Court dismisses appeal against road plan, ruling property owners' trust in past plans was not violated by new safety measures.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

Xe KAMER

nr. 264.779 van 7 november 2025

in de zaak A. 242.655/X-18.794

In zake : 1. S.B.

2. D.C.

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Sven Vernaillen en Katrien Dams kantoor houdend te 2600 Antwerpen - Berchem Borsbeeksebrug 36

bij wie woonplaats wordt gekozen

tegen :

1. het VLAAMSE GEWEST

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Jonas De Wit kantoor houdend te 2800 Mechelen Antwerpsesteenweg 16-18

bij wie woonplaats wordt gekozen 2. de GEMEENTE STEKENE

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Tom Huygens kantoor houdend te 9100 Sint-Niklaas Vijfstraten 57

bij wie woonplaats wordt gekozen

I. Voorwerp van het beroep

1. Het beroep, ingediend op 5 augustus 2024, strekt tot de nietigverklaring van:

a. het besluit van de gemeenteraad van de gemeente Stekene van 27 juni 2023 tot definitieve vaststelling van het rooilijnplan voor de trage weg tussen de Nationalestraat en de Stationsstraat (hierna: het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023) en b. het besluit van de Vlaamse minister voor Mobiliteit en Openbare Werken van 2 april 2024 houdende verwerping van het bestuurlijk beroep van verzoekers tegen

X-18.794-1/12

het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023 (hierna: het bestreden ministerieel besluit).

II. Verloop van de rechtspleging

2. De verwerende partijen hebben een memorie van antwoord ingediend en de verzoekende partijen hebben een memorie van wederantwoord ingediend.

Adjunct-auditeur Evelien De Taeye heeft een verslag opgesteld.

De verzoekende partijen hebben een laatste memorie ingediend.

De verwerende partijen hebben een laatste memorie ingediend.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 3 oktober 2025.

Kamervoorzitter Jan Clement heeft verslag uitgebracht.

Advocaat Katrien Dams, die verschijnt voor de verzoekende partijen, advocaat Wouter Rubens, die loco advocaat Jonas De Wit verschijnt voor de eerste verwerende partij, en advocaat Jorn Houvenaeghel, die loco advocaat Tom Huygens verschijnt voor de tweede verwerende partij, zijn gehoord.

Adjunct-auditeur Evelien De Taeye heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.

X-18.794-2/12

III. Feiten

3.1. Verzoekers zijn eigenaar van een terrein langs de Stationsstraat (N403) te Stekene (hierna: verzoekers’ terrein), met daarop een pand waarin zij hun apotheek uitbaten. De Stationsstraat is een gewestweg en verzoekers’ terrein wordt vooraan getroffen door de oostelijke rooilijn van deze gewestweg (hierna: de gewestelijke rooilijn). Het door de gewestelijke rooilijn getroffen gedeelte van verzoekers’ terrein is verhard en er bevindt zich op dit terreingedeelte een lichtpaal met apothekerskruis en – aan de voet van deze paal – een brievenbus.

3.2. Op 25 januari 2022 wordt door de gemeenteraad van de gemeente Stekene een rooilijnplan voorlopig vastgesteld voor een trage weg tussen de Stationsstraat en de Nationalestraat.

3.3. Op 23 februari 2022 geeft het agentschap Wegen & Verkeer van het Vlaamse Gewest – de wegbeheerder van de Stationsstraat – gunstig advies.

3.4. Met het gemeenteraadsbesluit van 26 april 2022 wordt het rooilijnplan voor de trage weg tussen de Stationsstraat en de Nationalestraat definitief vastgesteld. De vastgestelde rooilijnen lopen over verzoekers’ terrein en overschrijden de gewestelijke rooilijn.

Ter verduidelijking wordt hierna een uittreksel uit het vastgestelde rooilijnplan weergegeven, waarop benaderende aanduidingen zijn aangebracht. De trage weg is geel ingekleurd.

X-18.794-3/12

3.5. Met een besluit van de Vlaamse minister voor Mobiliteit en Openbare Werken van 7 november 2022 wordt verzoekers’ bestuurlijk beroep tegen het in het vorige randnummer bedoelde gemeenteraadsbesluit ingewilligd en wordt dit besluit vernietigd om reden dat de gemeente onbevoegd is om de gewestelijke rooilijn te wijzigen.

X-18.794-4/12

3.6. Op 28 februari 2023 wordt een gewijzigd rooilijnplan voorlopig vastgesteld. De vastgestelde rooilijnen voor de trage weg lopen nu tot tegen de gewestelijke rooilijn, maar overschrijden deze niet.

3.7. Tijdens het openbaar onderzoek, dat wordt georganiseerd van 20 maart 2023 tot 18 april 2023 dienen verzoekers een bezwaarschrift in.

3.8. Met het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023 wordt het rooilijnplan voor de trage weg – ongewijzigd – definitief vastgesteld.

Ter verduidelijking wordt hierna een uittreksel uit het laatstgenoemde rooilijnplan weergegeven, waarop de nieuwe trage weg geel is ingekleurd en waarop benaderende aanduidingen zijn aangebracht.

X-18.794-5/12

3.9. Met het bestreden ministerieel besluit verwerpt de Vlaamse minister voor Mobiliteit en Openbare Werken het bestuurlijk beroep dat verzoekers tegen het in het vorige randnummer bedoelde gemeenteraadsbesluit hebben ingesteld.

X-18.794-6/12

IV. Onderzoek van de middelen

A. Het eerste middel

Uiteenzetting van het middel

4.1. Het eerste middel is afgeleid uit de schending van de artikelen 3, 4, 10 en 26, § 1, van het decreet van 3 mei 2019 ‘houdende de gemeentewegen’ (hierna: het gemeentewegendecreet) en van het motiverings-, zorgvuldigheids-, rechtszekerheids- en redelijkheidsbeginsel als algemene beginselen van behoorlijk bestuur.

4.2. Verzoekers stellen dat in het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023 besloten is tot de aanleg van een trage verbindingsweg zonder rekening te houden met de ligging van de gewestelijke rooilijn, die de realisatie van de trage verbindingsweg onmogelijk en niet realiseerbaar maakt. Er is evenmin rekening gehouden met de eigendomsrechten van verzoekers die evenzeer de realisatie van de trage verbindingsweg onmogelijk maken, zodat de principes en doelstellingen uit de artikelen 3 en 4 van het gemeentewegendecreet met de voeten worden getreden.

Volgens het verzoekschrift wordt “[i]n de huidige opstelling […]

een doodlopende wegenis gecreëerd” daar er op het door de gewestelijke rooilijn getroffen gedeelte van verzoekers’ terrein “geen overbrugging” voorzien is tot aan de rand van de Stationsstraat. Dat er geen rechtstreekse aansluiting wordt voorzien op de Stationsstraat zelf “heeft […] belangrijke repercussies op de eigenstandige realiseerbaarheid van de gemeentelijke rooilijn als trage wegenis” door de gemeente, daar er nog een strook dient ingenomen te worden door een andere wegbeheerder.

Verzoekers menen dat het bestreden ministerieel besluit had moeten vaststellen dat de gemeentelijke rooilijn niet realiseerbaar is, gezien aldaar

X-18.794-7/12

de niet-gerealiseerde gewestelijke rooilijn aanwezig is, zodat geen rechtstreekse aansluiting op de bestaande gewestweg genomen kan worden.

5. In hun memorie van wederantwoord benadrukken verzoekers dat op hun terrein de gemeente de beoogde trage weg “in concreto juridisch noch feitelijk eigenstandig kan [creëren]” daar de realisatie ervan “volledig afhankelijk [is] van initiatieven die door [de gewestelijke] wegbeheerder nog zouden dienen genomen te worden”.

6. In hun laatste memorie herhalen verzoekers dat de gemeente tot de creatie van een doorsteek voor fietsers en voetgangers is overgegaan “zonder dat via deze nieuwe trage wegenis […] de bestaande gewestweg, de Stationsstraat, effectief kan worden bereikt en daarop met zekerheid de facto aansluiting kan vinden”. Volgens verzoekers wordt de aansluiting op de Stationsstraat verhinderd door de aanwezigheid van de lichtpaal met apothekerskruis en de brievenbus op het door de gewestelijke rooilijn getroffen gedeelte van hun terrein.

Beoordeling

7. Zoals vermeld sluiten de door het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023 vastgestelde rooilijnen aan op de gewestelijke rooilijn, zodat de nieuwe trage weg en de Stationsstraat wel degelijk met elkaar verbonden zijn en er geen sprake kan zijn van een doodlopende weg.

Terecht is in het bestreden ministerieel overwogen dat “een onderscheid [moet] worden gemaakt tussen de vaststelling van een rooilijnplan overeenkomstig [de procedure in] artikel 16 e.v. van het Decreet Gemeentewegen enerzijds en de realisatie van een rooilijnplan anderzijds [daar deze] zelfstandige procedure [uitgaat] van de juridisch gewenste toekomstige situatie, [wat] in beginsel nog geen verband [heeft] met de feitelijke realisatie hiervan”.

X-18.794-8/12

Wat de bestaande feitelijke situatie betreft, moet bovendien worden vastgesteld dat geen van de door verzoekers ingeroepen elementen, zoals de aanwezigheid van een lichtpaal met apothekerskruis en een brievenbus, verhindert dat voetgangers en fietsers zich kunnen verplaatsen over het door de gewestelijke rooilijn getroffen gedeelte van verzoekers’ terrein.

Uit het voorgaande volgt dat het uitgangspunt van het middel als zou er een niet-realiseerbare doodlopende wegenis gecreëerd worden, onjuist is.

8. Het op een onjuist uitgangspunt steunende middel wordt verworpen.

B. Het tweede middel

Uiteenzetting van het middel

9.1. Het tweede middel is afgeleid uit de schending van de artikelen 3

en 4 van het gemeentewegendecreet en van het motiverings-, zorgvuldigheids-, rechtszekerheids- en redelijkheidsbeginsel als algemene beginselen van behoorlijk bestuur.

9.2. Verzoekers stellen dat het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023

geen afdoende motivering aangaande de principes en doelstellingen uit de artikelen 3 en 4 van het gemeentewegendecreet bevat. In het bijzonder diende aangegeven te worden op welke wijze de trage verbinding zou worden afgesloten van de aangrenzende percelen en laat de beperkte breedte van de verbinding niet toe dat fietsers hier op een afdoende veilige wijze gebruik van kunnen maken.

Verzoekers verwijzen naar de “ontwerprichtlijnen” in het Vademecum Fietsvoorzieningen om bij tweerichtingsfietsverkeer een profielbreedte van 3,5 meter te bepalen. Door op hun terrein een wegenis van twee meter breed te voorzien, blijft er bovendien onvoldoende ruimte over om de achterzijde van dit terrein en de aldaar gelegen parkeerplaatsen op een vlotte en veilige wijze te

X-18.794-9/12

bereiken. Ook daar wordt in de bestreden gemeenteraadsbeslissing met geen woord over gerept. Het gemeenteraadsbesluit spreekt zich in zijn geheel niet uit over de uitrusting van de beoogde wegenis.

Daarnaast is volgens verzoekers het vertrouwensbeginsel geschonden aangezien ze erop konden vertrouwen dat de trage verbinding zoals opgenomen in het op 27 april 2004 herziene bijzonder plan van aanleg ‘Kemzeke Centrum’ (hierna: het BPA) niet zou worden gerealiseerd, daar er nergens in de in 2012 verleende bouwvergunning voor hun pand melding is gemaakt van de in dit BPA opgenomen reservatiestrook voor deze verbinding.

10. Noch in hun memorie van wederantwoord, noch in hun laatste memorie voegen verzoekers iets toe aan de uiteenzetting in het verzoekschrift.

Beoordeling

11. De kwestieuze trage weg is voorzien door het in 2004

vastgestelde BPA. Verzoekers slagen er niet in het in het bestreden ministerieel besluit bijgevallen standpunt van de gemeente te ontkrachten dat er op het bij hun bouwvergunning van 2012 horende inplantingsplan rekening is gehouden met de in het BPA opgenomen trage weg.

12. Terecht wijzen de verwerende partijen erop dat de kwestieuze trage weg, in het licht van de artikelen 3 en 4 van het gemeentewegendecreet gemotiveerd is door de wenselijkheid om voor de trage weggebruikers een verkeersveilige verbinding te creëren tussen, enerzijds, de Muziekwijk en, anderzijds, de scholen, voetbalvelden en handelszaken (zoals de apotheek van verzoekers) in de omgeving. Deze motivering wordt door verzoekers niet ontkracht.

13. Het gemeenteraadsbesluit van 27 juni 2023 stelt een rooilijnplan definitief vast en, zoals reeds is opgemerkt in ’s Raads arrest nr. 262.197 van

X-18.794-10/12

31 januari 2025, maakt de concrete weginrichting niet het voorwerp uit van een dergelijk besluit.

14. Zoals is vastgesteld in het auditoraatsverslag, gaan verzoekers er voorts aan voorbij dat de nieuwe trage weg slechts voor de helft van zijn breedte op hun terrein gelegen is.

Dat het tracé op die plaats versmalt tot twee meter is gemotiveerd door de wenselijkheid om een snelheidsremmend effect te bereiken in functie van de verkeersveiligheid en is voorts ingegeven door het streven om rekening te houden met de belangen van verzoekers.

15. Het blijkt niet dat de verwerende partijen de grenzen van de redelijkheid te buiten zouden zijn gegaan of anderszins onwettig gehandeld zouden hebben.

16. Het middel wordt verworpen.

BESLISSING

1. De Raad van State verwerpt het beroep.

2. De verzoekende partijen worden, elk voor de helft, verwezen in de kosten van het beroep tot nietigverklaring, begroot op een rolrecht van 400 euro, een bijdrage van 24 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die verschuldigd is aan elk van de verwerende partijen.

X-18.794-11/12

Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op zeven november tweeduizend vijfentwintig, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:

Jan Clement, kamervoorzitter, Stephan De Taeye, staatsraad, David D’Hooghe, staatsraad, bijgestaan door Silvan De Clercq, griffier.

De griffier De voorzitter

Silvan De Clercq Jan Clement

X-18.794-12/12

PDF document ECLI:BE:RVSCE:2025:ARR.264.779