III UK 85/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III UK 85/05

POSTANOWIENIE

Dnia 3 czerwca 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Andrzej Wasilewski

w sprawie z wniosku S. B.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi w [...]

o wcześniejszą emeryturę.,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 3 czerwca 2005 r.,

na skutek kasacji wnioskodawcy

od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...]

z dnia 29 grudnia 2004 r., sygn. akt III AUa …/04,

odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny w [...] wyrokiem z dnia 29 grudnia 2004 r. (III AUa …/04)

oddalił apelację wnioskodawczyni – S. B. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w T. z dnia 13 października 2004 r. (III U 625/04)

oddalającego jej odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział

w [...] z dnia 19 września 2002 r., mocą której organ rentowy wznowił postępowanie

oraz uchylił swą uprzednią decyzję z dnia 16 października 2001 r. o przyznaniu

wnioskodawczyni

wcześniejszej

emerytury

z

tytułu

opieki

nad

dzieckiem

wymagającym stałej opieki i odmówił jej przyznania tego prawa, powołując się na

wyniki kontroli dokumentacji medycznej dziecka wnioskodawczyni, która nie

uzasadniała sprawowania osobistej opieki matki nad dzieckiem.

W kasacji od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 29

grudnia 2004 r. pełnomocnik wnioskodawczyni zarzucił naruszenie: po pierwsze –

art. 114 ust. 1 i art. 124 ustawy z dnia 17 grudnia o emeryturach i rentach z

Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.); po drugie

– art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1, art. 151 § 1 pkt 2, art. 9 i art. 10 k.p.a., a w

konsekwencji także art. 379 pkt 5 k.p.c.; po trzecie art. 233 § 1 k.p.c. Równocześnie

pełnomocnik skarżącej jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie kasacji do

rozpoznania wskazał: po pierwsze – wydanie zaskarżonego wyroku z naruszeniem

art. 379 pkt 5 k.p.c. w związku z – art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1, art. 151 § 1 pkt 2,

art. 9 i art. 10 k.p.a. oraz art. 124 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń; po drugie – potrzebę rozstrzygnięcia, „czy istniejąca w sprawie,

jeszcze przed wydaniem decyzji pierwszoinstancyjnej przez ZUS, dokumentacja

medyczna w postaci ‘Karty Historii Choroby’ nie wymagana do przedłożenia przez

skarżącego, na której oparto zaświadczenie lekarskie dołączone do wniosku

emerytalnego jest, jak obecnie utrzymuje organ rentowy ‘ujawnioną obecnie

dokumentacją’, czy tez dokumentacją już istniejącą w chwili ustalania przez ZUS

prawa do emerytury w świetle w/w uchwały SN z dnia 5.06.2003 r., sygn. akt III

UZP 5/03”; po trzecie – potrzebę „wykładni przepisów prawnych ze względu na

ujawniające się rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych (...)” –

wskazując w tym kontekście z jednej strony na dwa orzeczenia Sądu Okręgowego

w T. i uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2003 r. (III UZP 5/03) oraz z

drugiej strony na zaskarżony niniejszą kasacją wyrok Sądu Apelacyjnego w [...]. W

konsekwencji, w kasacji sformułowany został wniosek o zmianę zaskarżonego

wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy

Sądowi Apelacyjnemu w [...] do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie

ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów

powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), która weszła w życie z dniem 6

lutego 2005 r. (art. 6 tej ustawy): do złożenia i rozpoznania kasacji od orzeczenia

wydanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a także do odmowy

przyjęcia kasacji do rozpoznania, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym

określonym w art. 3933 k.p.c., w tym – poza przytoczeniem podstaw kasacyjnych i

ich uzasadnienia – powinna ona zawierać także „przedstawienie okoliczności

uzasadniających jej rozpoznanie” (art. 3933 § 1 pkt. 3 k.p.c.), które stanowią

odrębny element formalny kasacji jako pisma procesowego. Oznacza to w

szczególności, że w kasacji należy wykazać (sic!), iż w sprawie, której ona dotyczy,

bądź „występuje istotne zagadnienie prawne” (art. 393 § 1 pkt 1 k.p.c. – a

contrario), bądź „istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących

poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie” (art. 393 § 1

pkt. 2 k.p.c. – a contrario), bądź też „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza

prawo” albo „zachodzi nieważność postępowania” (art. 393 § 2 k.p.c.). Wnoszący

kasację nie może przy tym ograniczyć się do powtórzenia w jej treści jednego lub

kilku ustawowych sformułowań, do którego lub których pragnie nawiązać, jako do

„okoliczności uzasadniającej rozpoznanie kasacji”, lecz obowiązany jest do

profesjonalnego prawniczego uzasadnienia wskazanej lub wskazanych przezeń

„okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji” i to w kontekście okoliczności

faktycznych i prawnych tej sprawy, której kasacja ta dotyczy. Nie spełnienie tego

wymagania kasacji stanowi tzw. brak istotny kasacji, bowiem kasacja taka nie czyni

zadość wymaganiu formalnemu określonemu w art. 393 3 § 1 pkt 3 k.p.c., a to w

konsekwencji skutkować musi odmową jej przyjęcia do rozpoznania. Wymaganiu

temu w żadnym razie nie czyni zadość sformułowanie w petitum kasacji – jak to

ma miejsce w niniejszej sprawie – jedynie szeregu pytań, jakie na gruncie

obowiązujących przepisów ustawowych – w opinii skarżącego – wymagałyby

odpowiedzi. Tym bardziej jeśli zważyć, że podniesione w kasacji wątpliwości

dotyczące zarówno interpretacji, jak i stosowania przepisów ustawy o emeryturach i

rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w szczególności zaś art. 114 ust. 1

tej ustawy w związku z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989 r.

w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się

dziećmi wymagającymi stałej opieki (Dz. U. Nr 28, poz. 149 ze zm.) oraz

przepisami art. 149 § 1 i § 2 i art. 151 k.p.a. zostały już wyjaśnione na gruncie

judykatury Sądu Najwyższego (por. w szczególności uchwałę Sądu Najwyższego z

dnia 26 listopada 2002 r., III UZP 9/02 – OSNPiUS z 2003 r. nr 12 poz. 296 i

uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2003 r., III UZP 5/03 – OSNAiUS z

2003 r. nr 18 poz. 442; oraz przykładowo wyroki Sądu Najwyższego w sprawie o

sygn. III UK 6/04 z dnia 7 maja 2004 r., w sprawie o sygn. III UK 31/04 z dnia 25

maja 2004 r. oraz w sprawie o sygn. III UK 81/04 z dnia 7 października 2004 r. –

dotychczas niepublikowane).

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 7 § 1 w

związku z art. 393 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Teza:

Nie czyni zadość wymaganiu ‘przedstawienia okoliczności uzasadniających

przyjęcie kasacji do rozpoznania’ (art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c.) sformułowanie w

petitum kasacji jedynie szeregu pytań, jakie – w opinii skarżącego – wymagałoby

odpowiedzi w związku z podejmowanym przez sąd rozstrzygnięciem w sprawie.