Cassation court dismisses appeal for changing cause of action and ruling on unrequested grounds.

HET HOF,

Gelet op het bestreden arrest, op 21 november 1997 gewezen door het Arbeidshof te Antwerpen;

Over het middel, gesteld als volgt : schending van artikel 149 van de Grondwet, 6, 702, 807 en 1138, 2° van het Gerechtelijk Wetboek, het algemeen rechtsbeginsel dat "het beschikkingsbeginsel" wordt genoemd, het algemeen rechtsbeginsel van het recht van verdediging en voor zoveel als nodig, van het algemeen rechtsbeginsel dat de rechter verbiedt uitspraak te doen over niet-gevorderde zaken, welk beginsel met name werd vastgelegd in hogervermeld artikel 1138, 2° van het Gerechtelijk Wetboek,

doordat het bestreden arrest het vonnis hervormt en de beslissing van eiser dd. 14 november 1995 in die mate vernietigt dat de door eiser opgelegde sanctie van uitsluiting van het recht op werkloosheidsuitkeringen gedurende 39 weken door het arrest herleid wordt naar 26 weken en zulks op grond van de hiernavolgende overwegingen : 1. de herleiding van de sanctie : In een uitvoerig betoog argumenteert (eiser) voor de marginale toetsingsbevoegdheid van de rechter waarin niet begrepen is dat deze door (eiser) opgelegde uitsluitingsduur vermag te herleiden. Desbetreffend wordt verwezen naar de arresten van dit (arbeids-)hof dd. 16 mei 1997 AR 1185/96 en dd. 27 juni 1997 AR 914/95 waarin deze problematiek werd ontleed en waarbij de daarin ontwikkelde argumenten hier voor herhaald worden overgenomen. 2. de motivering van de beslissingen van (verweerster) : Zoals in hoger aangehaalde arresten is de wet van 29 juli 1991 op de motivering van de bestuurshandeling toepasselijk op de beslissingen van (verweerster lees : eiser). Ter zake heeft (eiser) de gemiddelde uitsluitingsduur van 39 weken opgelegd en motiveert hij dit enkel met te wijzen op de ernst van de feiten, wat niet afdoende is. De "ernst" van de feiten kan erop wijzen dat deze verzwarende omstandigheden uitmaken wat evenwel niet terug te vinden is in de uitsluitingsduur die een gemiddelde is tussen 26 en 52 weken en volgens de norm van (eiser) opgelegd wordt wanneer geen verzwarende omstandigheden te weerhouden zijn. (...) Bij gebrek aan dit bewijs dient een werkverlating zonder gewettigde reden weerhouden te worden en dient er een uitsluitingsduur opgelegd te worden. Vermits de opgelegde uitsluitingsduur van 39 weken in de administratieve beslissing zonder opgave is van enig motief, zodat niet kan nagegaan worden om welke deze uitsluitingsduur opgelegd werd, is deze administratieve beslissing strijdig met de wet van 29 juli 1991 op de bestuurshandelingen. Bij gebrek aan afdoende motivering dient de uitsluitingsduur tot het minimum van 26 weken herleid te worden." (pp. 3-4 arrest),

terwijl, eerste onderdeel, eiser in conclusie had laten gelden dat hij "bij het bepalen van het quantum van de uitsluiting in het kader van de toekenningsvoorwaarden (art. 51, 52 en 52bis van het Werkloosheidsbesluit) en van de uitsluiting bij administratieve sanctie (art. 153 tot 156 van het Werkloosheidsbesluit) over een discretionaire macht beschikt omdat de wetgever de directeur heeft belast met het bepalen van een uitsluiting waarvan de duur begrensd is door een minimum en een maximum" (p. 2 beroepsconclusie); dat de aldus getroffen beslissingen "niet arbitrair (mogen) zijn (...) en de grenzen van het redelijke niet (mogen) overschrijden" (ibidem pp. 2-3), (...) dat zij aldus "niet enkel wetmatig (...) maar ook rechtmatig (moeten) zijn in de zin dat ze niet alleen aan de algemene wetteksten worden getoetst, doch ook aan de ongeschreven algemene rechtsbeginselen en aan de principes van het behoorlijk bestuur"; (...) dat, "(om) op rechtmatige wijze beslissingen te kennen nemen, inzonderheid om de beginselen inzake zorgvuldigheid, gelijkheid en rechtszekerheid en het vertrouwensprincipe toe te passen, (...) (eiser) een beleid (dient) te voeren dat federaal wordt toegepast"; dat "(het) algemeen belang vereist dat het beleid erop gericht is om een gezond afschrikkingsbeleid te voeren of recidive af te raden, alsook een vergoedingseffect te bereiken voor de last die door de individuele daad op de gemeenschap gelegd wordt"; dat "(de) algemene beleidsnorm (erin bestaat) dat waar de reglementering een minimum- en een maximumperiode voorziet een gemiddelde uitsluiting of sanctie wordt opgelegd", dat "(bij) verzwarende respectievelijk verzachtende omstandigheden (...) de duur van de uitsluiting of sanctie respectievelijk verhoogd of verlaagd (wordt)" (ibid. p. 3); dat "(elke) werkloosheidsdirecteur in zijn ambtsgebied rekening houdt met algemene criteria, zoals de streek, de tewerkstellingssector en het ogenblik van de inbreuk" (...) "(en zich daarbij laat) leiden door objectieve omstandigheden eigen aan de zaak, maar zelden eigen aan de individuele persoon, teneinde willekeur te vermijden" (ibid. p. 4-5); de taak van de arbeidsrechter bij de beoordeling van de vanuit een discretionaire macht genomen beslissingen beperkt blijft tot een "marginale toetsing voor het geval de willekeur en het ongerijmde zo evident is dat iedereen het er wat dat betreft over eens is"; dat "(de) beoordeling daarvan door de rechter (...) geen afbreuk (mag) doen aan de beleidsoptie van de administratie indien deze haar beleid kenbaar maakt en daar geen willekeur uit blijkt" (ibid. p. 8); dat "(het principe van de marginale toetsing (...) niet strijdig is met de regels inzake 'bevoegdheid'" (ibid. p. 9); dat "(door) art. 7 van de Besluitwet dd. 28.12.44 (...) (eiser) (wordt) opgericht die bepaalde taken krijgt toegewezen " (...) en "meer bepaald dat (eiser) met uitsluiting van andere instellingen over de uitvoering van de werkloosheidsreglementering waakt en derhalve administratieve beslissingen kan nemen wanneer er zich terzake geschillen voordoen"; dat "de administratie de controlebevoegdheid van de rechtbank dient te respecteren en deze laatste de beleidsopties van de administratie"; dat "een evenwicht (lees : tussen uitvoerende en rechterlijke macht) wordt bereikt wanneer de rechter, (...), marginaal toetst"; dat "de rechterlijke macht door zichzelf in de bovenvermelde gevallen een volledige bevoegdheid toe te kennen, zelf een administratief beleid zou kunnen voeren, wat niet haar taak is, maar die van de uitvoerende macht" (ibid. p. 10); dat "de rechter (...) de administratie niet van de mogelijkheid (mag) beroven zijn appreciatiebevoegdheid op zinnige wijze uit te oefenen en (...) zich derhalve niet in de plaats van de administratie mag stellen"; dat

"het principe van de marginale toetsing niet strijdig is met art. 6, 1 EVRM (...) (noch met) de beginselen van de sociale zekerheid" (ibid. p. 11); dat "(de) rechtelijke macht (...) in deze enkel een controle op de wettelijkheid van deze besluiten heeft en het (...) ingevolge de scheiding van de machten niet aangewezen (voorkomt) dat de rechterlijke macht zich zou uitspreken over de 'billijkheid' of de 'strengheid' van de ingevoerde reglementering en het beleid van de overheid dat daarop gesteund wordt" (ibid. p. 12); dat "(de rechter) (in) het kader van zijn marginale controlebevoegdheid dient (...) aan te duiden waarom hij eventueel gebruik zou maken van deze bevoegdheid om een sanctie of uitsluiting te herleiden, welke bijzondere omstandigheden hem daartoe noopten en in welke mate de administratieve beslissing kennelijk onredelijk is"; dat "(eiser) (...) geenszins afbreuk (wil) doen aan de controlebevoegdheid van de rechters maar verwacht dat begrip wordt opgebracht voor het feit dat de administratie een zeker beleid moet kunnen voeren, dat hem door de regelgever toevertrouwd is"; dat "(de) rechter (...) dus de nodige voorzichtigheid aan de dag (moet) leggen, nu een al te vrij ingrijpen in het beleid er in feite zal op neerkomen dat hij zelf een zeker beleid voert, waardoor hij de taak die hem door de grondwetgever werd toevertrouwd te buiten gaat" (ibidem p. 15); het arrest dit uitvoerig betoog niet beantwoordt doch zich beperkt tot de overweging dat "(desbetreffend) wordt verwezen naar de arresten van dit hof dd. 16 mei 1997 AR 1185/96 en dd. 27 juni 1997 AR 914/95 waarin deze problematiek werd ontkend en waarbij de daarin ontwikkelde argumenten hier voor herhaald worden overgenomen" (p. 3 arrest); het arrest derhalve niet regelmatig gemotiveerd is, daar niet regelmatig gemotiveerd is de beslissing die zich ertoe beperkt naar de motieven van een in een andere zaak gewezen beslissing te verwijzen; het arrest bovendien nalaat de motieven van die arresten, al ware het gedeeltelijk, weer te geven zodat uw Hof niet in de gelegenheid is gesteld zijn wettigheidstoezicht uit te oefenen en het arrest derhalve niet regelmatig is gemotiveerd (schending van artikel 149 van de Grondwet); het arrest in de mate dat het zodoende zijn oordeel laat steunen op de geciteerde rechtspraak, zonder te zeggen waarom het arbeidshof zich daarbij aansluit, aan die rechtspraak een algemene en als regel geldende draagwijdte geeft en zodoende artikel 6 van het Gerechtelijk Wetboek schendt,

zodat het arrest waar het aanneemt dat het arbeidshof bevoegd is om de opgelegde uitsluitingsduur te herleiden op grond van de overwegingen die het arbeidshof in eerdere zaken zou hebben weerhouden doch die niet weergegeven worden in het arrest, niet regelmatig met redenen is omkleed in de mate dat het daarmee niet antwoordt op de uitvoerige redengeving van eiser en bovendien het wettigheidstoezicht van uw Hof, bij gebreke aan weergave van een redengeving, onmogelijk maakt (schending van artikel 149 van de Grondwet); tevens met schending van artikel 6 van het Gerechtelijk Wetboek aan de eigen rechtspraak waarop het arrest gesteund is een algemene en als regel geldende draagwijdte geeft, door het geschil op de door die rechtspraak bepaalde wijze op te lossen, zonder aan te geven waarom hij zich bij die rechtspraak aansluit,

terwijl, tweede onderdeel, overeenkomstig het algemeen rechtsbeginsel genaamd "het beschikkingsbeginsel" alleen partijen de bestanddelen van hun vordering bepalen; de feitenrechter de door partijen aangevoerde gronde ambtshalve door andere kan vervangen, mits hij geen geschil opwerpt waarvan het bestaan uitgesloten wordt in het appèlverzoekschrift en in de conclusies, zich uitsluitend baseert op feiten of op stukken die hem regelmatig zijn voorgelegd, noch het onderwerp noch de oorzaak van de vordering wijzigt, en dat hij daarbij het recht van verdediging van de partijen eerbiedigt; verweerster haar vordering tot vernietiging minstens vermindering van de haar opgelegde sanctie louter gesteund had op het middel dat de omstandigheden waarin zij zich bevond ("(...) de werkgever (die) haar (...) zonder meer op een totaal ongeoorloofde en ongefundeerde wijze is gaan beschuldigen van diefstal" (welke omstandigheden) "wel degelijk een wettige reden tot werkverlating uitmaken") (p. 3 verzoekschrift tot hoger beroep) en dat er, ondergeschikt, "(wel) elementen voorhanden waren om de opgelegde sanctie te herleiden", met name "haar financiële toestand" als "alleenstaande (die) over geen enkele andere bron van inkomsten beschikte" en "het feit dat (verweerster) zichzelf reeds gesanctioneerd had door gedurende ruime tijd geen werkloosheidsuitkeringen aan te vragen" en dat "(het) (...) ook een eerste sanctie betrof" (p. 3 verzoekschrift tot hoger beroep); verweerster deze grieven hernam in haar beroepsconclusie (pp. 2-5) en er nog aan toevoegde dat zij "op het ogenblik van de werkverlating in dienst was sinds 20 maart 1995 en tevens ook de langst in dienst zijnde werknemer was" en op grond van al deze gegevens besloot dat "er derhalve wel degelijk voldoende elementen aanwezig zijn om de opgelegde sanctie te herleiden" (p. 6 beroepsconclusie); verweerster op geen enkel ogenblik haar vordering grondde op een schending van de wet van 29 juli 1991 inzake de motivering van de bestuurshandelingen; het arrest evenwel haar in ondergeschikte orde geformuleerde vordering inwilligt door de uitsluitingsduur tot het minimum van 26 weken te beperken op grond van de overweging dat de door eiser opgelegde uitsluitingsduur "(enkel gemotiveerd werd) met te wijzen op de ernst van de feiten wat niet afdoende is" en derhalve "strijdig is met de wet van 29 juli 1991 op de bestuurshandelingen" (pp. 3-4 arrest); het arrest aldus de oorzaak van de vordering van verweerster op een onwettige wijze dat wil zeggen de rechtsgrond van deze vordering heeft veranderd in strijd met de artikelen 702 en 807 van het Gerechtelijk Wetboek en van het algemeen rechtsbeginsel van het 'het beschikkingsbeginsel'; het arrest aldus tevens een geschil heeft opgeworpen waarvan in de conclusies van partijen geen sprake was en zodoende het algemeen rechtsbeginsel heeft geschonden dat de rechter verbiedt uitspraak te doen over niet-gevorderde zaken, welk begi

nsel met name werd vastgelegd in artikel 1138, 2° van het Gerechtelijk Wetboek; het arrest evenmin partijen de gelegenheid heeft gegeven hun verweer te voeren met betrekking tot de ambtshalve opgeworpen schending van de motiveringswet en aldus eisers recht van verdediging heeft miskend,

zodat het arrest, in zoverre het de beslissing van eiser vernietigde met betrekking tot de duur van de opgelegde sanctie op grond van een schending van de wet van 29 juli 1991 welk middel door partijen niet was aangevoerd, de oorzaak van de vordering van verweerster heeft gewijzigd (schending van artikelen 702 en 807 van het Gerechtelijk Wetboek en van het algemeen rechtsbeginsel dat het 'beschikkingsbeginsel' heet); in de mate dat het zodoende een uitspraak heeft gedaan over niet gevorderde zaken, artikel 1138, 2° van het Gerechtelijk Wetboek, evenals, voorzoveel als nodig, het algemeen rechtsbeginsel dat daarin vervat ligt en dat de rechter verbiedt uitspraak te doen over niet gevorderde zaken, heeft geschonden, minstens eisers recht van verdediging heeft miskend door partijen niet in de gelegenheid te hebben gesteld verweer te voeren met betrekking tot de ambtshalve toegepaste wet van 29 juli 1991 inzake de motivering van bestuurshandelingen :

Wat het eerste onderdeel betreft :

Overwegende dat niet regelmatig met redenen is omkleed het arrest dat zich ertoe beperkt de redengeving van in andere zaken gewezen arresten waarvan niet vaststaat dat eiser er partij was, over te nemen zonder haar weer te geven;

Dat het onderdeel in zoverre gegrond is;

Overwegende dat de overige grieven niet tot ruimere cassatie kunnen leiden;

OM DIE REDENEN,

Vernietigt het bestreden arrest behalve in zoverre dit het hoger beroep ontvankelijk verklaart;

Beveelt dat van dit arrest melding zal worden gemaakt op de kant van het gedeeltelijk vernietigde arrest;

Gelet op artikel 1017, tweede lid, van het Gerechtelijk Wetboek, veroordeelt eiser in de kosten;

Verwijst de aldus beperkte zaak naar het Arbeidshof te Brussel.