτησης παροχής έννομης προστασίας, η οποία εισάγει αντίστοιχα ένα ιδιαίτερο αντικείμενο δίκης, ιαφοροποιούμενο από τα λοιπά είτε ως προς το αίτημα είτε ως προς την ιστορική βάση είτε ως προς αμφότερους τους παράγοντες που το οριοθετούν (ΑΠ 132/2004).

Αντιθέτως, πρόκειται για το αυτό αντικείμενο δίκης και επομένως και για το αυτό κεφάλαιο της απόφασης, όταν υπάρχει ταύτιση τόσο ως προς το αίτημα όσο και ως προς την ιστορική βάση. Αναγκαίως συνεχόμενα με τα κεφάλαια της απόφασης που αναιρεσιβλήθηκαν είναι όσα από τα λοιπά κεφάλαιά της παρουσιάζουν προς τα πρώτα στενή συνάφεια είτε διότι βρίσκονται σε σχέση προδικαστικότητας προς αυτά, δηλαδή αφορούν προκριματικά για την παραδοχή τους ζητήματα, είτε διότι έχουν, ως αντικείμενο, δικαιώματα που απορρέουν από την αυτή ιστορική αιτία ή από το αυτό βιοτικό γεγονός, οπότε και δημιουργείται κίνδυνος ασυμβίβαστων αποφάσεων, αν η κρίση περιορισθεί μόνο στα αναιρεσιβληθέντα κεφάλαια και συμβεί αυτή να είναι αντίθετη προς την κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, ως προς τα λοιπά απρόσβλητα κεφάλαια της απόφασής του (ΑΠ 1340/2017, ΑΠ 684/2013).

Στην προκειμένη περίπτωση, ως ημέρα συζήτησης ενώπιον του Α2 Τμήματος του Αρείου Πάγου της κρινόμενης ως άνω από 17-11-2018 αίτησης ορίστηκε η αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμος (10-2-2020), η δε (πέμπτη) αιτούσα άσκησε προσθέτους λόγους με το από 2-1-2020 ιδιαίτερο δικόγραφο, που κατατέθηκε στη γραμματεία του παρόντος Δικαστηρίου την 7-1-2020, δηλαδή τριάντα ημέρες πριν την ορισθείσα ως άνω αρχική δικάσιμο.

Από την υπ' αριθμ. … έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή της περιφέρειας του Εφετείου Αθηνών Κ. Π., την οποία επικαλείται και προσκομίζει η αναιρεσείουσα, προκύπτει ότι αντίγραφο του δικογράφου των άνω προσθέτων λόγων επιδόθηκε στον αναιρεσίβλητο και συγκεκριμένα στη Φ. Χ., μέλος της δικηγορικής εταιρείας "Σ.

Δ. και Συνεργάτες", αντίκλητο αυτού, στις 8-1-2020, ήτοι τουλάχιστον τριάντα πλήρεις ημέρες πριν από την ορισθείσα ως άνω δικάσιμο. Επομένως, οι πρόσθετοι αυτοί λόγοι ασκήθηκαν νομότυπα και εμπρόθεσμα, είναι παραδεκτοί και πρέπει να ερευνηθούν περαιτέρω.

Σύμφωνα με το άρθρο 249 εδ. α' ΚΠολΔ, αν η διάγνωση της διαφοράς εξαρτάται εν όλω ή εν μέρει από την ύπαρξη ή ανυπαρξία μιας έννομης σχέσης ή την ακυρότητα ή τη διάρρηξη μιας δικαιοπραξίας που συνιστά αντικείμενο άλλης δίκης εκκρεμούς σε πολιτικό ή διοικητικό δικαστήριο ή από ζήτημα που πρόκειται να κριθεί ή κρίνεται από διοικητική αρχή, το δικαστήριο μπορεί αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου να διατάξει την αναβολή της συζητήσεως εωσότου περατωθεί τελεσίδικα ή αμετάκλητα η άλλη δίκη ή εωσότου εκδοθεί από τη διοικητική αρχή απόφαση που δεν μπορεί να προσβληθεί.

Από τη διατύπωση και το σκοπό της διάταξης αυτής, η οποία έχει θεσπισθεί προς εξοικονόμηση χρόνου και δαπάνης και προς αποφυγή εκδόσεως αντιφατικών αποφάσεων, συνάγεται ότι η εφαρμογή της δεν είναι εκ προοιμίου ασυμβίβαστη με την αναιρετική δίκη, διότι, παρά τη μη ειδική αναφορά της στο άρθρο 573 § 1 Κ.Πολ.Δ., όπου γίνεται ενδεικτική μνεία μιας σειράς από διατάξεις του γενικού μέρους του Κ.Πολ.Δ., που μπορούν να έχουν εφαρμογή και στην αναιρετική διαδικασία, δεν αποκλείεται, σε συγκεκριμένη περίπτωση, η διακριτική ευχέρεια, που παρέχεται από το άρθρο 249 Κ.Πολ.Δ., να εξασφαλίζει την προσφορότερη λύση για την εξυπηρέτηση του ως άνω σκοπού (ΑΠ 2100/2017, ΑΠ 602/2015).

Αυτό συμβαίνει και όταν κατά της προσβαλλόμενης με αίτηση αναίρεσης τελεσίδικης απόφασης έχει ασκήσει ο αναιρεσείων, παράλληλα, και αίτηση αναψηλάφησης, αφού τα ως άνω έκτακτα ένδικα μέσα είναι ανεξάρτητα μεν μεταξύ τους, πλην, όμως, η παραδοχή του ενός από αυτά καθιστά το άλλο χωρίς αντικείμενο, με αποτέλεσμα την απόρριψή του λόγω ελλείψεως εννόμου συμφέροντος.

Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσίβλητος, με τις προτάσεις που κατέθεσε ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, υπέβαλε αίτημα αναστολής της δίκης επί της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης, ενόψει του ότι κατά της προσβαλλόμενης υπ' αριθμ. 67/2018 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης η (πέμπτη) αναιρεσείουσα έχει ασκήσει, παράλληλα, και την από 29-10-2019 αίτηση αναψηλάφησης, η οποία κατατέθηκε στις 30-10-2019 ενώπιον του εκδόσαντος την προσβαλλόμενη απόφαση Δικαστηρίου και η συζήτηση της οποίας έχει οριστεί για τη δικάσιμο της 7-4-2020.

Κατόπιν αυτού, εφόσον, κατά τη μείζονα σκέψη, η έκδοση απόφασης επί της αιτήσεως αναιρέσεως θα καταστήσει χωρίς αντικείμενο την ως άνω εκκρεμή αίτηση αναψηλάφησης, το Δικαστήριο κρίνει ότι συντρέχει εύλογη περίπτωση εφαρμογής της διάταξης του άρθρου 249 ΚΠολΔ και πρέπει να αναβληθεί (ανασταλεί) η έκδοση απόφασης επί της ενδίκου αιτήσεως και του προσθέτου αυτής λόγου μέχρι την έκδοση οριστικής απόφασης από το Τριμελές Εφετείο Κρήτης επί της ως άνω αίτησης αναψηλάφησης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Κηρύσσει καταργημένη τη δίκη επί της από 17-11-2018 αίτησης των 1) Γ. Χ., 2) Ι. Χ., 3) Ε. Χ. και 4) Μ. Β. για αναίρεση της 67/2018 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης.

Αναβάλλει τη συζήτηση επί της ως άνω αιτήσεως αναιρέσεως, καθό μέρος ασκείται από την Ε. Β., εωσότου εκδοθεί οριστική απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης επί της από 29-10-2019 αιτήσεως της αναιρεσείουσας για αναψηλάφηση της υπ' αριθμ. 67/2018 απόφασης του ανωτέρω Δικαστηρίου.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 10 Ιουνίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 25 Ιουνίου 2020.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ