I PK 158/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I PK 158/11

POSTANOWIENIE

Dnia 2 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Józef Iwulski

w sprawie z powództwa J. Z.

przeciwko PGE Górnictwu i Energetyce Konwencjonalnej Spółce Akcyjnej

Oddziałowi Kopalni Węgla Brunatnego B.

o odszkodowanie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 marca 2012 r.,

skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych

z dnia 24 czerwca 2011 r.,

odmawia

odstępując

przyjęcia

od

skargi

obciążenia

kasacyjnej

powoda

do

rozpoznania,

zwrotem

kosztów

postępowania na rzecz strony pozwanej.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 czerwca 2011 r., Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w uwzględnieniu apelacji strony pozwanej (PGE

Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna Spółka Akcyjna Oddział Kopalnia Węgla

Brunatnego B.) od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy z dnia 15 stycznia 2010

r., w sprawie z powództwa J. Z. o odszkodowanie, zmienił wyrok Sądu pierwszej

instancji w ten sposób, że obniżył zasądzone w tym wyroku od strony pozwanej na

rzecz powoda odszkodowanie z kwoty 21.814,12 zł do kwoty 5.970,06 zł i

odpowiednio zmodyfikował rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania

przed Sądem pierwszej instancji, a w pozostałym zakresie oddalił apelację strony

pozwanej i orzekł o kosztach postępowania odwoławczego.

Od wyroku Sądu Okręgowego w części oddalającej powództwo powód

wniósł skargę kasacyjną, w której wniosek o przyjęcie do rozpoznania uzasadnił

stwierdzeniem, że "skarga jest oczywiście uzasadniona, ponieważ wydane

orzeczenie rażąco narusza przepisy wskazane w petitum i jest krzywdzące dla

skarżącego poprzez zasądzenie na jego rzecz odszkodowania jedynie za okres od

27.05.2006 do 31.01.2008 r., co w rezultacie skutkuje wypłatą niższej kwoty z tytułu

w/w odszkodowania". Ponadto skarżący przytoczył kilka zagadnień prawnych, które

według niego mają "zasadnicze znaczenie dla jednolitości orzecznictwa" i

sprowadzają się do wyjaśnienia następujących kwestii: 1) "czy wydanie przez

stronę przeciwną aktu wewnętrznego tj. zarządzenia z dnia 30.08.2010 r. w sprawie

trybu postępowania w sprawach roszczeń byłych pracowników PGE KWB B. SA za

zaniżone emerytury w związku z procesem weryfikacji okresów pracy górniczej

zawierającego oświadczenie o treści <PGE KWB B. S.A. uznaje roszczenia z tytułu

zaniżonej wysokości emerytur zgłaszane przez byłych pracowników Spółki, z

uwzględnieniem

letniego

okresu

przedawnienia>

nie

stanowi

uznania

powództwa w niniejszej sprawie?"; 2) "czy wskutek wydania przez stronę przeciwną

zarządzenia w dniu 30.08.2010 r. w sprawie trybu postępowania w sprawach

roszczeń byłych pracowników PGE KWB B. SA za zaniżone emerytury w związku z

procesem weryfikacji okresów pracy górniczej doszło skutecznie do zrzeczenia się

korzystania z zarzutu przedawnienia?"; 3) "czy dla skutecznego cofnięcia czynności

procesowej

mającej

elementy

oświadczenia

woli,

wywołującego

skutki

o

charakterze materialno-prawnym, konieczne jest wskazanie przyczyny powodującej

odwołanie takiego oświadczenia?" oraz 4) "czy wszczęcie przez skarżącego przed

ZUS

postępowania

o

zmianę

przelicznika,

skutkującego

w

rezultacie

podwyższeniem stażu pracy skarżącego należy traktować w świetle art. 295 § 1 pkt

1 k.p. jako przerwanie biegu przedawnienia, skoro była to czynność związana z

dochodzeniem w przyszłości roszczeń związanych z nieprawidłowym wyliczeniem

przez stronę przeciwną stażu pracy, skoro w rezultacie decyzja wydana w tej

sprawie miała znaczenie prejudycjalne dla dochodzonych roszczeń związanych z

wyrównaniem

świadczenia

emerytalnego

w

zakresie

różnicy

pomiędzy

świadczeniem pobranym przez skarżącego wg zasad określonych w pierwotnej

decyzji emerytalnej ze świadczeniem określonym w w/w decyzji przyznającej

wyższy przelicznik - uaktywniło roszczenie o zasądzenie odszkodowania w

niniejszej sprawie?". Powód wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w

zaskarżonej części i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania

oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona pozwana wniosła o odmowę

przyjęcia skargi do rozpoznania, a "z ostrożności procesowej" o jej oddalenie oraz o

zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących

rozbieżności

w

orzecznictwie

sądów,

zachodzi

nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Powód uważa w

pierwszej kolejności, że jego skarga jest oczywiście uzasadniona, gdyż orzeczenie

Sądu drugiej instancji narusza przepisy wskazane przez niego w podstawach

kasacyjnych i w dodatku jest dla niego "krzywdzące", bowiem nie przyznało mu

odszkodowania w takiej wysokości, jaka była objęta pozwem. Te okoliczności oraz

dotycząca ich argumentacja nie uzasadniają przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania ponieważ skarżący nie wykazał kwalifikowanego naruszenia prawa,

czyli zastosowania przepisów błędnie interpretowanych, co spowodowało wydanie

oczywiście nieprawidłowego orzeczenia, dotkniętego brakami widocznymi bez

potrzeby dokonywania głębszej analizy prawnej, "prima facie"(por. postanowienia

Sądu Najwyższego z dnia 17 października 2001 r., I PKN 157/01, OSNP 2003 nr

18, poz. 437; z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230, z

dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004 nr 3, poz. 49 oraz z dnia 26

lutego 2008 r., II UK 317/07, LEX nr 453107). Argumentacja dotycząca wydania

orzeczenia "krzywdzącego" nie dotyczy przesłanek wymienionych w art. 398 9 § 1

k.p.c.

Za przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przemawia również

powołanie się na potrzebę rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy przedstawionych

przez powoda zagadnień prawnych. Zagadnienie prawne jest to problem, który

wiąże się z określonym przepisem prawa materialnego lub procesowego, którego

wyjaśnienie ma nie tylko znaczenie dla rozstrzygnięcia konkretnej, jednostkowej

sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Dlatego

sformułowanie zagadnienia prawnego uzasadniającego wniosek o rozpoznanie

skargi kasacyjnej powinno nastąpić przez wskazanie konkretnych przepisów prawa,

których ono dotyczy i przedstawieniu argumentów prowadzących do rozbieżnych

ocen (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01,

OSNC 2002 nr 1, poz. 11; z dnia 13 sierpnia 2002 r., I PKN 649/01, OSNP 2004 nr

9, poz. 158 oraz z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 7-8, poz. 51).

Warunek określenia przepisu, którego dotyczy przedstawione zagadnienie prawne

spełnia jedynie ostatnie z czterech przytoczonych pytań, dotyczące kwestii, czy

wszczęcie postępowania przed organem rentowym o przeliczenie świadczenia

należy traktować jako przerwanie biegu przedawnienia roszczenia przeciwko

pracodawcy o odszkodowanie za wydanie niewłaściwego świadectwa pracy.

Zagadnienie to jednak nie ma charakteru "istotnego" i było już wielokrotnie

wyjaśniane w orzecznictwie (które skarżący pomija). Sprawa dotyczy roszczenia

odszkodowawczego ze stosunku pracy (roszczenie byłego pracownika przeciwko

byłemu pracodawcy w związku z wystawieniem wadliwego świadectwa pracy).

Przerwanie biegu przedawnienia takiego roszczenia mogło nastąpić wyłącznie

przez czynność podjętą przeciwko dłużnikowi (pracodawcy), a nie wobec innego

podmiotu (organu rentowego). Przerwanie biegu przedawnienia nie dotyczy

czynności przedsięwziętych przez stronę w ramach jakiegokolwiek stosunku

prawnego i w odniesieniu do osoby niebędącej dłużnikiem (por. uchwałę Sądu

Najwyższego z dnia 27 maja 1992 r., III CZP 60/92, LEX nr 9077 oraz

postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 2010 r., III CSK 124/09, LEX nr

578043 i z dnia 29 października 2010 r., I CSK 705/09, LEX nr 784900). Taki

wniosek wynika wprost ze zwykłej wykładni (analizy językowej) art. 295 § 1 pkt 1

k.p., zgodnie z którym bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność

przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów lub egzekwowania

roszczeń przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo

zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Wystąpienie przez byłego pracownika

do organu rentowego z wnioskiem o przeliczenie świadczenia emerytalnorentowego nie jest czynnością zmierzającą bezpośrednio do zaspokojenia, czy

zabezpieczenia roszczenia odszkodowawczego wobec byłego pracodawcy z tytułu

wadliwego wystawienia świadectwa pracy.

Z powołanych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej

do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Jednocześnie na mocy art. 102

k.p.c. Sąd Najwyższy odstąpił od obciążania powoda obowiązkiem zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego na rzecz strony pozwanej, kierując się analogicznymi

względami, jak Sąd Okręgowy przy rozstrzyganiu o kosztach postępowania

odwoławczego.