II CZ 56/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 56/06

POSTANOWIENIE

Dnia 30 sierpnia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Marek Sychowicz (przewodniczący)

SSN Maria Grzelka

SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa F. B. i in. ,

przeciwko Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w Z.

o ustalenie i uchylenie uchwał,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 30 sierpnia 2006 r.,

zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 15 czerwca 2005 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny zaskarżonym postanowieniem odrzucił kasację powodów od

wyroku tego Sądu z dnia 9 lutego 2005 r. wskazując, że właściwym środkiem

zaskarżenia tego orzeczenia jest skarga kasacyjna, a nie kasacja. Przyjął ponadto,

że nawet gdyby wadliwość powyższą uznać za nieistotną i potraktować wniesiony

środek zaskarżenia jako skargę kasacyjną, to podlegałaby ona odrzuceniu z uwagi

na niespełnienie wymagań określonych w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. Skarżący

zaniechali bowiem sformułowania wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania i przytoczenia jego uzasadnienia.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący kwestionując ocenę Sądu

Apelacyjnego dyskwalifikującą wniesiony przez nich środek zaskarżenia podnieśli,

że z samego faktu wniesienia skargi kasacyjnej wynika żądanie przyjęcia jej do

rozpoznania. Wyrazili także pogląd, że odmienna ocena Sądu Apelacyjnego

nakazywała wdrożyć stosowne postępowanie sanacyjne, mające na celu usunięcie

dostrzeżonych braków, ewentualnie podjąć decyzję w przedmiocie odrzucenia

kasacji

niezwłocznie,

co

umożliwiłoby

wniesienie

w

terminie

prawidłowo

sporządzonego środka zaskarżenia. W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonego

postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania

cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r.

Nr 13, poz. 98), która weszła w życie w dniu 6 lutego 2005 r., w kodeksie

postępowania cywilnego uchylono m.in. przepisy o kasacji (art. 392 i nast. k.p.c.).

Jednocześnie ustawodawca ustanowił nowy środek zaskarżania prawomocnych

orzeczeń – skargę kasacyjną unormowaną przepisami art. 398 1 i nast. k.p.c.

Zgodnie z art. 3 powołanej ustawy, przepisy o skardze kasacyjnej stosuje się do

orzeczeń sądów drugiej instancji wymienionych w art. 3981 i art. 5191 k.p.c., które

zostały wydane począwszy od dnia 6 lutego 2005 r.

Wyrok Sądu Apelacyjnego, zaskarżony do Sądu Najwyższego przez

powodów, wydany został w dniu 9 lutego 2005 r., a zatem mają do niego

zastosowanie przepisy nowe. W tej sytuacji właściwym środkiem zaskarżenia tego

orzeczenia – co trafnie dostrzegł Sąd Apelacyjny – była skarga kasacyjna, a nie

kasacja, którą wnieśli powodowie.

Nazwanie środka zaskarżenia wniesionego od orzeczenia sądu drugiej

instancji „kasacją”, zamiast – prawidłowo – „skarga kasacyjną” nie jest wadą

usprawiedliwiającą jego odrzucenie, jeśli spełnia on wszystkie inne stawiane mu

wymagania (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 listopada 2005 r.,

III CSK 68/05, nie publ.; z dnia 12 kwietnia 2006 r., III CZ 17/06, nie publ.).

Sąd Apelacyjny uznał jednak, że wniesiony przez skarżących środek zaskarżenia

podlega odrzuceniu a limine nie tylko z powodu jego błędnego oznaczenia, ale

także z uwagi na brak elementów konstrukcyjnych, jakie musi zawierać skarga

kasacyjna, konkretnie zaś – wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania i jego

uzasadnienia. Wbrew odmiennemu przekonaniu skarżących, stanowisko Sądu

Apelacyjnego trzeba uznać za prawidłowe.

Kwestia wadliwego oznaczenia wniesionego przez skarżących środka

zaskarżenia – ze wskazanych wyżej przyczyn – dla konstatacji tej nie ma

znaczenia. O prawidłowości zaskarżonego postanowienia przesądza natomiast

trafne zapatrywanie, iż wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznanie i jego

uzasadnienie stanowią odrębne elementy konstrukcyjne tego środka zaskarżenia.

Muszą one być zatem wyartykułowane jednoznacznie, w sposób wyraźnie

wyodrębniony. Wynika to z brzmienia art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. nawiązującego do

treści art. 3989 § 1 k.p.c.

Wymaganie zamieszczenia w skardze kasacyjnej obu wymienionych wyżej

elementów

jej

budowy

nie

służy

prostemu

uzewnętrznienie

oczekiwania

skarżącego, aby środek ten przyjęty został do rozpoznania. Takie oczekiwanie

istotnie można wiązać z samym faktem wniesienia skargi kasacyjnej. Należycie

umotywowany wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pełni inną rolę.

Umożliwia

dokonanie - w ramach przedsądu – wstępnej oceny, czy zachodzą

wskazane przez skarżącego, a wymienione w art. 398 9 § 1 k.p.c., okoliczności

uzasadniające wyrokowanie w sprawie przez Sąd Najwyższy.

Błędny jest pogląd skarżących, wedle którego braki w zakresie wymagań

skargi kasacyjnej określonych w art. 3984 § 1 k.p.c. mogą być usunięte

w postępowaniu sanacyjnym. Z treści art. 3986 § 1 i 2 k.p.c. wypływa wniosek

zgoła odmienny. Sąd Najwyższy wielokrotnie już wyjaśniał, że niezamieszczenie

w skardze kasacyjnej któregokolwiek z jej elementów konstrukcyjnych skutkować

musi odrzuceniem tego środka zaskarżenia a limie. Abstrahujące od tego poglądu

odmienne stanowisko skarżących nie znajduje żadnego uzasadnienia.

Bez znaczenia dla oceny trafności zaskarżonego postanowienia jest też fakt

jego wydania w końcowej fazie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez

powodów.

Z tych też względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w zw. z art.

3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.

db