IV U 211/23 · Sąd powszechny

Sygn. akt IV U 211/23

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 5 lipca 2023 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sławomir Górny Protokolant: st. sekr. sąd. Ewelina Kubiczak- Kleśta po rozpoznaniu na rozprawie 28 czerwca 2023 roku w Sieradzu odwołania R. L. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z 31 marca 2023 r. Nr (...) i z 31 marca 2023 r. Nr (...) w sprawie R. L. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. o wysokość kapitału początkowego i wysokość emerytury 1.

Zmienia zaskarżone decyzje i zobowiązuje organ rentowy do ustalenia wysokości kapitału początkowego R. L. na 1 stycznia 1999 roku z uwzględnieniem zatrudnienia w (...) w W. od maja 1977 roku do października 1978 roku i wynagrodzeń za w/w okres, wynikających ze stawienia wysokości zarobków załączonego do pisma Archiwum Państwowego w W. Oddział (...) w M. z 20 lutego 2023 roku oraz zobowiązuje organ rentowy do ponownego ustalenia wysokości emerytury R. L. zgodnie z ponownie ustalonym kapitałem początkowym, poczynając od 1 marca 2023 roku.

2. Zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. na rzecz R. L. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IV U 211/23

UZASADNIENIE

Decyzją z 31.03.2023r. ((...)), ZUS odmówił R. L. ponownego ustalenia wartości kapitału początkowego na dzień 1.01.1999r., ponieważ przedłożone dowody nie spełniają wymogów formalnych. Decyzją z 31.03.2023r. ( (...)), ZUS odmówił R. L. ponownego ustalenia wysokości emerytury na podstawie zaświadczenia wystawionego przez Archiwum Państwowe w M., ponieważ nie zawiera wyszczególnionych składników wynagrodzenia. Nie podzielając powyższych decyzji pełnomocnik strony ustanowiony w sprawie złożył odwołania, wnosząc o uwzględnienie przy ustalaniu wartości kapitału początkowego okresu zatrudnienia w Spółdzielni Kółek Rolniczych (...) oraz wynagrodzeń objętych kartami wynagrodzeń za okres od maja 1977 - października 1978 z tytułu zatrudnienia w ww.

Spółdzielni. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: R. L., ur. (...), w okresie od maja 1977r. – października 1978r., zatrudniony był w (...) W., początkowo świadczył pracę w Kółku Rolniczym w M.. Wnioskodawca zdobył uprawnienia do kierowania ciągnikiem kategorii (...) 29 marca 1997 roku. Jako kierowca ciągnika – traktorzysta, w pełnym wymiarze czasu pracy, często w nadgodzinach, razem z pozostałymi kierowcami ciągników w (...) W., świadczył prace polowe od wiosny do jesieni.

Zimą zaś, wnioskodawca jako traktorzysta, woził materiały budowlane, żużel, na zlecenie gminy odśnieżał drogi. Jego praca nie różniła się od pracy pozostałych traktorzystów z (...) W.. Na podstawie dokumentów płacowych (...) w W. (sygn. nr (...)) przechowywanych przez Archiwum Dokumentacji Osobowej i Płacowej w M., Archiwum sporządziło odpis skrócony zarobków R. L. (dowód: zeznania świadków C. D. i A. J. od 00,03,39 do 00,19,23 minuty rozprawy z 28 czerwca 2023 roku, uprawnienia kategorii T 00,20,47 minuty tejże rozprawy, odpis skrócony wysokości zarobków R.

L., pismo Archiwum z 20.02.2023r./akta ZUS). W dniu 27.12.2022r., w/w złożył w ZUS wniosek o emeryturę (wniosek/akta ZUS). Decyzją z 5.01.2023r., ZUS ustalił R. L. kapitał początkowy na dzień 1.01.1999r., którego wartość wyniosła 18 870,61zł. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego uwzględniono przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. z okresu od 1.01.1987 - 31.12.1996, ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru 25,81% i kwotą bazową 1220,89zł.; podstawa wymiaru kapitału początkowego wyniosła 315,11zł.

Uwzględniono okresy składkowe w wymiarze 41 miesięcy (3 lata 5 miesięcy 17 dni) (decyzja/akta ZUS). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił n podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Nieosobowy materiał dowodowy w postaci zestawienia zarobków wnioskodawcy został oparty na źródłowej dokumentacji z Archiwum przechowującego listy płac wnioskodawcy. Tamże wskazana jest pełna identyfikacja skarżącego jako pracownika (...) W.. Fakt świadczenia pracy w spornym czasie potwierdziły również zeznania świadków - traktorzystów pracujących z wnioskodawcą w ramach umów o pracę.

Sąd Okręgowy zważył: Odwołania zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art.174 ust. l, ust. 2, ust. 3 cyt. ustawy z17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. 2022r., poz. 508 ze zm.), kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art.53, z uwzględnieniem ust.2-12 i przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy: - okresy składkowe, o których mowa w art.6; - okresy nieskładkowe, o których mowa w art.7 pkt 5; - okresy nieskładkowe, o których mowa w art.7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art.5 ust.2, natomiast, podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art.15, 16,17 ust. l i 3 oraz art.18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999r.

Stosownie do art. 116 ust. 5 ustawy w zw. z §21 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 11 października 2011r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U.237.1412), środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są bowiem zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia.

Środkiem dowodowym mogą być również poświadczone za zgodność z oryginałem kopie dokumentów stwierdzających wysokość wynagrodzenia, wydawane przez jednostki upoważnione do przechowywania dokumentacji zlikwidowanych lub przekształconych zakładów pracy. Zaświadczenie powinno być zaś wystawione przez pracodawcę (lub prawnego następcę pracodawcy) na podstawie dokumentacji płacowej. W razie przedłożenia w organie rentowym dokumentacji innej niż zaświadczenie o zarobkach lub legitymacja ubezpieczeniowa, uwzględnieniu podlegają tylko takie składniki wynagrodzenia określone w aktach osobowych, które przysługiwały bezwarunkowo w czasie trwania zatrudnienia jako stałe składniki określone kwotowo, np. wynagrodzenie zasadnicze, stałe dodatki określone kwotowo lub procentowo od znanego kwotowo składnika wynagrodzenia, itp..

Inne składniki wynagrodzenia - premie, nagrody czy dodatki mogą być uwzględnione tylko wówczas, jeżeli zachowana dokumentacja wskazuje niewątpliwie na ich faktyczną wypłatę w określonej wysokości, od której została odprowadzona składka na ubezpieczenie społeczne. W sytuacji, gdy z dokumentacji innej niż płacowa wynika, iż wynagrodzenie było określone stawką godzinową, to wynagrodzenie stanowiące podstawę wymiaru emerytury może być ustalone tylko w przypadku, gdy została określona liczba godzin, jaką pracownik faktycznie przepracował w danym okresie na określonym stanowisku (dziennie, tygodniowo lub miesięcznie).

W myśl art. 15 ust. l cyt. ustawy, podstawę wymiaru emerytury i renty stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów prawa polskiego w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę, a zgodnie z ust.6 wymienionego przepisu ustawy, na wniosek ubezpieczonego podstawę wymiaru emerytury lub renty może stanowić ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenie emerytalne i rentowe w okresie 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu.

Fakty, od których uzależnione jest prawo do renty bądź emerytury oraz wysokość tych świadczeń, mogą być wykazywane wszelkimi środkami dowodowymi przewidzianymi w kpc, co znajduje bezpośrednie odzwierciedlenie w utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, który wielokrotnie akcentował, że w postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia, co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty (por. wyroki SN z: 8.08.2006r., I UK 27/06, 2.02.1996r., II URN 3/95, 25.07.1997r., II UKN 186/97, 14.06.2006r., I UK 115/06).

W ocenie Sądu materiał dowodowy daje podstawy do korzystniejszego ustalenia wysokości kapitału początkowego wnioskodawcy na 1.01.1999r., z uwzględnieniem wysokości zarobków, wynikających z zaświadczenia wystawionego przez Archiwum, na podstawie dokumentów płacowych (...) w W. (sygn. nr (...)). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 477 14 §2 k.p.c., orzeczono jak w pkt 1 wyroku. Na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z § 9 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 ze zm.), orzeczono jak w pkt 2 wyroku.