II CNP 3/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CNP 3/09

POSTANOWIENIE

Dnia 7 kwietnia 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 7 kwietnia 2009 r.,

skargi M. P. i J. P.

o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 20 września 2006 r., wydanego

w sprawie z powództwa Miasta Ł.

przeciwko G. P., M. P. i J. P.

z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej - Stowarzyszenia

Rolników i Kupców Targowiska T.

o stwierdzenie nieważności umowy,

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 20 września 2006 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację

pozwanych […] od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 31 stycznia 2005 r.

uwzględniającego powództwo Miasta Ł. o ustalenie nieważności umowy

dzierżawy

nieruchomości

położonej

w

Ł.

oraz

nakazania

wydania

tej

nieruchomości.

W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia pozwani M. P. i J. P. zarzucili naruszenie prawa materialnego: art. 58

§ 1 k.c., art. 8 ust. 2 pkt 4 i art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o

ochronie konkurencji i konsumentów przez fakt ich zastosowania. Skarżący

wskazali przepisy, których naruszenie uzasadniało wniesienie skargi oraz opisali

błędy Sądu w związku z ich stosowaniem. Dodali, że zaskarżenie orzeczenia w

drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, bowiem biorąc pod

uwagę wartość przedmiotu zaskarżenia nie przysługiwała skarga kasacyjna i nie

zachodziły w tej sprawie przesłanki do wznowienia postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

powinna zawierać: 1) oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze

wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części, 2) przytoczenie jej

podstaw oraz ich uzasadnienie, 3) wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżone

orzeczenie

jest

niezgodne,

4)

uprawdopodobnienie

wyrządzenia

szkody,

spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy, 5) wykazanie,

że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie

było i nie jest możliwe, a ponadto – gdy skargę wniesiono stosując art. 4241 § 2 –

że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi, 6) wniosek

o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem.

Skarga nie spełniała wymogu art. 4245 § 1 pkt 2 k.p.c. a więc przytoczenia jej

podstaw oraz ich uzasadnienia. Nie sanuje tego braku okoliczność powołania się

na uchybienia sądu. Jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy, a stanowisko to jest

podzielane w składzie rozpoznającym sprawę, skoro wymagania skargi wskazane

zostały w pkt 2 i 3 art. 4245 § 1 k.p.c., to oddzielnie należy rozpatrywać każdy z tych

elementów. Wymogi te są niezależne od siebie i spełniają, jako istotne elementy

skargi, różne funkcje i cele. Przytoczenie podstaw skargi i ich uzasadnienie

pozostaje w związku z treścią art. 4244 k.p.c., natomiast wskazanie przepisu prawa,

z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, jest konieczne, bowiem istotą

skargi jest właśnie stwierdzenie niezgodności zaskarżonego orzeczenia z prawem,

a więc konkretnym jego przepisem. Naruszenia prawa materialnego lub

procesowego mogą, ale nie muszą, spowodować niezgodności z prawem. Przepisy

powołane w podstawach skargi niekiedy będą jednocześnie przepisami, z którymi

zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, nie zawsze jednak zależność taka będzie

występować.

Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie

orzeczenia, którego skarga dotyczy (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.) polega na

przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została

wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy

z wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem (por. postanowienia Sądu

Najwyższego z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7-8,

poz. 141, z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, nie publ., z dnia 23 września

2005 r., III CNP 5/05, nie publ., z dnia 22 listopada 2005 r., I CNP 19/05, nie

publ.). Skarżący tego obowiązku nie spełnił.

Przesłanka uprawdopodobnienia szkody, przewidziana w art. 424 5 § 1 pkt 4

k.p.c., zostaje spełniona, jeżeli skarżący powoła w skardze nie tylko wszystkie

znane mu fakty, które wskazują na związek między zaskarżonym orzeczeniem

a doznanymi wskutek jego wydania stratami lub utraconymi korzyściami, ale

ponadto powoła dowody lub co najmniej ich surogaty, które uczynią twierdzenie

o wyrządzeniu szkody wiarygodnym (tak m.in. postanowienie SN z dnia 23 marca

2006 r., IV CNP 23/06, Biul.SN 2006, nr 6, s. 8, postanowienie SN z dnia 25 lipca

2006 r., III CNP 40/06).

Ze złożonego oświadczenia powinno wynikać, że szkoda wystąpiła.

Niezbędne

jest

przy

tym

przeprowadzenie

przekonywającego

wywodu

wskazującego czas powstania szkody oraz związek przyczynowy między nią

a wydaniem zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie SN z dnia 28 listopada

2006 r., III CNP 55/06, niepubl.). Takiego wywodu skarga nie zawiera, nie

zastępuje

go

bowiem

stwierdzenie,

że

szkoda

wystąpiła.

Jako

uprawdopodobnienie szkody skarżący dołączyli do skargi kierowane do

pozwanego – po wydaniu zaskarżonego wyroku – wezwania do zapłaty

wskazanych tam kwot tytułem odszkodowania i zwrotu nakładów. Kierowane do

pozwanego wezwania świadczą o tym, że to właśnie w jego działaniu upatrują

źródło szkody. Nie można zatem uznać, aby przesłanka uprawdopodobnienia

wyrządzenia skarżonym wyrokiem szkody została spełniona.

Niezależnie od tego skarga nie spełnia wymogu określonego w art. 4245 § 1

pkt 5 k.p.c. Wykazanie w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze

innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe (art. 424 5 § 1 pkt 5 k.p.c.)

polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący

i niebudzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonywającym

uzasadnieniu.

Niezbędne

jest

przedstawienia

analizy

prawnej

przepisów

dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie - w odniesieniu do

zaskarżonego orzeczenia - jest niedopuszczalne lub z innych przyczyn na pewno

nie mogłoby odnieść skutku. (por. postanowienie SN z dnia 27 stycznia 2006 r.,

III CNP 23/05, OSNC 2006/7-8/140, postanowienie SN z dnia 28 lutego 2006 r.,

I CNP 12/06, nie publ.). W konsekwencji wymaganie przewidziane w art. 424 5 § 1

pkt 5 k.p.c. nie jest spełnione, jeżeli jak to jest w niniejszej skardze, pozwany

ogranicza się do stwierdzenia, że od zaskarżonego orzeczenia nie przysługuje

skarga kasacyjna z uwagi na wartość przedmiotu zaskarżenia oraz nie zachodziły

przesłanki do wznowienia postępowania.

Zgodnie z art. 4248 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy odrzuca na posiedzeniu

niejawnym m.in. skargę niespełniającą wymagań określonych w art. 424 -5 § 1

k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.