I CSK 1802/25 · Sąd Najwyższy

I CSK 1802/25 POSTANOWIENIE 21 listopada 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Piotr Telusiewicz na posiedzeniu niejawnym 21 listopada 2025 r. w Warszawie‎w sprawie z powództwa C. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w N.‎przeciwko C. spółce z ograniczona odpowiedzialnością w W.‎o zapłatę,‎na skutek skargi kasacyjnej C. spółki z ograniczona odpowiedzialnością w W.‎od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu‎z 25 marca 2024 r., I AGa 37/23, I. odrzuca skargę kasacyjną pozwanego w części dotyczącej pkt 2 zaskarżonego wyroku; II. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanego do rozpoznania w pozostałej części; III. oddala wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 25 marca 2024 r., Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, w sprawie z powództwa C. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w N. przeciwko C. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W., o zapłatę, na skutek apelacji strony powodowej od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu z 7 listopada 2022 r., zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: w punkcie I zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 369 000 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 18 grudnia 2019 r. do dnia zapłaty, a w pozostałym zakresie powództwo oddalił (pkt 1); w punkcie II zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej 29 250 zł kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia prawomocności wyroku do dnia zapłaty (pkt 1); oddalił apelację w pozostałym zakresie (pkt 2); orzekł o kosztach postępowania (pkt 3).

2. Od wyroku Sądu Apelacyjnego skargę kasacyjną wywiodła strona pozwana, zaskarżając wyrok w całości.

3. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:4. Jak wskazano powyżej, skargą kasacyjną został objęty pkt 2 wyroku, w którym oddalono apelację powoda w pozostałym zakresie. Jest to rozstrzygnięcie korzystne dla pozwanego, co czyni skargę skierowaną przeciwko temu rozstrzygnięciu za niedopuszczalną ze względu na brak pokrzywdzenia (gravamen). Zatem w tej części skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, na podstawie art. 3986 § 2 i 3 k.p.c. (zob. uchwałę 7 sędziów SN – zasadę prawną z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13, OSNC 2014, nr 11, poz. 108).5.

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej.

Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie służy zaś merytorycznej ocenie skarg)i kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.6. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Nakładając na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zmierzał do zagwarantowania, że skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne. Ograniczenie przesłanek do czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie.

Tak więc, nie w każdej sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, w przeciwnym razie Sąd Najwyższy stałby się wbrew obowiązującym regulacjom sądem trzeciej instancji. Nie jest rolą Sądu Najwyższego korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.7. Skarga kasacyjna strony pozwanej nie zawiera argumentów dostatecznych dla uznania, że skarżący skutecznie wykazał, iż w sprawie zachodzi powołana przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.8.

Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno, przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02; z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08).9.

W przedmiotowej sprawie skarżący podnosi twierdzenie o istnieniu istotnego zagadnienia prawnego. Jednak skarżący nie sprostał wymogom należytego sformułowania tego zagadnienia. Zakreślił ogólnie problem, którego miałoby dotyczyć zagadnienie (na tle stanu faktycznego sprawy), ale nie przedstawił zagadnienia w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi. Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania brak argumentacji przemawiającej za tym, że wyjaśnienie zagadnienia może przyczynić się do rozwoju prawa.

Ponadto Sąd Najwyższy podziela częściowo argumentację wyrażoną w odpowiedzi na skargę kasacyjną, a ponowne przywoływanie wskazanych tam wywodów uznaje w tym miejscu za zbędne.10. Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

11. Z powyższych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 i 2 k.p.c.).

12. Oddaleniu podlegał wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek, dotyczący kosztów postępowania (poprzedzony sformułowaniem „w przypadku przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanego”), został powiązany z oddaleniem skargi kasacyjnej (zob. orzeczenie SN z dnia 15 listopada 1934 r., C II 1677/34, Zb. Urz. 1935 r. poz. 204; postanowienia SN: z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01, z dnia 29 maja 2009 r., V CSK 37/09, z dnia 8 sierpnia 2012 r., II CSK 112/12).[a.ł] ‎