IV CNP 68/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CNP 68/08 POSTANOWIENIE Dnia 17 listopada 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie ze skargi powodów o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 7 lipca 2006 r., sygn. akt IV Ca (…), z powództwa R. P. i Z. P. przeciwko E. S. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 listopada 2008 r., odrzuca skargę. Uzasadnienie Sąd Okręgowy w S. w sprawie z powództwa R. P. i Z. P. przeciwko E. S. o zapłatę, wyrokiem z dnia 7 lipca 2006 r. po rozpoznaniu apelacji strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 8 maja 2006 r., oddalił apelację, rozstrzygając o kosztach procesu jak w sentencji. Powodowe wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem powyższych wyroków, podnosząc, że są one sprzeczne z art. 65, 68 i 394 § 1 w związku z art. 471 k.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wprowadzona do Kodeksu postępowania cywilnego ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz.

98) stanowi jeden z instrumentów realizacji 2 konstytucyjnej zasady odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa z tytułu bezprawnej działalności władzy publicznej. Jako specjalny procesowy środek prawny ma na celu badanie legalności jurysdykcyjnej działalności sądów powszechnych, poprzez kontrolę zgodności z prawem prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a wyjątkowo sądów pierwszej instancji. Według art. 4255 § 1 k.p.c., skarga powinna zawierać oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części, przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy, wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, a ponadto – gdy skargę wniesiono stosując art. 4241 § 2 k.p.c. - że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi oraz wniosek o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem.

Na wnoszącym skargę ciąży więc między innymi obowiązek wykazania, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe (art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.). Sąd Najwyższy dokonując wykładni powyższego przepisu wielokrotnie podkreślał, że skarżący powinien wykazać, powołując odpowiednie przepisy, że od zaskarżonego orzeczenia nie przysługuje skarga kasacyjna oraz że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej zaskarżonym orzeczeniem - w świetle przepisów art. 399-4161 k.p.c. - jest niedopuszczalne ze względu na rodzaj zaskarżonego orzeczenia albo zarzuty przeciwko temu orzeczeniu nie mieszczą się w podstawach skargi o wznowienie postępowania.

Tylko w następstwie przeprowadzenia takiego wywodu prawnego skarżący spełni obowiązek wykazania, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia nie tylko nie było, ale nie jest możliwe. Jednocześnie Sąd Najwyższy zwracał uwagę, że środkami umożliwiającymi wzruszenie zaskarżonego orzeczenia mogą być - oprócz wymienionych - także inne narzędzia procesowe (np. powództwo przeciwegzekucyjne lub specjalne środki funkcjonujące w postępowaniu nieprocesowym), do których skarżący winien się odnieść na gruncie konkretnej sprawy (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2006 r., I CNP 12/06, nie publ; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 140; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 sierpnia 2005 r., I CNP 5/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 17; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2005 r., I CNP 28/05, nie publ; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 16 grudnia 2005 r., I CNP 37/05, nie publ; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 października 2005 r., V CNP 24/05, nie publ.).

Wymienione wymagania skargi mają charakter konstrukcyjny i powinny być spełnione kumulatywnie. To oznacza, że skarga nie spełniająca któregokolwiek z tych wymagań jest dotknięta tzw. brakiem istotnym, nienaprawialnym w trybie właściwym dla usuwania braków i podlega odrzuceniu bez wzywania do ich usunięcia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2006 r., I CNP 21/06, nie publ., postanowienie Sądu Najwyższego z 27 lipca 2006 r., III CNP 34/06, nie publ., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2007 r. I CNP 76/06, nie publ ).

Skarżący w niniejszej sprawie nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. W tym zakresie ograniczył się wyłącznie do stwierdzenia, że zgodnie z obowiązującymi przepisami wyrok nie podlegał zaskarżeniu skargą kasacyjną. Należy podnieść, że skarga kasacyjna nie jest jedynym środkiem prawnym, który przysługuje od orzeczeń prawomocnych. Skarżący całkowicie pominął w tym względzie skargę o wznowienie postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 w zw. z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., odrzucił skargę.