II PK 37/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II PK 37/07 POSTANOWIENIE Dnia 15 czerwca 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Andrzej Wróbel w sprawie z powództwa R. D. przeciwko Przedsiębiorstwu Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 15 czerwca 2007 r., skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 września 2006 r., 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania 2.zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 14 września 2006 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. (pozwany) od wyroku Sądu Rejonowego z 20 czerwca 2006 r. w sprawie z powództwa R. D. (powód) o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. Od powyższego wyroku pozwany wniósł skargę kasacyjną zarzucając wyrokowi Sądu Okręgowego naruszenie art. 8 k.p., art. 45 § 1 k.p., art. 20 i 22 Konstytucji RP oraz art. 233 § 1 k.p.c. 2 Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pozwany podniósł, iż skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona ponieważ wyrok narusza art. 8 oraz art. 45 § 1 k.p., gdyż Sąd drugiej instancji uznał wypowiedzenie umowy o pracę za bezskuteczne, mimo, iż przyczyny wypowiedzenia zakwalifikował jako prawdziwe i konkretne.

Ponadto, zdaniem skarżącego w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne „czy rozstrzygnięcie sądu pracy może ograniczać swobodę prowadzenia działalności gospodarczej przez pracodawcę w ten sposób, że wykonanie wyroku wymaga od pracodawcy reaktywowania zlikwidowanego uprzednio stanowiska pracy w celu zapewnienia pracownikowi miejsca pracy lub zwolnienia innego pracownika w celu zatrudnienia tego, któremu bezskutecznie wypowiedziano umowę?”.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

1. Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Warunkiem merytorycznego rozpoznania skargi jest uprzednie jej przyjęcie przez Sąd Najwyższy do rozpoznania, przy uwzględnieniu przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. (postanowienie SN z dnia 29 września 2005 r., III CSK 22/05). Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli:

1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne;

2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów;

3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten normuje instytucję tzw. przedsądu, w związku z którym wprowadzono wymóg przedstawienia w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Ustanowienie tego wymogu ma umożliwiać stronie wnoszącej skargę kasacyjną przekonanie Sądu Najwyższego o istnieniu przesłanek, na których opiera się wstępne badanie skargi kasacyjnej pod kątem dopuszczenia jej do rozpoznania w myśl z art. 3989 § 1 k.p.c. (postanowienie SN z 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt II CSK 65/06).

Istotą wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia (art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.) jest zatem wykazanie okoliczności, które podlegają 3 badaniu w tzw. przedsądzie, czyli występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania oraz oczywistej zasadność skargi (postanowienie SN z 9 listopada 2005 r., sygn. akt V CSK 70/05). Bez tej argumentacji skarga kasacyjna byłaby środkiem odwoławczym niezupełnym, a selekcja wnoszonych kasacji, dokonywana przez Sąd Najwyższy w ramach przedsądu nazbyt dowolna (postanowienie SN z 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt II CSK 65/06).

Odwołanie się do przesłanki istnienia potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wskazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w powołanym przez skarżącego orzecznictwie sądów. Tylko wtedy wykazany zostanie publicznoprawny charakter skargi kasacyjnej, której celem podstawowym jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni (postanowienie SN z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147; postanowienie SN z 9 listopada 2005 r., sygn. akt V CSK 70/05).

Dla spełnienia obowiązku określonego w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. nie jest wystarczające powołanie się przez skarżącego na jakiekolwiek względy, które w jego ocenie uzasadniają przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (postanowienie z 11 kwietnia 2006 r. Sygn. akt II CSK 65/06). Konieczne jest wskazanie argumentacji przekonującej o potrzebie przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy. Dlatego w orzecznictwie przyjęto, iż nie spełnia obowiązku określonego w art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c. odwołanie się przez skarżącego do uzasadnienia podstaw kasacyjnych, które to uzasadnienie stanowi odrębny element konstrukcyjny skargi kasacyjnej (postanowienie SN z 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt II CSK 65/06).

O tym, czy skarga kasacyjna zawiera niezbędny dla niej element, o którym mowa we wspomnianym przepisie, decyduje nie tyle użycie w niej określeń nawiązujących do ustawowo sformułowanych wymogów skargi kasacyjnej, lecz merytoryczna ocena argumentów przytoczonych w skardze, które powinny w sposób wyraźny i 4 przekonywujący świadczyć o tym, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., uzasadniających rozpoznanie jej przez Sąd Najwyższy (postanowienie SN z 21 kwietnia 2006 r., sygn. akt II CSK 76/06).

Nie wystarczy bowiem samo sformułowanie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, konieczne jest także jego należyte uzasadnienie z powołaniem przepisów oraz argumentacji prawnej (postanowienie SN z 8 listopada 2005 r., sygn. akt V CSK 57/05). Uznanie - w oparciu jedynie o argumenty wykładni językowej, a z pominięciem funkcji art. 3989 § 1 k.p.c. - że określony w nim obowiązek zostaje spełniony przez wskazanie dowolnych okoliczności, uzasadniających w ocenie skarżącego wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznanie przez Sąd Najwyższy (np. wyrok jest krzywdzący dla strony), pozbawia wymóg ten istotnego znaczenia dla realizacji celu, dla którego został ustanowiony, czyniąc go z tego punktu widzenia zbędnym (postanowienie SN z 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt II CSK 65/06).

2. Powyższe wymogi nie został spełnione w przedmiotowej skardze kasacyjnej. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania sprowadza się do polemiki z orzeczeniami Sądów pierwszej i drugiej instancji. Natomiast „oczywista zasadność” skargi kasacyjnej została przedstawione w taki sposób, że zastosowanie art. 8 i art. 45 § 1 k.p. odnosi się do okoliczności stanu faktycznego sprawy.

3. Ponadto, z dotychczasowego orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika jednoznacznie, iż likwidacja stanowiska pracy nie stoi na przeszkodzie przywróceniu do pracy pracownika, z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę z naruszeniem prawa (zob. np.: wyrok SN z 16.4.2003 r., I PK 154/02, PP Nr 11/2003, s. 35). Ponadto, zastosowanie art. 45 k.p. wymaga uwzględnienia wszystkich okoliczności sprawy, w tym także leżących po stronie pracownika i przemawiających za przywróceniem go do pracy (wyrok SN z 10.1.2003 r., I PK 144/02, OSNP Nr 13/2004, poz. 225). W szczególności, sąd nie może brać pod uwagę wyłącznie interesu pracodawcy, lecz powinien rozważyć także skutki, jakie odmowa 5 przywrócenia do pracy wywoła w sferze interesów pracownika. Wyroki sądów obu instancji są zaś zgodne z powyższymi wymogami.

4. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.