II CSKP 941/23 · Sąd Najwyższy

II CSKP 941/23 POSTANOWIENIE 14 października 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk‎ (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Ewa Stefańska‎SSN Kamil Zaradkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 14 października 2025 r. w Warszawie‎skargi kasacyjnej M.R.‎od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie‎z 6 maja 2022 r., V ACa 198/19,‎w sprawie z powództwa M.R.‎przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. ‎o zapłatę, odrzuca skargę kasacyjną. A.W. Ewa Stefańska Agnieszka Jurkowska-Chocyk Kamil Zaradkiewicz

UZASADNIENIE

Wyrokiem z 19 grudnia 2018 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo M.K. przeciwko Bankowi spółce akcyjnej ‎w W. o zapłatę (pkt I) i ustalił, iż powód winien ponieść wszystkie koszty procesu w sprawie, zaś szczegółowe wyliczenie kosztów procesu pozostawił referendarzowi sądowemu po uprawomocnieniu się orzeczenia (pkt II).Wyrokiem z 6 maja 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie po rozpoznaniu apelacji powoda zmienił zaskarżony wyrok: w punkcie pierwszym w części w ten sposób, że zasądził od Banku spółki akcyjnej w W. na rzecz M.K. 89 580,81 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty, w punkcie drugim w ten sposób, że ustalił, iż pozwany ponosi koszty procesu w sprawie, pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu w Sądzie Okręgowym w Warszawie (pkt 1), oddalił apelację w pozostałym zakresie (pkt 2) i zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty procesu w instancji odwoławczej (pkt 3).

Od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wywiódł powód, zaskarżając go w części „odnoszącej się do daty wymagalności roszczenia zasądzonego od pozwanego na rzecz powoda tj. w zakresie określenia przez Sąd Apelacyjny daty od której należne są powodowi odsetki za opóźnienie w zapłacie zasądzonej kwoty wskazanej w punkcie 1 lit. a. wyroku” i wniósł o „zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie, iż od zasądzonej kwoty w pkt. 1 lit. a. wyroku, należne są odsetki ustawowe za opóźnienie liczone od dnia 9 lipca ‎2012 roku do dnia zapłaty ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie, iż od zasądzonej kwoty w pkt. 1 lit. a. wyroku, należne są odsetki ustawowe za opóźnienie liczone następującego po dniu doręczenia stronie pozwanej odpisu pozwu w sprawie do dnia zapłaty”.Pozwany w odpowiedzi na skargę kasacyjną nie zawarł wniosku ‎o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania kasacyjnego w przypadku odrzucenia skargi kasacyjnej.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna powinna zawierać:

1) oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części;

2) przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie;

3) wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany. Na mocy art. 3985 § 1 k.p.c. − skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, ‎w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. Sąd drugiej instancji odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu, skargę niespełniającą wymagań określonych w art. 3984 § 1, nieopłaconą oraz skargę, której braków nie usunięto ‎w terminie lub z innych przyczyn niedopuszczalną.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną, która podlegała odrzuceniu przez sąd drugiej instancji, albo zwraca ją temu sądowi w celu usunięcia dostrzeżonych braków (art. 3986 § 3).Zarówno wskazanie czy orzeczenie zaskarżone jest w całości, czy w części, jak też wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany należą do elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, bez których nadzwyczajny środek zaskarżenia traci swą istotę.Elementy te są ze sobą ściśle skorelowane, dlatego w orzecznictwie wymaga się ich bezwzględnej spójności redakcyjnej.

W przypadku, gdy zachodzi rozbieżność pomiędzy wymienionymi elementami, nie sposób twierdzić, że zakres zaskarżenia związany jest z zakresem wniosku kasacyjnego. Konieczne jest przy tym takie skonstruowanie skargi kasacyjnej, żeby zakresy te wynikały ‎z bezpośrednio z jej treści, a Sąd Najwyższy nie był obciążony ich określeniem lub doprecyzowaniem w drodze jakichkolwiek zabiegów interpretacyjnych ‎(por. postanowienia SN: 15 kwietnia 2025 r., I CSK 243/24; z 14 sierpnia 2020 r., ‎I CSK 107/20; z 31 maja 2011 r., II CSK 688/10; z 11 stycznia 2011 r., V CSK 272/10; z 21 marca 2000 r., II CKN 711/00).Obowiązek zawarcia w skardze kasacyjnej wniosku o „uchylenie ‎lub uchylenie i zmianę” (art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.) stanowi o istocie skargi ‎kasacyjnej jako środka nadzwyczajnego, wnoszonego od orzeczenia prawomocnego.

Orzeczenie Sądu drugiej instancji z zasady nie poddaje się zmianie, a wszelka ingerencja w jego treść musi zostać poprzedzona uchyleniem go w całości lub w odpowiedniej części (por. m.in. postanowienia SN: z 28 września 2023 r., I CSK 4438/22; z 15 kwietnia 2025 r., I CSK 334/25, z 24 stycznia 2025 r., ‎I CSK 1585/24). Skarga kasacyjna powoda w ogóle nie zawiera wniosku „o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia” i co najistotniejsze nie obejmuje zakresem zaskarżenia pkt 2 wyroku Sądu Apelacyjnego, w którym ten Sąd oddalił apelację powoda (w części obejmującej roszczenie o odsetki od daty określonej w skardze kasacyjnej).

Skarżący wniósł wyłącznie o zmianę zaskarżonego wyroku przez zasądzenie odsetek od określonej daty. Brak odpowiedniego wniosku w skardze kasacyjnej nie podlega uzupełnieniu i uzasadniał odrzucenie skargi kasacyjnej już na etapie jej badania przez sąd drugiej instancji (art. 3986 § 2 w zw. z art. 3986 § 1 k.p.c.).Wniosek kasacyjny nie tylko nie spełnia wymagań ustawowych, ale również jest sformułowany wadliwie, bowiem skarżący domaga się zmiany wyroku Sądu Apelacyjnego, co nie jest przecież możliwe. Oczywiste jest bowiem, że wyrok ten wymaga uchylenia, które to orzeczenie nie może być jednocześnie w tym zakresie zmienione.Z tych względów Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną (art. 3986 ‎§ 3 k.p.c.).

Ewa Stefańska Agnieszka Jurkowska-Chocyk Kamil Zaradkiewicz (R.N.)[SOP]