Supreme Court dismisses appeal against appellate court decision regarding procedural defects in retrial request. Appeal rejected for vague grounds and inadmissible evidence. Court upholds lower court ruling on procedural errors.

Απόφαση 1275 / 2021 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1275/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Πηνελόπη Ζωντανού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Νικόλαο Πιπιλίγκα, Όλγα Σχετάκη - Μπονάτου - Εισηγήτρια, Θεόδωρο Μαντούβαλο και Πελαγία Ακάσογλου, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο Κατάστημά του, στις 28 Ιανουαρίου 2020, με την παρουσία και της Γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: κοινωφελούς ιδρύματος με την επωνυμία "ΙΔΡΥΜΑ ..." που εδρεύει στη θέση "Ζάχαρη" χειμάρρου Ξηριά Νέας Ιωνίας Βόλου και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Νιζάμη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ., ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις. Της αναιρεσιβλήτης: Κυριακής χήρας Ιωάννη Παπαθανασίου, το γένος Μουτσινά, κατοίκου Βόλου, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Καραβίδα, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ., ο οποίος κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20/1/2006 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Βόλου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 124/2006 του ίδιου Δικαστηρίου, 81/2008 του Τριμελούς Εφετείου Λαρίσης και κατόπιν αίτησης αναψηλάφησης η 41/2019 του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον ίδρυμα με την από 16/4/2019 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τη διάταξη του άρθρου του άρθρου 538 ΚΠΟΛΔ, σύμφωνα με την οποία "Με αναψηλάφηση, μπορούν να προσληφθούν οι αποφάσεις των ειρηνοδικείων, των μονομελών και πολυμελών πρωτοδικείων, των εφετείων και του Αρείου Πάγου εφόσον δικάζει κατ` ουσία" σε συνδυασμό με τη διάταξη του άρθρου 551 ΚΠολΔ, σύμφωνα με την οποία "κατά της απόφασης που εκδίδεται στη δίκη αναψηλάφησης επιτρέπονται ένδικα μέσα εφόσον η απόφαση που είχε εκδοθεί στην αρχική δίκη μπορούσε να προσβληθεί με ένδικα μέσα", προκύπτει ότι αναίρεση επιτρέπεται και κατά της απόφασης που εκδόθηκε στη δίκη αναψηλάφησης. Με τη διάταξη δε του άρθρου 551 ΚΠολΔ ορίζεται ότι το επιτρεπτό των ενδίκων μέσων κατά της αποφάσεως που εκδίδεται στη δίκη αναψηλάφησης εξαρτάται από την προσβαλλόμενη με την αναψηλάφηση απόφαση. Έτσι αν η απόφαση αυτή είναι απόφαση πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, η απόφαση επί της αναψηλάφησης προσβάλλεται με έφεση, ενώ αν πρόκειται για απόφαση δευτεροβάθμιου δικαστηρίου προσβάλλεται με αναίρεση (ΑΠ 820/2019, ΑΠ 635/2012).

Με την από 16-4-2019 αίτηση αναίρεσης (αριθ.κατ.11/16-4-2019) του αναιρεσείοντος Κοινωφελούς Ιδρύματος με την επωνυμία "ΙΔΡΥΜΑ ..." κατά της αναιρεσίβλητης Κυριακής χήρας Ιωάννη Παπαθανασίου προσβάλλεται η 41/7-3-2019 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, η οποία εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων, επί της από 12-12-2016 αίτησης αναψηλάφησης (αρ.

εκθ. κατάθ. 2/12-12-2016) του ήδη αναιρεσείοντος κατά της 81/2008 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας. Η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση απέρριψε ως απαράδεκτη λόγω εκπρόθεσμης άσκησης την αίτηση αναψηλάφησης του ήδη αναιρεσείοντος για εξαφάνιση της ως άνω 81/2008 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, ως στηριχθείσα κατά κύριο λόγο στο αναφερόμενο σε αυτή πλαστό έγγραφο, η πλαστότητα του οποίου αναγνωρίσθηκε με αμετάκλητη απόφαση ποινικού δικαστηρίου (άρθρο 544 παρ 6 εδ.α ΚΠολΔ).

Η υπ` αριθ. 81/2008 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, εκδόθηκε, ερήμην του εφεσιβλήτου - εναγομένου Κοινωφελούς Ιδρύματος με την επωνυμία "ΙΔΡΥΜΑ ..." επί της με αριθμ. καταθέσεως 21/25-1-2007 έφεσης της εκκαλούσας- ενάγουσας Κ. Π. και των προσθέτων με τις προτάσεις αυτής λόγων έφεσης κατά της 124/2006 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Βόλου (διαδικασία εργατικών διαφορών).

Με την ως άνω απόφαση απορρίφθηκε ως αβάσιμη κατ` ουσία η από 20-1-2006 αγωγή της ενάγουσας-εκκαλούσας για εργατικές αξιώσεις. Το Τριμελές Εφετείο Λάρισας με την υπ` αριθ. 81/2008 απόφασή του δέχθηκε την έφεση και τους πρόσθετους λόγους από τυπική και ουσιαστική άποψη, εξαφάνισε την εκκαλουμένη υπ` αριθ. 124/2006 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Βόλου και αφού κράτησε και δίκασε κατ` ουσία την υπόθεση, δέχθηκε εν μέρει κατ` ουσία την από 20-1-2016 αγωγή της ενάγουσας- εκκαλούσας, αναγνώρισε ότι είναι άκυρη η από 31-12-2004 καταγγελία της σύμβασης εργασίας της από το εναγόμενο-εφεσίβλητο, το οποίο υποχρέωσε να αποδέχεται τις υπηρεσίες της ενάγουσας- εκκαλούσας ως παιδοκόμου υπό καθεστώς συμβάσεως εξαρτημένης εργασίας και να της καταβάλει τα αναφερόμενα στην απόφαση ποσά ως αποδοχές υπερημερίας και αμοιβή για την εργασία της κατά τα Σάββατα και Κυριακές.

Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, αφού η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση επιδόθηκε στο αναιρεσείον στις 18-3-2019, (βλ. την υπ`αριθ. 11426β/18-3-2019 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Εφετείου Λάρισας, με έδρα το Πρωτοδικείο Βόλου Ευσταθίου Κωτσόβολου), η δε αίτηση αναίρεσης κατατέθηκε στη γραμματεία του εκδόσαντος την προσβαλλόμενη απόφαση δικαστηρίου στις 16-4-2019 (άρθ. 552, 553, 556, 558, 564 παρ. 1, 566 παρ.1, 144 του ΚΠολΔ).

Συνεπώς η αίτηση αναίρεσης είναι παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθ. 577 παρ. 1 και 3 του ΚΠολΔ). Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 8 περ. β` ΚΠολΔ, ιδρύεται λόγος αναιρέσεως και όταν το δικαστήριο της ουσίας, παρά το νόμο, δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Ως "πράγματα", κατά την έννοια της διάταξης αυτής, θεωρούνται οι αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί των διαδίκων που συγκροτούν την ιστορική βάση και, επομένως, θεμελιώνουν το αίτημα αγωγής, ανταγωγής, ενστάσεως ή αντενστάσεως. Για να ιδρυθεί ο λόγος αυτός, πρέπει ο ισχυρισμός να έχει προταθεί ενώπιον του δικαστηρίου, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, να είναι νόμιμος και να ασκεί επίδραση στην έκβαση της δίκης (λυσιτελής).

Στοιχείο ενός αυτοτελούς ισχυρισμού είναι κάθε περιστατικό το οποίο, αφηρημένως λαμβανόμενο, οδηγεί κατά νόμο στη γέννηση ή στην κατάλυση του δικαιώματος που ασκείται με την αγωγή ή την ένσταση (ΑΠ 1795/08). Επομένως, δεν αποτελούν "πράγματα" οι αιτιολογημένες αρνήσεις ή οι ισχυρισμοί που αποτελούν επιχειρήματα ή συμπεράσματα των διαδίκων ή του δικαστηρίου από την εκτίμηση των αποδείξεων, ούτε οι απαράδεκτοι ή αβάσιμοι ισχυρισμοί (Ολ.

Α.Π. 3/1997) ή τα προσκομιζόμενα από τους διαδίκους αποδεικτικά μέσα και τα πραγματικά περιστατικά που προκύπτουν από αυτά (Α.Π. 185/2002). Επίσης δεν στοιχειοθετείται ο λόγος αυτός αναιρέσεως, όταν το δικαστήριο έλαβε υπόψη προταθέντα ισχυρισμό και τον απέρριψε ευθέως για οποιοδήποτε λόγο τυπικό ή ουσιαστικό (Ολ.

Α.Π. 12/1997) ή όταν αντιμετώπισε και απέρριψε στην ουσία εκ των πραγμάτων προβληθέντα ισχυρισμό, με την παραδοχή ως αποδειχθέντων γεγονότων αντιθέτων προς αυτά που τον συγκροτούν (Ολ. Α.Π. 11/1996) ή παρέλειψε να απαντήσει σε ισχυρισμό αόριστο, μη νόμιμο ή αλυσιτελή, που δεν ασκούσε επίδραση στην έκβαση της δίκης (Ολ.

Α.Π. 2/1989, ΑΠ 1437/2017, ΑΠ 1143/15). Στην προκείμενη περίπτωση, το αναιρεσείον με το μοναδικό λόγο αναίρεσης αιτιάται ότι το εφετείο δεχόμενο ότι οι από 27-10-2017 ανυπόγραφες από την παραστάσα μετ` αυτής πληρεξουσία δικηγόρο της Αμφιτρίτη Καραβίδα προτάσεις της αντιδίκου του - καθής η αίτηση αναψηλάφησης και ήδη αναιρεσίβλητης, που αυτή κατέθεσε ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, κατά τη συζήτηση στις 27-10-2017 της αίτησης αναψηλάφησης, μετά την οποία εκδόθηκε η αναιρεσιβαλλόμενη, συνιστούν τυπική παράλειψη κατ` άρθρο 227 ΚΠολΔ, με αποτέλεσμα να καλέσει την πληρεξουσία δικηγόρο της να συμπληρώσει την εν λόγω παράλειψη μετά τη προθεσμία αντίκρουσης υπέπεσε στις εκ του άρθρου559 αρ.8β, 11β, 14 και 20 ΚΠολΔ πλημμέλειες.

Ειδικότερα αιτιάται:1) ότι το Εφετείο με το να απορρίψει την αίτηση αναψηλάφησης ως απαράδεκτη, λόγω εκπρόθεσμης άσκησής της, όπως ισχυριζόταν με τις προτάσεις της η καθής η αίτηση αναψηλάφησης και ήδη αναιρεσίβλητη, απορρίπτοντας ως αβάσιμα όσα αυτό ισχυριζόταν περί του εμπροθέσμου άσκησης της αίτησης αναψηλάφησης, δεν έλαβε υπόψη του τους ουσιώδεις ισχυρισμούς του περί του εμπρόθεσμου.

Ο λόγος αναίρεσης κατά το μέρος που προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλόμενη η εκ του άρθρου 559 αρ.8β ΚΠολΔ πλημμέλεια είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι, κατά το αναιρετήριο, το εφετείο έλαβε υπόψη του όσα ισχυρίσθηκε το αναιρεσείον για το εμπρόθεσμο της αίτησης αναψηλάφησης αλλά τα απέρριψε ως αβάσιμα. Επισημαίνεται ότι η εκπρόθεσμη αναψηλάφηση απορρίπτεται ως απαράδεκτη και αυτεπαγγέλτως κατ` άρθρο 532 ΚΠολΔ, το οποίο εφαρμόζεται κατ` άρθρο 548 ΚΠολΔ και στη δίκη αναψηλάφησης (ΑΠ 893/2019), το δε Εφετείο όπως προκύπτει από τις παραδοχές του ερεύνησε τη διαδικαστική αυτή προϋπόθεση και απέρριψε την αναψηλάφηση της εκπρόθεσμα 2) ότι το Εφετείο με το να απορρίψει την αίτηση αναψηλάφησης ως απαράδεκτη, λόγω εκπρόθεσμης άσκησής της έλαβε υπόψη του τα προσαχθέντα με τις ανυπόστατες- άκυρες προτάσεις της καθής η αίτηση αναψηλάφησης και ήδη αναιρεσίβλητης έγγραφα, που αυτή προσκόμισε και επικαλέσθηκε για την απόδειξη του ισχυρισμού της περί εκπροθέσμου άσκησης της αίτησης αναψηλάφησης.

Ο λόγος αναίρεσης κατά το μέρος που προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλόμενη η εκ αρ.11β του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια είναι απορριπτέος προεχόντως ως αόριστος, καθόσον το αναιρεσείον δεν προσδιορίζει επακριβώς τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία επικαλέστηκε και προσκόμισε η καθής η αίτηση αναψηλάφησης και ήδη αναιρεσίβλητη, καθώς και το αποδεικτικό τους περιεχόμενο (ΑΠ 1228/2009), αλλά ούτε το αναιρεσείον, προσάπτει στην αναιρεσιβαλλόμενη συγκεκριμένη αιτίαση ως προς την κρίση της περί της εκπρόθεσμης άσκησης της αίτησης αναψηλάφησης, 3)ότι το εφετείο δεχόμενο ότι οι από 27-10-2017 προτάσεις της αντιδίκου του - καθής η αίτηση αναψηλάφησης και ήδη αναιρεσίβλητης ανυπόγραφες από την παραστάσα δικηγόρο της Αμφιτρίτη Καραβίδα, συνιστούν τυπική παράλειψη κατ` άρθρο 227 ΚΠολΔ, με αποτέλεσμα να καλέσει την πληρεξουσία δικηγόρο της να συμπληρώσει την εν λόγω παράλειψη μετά τη προθεσμία αντίκρουσης υπέπεσε στην εκ του άρθρου 559 αρ.14 ΚΠΟΛ πλημμέλεια της παρά το νόμο μη κηρύξεως απαραδέκτου των ως προτάσεων, παραβιάζοντας τις δικονομικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 94 παρ. 1 και 2, 117, 118 παρ.5 ΚΠολΔ.

Ο λόγος αναίρεσης κατά το μέρος αυτό είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι η παράλειψη υπογραφής των προτάσεων από τον πληρεξούσια δικηγόρο, η οποία οδηγεί σε πλασματική ερημοδικία του εκπροσωπουμένου διαδίκου, αποτελεί τυπική παράλειψη του άρθρου 227 ΚΠολΔ, που μπορεί να αναπληρωθεί.

Συνεπώς ορθά μετά από εντολή της Προέδρου του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας κλήθηκε από τη γραμματεία η ως άνω πληρεξούσια δικηγόρος της καθής η αναψηλάφιση και ήδη αναιρεσίβλητης και υπέγραψε τις προτάσεις, αποτραπείσης έτσι της εκ του λόγου αυτού δημιουργουμένης ακυρότητάς τους, που θα είχε ως συνέπεια τη μη προσήκουσα παράσταση της καθής η αναψηλάφηση και εντεύθεν την ερημοδικία της και 4) ότι το εφετείο παραμόρφωσε το περιεχόμενο των ανυπογράφων προτάσεων της καθής η αναψηλάφηση και ήδη αναιρεσίβλητης επιτρέποντας την εκ των υστέρων υπογραφή τους από την πληρεξουσία δικηγόρο της και δεχθέν πραγματικά γεγονότα διαφορετικά από εκείνα που αναφέρονται στο άκυρο αυτό έγγραφο. Ο λόγος αναίρεσης κατά το παραπάνω μέρος του είναι απορριπτέος προεχόντως ως απαράδεκτος. Και τούτο διότι ως έγγραφα για τη θεμελίωση της εκ του άρθρου 559 αρ.20 ΚΠολΔ πλημμέλειας νοούνται μόνο τα αποδεικτικά έγγραφα υπό την έννοια των άρθρων 339 και 432 επ. ΚΠΟΛΔ, που παρέχουν άμεση ή έμμεση απόδειξη κατά του αντιδίκου και όχι τα διαδικαστικά έγγραφα της ίδιας δίκης, όπως είναι οι από 27-10-2017 προτάσεις της καθής η αναψηλάφηση και ήδη αναιρεσίβλητης (ΑΠ 243/2012, ΑΠ 339/1996).

Ενόψει όλων αυτών, πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να καταδικασθεί το αναιρεσείον, που ηττήθηκε, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε προτάσεις (άρθρα 176, 183 και 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 16.4.2019 αίτηση για αναίρεση της 41/2019 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας.

Καταδικάζει το αναιρεσείον στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσιβλήτης, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 10 Ιουνίου 2020.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 1η Νοεμβρίου 2021.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ