I CSK 3996/24 · Sąd Najwyższy

I CSK 3996/24 POSTANOWIENIE 30 kwietnia 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz na posiedzeniu niejawnym 30 kwietnia 2025 r. w Warszawie‎w sprawie z powództwa P. S.A. w R.‎przeciwko F. sp. z o. o. w G.‎o zapłatę,‎na skutek skargi kasacyjnej F. sp. z o. o. w G.‎od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie‎z 26 lipca 2024 r., IX Ga 203/24, 1) odrzuca skargę kasacyjną, 2) oddala wniosek powoda P. S.A. w R. o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. [M.O.]

UZASADNIENIE

Wyrokiem z 26 lipca 2024 r. Sąd Okręgowy w Lublinie w sprawie z powództwa P. S.A. w R. przeciwko F. sp. z o.o. w G. o zapłatę, na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Radomiu z 8 grudnia 2023 r., V GC 717/20, oddalił apelację (pkt I) oraz zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w przedmiocie tych kosztów do dnia zapłaty (pkt II). Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu II instancji, zaskarżając wyrok w całości oraz wnosząc o wydanie orzeczenia co do istoty sprawy uwzględniającego apelację strony pozwanej poprzez oddalenie powództwa w całości, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania – przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego.Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała się na przyczyny kasacyjne wskazane w art. 3989 § 1 pkt 2 i 4 k.p.c. Powódka złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną powoda, w której wniosła o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie od pozwanej na swoją rzecz kosztów procesu za postępowanie przed Sądem Najwyższym według norm przepisanych.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.Poza spełnianiem ogólnych wymagań dla pisma procesowego, skarga kasacyjna powinna również zawierać prawidłowo sformułowane elementy konstrukcyjne określone w art. 3984 § 1 pkt 1-3 k.p.c. Jednym z tych elementów jest wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany.

Braki w zakresie elementów konstrukcyjnych skargi, ‎a więc również w zakresie jej wniosków, skutkują odrzuceniem skargi a limine bez uprzedniego wezwania o usunięcie dostrzeżonych braków (postanowienie SN ‎z 24 października 2022 r., I CSK 3656/22). Wniosek taki wynika z porównania treści art. 3986 § 2 k.p.c. in medio oraz art. 3986 § 1 k.p.c. Tylko drugi z przywołanych przepisów dopuszcza sanowanie określonych braków skargi kasacyjnej; nie dotyczy to jednak wymienionych elementów konstrukcyjnych określonych w art. 3984 § 1 pkt 1-3 k.p.c. (postanowienie SN z 24 czerwca 2022 r., I CSK 2657/22).Skarga kasacyjna wniesiona przez pozwaną nie zawiera wniosku o uchylenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem zakresu żądanego uchylenia.

W skardze sformułowano natomiast wniosek o „wydanie orzeczenia co do istoty sprawy uwzględniającego apelację strony pozwanej poprzez oddalenie powództwa w całości, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania – przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego”.Zgodnie z art. 39816 zd. pierwsze k.p.c. jeżeli podstawa naruszenia prawa materialnego jest oczywiście uzasadniona, a skargi kasacyjnej nie oparto także na podstawie naruszenia przepisów postępowania lub podstawa ta okazała się nieuzasadniona, Sąd Najwyższy może na wniosek skarżącego uchylić zaskarżony wyrok i orzec co do istoty sprawy.

Oznacza to, że ewentualne orzeczenie co do istoty sprawy zawsze musi być poprzedzone uchyleniem zaskarżonego orzeczenia (postanowienie SN z 19 października 2022 r., I CSK 2703/22).Pozwana w ramach wniosku o orzeczenie przez Sąd Najwyższy co do istoty sprawy nie wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem zakresu tego uchylenia lecz wyłącznie o zmianę orzeczenia. Tego rodzaju wniosek nie ma podstawy w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Wobec wystąpienia do Sądu Najwyższego z wnioskiem o działanie nieprzewidziane w jego kompetencjach, skarga podlegała odrzuceniu.Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c., orzekł jak w sentencji.

Jednocześnie w niniejszej sprawie brak było podstaw do uwzględnienia wniosku powódki o zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego ‎w postępowaniu kasacyjnym. Wniosek ten, zgłoszony w odpowiedzi na skargę, został powiązany z wnioskiem o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, ewentualnie z wnioskiem o jej oddalenie. Takie rozstrzygnięcie w sprawie nie zapadło, a podzielić należy prezentowany w orzecznictwie pogląd, że nie ma podstaw do przyznania kosztów postępowania kasacyjnego stronie, która ‎w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek o przyznanie tych kosztów łączy ze wskazanymi przez siebie - innymi - rozstrzygnięciami.

Pełnomocnik powódki nie wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej, a takie rozstrzygnięcie zapadło w niniejszej sprawie (postanowienia SN: z 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01; z 8 sierpnia ‎2012 r., II CSK 112/12; z 14 kwietnia 2023 r., I CSK 3486/22). SSN Kamil Zaradkiewicz [M.O.][a.ł] ‎