Council of State dismisses election challenge; requires hearing of N-VA treasurer regarding alleged campaign finance violations.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

Xe KAMER

nr. 244.569 van 21 mei 2019

in de zaak A. 227.291/X-17.429.

GEMEENTERAADSVERKIEZING VAN 14 OKTOBER 2018 TE

HERENTALS

In zake: 1. Nathalie VAN SANDE

2. Jan BERTELS

3. Kathleen LAVERGE

4. Peter VERPOORTEN

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Mieke Denissen kantoor houdend te 2200 Herentals Lierseweg 102-104

bij wie woonplaats wordt gekozen

Derden:

1. Pascal VAN NUETEN

2. Yoleen VAN CAMP

3. Hilde HANNES

4. Bart SWYZEN

5. Griet VAN NUETEN

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Bart Mannaert kantoor houdend te 2200 Herentals Lichtaartseweg 245/2

bij wie woonplaats wordt gekozen

I. Voorwerp van het beroep

1. Met een 15 januari 2019 gedateerd verzoekschrift stellen Nathalie Van Sande, Jan Bertels, Kathleen Laverge en Peter Verpoorten beroep in tegen het arrest van de Raad voor Verkiezingsbetwistingen van 7 januari 2019

X-17.429-1/6

waarbij hun bezwaar tegen de gemeenteraadsverkiezing van 14 oktober 2018 te Herentals wordt verworpen.

Zij vragen om, na eerst onderzoeksdaden te bevelen, de gemeenteraadsverkiezing ongeldig te verklaren en om “te handelen naar recht in toepassing van art. 199 van het Lokaal en Provinciaal Kiesdecreet”.

II. Verloop van de rechtspleging

2. De Raad voor Verkiezingsbetwistingen heeft het dossier van de zaak ingediend.

De belanghebbende partijen hebben een memorie van antwoord ingediend.

Eerste auditeur Iris Verheven heeft een verslag opgesteld.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 17 mei 2019.

Kamervoorzitter Johan Lust heeft verslag uitgebracht.

Advocaat Mieke Denissen, die verschijnt voor de verzoekende partijen en advocaat Bart Mannaert, die verschijnt voor de belanghebbende partijen, zijn gehoord.

Eerste auditeur Iris Verheven heeft advies gegeven.

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.

X-17.429-2/6

III. Feiten

3. Er nemen aan de gemeenteraadsverkiezing van 14 oktober 2018 te Herentals acht lijsten deel, waaronder lijst 1 Sp.a, lijst 2 N-VA, lijst 3

CD&V, lijst 4 Groen, lijst 6 Open Vld HNM en lijst 8 Herentals-Anders.

Er zijn 29 gemeenteraadszetels te begeven. De laatste wordt toegewezen aan lijst 2 N-VA. Voor een verschuiving van die laatste zetel naar lijst 3 CD&V, of naar lijst 6 Open Vld HNM, zou het hebben volstaan dat 21

stemmen ten voordele van lijst 2, naar lijst 3 waren gegaan, respectievelijk lijst 6.

Eerste verzoekster is lijsttrekker van lijst 6 en is niet verkozen.

Tweede verzoeker is lijsttrekker van lijst 1 en is verkozen als raadslid. Derde verzoekster, kandidaat voor lijst 8, is niet verkozen. Vierde verzoeker is lijsttrekker van lijst 4 en is verkozen in de gemeenteraad.

Verzoekers vragen op 28 november 2018 aan de Raad voor Verkiezingsbetwistingen de gemeenteraadsverkiezing te Herentals ongeldig te verklaren.

De Raad voor Verkiezingsbetwistingen verwerpt hun bezwaar op 7 januari 2019.

De belanghebbende partijen zijn kandidaten voor lijst 2 N-VA.;

de eerste twee van hen zijn verkozen als raadslid.

X-17.429-3/6

IV. Ontvankelijkheid

A. Voorwerp

4. Artikel 199 van het decreet van 8 juli 2011 ‘houdende de organisatie van de lokale en provinciale verkiezingen […]’ (hierna het Lokaal en Provinciaal Kiesdecreet van 8 juli 2011) voorziet in welbepaalde sancties in geval van een bezwaar op grond van de schending van de regelgeving inzake de verkiezingsuitgaven door kandidaten en lijsttrekkers.

In de mate waarin het beroep van verzoekers ertoe strekt een dergelijke sanctie te doen opleggen, wordt vastgesteld dat een dergelijke vordering nieuw is en voordien niet aan de Raad voor Verkiezingsbetwistingen is voorgelegd.

De Raad van State vermag er geen kennis van te nemen. Hij kan niet meer toewijzen dan wat in eerste instantie aan de Raad voor Verkiezingsbetwistingen is gevraagd.

B. Belang

5. De belanghebbende partijen betwisten het belang van eerste en derde verzoekster. Ter toelichting verwijzen zij alleen naar het arrest van de Raad voor Verkiezingsbetwistingen dat het bezwaar van die verzoeksters als onontvankelijk verwerpt.

Blijkens dit arrest hangt het onderzoek van het belang evenwel samen met de beoordeling ten gronde. De Raad van State valt dat bij.

Overigens doen hoe dan ook tweede en vierde verzoeker, die verkozen gemeenteraadsleden zijn, van het vereiste belang blijken.

X-17.429-4/6

V. Onderzoek van het beroep

6. Verzoekers voeren vier middelen aan. Ze houden alle verband met lijst 2 N-VA. In een eerste betwisten verzoekers de verspreiding door N-VA

van geschenken tijdens de sperperiode, in een tweede en derde middel bekritiseren zij verboden giften aan of niet-toegelaten sponsoring van N-VA, en in een vierde middel klagen zij dat N-VA de verkiezingsuitgaven niet volledig heeft aangegeven.

Een centrale plaats in de vier middelen neemt Pascal Van Nueten in, lijstduwer voor N-VA en zaakvoerder van bvba Taverne Wolfstee.

Inzonderheid menen verzoekers dat Pascal Van Nueten zijn bedrijf heeft gebruikt om te ontsnappen aan de regelgeving met betrekking tot verkiezingscampagnes.

Er is volgens hen sprake geweest van een vermenging van zijn zakelijke activiteiten met zijn politieke kandidatuur.

7. Naar het oordeel van de Raad van State is het met het oog op een zorgvuldige beoordeling van het beroep nodig over te gaan, minstens, tot het horen van Pascal Van Nueten in persoon.

BESLISSING

1. De Raad van State heropent het debat. De zaak wordt opnieuw opgeroepen op de zitting van 28 mei 2019, om 10.00 uur.

2. Ter terechtzitting zal een onderzoek worden ingesteld waarbij Pascal Van Nueten wordt gehoord.

De betekening van dit arrest geldt als oproeping van Pascal Van Nueten.

X-17.429-5/6

Dit arrest is uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van eenentwintig mei 2019, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:

Johan Lust, kamervoorzitter, Jan Clement, staatsraad, Stephan De Taeye, staatsraad, bijgestaan door Frank Bontinck, griffier.

De griffier De voorzitter

Frank Bontinck Johan Lust

X-17.429-6/6

PDF document ECLI:BE:RVSCE:2019:ARR.244.569