Belgian State suspended PFAS-contaminated refugee shelter enforcement due to urgent health risks for families.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

VOORZITTER VAN DE Xe KAMER

nr. 255.206 van 7 december 2022

in de zaak A. 237.772/X-18.279

In zake: 1. de BELGISCHE STAAT, vertegenwoordigd door de staatssecretaris voor Asiel en Migratie bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Guan Schaiko en Marie Boomert kantoor houdend te 1000 Brussel Loksumstraat 25

bij wie woonplaats wordt gekozen 2. het Federaal Agentschap voor de opvang van asielzoekers (FEDASIL)

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Alain Detheux en Shaheda Ishaque kantoor houdend te 1060 Brussel Amazonestraat 37

bij wie woonplaats wordt gekozen

tegen:

de GEMEENTE JABBEKE

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Meindert Gees en Hanna Biebauw kantoor houdend te 8500 Kortrijk Beneluxpark 27B

bij wie woonplaats wordt gekozen

I. Voorwerp van de vordering

1. De vordering, ingesteld op 28 november 2022, strekt tot de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de tenuitvoerlegging van “het besluit van de gemeente Jabbeke van 19 november 2022 houdende het verbod voor een periode van drie maanden ‘om noodopvangplaatsen te organiseren op de voormalige site van de Civiele Bescherming (Parkweg 1 te 8490 Jabbeke) tot wanneer er duidelijkheid is omtrent de impact van PFAS-problematiek ter plaatse, X-18.279-1/30

deze ter plaatse is weggewerkt of dat er in ieder geval afdoende en controleerbare garanties voorhanden zijn waaruit blijkt dat de gezondheid van de betrokken personen en de prioritaire groep met gezinnen met kinderen niet onnodig in gevaar wordt gebracht en op een afdoende wijze in het licht van deze problematiek kan worden gegarandeerd’”.

II. Verloop van de rechtspleging

2. De verwerende partij heeft een nota ingediend.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 7 december 2022 om 14.00 uur.

Staatsraad Stephan De Taeye heeft verslag uitgebracht.

Advocaten Guan Schaiko en Marie Boomert, die verschijnen voor de eerste verzoekende partij, advocaat Shaheda Ishaque, die verschijnt voor tweede verzoekende partij, en advocaten Meindert Gees en Hanna Biebauw, die verschijnen voor de verwerende partij, zijn gehoord.

Eerste auditeur-afdelingshoofd Peter Provoost heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, ge-

coördineerd op 12 januari 1973.

III. Feiten en regelgeving

3.1. Overeenkomstig artikel 3, eerste lid, van de wet van 12 januari 2007 ‘betreffende de opvang van asielzoekers en van bepaalde andere categorieën vreemdelingen’ (hierna: de opvangwet) heeft elke asielzoeker “recht op een

X-18.279-2/30

opvang die hem in staat moet stellen om een leven te leiden dat beantwoordt aan de menselijke waardigheid.” Luidens diezelfde bepaling wordt onder “opvang” onder meer de materiële hulp verstaan die in artikel 2, 6°, van de opvangwet wordt gedefinieerd als “de hulp die verleend wordt door het Agentschap of de partner binnen een opvangstructuur en die met name bestaat uit huisvesting, voedsel, kleding, medische, maatschappelijke en psychologische begeleiding en de toekenning van een dagvergoeding. Zij omvat eveneens de toegang tot juridische bijstand, de toegang tot diensten als tolkdiensten of opleidingen, evenals de toegang tot een programma voor vrijwillige terugkeer”.

Artikel 56, § 1, eerste lid, van de opvangwet bepaalt dat de tweede verzoekende partij “onder meer de taak [heeft] om de organisatie, het beheer en de kwaliteitscontrole van de materiële hulp, toegekend aan de begunstigden van de opvang, te verzekeren”. Overeenkomstig de tweede paragraaf, punt 1°, van dit artikel behoort tot de bevoegdheid van de tweede verzoekende partij: “de toekenning van de materiële hulp aan de begunstigden van de opvang in de collectieve opvangstructuren die het beheert”.

Overeenkomstig artikel 18 van de opvangwet “kan de begunstigde van de opvang, wanneer de normaal beschikbare opvangcapaciteit tijdelijk uitgeput is, in geval van sterk verhoogde instroom van asielzoekers gehuisvest worden in een noodopvangstructuur”. Het verblijf in een dergelijke structuur kan slechts voor een zo kort mogelijke redelijke termijn en de fundamentele noden van de begunstigde van de opvang worden voorzien in functie van de evaluatie van de specifieke noden. Deze laatste omvatten de volledige bijstand die nodig is, en onder meer voedsel, huisvesting, toegang tot een sanitaire uitrusting en de medische begeleiding zoals beschreven in de artikelen 23 tot 29

van de opvangwet.

3.2. Uit voorzorg heeft het Vlaamse Gewest de verschillende sites met een risico op PFAS-vervuiling in kaart gebracht. Voor de sites die op de PFAS-kaart in rood zijn aangeduid, gelden specifieke no regret-maatregelen. Voor

X-18.279-3/30

de in groen aangeduide sites tonen de onderzoeksresultaten aan dat geen maatregelen noodzakelijk zijn. Sites die in geel zijn aangeduid, kennen een risico op aanwezigheid van PFAS-vervuiling. Zolang er niet voldoende meetresultaten beschikbaar zijn om te besluiten tot het al dan niet invoeren van definitieve maatregelen, blijft de zone uit voorzichtigheid gemarkeerd in geel, met voorlopige no regret-maatregelen. Deze maatregelen gaan uit van het voorzorgsprincipe en werden door het het agentschap Zorg en Gezondheid (hierna: AZG) in de loop van 2021 uitgevaardigd naar aanleiding van de bezorgdheden omtrent de aanwezigheid van PFAS op verschillende sites in het Vlaamse Gewest. Zij gelden in afwachting van meer gegevens over de reële grond- en grondwaterbelasting door PFAS op de betreffende terreinen op basis van metingen door OVAM en houden het volgende in:

“- kinderen niet laten spelen op het onverharde terrein van de betrokken site;

- het verharde terrein op de site wekelijks nat kuisen.

In een zone van 100m (te rekenen vanaf de perceelsgrens) rond de site van het brandweeroefenterrein of de site van een zware industriële brand:

- meest kwetsbare bevolking (kinderen PDF document ECLI:BE:RVSCE:2022:ARR.255.206