II UZ 26/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UZ 26/11

POSTANOWIENIE

Dnia 2 sierpnia 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący)

SSN Halina Kiryło

SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku K. G.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W.

o rentę z tytułu niezdolności do pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 sierpnia 2011 r.,

zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 31 stycznia 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Powód K. G. 19 listopada 2010 r. wniósł skargę o wznowienie postępowania

zakończonego wyrokiem Sąd Apelacyjnego z 19 grudnia 2005 r. (… 2896/04),

którym oddalono jego apelację od wyroku oddalającego odwołanie od decyzji

odmawiającej przyznania mu renty z braku niezdolności do pracy. W skardze

wskazano na podstawę wznowienia z art. 403 § 2 k.p.c. i twierdzenie, że żądanie

wznowienia postępowania wynika z naruszenia art. 47710 § 2 k.p.c., gdyż Sąd

rozpoznał sprawę nieuwzględniając dowodów złożonych po decyzji i których nie

przekazał pozwanemu. W takiej sytuacji skarżący na podstawie art. 477 14a k.p.c.

wniósł o uchylenie wyroków Sądów drugiej i pierwszej instancji oraz decyzji

pozwanego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Apelacyjny postanowieniem z 31 stycznia 2011 r. odrzucił skargę, gdyż

powoływała się na dowody z poprzedniego postępowania, zatem została złożona

ze znacznym przekroczeniem trzymiesięcznego terminu, skoro postępowanie

zakończono wyrokiem z 19 grudnia 2005 r. Wobec złożenia skargi po terminie nie

było konieczne badanie czy skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia

postępowania. Z tej przyczyny skarga została odrzucona na podstawie art. 407 § 1

k.p.c. w związku z art. 410 § 1 k.p.c.

W zażaleniu zarzucono naruszenie: 1. art. 410 § 1 k.p.c. w związku z art.

407 § 1 k.p.c. przez ustalenie, że skarga została złożona z przekroczeniem

trzymiesięcznego terminu; 2. art. 410 § 2 k.p.c. przez odrzucenie skargi na

posiedzeniu

niejawnym,

co

uniemożliwiało

powodowi

uprawdopodobnienie

okoliczności stwierdzających zachowanie trzymiesięcznego terminu do wniesienia

skargi.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie nie jest zasadne. Skarga został odrzucona tylko ze względu na

termin z art. 407 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny początek terminu do wniesienia skargi

powiązał z zakończeniem sprawy wyrokiem z 19 grudnia 2005 r. Nie oceniał samej

podstawy z art. 403 § 2 k.p.c., choć jednocześnie zauważył, że skarżący powołuje

się na dowody z poprzedniego postępowania, co w ogóle dyskwalifikowałoby

skargę nie tylko ze względu na termin, skoro w podstawie z art. 403 § 2 k.p.c.

chodzi o późniejsze (czyli dopiero po wyroku) wykrycie okoliczności faktycznych lub

środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których

strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

Przepis art. 410 § 2 k.p.c. nie miał zastosowania, gdyż Sąd nie miał żadnych

wątpliwości co do początku terminu do wniesienia skargi. Wyraźnie wszak

stwierdził, że podstawą skargi są dowody z poprzedniego postępowania

zakończonego wyrokiem z 19 grudnia 2005 r. Zatem skarga z 19 listopada 2010 r.

została wniesiona po terminie i podlegała odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym

zgodnie z art. 410 § 1 k.p.c. Natomiast uprawdopodobnienie okoliczności

stwierdzających zachowanie terminu do jej wniesienia byłoby aktualne, gdyby

termin do wniesienia skargi był wątpliwy, a tego ze względu na podstawę skargi

oraz argumentację zażalenia nie można stwierdzić. Z uzasadnienia skargi o

wznowienie postępowania wynika, że wskazana w niej podstawa dowodowa była

znana skarżącemu w poprzednim postępowaniu sądowym. W takiej sytuacji jego

zażalenie nie jest zasadne, gdyż odwołuje się do faktów i okoliczności z

poprzedniego postępowania w sprawie o rentę. To, że powód dowiedział się o

oddaleniu przez Sąd Najwyższy postanowieniem z 10 listopada 2010 r. (II UZ

29/10)

jego

zażalenia

na

odrzucenie

poprzedniej

skargi

o

wznowienie

postępowania, nie może powodować wątpliwości co do terminu do wniesienia

kolejnej skargi o wznowienie postępowania. Wszak o tym każdorazowo decyduje

tylko ściśle określona podstawa skargi. Istota pretensji, na której opiera się

zażalenie i skarga, wyraża się w twierdzeniu, że Sąd nie mógł orzekać na

podstawie zgłoszonych nowych dowodów w sprawie o rentę i ujawnionych nowych

okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji. Potwierdza to, że skarżący ma

na uwadze dowody i okoliczności znane mu w postępowaniu sądowym, co w ogóle

podważałoby także samą podstawę wznowienia w świetle art. 403 § 2 k.p.c., gdyby

tak ją oceniono w postanowieniu o odrzuceniu skargi.

Skarżący tak rozumianą podstawę wznowienia postępowania z art. 403 § 2

k.p.c. niezasadnie łączy również z regulacjami z art. 477 10 § 2 k.p.c. i art. 47714a

k.p.c., gdyż w sprawie z zażalenia na odrzucenie skargi o wznowienie

postępowania wniesionej po terminie nie można oceniać czy Sąd Apelacyjny wydał

wyrok niezgodny z prawem, w tym w szczególności z naruszeniem przepisów art.

47710 § 2 k.p.c. i art. 47714a k.p.c. Wykracza to poza zakres przedmiotu sprawy

wynikającej z zażalenia, która ma na uwadze termin do wniesienia skargi. Niemniej

odwołanie się do art. 47710 § 2 k.p.c., który za przedmiot ma zgłoszenie nowego

żądania w postępowaniu sądowym, potwierdzałoby jedynie, że czasowo jest to

zdarzenie sprzed wyrokowania, a więc nie wykraczające poza przyjęty przez Sąd

termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Natomiast przepis art.

47714a k.p.c. w tej sprawie z zażalenia na odrzucenie skargi jest bezprzedmiotowy,

gdyż może mieć zastosowanie tylko w sprawie głównej.

Czym innym jest też regulacja z art. 114 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o

emeryturach i rentach, która nie jest tożsama ze skargą o wznowienie

postępowania w rozumieniu art. 399 k.p.c. i nast. Ze względu na przedmiot kontroli

nie podlega również ocenie, czy Sąd powinien pouczyć powoda o możliwości

wznowienia postępowania na podstawie art. 114 ust. 1.

Wbrew intencji skarżącego nie są to „okoliczności faktyczne lub środki

dowodowe”, które ma na uwadze przepis art. 403 § 2 k.p.c. Chodzi w nim o sferę

faktów a nie o stosowanie prawa, na co zwrócono już uwagę przy rozpoznawaniu

poprzedniej skargi powoda o wznowienie postępowania (wyżej wskazana sprawa II

UZ 29/10).

Do przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c. nie należy też wyrok Sądu Najwyższego z

20 maja 2004 r., II UK 395/03 i dlatego termin do wniesienia skargi nie mógł

rozpocząć biegu od zapoznania się skarżącego z tym wyrokiem.

Podstawy wznowienia nie stanowi również dokumentacja lekarska, którą

strona dysponowała w poprzednim postępowaniu sądowym (art. 403 § 2 k.p.c.).

Skarżący nie może w argumentacji zażalenia odwoływać się do nieważności

postępowania, gdyż skarga o wznowienie postępowania nie opierała na

podstawach z art. 401 k.p.c., niezależnie od tego, że ta podstawa wznowienia

postępowania nie obejmuje okoliczności podanych w zażaleniu.

Z powyższych motywów orzeczono jak w sentencji, stosownie do art. 398 14

k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.