I CSK 6035/22 · Sąd Najwyższy

I CSK 6035/22 POSTANOWIENIE 5 lipca 2023 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 5 lipca 2023 r. w Warszawie,‎w sprawie z wniosku P. spółki akcyjnej w W.‎z udziałem D. Ż.‎o ustanowienie służebności przesyłu,‎na skutek skargi kasacyjnej P. spółki akcyjnej w W.‎od postanowienia Sądu Okręgowego w Ostrołęce‎z 23 maja 2022 r., I Ca 125/22, 1. odrzuca skargę kasacyjną;

2. zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika 900 (dziewięćset) zł kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Ostrołęce postanowieniem z 20 stycznia 2022 r. ustanowił na rzecz P. S.A. z siedzibą w W. służebność przesyłu (pkt 1); tytułem jednorazowego wynagrodzenia za ustanowienie tej służebności zasądził od wnioskodawcy na rzecz D. Ż. 18 660,27 zł, płatną w terminie tygodnia od dnia uprawomocnienia się postanowienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności (pkt 2) oraz oddalił roszczenie o zapłatę wynagrodzenia w pozostałym zakresie (pkt 3). Postanowieniem z 23 maja 2022 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce oddalił apelację wnioskodawcy. W skardze kasacyjnej wnioskodawca, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Zdaniem skarżącego, w sprawie występują istotne zagadnienia prawne, tj.:

1. czy wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu, przy uwzględnieniu okoliczności, iż w majątku osoby, która nabyła nieruchomość w stanie zabudowanym urządzeniami przesyłowymi na podstawie umowy odpłatnej, nie powstała szkoda będąca skutkiem wybudowania i przystąpienia do korzystania z urządzeń przesyłowych, nie powinno zawierać odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości, gdyż przyznanie odszkodowania takiej osobie powoduje stan bezpodstawnego wzbogacenia wynikający z powtórnego uzyskania korzyści majątkowej na tej samej podstawie faktycznej (po raz pierwszy w obniżonej cenie nabycia nieruchomości, po raz wtóry w postaci odszkodowania jako składnik wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu);

2. czy, przy uwzględnieniu treści pytania wyżej, przy określaniu wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu, należy zawsze uwzględnić odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości, jako składnika wynagrodzenia, także w przypadku gdy nowy (obecny) właściciel nieruchomości nabył ją na podstawie umowy odpłatnej z już z posadowionymi i eksploatowanymi urządzeniami przesyłowymi?

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna z uwagi na podaną wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 3982 § 1 k.p.c.). W przypadku gdy w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu (art. 5191 § 1 k.p.c.), przedmiotem zaskarżenia jest jedynie orzeczenie dotyczące wysokości wynagrodzenia związanego z ustanowieniem służebności, to o dopuszczalności skargi kasacyjnej w zakresie roszczenia pieniężnego, które może być dochodzone odrębnie na ogólnych zasadach, decyduje wartość przedmiotu sporu związana z wysokością roszczenia pieniężnego, a zgodnie z art. 3982 § 1 zd. pierwsze k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych (zob. postanowienia SN: z 12 sierpnia 2015 r., II CSK 4/15 i z 2 lipca 2019 r., V CSK 56/19).

Wnioskodawca zakwestionował postanowienie Sądu Okręgowego jedynie w odniesieniu do roszczenia majątkowego pieniężnego w postaci wynagrodzenia za ustanowienie służebności, a nie także ustanowienia tego ograniczonego prawa rzeczowego, co przy wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie 7 940 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą wynagrodzenia zasądzoną a kwotą, która w ocenie wnioskodawcy jest należna za ustanowienie służebności oznacza, że skarga kasacyjna podlegała, jako niedopuszczalna odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. [S.J.][ł.n]