III PK 3/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III PK 3/09

POSTANOWIENIE

Dnia 16 marca 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Józef Iwulski

w sprawie z powództwa W. K.

przeciwko Wojskowej Administracji Koszar […]

o przywrócenie do pracy,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 16 marca 2009 r.,

na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych […]

z dnia 1 lipca 2008 r.,

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i

zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 900

(dziewięćset)

zł

tytułem

zwrotu

kosztów

postępowania

kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 lipca 2008 r., w sprawie przeciwko Wojskowej

Administracji Koszar, Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił

apelację powoda W. K. od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych z dnia 17 marca 2008 r., oddalającego powództwo o przywrócenie do

pracy.

Wyrok Sądu Okręgowego powód zaskarżył w całości skargą kasacyjną,

zarzucając naruszenie art. 328 § 2 w związku z art. 391 § 1 k.p.c., polegające na

niewskazaniu w uzasadnieniu wyroku, które przyczyny rozwiązania umowy o pracę

podane przez pozwaną Sąd przyjął za uzasadnione. Ponadto powód zarzucił

obrazę art. 8, art. 52 § 1 pkt 1 i art. 52 § 2 k.p. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi

do rozpoznania jako oczywiście uzasadnionej z uwagi na powołane w podstawach

kasacyjnych oczywiste i rażące naruszenie art. 328 § 2 w związku z art. 391 § 1

k.p.c., art. 52 § 1 pkt 1 i art. 52 § 2 k.p. Według skarżącego, potrzeba przyjęcia

skargi kasacyjnej do rozpoznania podyktowana jest także koniecznością dokonania

wykładni art. 52 § 2 k.p. przez rozstrzygnięcie „kiedy następuje początek biegu

terminu do złożenia przez pracodawcę oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę

bez wypowiedzenia w sytuacji, gdy w oświadczeniu tym pracodawca podaje kilka

przyczyn, a w wyniku rozpoznania sprawy Sąd uznaje za uzasadnioną tylko

przyczynę, która wystąpiła pierwsza oraz kiedy następuje bieg tego terminu w

sytuacji, gdy przyczyną jest niewykonanie polecenia, które to polecenie można

wykonać w ciągu pewnego okresu".

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwana wniosła o odmowę przyjęcia

skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie i zasądzenie od powoda

kosztów postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę

kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie

prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi

nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Okolicznością przemawiającą za potrzebą rozpoznania przedmiotowej skargi

kasacyjnej nie może być jej oczywista zasadność w zakresie naruszenia

powołanych w podstawach kasacyjnych przepisów art. 328 § 2 w związku z art. 391

§ 1 k.p.c. oraz art. 52 § 1 pkt 1 i art. 52 § 2 k.p. W utrwalonym i wielokrotnie

publikowanym orzecznictwie Sąd Najwyższy przyjmuje, że w sytuacji, gdy

przesłanką wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest twierdzenie

skarżącego, iż skarga jest oczywiście uzasadniona, wniosek powinien zawierać

wywód prawny wskazujący, w czym wyraża się ta „oczywistość". Skarżący powinien

wykazać kwalifikowany charakter oczywistego naruszenia prawa (postanowienie

Sądu Najwyższego z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004 nr 3, poz. 49),

bowiem przesłanką uzasadniającą rozpoznanie skargi kasacyjnej nie jest samo

oczywiste naruszenie prawa, lecz sytuacja, w której zaskarżone orzeczenie

oczywiście narusza prawo. Z tego względu w skardze kasacyjnej należy wykazać,

że zastosowanie przepisu prawnego błędnie interpretowanego spowodowało

wydanie

oczywiście

nieprawidłowego

orzeczenia

(postanowienie

Sądu

Najwyższego z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230). Zarzut

naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi

bowiem wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona

(postanowienie Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr

442743), gdyż oczywiste naruszenie prawa - jako przesłanka przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania - ma miejsce wówczas, gdy popełniony przez sąd

drugiej instancji błąd w wykładni lub zastosowaniu prawa jest wyraźnie widoczny

„na pierwszy rzut oka" bez pogłębionej analizy wchodzących w grę przepisów

(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, LEX nr

453107).

Pozbawione racji jest stanowisko powoda, że uzasadnienie wyroku Sądu

drugiej instancji jest „niekompletne w sposób uniemożliwiający kontrolę kasacyjną".

Z uzasadnienia jednoznacznie wynika bowiem, dlaczego wątpliwości Sądu nie

budzi zasadność przyczyny rozwiązania z powodem umowy o pracę. Sąd

Okręgowy wyraźnie zaznaczył, że powód „w sposób rażący i uporczywy nie

wykonywał poleceń pracodawcy", a do jego kompetencji nie należała ocena, czy

zlecenie aktualizacji planu działania na wypadek długotrwałych przerw w dostawie

energii elektrycznej i wody jest działaniem racjonalnym (czy nie). Sąd Okręgowy

podzielił przy tym ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu pierwszej instancji.

Z art. 328 § 2 k.p.c., zastosowanego odpowiednio do uzasadnienia orzeczenia

sądu drugiej instancji, wynika, że uzasadnienie to nie musi zawierać wszystkich

elementów uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji, ale tylko takie, które ze

względu na treść apelacji i zakres rozpoznania sprawy wyznaczony przepisami

ustawy, są potrzebne do rozstrzygnięcia (wyrok Sądu Najwyższego z 23

października 2007 r., II CSK 309/07, LEX nr 368455). Chociaż sąd odwoławczy jest

również instancją merytoryczną, to jednak w sytuacji, gdy podziela dokonaną ocenę

dowodów i przyjmuje ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji za własne,

wystarczy, że da temu wyraz w uzasadnieniu (wyrok Sądu Najwyższego z 8 lutego

2007 r., I CSK 410/06, LEX nr 439229). Z tych względów zarzuty dotyczące obrazy

art. 328 § 2 w związku z art. 391 § 1 k.p.c. oraz art. 52 § 1 pkt 1 k.p. (wskutek

zakwalifikowania zachowania powoda jako ciężkiego naruszenia podstawowych

obowiązków pracowniczych) nie mają znamion „oczywistej zasadności" i nie mogą

stanowić przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Co się tyczy zarzutu naruszenia art. 52 § 2 k.p. oraz konstruowanego przez

skarżącego na tym tle zagadnienia prawnego, to należy zauważyć, że ten problem

nie był wcześniej podnoszony przez skarżącego. Dlatego jego rozstrzygnięcie nie

miałoby znaczenia w świetle poczynionych w sprawie wiążących ustaleń

faktycznych, skoro w postępowaniu kasacyjnym nie jest dopuszczalne powoływanie

nowych faktów. Niezależnie od tego należy stwierdzić, że nie istnieje potrzeba

wykładni przepisów prawa ani nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne,

jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii powoływanego zagadnienia

prawnego lub wykładni przepisów i wyraził swój pogląd we wcześniejszej uchwale

lub orzeczeniu, a nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające zmianę tego

poglądu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2003 r., I PK 230/02,

OSNP-wkładka 2003 nr 13, poz. 5). W kwestii przedstawionej we wniosku o

rozpoznanie skargi kasacyjnej Sąd Najwyższy wypowiadał się już wielokrotnie. W

wyroku z dnia 11 czerwca 1997 r., I PKN 202/97 (OSNAPiUS 1998 nr 10, poz. 297)

stwierdził, że jeżeli okoliczności uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę w trybie

art. 52 k.p. wystąpiły w kilku kolejnych dniach, to termin z art. 52 § 2 k.p.

rozpoczyna bieg od dowiedzenia się przez pracodawcę o ostatniej z tych

okoliczności. Z kolei, w wyroku z dnia 12 czerwca 1997 r., I PKN 210/97,

(OSNAPiUS 1998 nr 10, poz. 301) Sąd Najwyższy przyjął, że w pojęciu ciężkiego

naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych mieści się przypadek

dopuszczenia się przez pracownika kilku uchybień i to także wtedy, gdy nie mogą

być one kwalifikowane jako „czyn ciągły". W przypadku ciągłego naruszania

obowiązków pracowniczych, termin z art. 52 § 2 k.p. rozpoczyna bieg od ostatniego

ze zdarzeń składających się na to zachowanie (wyrok z dnia 19 grudnia 1997 r., I

PKN 443/97, OSNAPiUS 1998 nr 21, poz. 631). Wobec powyższego nie ma

aktualnie potrzeby dokonania wykładni art. 52 § 2 k.p., zwłaszcza że wywody

zawarte w uzasadnieniu skargi nie zawierają szczegółowej argumentacji, która by

przemawiała za odstąpieniem przez Sąd Najwyższy od utrwalonego orzecznictwa.

Skoro skarżący nie przytoczył innych okoliczności uzasadniających potrzebę

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji

na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. oraz art. 98 § 1 k.p.c. w związku z § 12 ust. 4 pkt 2

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat

za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów

pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.

Nr 163 poz. 1349 ze zm.).