Court allows unpaid wages claim against negligent agent but dismisses claim against employer due to lack of fault.
Synthèse Legislator
Généré par l'IAThe court dismissed the employer's liability for unpaid wages while allowing the claim against the negligent agent (syndic). The employer acted with good faith, relying on the agent's management of funds, whereas the agent failed to verify collective agreement compliance despite professional duties. Consequently, the court ruled that the agent committed a crime through negligence, establishing civil liability for the damages caused.
Regeste Legislator
Généré par l'IAArticles 9 of 42, 1° of the Wage Protection Act; Article 162, 1° of the Social Code of Offenses; Article 189 of the Social Code of Offenses; Article 21 of the Preliminary Title of the Code of Criminal Procedure; Article 26 of the Preliminary Title of the Code of Criminal Procedure: An employer is not criminally liable for wage non-payment if they acted with good faith and relied on an agent, but the agent may be held liable if their negligence caused the crime.
Mots-clés
Généré par l'IADispositions légales citées
Généré par l'IADécisions connexes
Généré par l'IATexte complet
Fiche
De werkgever, zijn lasthebber of aangestelde die het aan de werknemer
op gezette tijden verschuldigd loon niet of onvolledig betaalt, begaat
een misdrijf krachtens de artikelen 9 van 42,1° van de Loonbeschermingswet
(sinds 1 juli 2011 op grond van artikel 162, 1° van het Sociaal Strafwetboek).
De niet naleving van algemeen verbindend verklaarde cao's wordt
ook strafrechtelijk gesanctioneerd door artikel 56 eerste lid, 1° van
de C.A.O. wet van 5 december 1968 (sinds 1 juli 2015 door artikel 189
van het Sociaal Strafwetboek). De strafvordering verjaart bij wanbedrijven
pas na 5 jaar (artikel 21 van de Voorafgaande Titel van het Wetboek van
Strafvordering) . Artikel 26 VTWSV is van toepassing op elke burgerlijke
rechtsvordering die tot een veroordeling strekt en die steunt op feiten
die het bestaan van een misdrijf doen blijken, zelfs wanneer die feiten
eveneens een contractuele tekortkoming uitmaken en het voorwerp van de
vordering in de uitvoering van de contractuele verbintenis bestaat.
.- De burgerlijke rechter, die uitspraak doet over een op een misdrijf
gegronde vordering en nagaat of de vordering verjaard is, moet vaststellen
dat de feiten die aan die vordering ten grondslag liggen, onder de toepassing
van de strafwet vallen. Hij moet hierbij de bestanddelen van het misdrijf
die de beoordeling van de verjaring beïnvloeden, nagaan. - Het stilzwijgen
van de artikelen 9 en 42 Loonbeschermingswet, artikel 56, eerste lid,
1°, CAO-wet met betrekking tot de schuldvorm van de in deze bepalingen
strafbaar gestelde handelingen brengt mee dat de schuld aan deze misdrijven
onder meer kan bestaan in onachtzaamheid. - Het bestaan van dit morele
bestanddeel kan worden afgeleid uit het louter materiële gepleegde feit
en de vaststelling dat dit feit kan worden toegerekend aan de beklaagde,
met dien verstande dat de dader vrijuit gaat wanneer overmacht, onoverwinnelijke
dwaling of een andere schulduitsluitingsgrond wordt aangetoond, minstens
niet ongeloofwaardig is. Goede trouw kan een rechtvaardigingsgrond
opleveren wanneer hij voortvloeit uit onoverkomelijke dwaling. Dwaling
kan, in bepaalde omstandigheden, door de rechter als onoverkomelijk worden
beschouwd, op voorwaarde dat hij uit die omstandigheden kan afleiden dat
de persoon die zich in die omstandigheden bevond, gehandeld heeft zoals
elke redelijke en voorzichtige persoon dat zou hebben gedaan. Het
blijkt dat de VME, zoals overigens gebruikelijk is wanneer beroep wordt
gedaan op een professionele syndicus, aan de syndicus opdracht heeft gegeven
om een conciërge aan te werven, het gezag als werkgever over haar uit
te oefenen en het loon te betalen. De arbeidsovereenkomst werd ondertekend
door de syndicus, als lasthebber van de VME. De concierge beweert
dat het haar verboden werd om rechtstreeks contact op te nemen met de
vereniging van mede- eigenaars en dat zij steeds werd doorverwezen naar
de syndicus. De syndicus stond in voor de betaling van het loon en deed
beroep op een sociaal secretariaat. Bij de aanstelling van een nieuwe
syndicus heeft deze noodzakelijkerwijze het volledige dossier betreffende
de tewerkstelling van de concierge ontvangen. Artikel 577-8 §2, 9° van
het Burgerlijk wetboek (in de versie zoals van toepassing in die periode)
bepaalde immers dat de syndicus alle documenten aangaande het gebouw in
mede-eigendom, de boekhouding en de activa die hij beheerde , moet overdragen
aan zijn opvolger. De VME , die rechtspersoonlijkheid heeft, was
weliswaar de werkgever, maar de situatie is zeer specifiek bij een vereniging
van mede-eigenaars. Het betreft in dit geval een vereniging van 59 eigenaars
van appartementen in een groot flatgebouw. Doorheen de jaren verdwijnen
er eigenaars en komen er nieuwe bij (ingevolge overdracht van de eigendom
van een appartement). De VME heeft, zoals zij wettelijk verplicht
was (artikel 577-4 §1, 4° en artikel 577-8§1 van het Burgerlijk wetboek,
in de versie zoals van toepassing in die periode) , een syndicus benoemd.
Zij heeft ervoor gekozen om een professionele syndicus aan te duiden.
Deze vraagt daarvoor een vergoeding als professionele verstrekker van
diensten. De syndicus was vanuit haar activiteit ongetwijfeld op
de hoogte van de specifieke regels inzake de tewerkstelling van een conciërge.
In de arbeidsovereenkomst werd bovendien uitdrukkelijk verwezen naar het
PC 332. Nergens blijkt uit dat de syndicus naar aanleiding van de
jaarlijkse algemene vergaderingen van de mede-eigenaars of op enig ander
ogenblik de VME, of de nieuwe mede-eigenaars naar aanleiding van een eigendomsoverdracht
, heeft ingelicht over de concrete loonafspraken met de concierge of over
het feit dat de arbeidsovereenkomst en het loon niet in overeenstemming
waren met de cao-bepalingen. Waar de concierge voor het vast uurrooster
van 31 uren een loon ontving dat -met inbegrip van het voordeel in natura-
nagenoeg overeenstemde met het minimumloon, was er voor de VME ook geen
reden om spontaan te twijfelen aan de correctheid van het loon.
De VME kreeg evenmin kennis van de loonstaten die het sociaal secretariaat
aan de concierge zond. De syndicus beheerde het 'werkkapitaal
, dat dient voor het betalen van de periodieke uitgaven , waaronder de
uitgaven voor de huisbewaarder' (vgl. artikel 577-11§2,2° van het
Burgerlijk wetboek ). Hij diende daarvan rekenschap te geven aan de algemene
vergadering. De VME mocht erop vertrouwen dat de syndicus de concierge
tewerkstelde en het loon betaalde in overeenstemming met de toepasselijke
cao's. Uit dit alles blijkt dat de VME heeft gehandeld zoals
ieder bedachtzaam en voorzichtig werkgever in dezelfde omstandigheden
zou hebben gehandeld, zodat het moreel element van het misdrijf niet wordt
bewezen in hoofde van de VME. De syndicus heeft daarentegen wel,
als lasthebber, het misdrijf gepleegd. Het materieel bestanddeel is bewezen
(er werd minder loon betaald dan het loon dat verschuldigd was op basis
van de algemeen verbindend verklaarde cao's). Het moreel element
is eveneens bewezen in haren hoofde . Het kan worden afgeleid uit het
louter materiële gepleegde feit en de vaststelling dat dit feit kan worden
toegerekend aan de syndicus als lasthebber van de werkgever. Zoals vermeld,
kon zij vanuit haar beroepskennis en ervaring niet anders dan op de hoogte
zijn van de toepasselijke regels. Indien zij had gehandeld als een normaal
zorgvuldige syndicus-lasthebber, had zij de overtreding gemakkelijk kunnen
vermijden. Minstens had zij daarover informatie moeten inwinnen. Het feit
dat zij voor de sociale documenten en voor de betaling van het loon beroep
deed op een sociaal secretariaat, neemt niet weg dat zij zeer onachtzaam
is geweest en niet heeft gehandeld zoals iedere bedachtzaam en voorzichtig
syndicus-lasthebber van een vereniging van mede-ëigenaars zou hebben
gehandeld. De concierge kan bijgevolg haar vordering tot betaling
van loon als herstel in natura van de door het misdrijf 'niet-betaling
van het verschuldigde loon' veroorzaakte schade instellen tegen de
syndicus. In dit geval handelde syndicus met eenzelfde opzet
door jarenlang op constante en systematische wijze, volgens hetzelfde
principe en met dezelfde bedoeling, aan mevrouw de concierge elke maand
een loon te betalen, dat lager was dan het baremaloon volgens de cao's.
Het betrof dus een voortgezet misdrijf. Het laatste feit dateert
van minder dan vijf jaar voor de dagvaarding. De vordering was dus niet
verjaard op het ogenblik van de dagvaarding. Anderzijds is
de syndicus pas strafrechtelijk aansprakelijk vanaf zijn aanstelling zodat
de vordering dient beperkt te worden tot de loonachterstal vanaf die datum.
UTU-thesaurus:
SOCIAAL RECHT - ARBEID - Arbeidswetgeving - Andere
SOCIAAL RECHT - ARBEID - Loon - Loonbescherming - Betaling
SOCIAAL RECHT - ARBEID - Loon - Loonbescherming - Rechtsvordering tot betaling
Vrije woorden:
Loonbeschermingswet art 9 en 42,1° , art 162,1°en 189 sociaal strafwetboek
Verjaring art 21en 26 voorafgaande titel wetboek strafvordering
Strafrechtelijke aansprakelijkheid : Mede-eigendom - syndicus