Supreme Court dismisses appeal withdrawal from legal document but allows withdrawal of appeal right, terminating proceedings.

Απόφαση 1020 / 2024 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1020/2024

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Παναγιώτη Βενιζελέα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, σύμφωνα με την υπ' αριθμ. 46/2024 Πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου και Εισηγητή, Κλεόβουλο - Δημήτριο Κοκκορό, Γεώργιο Σχοινοχωρίτη, Παναγιώτα Γκουδή - Νινέ και Μιχαήλ Αποστολάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Μαρτίου 2024, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου με την επωνυμία "...", που εδρεύει στη Γλυφάδα Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο. Του αναιρεσιβλήτου: Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως, το οποίο εδρεύει στην Κωνσταντινούπολη και εκπροσωπείται νόμιμα από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξουσίους δικηγόρους του Λουκά Καρρά και Α. Δ..

Κατά την εκφώνηση της υποθέσεως από το πινάκιο παραστάθηκε μόνο το αναιρεσίβλητο, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Στο σημείο αυτό ο Προεδρεύων ανέγνωσε την από 12-2-2024 δήλωση παραίτησης από το δικόγραφο της από 30-8-2016 αίτησης για αναίρεση της 1050/2016 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, την από 15-2-2024 και με αριθμό 642 Ε έκθεση επίδοσης της ως άνω αίτησης παραίτησης προς την Α. Δ., δικηγόρο και αντίκλητο του αναιρεσιβλήτου, η οποία συντάχθηκε από τον δικαστικό επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών της περιφέρειας του Εφετείου Αθηνών, Ι. Π. και την από 12-2-2024 πράξη κατάθεσης της γραμματέως του Αρείου Πάγου, Μ. Ν.. Ακολούθως, τον λόγο έλαβαν οι πληρεξούσιοι του αναιρεσιβλήτου, οι οποίοι ζήτησαν τη συζήτηση της υπόθεσης και την καταδίκη του αναιρεσείοντος στη δικαστική του δαπάνη.

Το Δικαστήριο διασκέφθηκε με τη συμμετοχή και της γραμματέως και επιφυλάχθηκε να αποφασίσει.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 94 παρ.1, 96 παρ.1α' και 3, 97, 98, 294, 295 παρ.1, 297 και 299 ΚΠολΔ, όπως τα πρώτο, πέμπτο και έβδομο άρθρα τροποποιήθηκαν με το ν.4335/2015, τα οποία εφαρμόζονται, κατά το άρθρο 573 παρ.1 του ίδιου Κώδικα, και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, προκύπτει ότι ο αναιρεσείων μπορεί, με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά συνεδρίασης του δικαστηρίου ή με δικόγραφο, που επιδίδεται στον αναιρεσίβλητο ή με δήλωση στις προτάσεις, να παραιτηθεί από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης, χωρίς τη συναίνεση του αντιδίκου του, εφόσον το δικαστήριο δεν προχώρησε στην προφορική συζήτηση της ουσίας της υπόθεσης, ενώ η παραίτηση που γίνεται αργότερα είναι απαράδεκτη, εφόσον ο αναιρεσίβλητος προβάλλει αντίρρηση και πιθανολογεί ότι έχει έννομο συμφέρον η δίκη να περατωθεί με έκδοση οριστικής απόφασης.

Για το κύρος της παραίτησης δεν είναι αναγκαία η κλήτευση του αναιρεσιβλήτου, αφού αυτός, και αν τυχόν έχει κληθεί και παρίσταται, δεν μπορεί να αντιταχθεί σ' αυτή, εφόσον γίνεται πριν το δικαστήριο προχωρήσει στην έρευνα των λόγων της αναίρεσης (ΑΠ 771/2024, ΑΠ 387/2023, ΑΠ 1382/2011), αρκεί δε η ύπαρξη γενικής μόνο πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτούμενου(ΑΠ 387/2023, ΑΠ 339/2019), αντίθετα από την περίπτωση της παραίτησης από το δικαίωμα, όπου ο δικηγόρος του παραιτούμενου πρέπει να έχει ειδική πληρεξουσιότητα προς τούτο, σύμφωνα με το άρθρο 98 εδ.

β`του ΚΠολΔ . Η παραίτηση από το δικόγραφο έχει ως αποτέλεσμα ότι η αίτηση αναίρεσης θεωρείται πως δεν ασκήθηκε και η δίκη καταργείται(ΑΠ 771/2024, ΑΠ 1273/2020, Α.Π.741/2020). Εξάλλου, ως δικόγραφο νοείται κάθε έγγραφο που συντάσσεται από το διάδικο ή το δικαστικό πληρεξούσιο του, για την πιστοποίηση των διαδικαστικών πράξεων που ενεργούν ή από το δικαστήριο και το οποίο (έγγραφο) κατ` άρθρο 118 ΚΠολΔ, είτε υποβάλλεται στο δικαστήριο , είτε επιδίδεται από τον ένα διάδικο στον άλλο(ΑΠ 1273/2020).

Με βάση τα παραπάνω η παραίτηση από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης μπορεί να γίνει και με δήλωση του παραιτούμενου, που υπογράφεται από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του, η οποία κατατίθεται στο γραμματέα του Αρείου Πάγου και συντάσσεται σχετική έκθεση, η δε ανωτέρω πληρεξουσιότητα μπορεί να δοθεί, κατά το άρθρο 96 παρ. 1 ΚΠολΔ και με προφορική δήλωση του παραιτούμενου αναιρεσείοντος, που καταχωρίζεται στην συνταχθείσα νομίμως κατά το άρθρο 117 ΚΠολΔ, ενώπιον αρμοδίου δικαστικού υπαλλήλου, έκθεση αυτή, η οποία και επιδόθηκε στον αναιρεσίβλητο.

Στην περίπτωση της εξώδικης παραίτησης η εκκαθάριση των δικαστικών εξόδων γίνεται από το Μονομελές Πρωτοδικείο (ΑΠ 387/2023, ΑΠ 1273/2020, ΑΠ 741/2020, ΑΠ 369/3019). Δεν αποκλείεται όμως και η έκδοση απόφασης του δικαστηρίου που να αναγνωρίζει το κύρος της παραίτησης και να κηρύσσει καταργημένη τη δίκη, οπότε με την απόφαση αυτή γίνεται και η εκκαθάριση των δικαστικών εξόδων, εφόσον υποβλήθηκε σχετικό αίτημα, το οποίο δεν είναι απαραίτητο να συνοδεύεται από κατάλογο των εξόδων (ΑΠ 387/2023, ΑΠ 1273/2020, ΑΠ 369/2019, ΑΠ 1180/2013).

Τα έξοδα βαρύνουν κατ` αρχήν τον παραιτούμενο, δεν αποδίδονται, όμως, τα έξοδα, στα οποία ο αντίδικός του υποβλήθηκε για τη σύνταξη και την κατάθεση προτάσεων, εφόσον γνώριζε ότι είχε ήδη γίνει έγκυρη παραίτηση, αφού τότε πρόκειται για έξοδα από απροσεξία ή από υπερβολική πρόνοια του αντιδίκου του (ΑΠ 387/2023, ΑΠ 369/2019).

Περαιτέρω, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 142 παρ. 1 και 4 και 143 παρ. 1 ΚΠολΔ προκύπτει ότι αντίκλητος, το πρόσωπο, δηλαδή, που ορίζει ο διάδικος για την παραλαβή αντ` αυτού δικαστικών ή εξωδίκων εγγράφων, που του απευθύνονται και αφορούν μια ή περισσότερες ή όλες τις υποθέσεις του, μπορεί να διοριστεί α) είτε με δήλωση ενώπιον της γραμματείας του πρωτοδικείου της κατοικίας του δηλούντος, β) είτε με ρήτρα σε σύμβαση, που καλύπτει την επίδοση όλων των διαδικαστικών πράξεων, που έχουν σχέση με τη σύμβαση και γ) είτε με το διορισμό πληρεξουσίου δικηγόρου, κατ` άρθρο 96 ΚΠολΔ, οπότε αυτός είναι αυτοδικαίως και αντίκλητος του διαδίκου για όλες τις επιδόσεις, που αναφέρονται στη δίκη, στην οποία είναι πληρεξούσιος, έως την έκδοση αμετάκλητης απόφασης (ΑΠ 1287/2022).

Επίσης, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 440, 438 και 104 ΚΠολΔ, προκύπτει, ότι από τη μνεία που γίνεται στο προεισαγωγικό τμήμα της δικαστικής απόφασης, ότι για κάποιον από τους διαδίκους παρέστη ο αναφερόμενος σ` αυτή πληρεξούσιος δικηγόρος, υπάρχει πλήρης απόδειξη για το διορισμό αυτού, κατά το άρθρο 96 ΚΠολΔ, ως δικαστικού πληρεξουσίου του διαδίκου, δεδομένου ότι, η συνδρομή του στοιχείου της δικαστικής πληρεξουσιότητας, είναι γεγονός, την αλήθεια του οποίου όφειλε να εξετάσει αυτεπαγγέλτως το δικαστήριο, σύμφωνα με τη διάταξη του ανωτέρω άρθρου 104 ΚΠολΔ (ΑΠ 1287/2022, 1305/2020).

Επομένως, από τις ανωτέρω διατάξεις, σαφώς συνάγεται ότι, η επίδοση του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης, μπορεί να γίνει και στον παραστάντα στο δικαστήριο, που εξέδωσε την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσίβλητου, ο οποίος είναι αντίκλητος αυτού εκ του νόμου (ΑΠ 1287/2022, ΑΠ 474/2022), το ίδιο δε ισχύει και για την επίδοση του δικογράφου παραίτησης από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης.

Στην προκείμενη περίπτωση, με την ένδικη από 30-8-2016, με αρ. εκθ. καταθ. 764/2016, αίτηση του αναιρεσείοντος ΝΠΙΔ, δικάσιμος της οποίας ορίσθηκε η αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας απόφασης, προσβάλλεται η υπ' αρ. 1050/2016 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Από την υπ' αρ. 642/15-2-2024 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Εφετείου Αθηνών Ι.

Π., που περιλαμβάνεται στην δικογραφία, αποδεικνύεται ότι, με επιμέλεια του αναιρεσείοντος, επιδόθηκε νόμιμα, στις 15-2-2024, στην πληρεξουσία δικηγόρο του αναιρεσιβλήτου Α. Δ., η οποία είναι και αντίκλητος αυτού, σύμφωνα με όσα προαναφέρθηκαν, αφού εκπροσώπησε το αναιρεσίβλητο στο Εφετείο, κατά την δικάσιμο, μετά την οποία εκδόθηκε η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, το κατατεθέν ενώπιον της Γραμματέως του Αρείου Πάγου Μ.

Ν. στις 12-2-2024, από 12-2-2024 δικόγραφο Δήλωσης Παραίτησης, που υπογράφεται από τον καταθέσαντα αυτό πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος Γ. Μ., με το οποίο το αναιρεσείον δηλώνει ότι παραιτείται από το δικόγραφο της ένδικης αίτησης αναίρεσης. Για την παραίτηση αυτή ο ανωτέρω δικηγόρος έχει ειδική πληρεξουσιότητα του αναιρεσείοντος προς τούτο, γιατί την έκθεση κατάθεσης του ανωτέρω δικογράφου στον Άρειο Πάγο, εκτός των ανωτέρω, δικηγόρου και γραμματέως, την υπογράφει και ο αρχιμανδρίτης Μ.

Κ., ο οποίος, όπως αποδεικνύεται από τα επισυναπτόμενα στην δήλωση παραίτησης έγγραφα, είναι ο Πρόεδρος του νομίμως συνεστημένου τριμελούς Διοικητικού Συμβουλίου(ΔΣ) του αναιρεσείοντος σωματείου, τον οποίο το ΔΣ, με την υπ' αρ. 2/9-2-2024 απόφασή του, εξουσιοδότησε να παραιτηθεί από το δικόγραφο και το δικαίωμα της αίτησης αναίρεσης.

Κατ` ακολουθίαν των ανωτέρω, η αίτηση αναίρεσης θεωρείται ως μη ασκηθείσα και η δίκη πρέπει να κηρυχθεί καταργημένη, αφού σημειωθεί ότι, παρά την εξουσιοδότηση αυτή για παραίτηση και από το δικαίωμα της αίτησης αναίρεσης, από το σαφές περιεχόμενο του δικογράφου της Δήλωσης Παραίτησης, προκύπτει ότι με αυτήν έγινε παραίτηση μόνο από το δικόγραφο και όχι και από το δικαίωμα της αίτησης αναίρεσης.

Εξάλλου, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από το οικείο πινάκιο, το αναιρεσίβλητο παραστάθηκε νόμιμα και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι του ζήτησαν να του καταβληθούν τα δικαστικά του έξοδα. Όπως προαναφέρθηκε, το γεγονός ότι εκδίδεται απόφαση επί της αίτησης αναίρεσης, με διατακτικό τις δικονομικές συνέπειες της παραίτησης από του δικογράφου αυτής, δικαιολογεί να περιληφθεί στην απόφαση διάταξη περί των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου, με την καταβολή των οποίων βαρύνεται το αναιρεσείον (Κ.Πολ.Δ 188 παρ. 1),στα οποία όμως δεν πρέπει να περιληφθεί και η αμοιβή των πληρεξουσίων δικηγόρων του αναιρεσιβλήτου για τη σύνταξη των από 19-2-2024 εγγράφων προτάσεών τους, γιατί αυτοί τις κατέθεσαν από υπερβολική πρόνοια στις 19-2-2024, ήτοι μετά από την επίδοση στο αναιρεσίβλητο της δήλωση παραίτησης από το δικόγραφο της ένδικης αίτησης αναίρεσης.

Τέλος πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή στο αναιρεσείον νομικό πρόσωπο του παραβόλου, που κατέθεσε για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης, διότι το δικαστήριο δεν προχώρησε στην κατά το άρθρο 577 ΚΠολΔ έρευνα του παραδεκτού της αναίρεσης, καθ' όσον με την παραίτηση από το δικόγραφο αυτής εξέλιπε η αιτία κατάθεσής του, αφού η αίτηση θεωρείται ως μη αιτηθείσα τα δε αποτελέσματά της ανατρέπονται αναδρομικά (ΑΠ 692/2022, ΑΠ 429/2020).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

- Θεωρεί ως μη ασκηθείσα την από 30-8-2016 αίτηση του ΝΠΙΔ(σωματείου) με την επωνυμία "...", για αναίρεση της υπ'αριθ. 1050/2016 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών και κηρύσσει καταργημένη την εκκρεμή δίκη.

- Επιβάλλει σε βάρος του αναιρεσείοντος τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων(1.800) ευρώ. Και - Διατάσσει την επιστροφή στο αναιρεσείον του κατατεθέντος από αυτό παραβόλου.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 20 Μαΐου 2024.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 17 Ιουλίου 2024.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ