Court dismisses challenge to archaeological zone designation due to lack of evidence regarding site disturbance. The court ruled that the administrative decision was valid despite procedural gaps. The decision upholds the minister's authority to define protected heritage areas. The court found no error in the substantive assessment of the archaeological zone. The ruling emphasizes the balance between heritage protection and land use. The court rejected claims of insufficient transparency in the decision-making process. The decision confirms the validity of the archaeological zone designation. The court held that the administrative act was lawful and justified. The ruling affirms the competence of the Flemish government in heritage matters.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

Xe KAMER

nr. 250.792 van 4 juni 2021

in de zaak A. 226.224/X-17.331

In zake : de BVBA AGRERO

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Peter Flamey kantoor houdend te 2018 Antwerpen Jan Van Rijswijcklaan 16

bij wie woonplaats wordt gekozen

tegen :

het VLAAMSE GEWEST

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Isabelle Cooreman kantoor houdend te 1082 Brussel Access Building Keizer Karellaan 586/9

bij wie woonplaats wordt gekozen

I. Voorwerp van het beroep

1. Het verzoekschrift, ingediend op 21 september 2018, strekt tot de nietigverklaring van het besluit van de Vlaamse minister van Buitenlands Beleid en Onroerend Erfgoed van 28 juni 2018 tot vaststelling van het prehistorisch sitecomplex in alluviale context van de Vrasenepolder als archeologische zone.

II. Verloop van de rechtspleging

2. De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend en de verzoekende partij heeft een memorie van wederantwoord ingediend.

Eerste auditeur-afdelingshoofd Ann Van Mingeroet heeft een verslag opgesteld.

X-17.331-1/16

De verzoekende partij en de verwerende partij hebben een laatste memorie ingediend.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 16 oktober 2020.

Staatsraad Jan Clement heeft verslag uitgebracht.

Advocaat Sofie Aerts, die loco advocaat Peter Flamey verschijnt voor de verzoekende partij, en advocaat Eline Schroyens, die loco advocaat Isabelle Cooreman verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord

Eerste auditeur-afdelingshoofd Ann Van Mingeroet heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.

III. Feiten

3. In de gemeente Beveren liggen, ten zuidwesten van de Waaslandhaven, de dorpen Verrebroek en Vrasene. Zoals blijkt uit het hierna weergegeven uittreksel, toont de op de website geopunt.be opgenomen Ferrariskaart uit 1777 een uit onbebouwde percelen bestaande polder tussen de historische kern van Verrebroek in het noorden en de historische kern van Vrasene in het zuiden (hierna: de historische polder).

X-17.331-2/16

4. De westelijke en zuidoostelijke gedeeltes van de historische polder zijn tot op vandaag poldergebied gebleven, met sporadische bebouwing. In het noordoostelijke gedeelte daarentegen zijn er recent bedrijventerreinen ingericht, te weten de ambachtelijke zone Aven Ackers in het noorden en het Logistiek Park Waasland West in het zuiden.

5. Verzoekster is eigenaar van negen percelen in het zuidoostelijke gedeelte van de historische polder die in landbouwgebruik zijn. Het betreft de percelen aan de straat Vliegenstal 9 te Beveren die kadastraal bekend zijn als afdeling 4, Sectie A, nrs. 976/b, 978/a, 979/b, 980/c, 981/c, 982/c, 982/d, 1071/a en 980/b. In het verzoekschrift is een ten tijde van het bestreden besluit genomen foto opgenomen waaruit blijkt dat er enkel gebouwen voorkomen op het laatstgenoemde perceel en dat over het perceel nr. 978/a , dat voor ongeveer 85%

onbebouwd is, een weg met weegbrug loopt. De percelen nrs. 976/b, 978/a, 979/b, 980/c, 981/c, 982/c, 982/d en 1071/a zullen hierna worden aangeduid als de onbebouwde percelen van verzoekster.

6. In 2001 doet de universiteit van Gent verkennend archeologisch onderzoek in de historische polder (hierna: het UGent-onderzoek). Uit de analyse van de bodemstructuur, een vijftigtal oppervlaktevindplaatsen en een tiental boortransecten wordt de aanwezigheid van prehistorische sites in de bodem X-17.331-3/16

afgeleid. Op de hierna weergegeven figuur uit het UGent-onderzoek zijn de oppervlaktevindplaatsen en de boortransecten aangeduid.

7. In de daaropvolgende jaren worden in de zones Aven Ackers en Logistiek Park Waasland West opgravingen gedaan die prehistorische sites blootleggen. Na onderzoek en inventarisatie worden de opgegraven sites terug toegelegd.

8. Op 30 juni 2016 start de verwerende partij voor de westelijke en zuidoostelijke gedeeltes van de historische polder de procedure voor de vaststelling van een archeologische zone.

9. Tijdens het van 5 september tot 4 november 2016 gehouden openbaar onderzoek worden vier bezwaarschriften ingediend, waaronder een van verzoekster.

10. De vier voornoemde bezwaarschriften worden als volgt beoordeeld in een document van het agentschap Onroerend Erfgoed:

“Al deze bezwaren argumenteren dat de percelen in eigendom te sterk verstoord zijn om nog archeologisch relevant te zijn. De percelen waar duidelijk recente bebouwing aanwezig is, en niet teruggaand op een historische bewoningskern, worden uit de afbakening genomen. Omwille van de uniformiteit wordt dit uitgebreid naar andere dergelijke percelen X-17.331-4/16

binnen deze zone. Voor het overige werden geen bezwaren geformuleerd over de algemene afbakening van deze zone of de inhoud van het dossier”.

11. Op 19 januari 2017 geeft de Vlaamse Commissie Onroerend Erfgoed (hierna: VCOE) volgend advies:

“De commissie kan de vaststelling van de inventaris van archeologische zones voor de […] sitecomplexen in alluviale context ondersteunen en adviseert de vaststelling voorwaardelijk gunstig. De commissie vraagt :

- De mate waarin de afbakeningsplannen werden aangepast naar aanleiding van het openbaar onderzoek te verduidelijken en op kaart te illustreren […];

- De aanleiding van voorliggende vaststellingen en de gehanteerde afwegingskaders transparant te maken in een begeleidende nota […];

- De beschrijvingen van de archeologische zones zoals opgenomen in de informatieve fiches in overeenstemming te brengen met de voorschriften uit de inventarismethodologie […];

- De afstemming tussen voorliggend vaststellingsdossier en de bestaande en toekomstige beschermingen van archeologische sites in alluviale context verder te duiden […];

- Alle percelen waar geen archeologie verwacht wordt consequent uit de afbakening als archeologische zones te knippen […]”.

12.1. Bij ministerieel besluit van 28 juni 2018 stelt de Vlaamse minister van Buitenlands Beleid en Onroerend Erfgoed het prehistorisch sitecomplex in alluviale context van de Vrasenepolder als archeologische zone vast.

Dit is het bestreden besluit. Het wordt bij uittreksel gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 24 juli 2018.

Artikel 2 van het bestreden besluit stelt dat de afbakening van de archeologische zone in de vorm van een gegeorefereerde GIS-laag beschikbaar is op de website van het agentschap Onroerend Erfgoed.

12.2. Het bestreden besluit neemt de onbebouwde percelen van verzoekster in de archeologische zone op.

Ter verduidelijking volgt hierna een benaderende projectie van de vastgestelde archeologische zone op de Ferrariskaart uit 1777.

X-17.331-5/16

12.3. Als bijlagen bij het bestreden besluit worden een grafisch plan met de afgebakende archeologische zone en een document “Behandeling van de bezwaren en adviezen” gevoegd.

De conclusie van het laatstgenoemde document luidt:

“Er werden vier bezwaren ingediend. Op basis van deze bezwaren werden percelen die grotendeels verstoord zijn door recente bebouwing uit de afbakening van de archeologische zone geknipt.

Het advies van de VCOE heeft geleid tot een beperkte aanpassing van het vaststellingsdossier: de motivatie van de selectie werd toegevoegd aan de inhoudelijke fiche.”

12.4. De bij het bestreden besluit horende inhoudelijke fiche stelt het volgende:

“[…]

Beschrijving […]

X-17.331-6/16

De zone is gelegen in een regio waar door de Universiteit Gent, in samenwerking met de A.D.W. (Archeologische Dienst Waasland) en amateurarcheologen, intensief en extensief onderzoek naar de prehistorie wordt gedaan. Het onderzoek concentreerde zich tot dusver vooral op het gebied onmiddellijk ten oosten van de Vrasenepolder, dat behoort tot het uitbreidingsgebied van de Antwerpse haven. Naar aanleiding van de aanleg van het Verrebroekdok en het Deurganckdok (Crombé 2005), en de uitbreiding van de ambachtelijke zone te Verrebroek ‘Aven Ackers’ (Van Roeyen 1990; Bats et al. 2004; Sergant & Wuyts 2006; Sergant et al. 2007)

werden verschillende grootschalige noodopgravingen uitgevoerd op steentijdkampementen uit verschillende fasen van het finaalpaleolithicum (Federmessercultuur), het mesolithicum en het begin van het neolithicum (Michelsbergcultuur). Verschillende van deze sites hebben inmiddels een internationale bekendheid verworven mede door de goede bewaring van de archeologische resten. Door hun topografisch lage ligging ( PDF document ECLI:BE:RVSCE:2021:ARR.250.792