Uchwała nr 3/2025 Rady Polityki Pieniężnej z dnia 6 maja 2025 r. w sprawie oceny działalności Zarządu Narodowego Banku Polskiego w zakresie realizacji założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Table of Provisions (14)
Statutory Text (14 Articles)
§ 1. Przyjmuje się sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024, stanowiące załącznik do uchwały.
§ 2. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Przewodniczący Rady Polityki Pieniężnej: A. Glapiński
Członkowie Rady Polityki Pieniężnej: I.K. Dąbrowski, I. Duda, W.S. Janczyk, C. Kochalski, L. Kotecki, P. Litwiniuk,
G. Masłowska, J. Tyrowicz, H.J. Wnorowski
Sprawozdanie z wykonania
założeń polityki pieniężnej
na rok 2024
Warszawa, maj 2025 r.
Poz. 528
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne i finansowe
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami 25
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
1. Strategia polityki pieniężnej w 2024 r.
W 2024 r. Rada Polityki Pieniężnej, zwana dalej „Radą” lub „RPP”, prowadziła politykę pieniężną
zgodnie z Założeniami polityki pieniężnej na rok 2024, przyjętymi uchwałą nr 5/2023 z dnia 5 września
2023 r. w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2024 (M.P. poz. 1034). Główne elementy
realizowanej w 2024 r. strategii polityki pieniężnej przedstawiono poniżej.
Podobnie jak w poprzednich latach głównym celem polityki pieniężnej było utrzymanie stabilności cen,
przy jednoczesnym wspieraniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego oraz stabilności systemu
finansowego. W ten sposób Rada realizowała podstawowe zobowiązania Narodowego Banku
Polskiego zawarte w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78,
poz. 483, z 2001 r. Nr 28, poz. 319, z 2006 r. Nr 200, poz. 1471 oraz z 2009 r. Nr 114, poz. 946) oraz
w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2022 r. poz. 2025). Zgodnie
z art. 227 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej „Narodowy Bank Polski odpowiada za wartość
polskiego pieniądza”. Ustawa o Narodowym Banku Polskim, zwanym dalej „NBP”, w art. 3 ust. 1
stanowi, że „podstawowym celem działalności NBP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen, przy
jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej Rządu, o ile nie ogranicza to podstawowego celu
NBP”.
Rada dąży do zapewnienia stabilności cen, wykorzystując strategię celu inflacyjnego. W ramach
tej strategii od 2004 r. celem polityki pieniężnej jest utrzymanie inflacji – rozumianej jako procentowa
roczna zmiana indeksu cen towarów i usług konsumpcyjnych – na poziomie 2,5% z symetrycznym
przedziałem odchyleń o szerokości ±1 punktu procentowego w średnim okresie.
Średniookresowy charakter celu inflacyjnego oznacza, że – ze względu na szoki makroekonomiczne
i finansowe – inflacja może okresowo kształtować się powyżej lub poniżej celu, w tym również poza
określonym przedziałem odchyleń od celu. Reakcja polityki pieniężnej na szoki jest elastyczna i zależy
od ich przyczyn oraz oceny trwałości ich skutków, w tym wpływu na procesy inflacyjne. W przypadku
odchylenia inflacji od celu, Rada w sposób elastyczny określa pożądane tempo powrotu inflacji do celu,
ponieważ szybkie sprowadzenie inflacji do celu może wiązać się z istotnymi kosztami dla stabilności
makroekonomicznej lub finansowej. Decydując o zmianach parametrów prowadzonej polityki
pieniężnej, Rada bierze pod uwagę dostosowania cenowe zachodzące w gospodarce, których źródła
znajdują się poza wpływem krajowej polityki pieniężnej. W Założeniach polityki pieniężnej na rok 2024
wskazano, że w obecnych warunkach te dostosowania są związane przede wszystkim z silnymi
globalnymi szokami gospodarczymi z ostatnich lat wywołanymi pandemią COVID-19 oraz zbrojną
agresją Rosji na Ukrainę, a także ze skutkami zachodzących w gospodarce zmian strukturalnych, w tym
transformacji energetycznej oraz z procesem doganiania przez Polskę bardziej rozwiniętych
gospodarek (tj. procesem konwergencji).
Realizowana przez Radę strategia polityki pieniężnej zakłada elastyczność w zakresie stosowanych
instrumentów. Oznacza to, że instrumentarium NBP może być dostosowywane do natury
występujących w gospodarce zaburzeń oraz uwarunkowań rynkowych. Elastyczne kształtowanie
instrumentów polityki pieniężnej sprzyja efektywnemu działaniu mechanizmu transmisji oraz
stabilności makroekonomicznej i finansowej.
Narodowy Bank Polski
1. Strategia polityki pieniężnej w 2024 r.
Podejmując decyzje w zakresie polityki pieniężnej, Rada bierze pod uwagę opóźnienia, z jakimi
wpływają one na gospodarkę. Długość opóźnień, jakie występują od podjęcia decyzji w zakresie
parametrów polityki pieniężnej do zaobserwowania jej najsilniejszego wpływu na wielkości realne
(m.in. produkcję i zatrudnienie) oraz inflację, wynosi kilka kwartałów i może zmieniać się w czasie.
Ponadto polityka pieniężna jest prowadzona w warunkach niepewności, dotyczącej w szczególności
przyszłego kształtowania się sytuacji gospodarczej.
Stabilizowanie inflacji na niskim poziomie jest ważnym, ale niewystarczającym warunkiem utrzymania
równowagi w gospodarce, która z kolei sprzyja utrzymaniu stabilności cen w długim okresie.
Zagrożeniem dla stabilności cen w długim okresie mogą być nierównowagi w sektorze finansowym.
Nierównowagom tym powinna przeciwdziałać przede wszystkim polityka makroostrożnościowa
nakierowana na ograniczenie ryzyka systemowego i wspieranie w ten sposób długookresowego,
zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Ma to znaczenie zwłaszcza w warunkach znacznej swobody
przepływu kapitału i integracji rynków finansowych. Prowadzona przez Radę polityka wspiera
działania polityki makroostrożnościowej, w tym sprzyja utrzymaniu stabilności systemu finansowego
i ogranicza ryzyko narastania nierównowag w gospodarce, uwzględniając kształtowanie się cen
aktywów (w tym cen nieruchomości) oraz dynamikę akcji kredytowej, o ile nie ogranicza
to podstawowego celu NBP.
Oprócz polityki pieniężnej i makroostrożnościowej istotną rolę w utrzymywaniu stabilności
makroekonomicznej pełni także polityka fiskalna. Dla zachowania stabilności makroekonomicznej
niezbędne jest prowadzenie polityki fiskalnej, która łagodzi wpływ szoków na gospodarkę
i jednocześnie zapewnia długookresową stabilność finansów publicznych.
W 2024 r. – podobnie jak w poprzednich latach – Rada realizowała strategię celu inflacyjnego
w warunkach płynnego kursu walutowego. Reżim płynnego kursu nie wyklucza interwencji na rynku
walutowym, gdy jest to uzasadnione przez warunki rynkowe lub sprzyja zapewnieniu stabilności
makroekonomicznej lub finansowej kraju.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania
w 2024 r.
W 2024 r. parametry polityki pieniężnej, w tym poziom stóp procentowych NBP, były dostosowane do
sytuacji w gospodarce tak, aby zapewnić długookresową stabilność cen i jednocześnie wspierać
zrównoważony wzrost gospodarczy oraz stabilność systemu finansowego. Rada dążyła do trwałego
powrotu inflacji do celu inflacyjnego NBP w średnim okresie. Decyzje w zakresie polityki pieniężnej
były podejmowane na podstawie dostępnych informacji dotyczących bieżącej i oczekiwanej sytuacji
makroekonomicznej, w tym kształtowania się inflacji i koniunktury gospodarczej.
W Polsce – pomimo osłabionej koniunktury u głównych partnerów handlowych – nastąpiło wyraźne
ożywienie aktywności gospodarczej. W 2024 r. wzrost PKB przyspieszył do 2,9% (z 0,2% w 2023 r.;
Wykres 1). Wyraźnie wzrosła dynamika popytu krajowego (wzrost o 4,2% po spadku o 3,0% w 2023 r.),
w tym konsumpcji gospodarstw domowych (wzrost o 3,1% po spadku o 0,3% w 2023 r.) i spożycia
publicznego, przy istotnym zwiększeniu się wkładu zmiany zapasów do dynamiki PKB. Jednocześnie,
ze względu na zakończenie wydatkowania środków z perspektywy finansowej Unii Europejskiej
(zwanej dalej „UE”) na lata 2014–2020, obniżyły się inwestycje.
Na rynku pracy utrzymywał się wysoki poziom liczby pracujących, a stopa bezrobocia pozostawała na
historycznie niskim poziomie (Wykres 2). W takich uwarunkowaniach, a także w związku ze
znacznymi podwyżkami płac w sektorze publicznym oraz znacznym wzrostem płacy minimalnej,
wzrost wynagrodzeń w gospodarce narodowej w 2024 r. przyspieszył – zarówno w ujęciu nominalnym
(13,6%), jak i realnym (9,5%) – do najwyższego poziomu od początku XXI wieku (Wykres 3).
Wykres 1. Średnioroczna dynamika PKB i popytu krajowego
Wykres 2. Średnioroczna stopa bezrobocia w Polsce
w Polsce
proc.
proc.
10
10
PKB
8
8
6
6
4
4
2
2
0
0
-2
-2
-4
-4
Źródło: dane GUS.
20
Stopa bezrobocia według Badania Aktywności
Ekonomicznej Ludności
18
Popyt krajowy
2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024
20
18
Stopa bezrobocia rejestrowanego
16
16
14
14
12
12
10
10
8
8
6
6
4
4
2
2
0
2004
2006
2008
2010
2012
2014
2016
2018
2020
2022
2024
0
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
Dane GUS zawierają nieciągłości związane z uwzględnieniem wyników spisów
powszechnych z lat 2011 i 2021. Dodatkowo w 2021 r. nastąpiła zmiana metodyki Badania
Aktywności Ekonomicznej Ludności.
Narodowy Bank Polski
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2024 r.
Jednocześnie, mimo poprawy krajowej koniunktury, nastąpiło istotne poluzowanie polityki fiskalnej.
W 2024 r. deficyt sektora finansów publicznych wzrósł do 6,6% PKB z 5,3% PKB w 2023 r., do czego
przyczyniło się m.in. podniesienie wysokości świadczenia wychowawczego oraz istotne podwyższenie
wynagrodzeń nauczycieli i pracowników państwowej sfery budżetowej. Z kolei projekt ustawy
budżetowej na 2025 r. wskazywał, że w 2025 r. deficyt sektora finansów publicznych będzie nadal
wysoki.
W I połowie 2024 r. inflacja CPI obniżyła się do poziomu zgodnego z celem inflacyjnym NBP (2,8% r/r
w I kw. i 2,5% r/r w II kw.), do czego przyczyniły się efekty zacieśnienia polityki pieniężnej w latach
2021–2022, a także ustępowanie efektów globalnych szoków związanych z pandemią oraz zbrojną
agresją Rosji na Ukrainę. Jednocześnie prognozy sygnalizowały ryzyko wyraźnego wzrostu inflacji
w II połowie 2024 r. w przypadku odmrożenia administrowanych cen nośników energii. W II połowie
2024 r. wzrost administrowanych cen nośników energii nastąpił, co – wraz z efektami wcześniejszego
podwyższenia podatku VAT na podstawowe produkty spożywcze – przyczyniło się do wzrostu inflacji
powyżej celu NBP (4,5% r/r w III kw. i 4,8% r/r w IV kw.; Wykres 4)1. Jednocześnie wszystkie miary
inflacji bazowej – po spadku w I połowie 2024 r. – wzrosły w ciągu II połowy 2024 r. W szczególności
inflacja CPI po wyłączeniu cen żywności i energii w IV kw. 2024 r. wyniosła 4,1% r/r. Czynnikiem
ograniczającym wzrost cen w 2024 r. był mocniejszy niż w poprzednich latach kurs złotego. Prognozy
dostępne w II połowie 2024 r. wskazywały, że w 2025 r. inflacja utrzyma się wyraźnie powyżej celu
inflacyjnego NBP. Jednocześnie w średnim okresie według projekcji NBP – przy założeniu utrzymania
stóp procentowych NBP na niezmienionym poziomie – inflacja miała powrócić do celu NBP.
Czynnikami niepewności dotyczącymi perspektyw inflacji pozostawały przy tym: wpływ
podwyższonej dynamiki cen energii na oczekiwania inflacyjne, dalsze działania w zakresie polityki
fiskalnej i regulacyjnej, tempo ożywienia gospodarczego w Polsce oraz sytuacja na rynku pracy.
Wobec powyższych uwarunkowań, dążąc do trwałego powrotu inflacji do celu inflacyjnego NBP
w średnim okresie, w 2024 r. Rada utrzymywała stopy procentowe NBP na niezmienionym poziomie,
w tym stopę referencyjną na poziomie 5,75%.
1 W IV kw. 2024 r. wpływ czynników regulacyjno-podatkowych – tj. zmian cen towarów i usług administrowanych oraz wzrostu
stawki podatku VAT na podstawowe produkty spożywcze, a także zmian cen towarów akcyzowych – na roczny wskaźnik inflacji
CPI szacowano na 2,7 pkt proc. Spośród zmian cen administrowanych w grudniu 2024 r. największy wkład do rocznego
wskaźnika inflacji CPI miały wzrosty administrowanych cen nośników energii (dynamika wyniosła 16,0% r/r) oraz
zaopatrywania w zimną wodę (13,1% r/r) i usług kanalizacyjnych (11,3% r/r).
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Wykres
3.
Średnioroczna
dynamika
przeciętnych
wynagrodzeń brutto w gospodarce narodowej w Polsce
NBP (r/r)
proc.
proc.
16
14
12
16
Dynamika nominalna
Dynamika realna
12
10
8
8
6
6
4
4
2
2
0
0
-2
-2
2000 2002 2004 2006 2008 2010 2012 2014 2016 2018 2020 2022 2024
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
6
6
Inflacja CPI
14
10
-4
Wykres 4. Inflacja CPI w Polsce na tle celu inflacyjnego
-4
4,9
Cel inflacyjny NBP
5
4,2
4
3
5,0
4,7
4,7
4
3,7
2,8
2,4
2,5
3
2,6
2,0
2
2
1
0
5
4,3
1
24m1 24m2 24m3 24m4 24m5 24m6 24m7 24m8 24m9 24m10 24m11 24m12
0
Źródło: dane GUS i NBP.
W dalszej części rozdziału przedstawiono informacje dotyczące uwarunkowań decyzji Rady o poziomie
stóp procentowych NBP w podziale na dwa okresy – tj. w I połowie 2024 r. oraz w II połowie 2024 r. –
ze względu na różnice w kształtowaniu się inflacji w Polsce w tych okresach.
Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w I połowie 2024 r.
Dane napływające w I połowie 2024 r. wskazywały, że koniunktura w otoczeniu polskiej gospodarki,
w tym zwłaszcza w Niemczech – będących głównym partnerem handlowym Polski – pozostawała
osłabiona2. Z kolei koniunktura w Stanach Zjednoczonych była relatywnie dobra3. Jednocześnie w wielu
gospodarkach utrzymywała się korzystna sytuacja na rynkach pracy. Dostępne wówczas prognozy
sygnalizowały, że dynamika aktywności w otoczeniu polskiej gospodarki w kolejnych kwartałach
powinna stopniowo rosnąć.
W I połowie 2024 r. inflacja cen konsumpcyjnych w otoczeniu polskiej gospodarki, w tym m.in.
w krajach regionu Europy Środkowo-Wschodniej, była wyraźnie niższa niż w 2023 r., przy niskiej
dynamice cen produkcji w przemyśle (Wykres 5, Wykres 6). W strefie euro i w Stanach Zjednoczonych
inflacja była przy tym przeciętnie nieco wyższa od celów inflacyjnych banków centralnych 4. Z kolei
inflacja bazowa w wielu gospodarkach była wyższa od inflacji ogółem w związku z podwyższoną
dynamiką cen usług w warunkach istotnego wzrostu nominalnych wynagrodzeń.
2 Dynamika PKB w strefie euro wyniosła 0,2% r/r w IV kw. 2023 r., 0,5% r/r w I kw. 2024 r. i 0,5% r/r w II kw. 2024 r. W Niemczech
dynamika PKB wyniosła -0,2% r/r w IV kw. 2023 r., -0,1% r/r w I kw. 2024 r. i -0,2% r/r w II kw. 2024 r.
3 Dynamika PKB w Stanach Zjednoczonych wyniosła 3,2% r/r w IV kw. 2023 r., 2,9% r/r w I kw. 2024 r. i 3,0% r/r w II kw. 2024 r.
4 W I połowie 2024 r. w strefie euro inflacja HICP wyniosła średnio 2,5% r/r, a w Stanach Zjednoczonych inflacja PCE wyniosła
średnio 2,6% r/r.
Narodowy Bank Polski
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2024 r.
Wykres 5. Wskaźniki inflacji cen dóbr konsumpcyjnych Wykres 6. Wskaźniki inflacji HICP w krajach Europy
w Stanach Zjednoczonych i w strefie euro (r/r)
Środkowo-Wschodniej (r/r)
proc.
proc.
12
12
10
10
Stany Zjednoczone
8
8
strefa euro
2022
2023
2024
Źródło: dane Bureau of Economic Analysis, Eurostat.
20
Słowacja
4
4
0
0
0
-2
-4
2015
0
2021
20
8
2
2020
24
8
2
2019
Polska
12
4
2018
Rumunia
12
4
2017
24
Czechy
16
6
2016
28
Węgry
16
6
-2
2015
28
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
-4
Źródło: dane Eurostat.
Stany Zjednoczone – inflacja PCE. Strefa euro – inflacja HICP.
W Polsce napływające dane wskazywały na trwające ożywienie gospodarcze, pomimo osłabionej
koniunktury u głównych partnerów handlowych. Dynamika PKB wyniosła 1,2% r/r w IV kw. 2023 r.,
a następnie wzrosła do 2,2% r/r w I kw. 2024 r. i 3,2% r/r w II kw. 2024 r. W kierunku wyższej dynamiki
aktywności gospodarczej oddziaływał przede wszystkim wzrost popytu krajowego (po spadku
o 1,1% r/r w IV kw. 2023 r., popyt krajowy wzrósł o 1,9% r/r w I kw. 2024 r. i o 4,9% r/r w II kw. 2024 r.),
w tym konsumpcyjnego, w warunkach korzystnej sytuacji na rynku pracy, a zwłaszcza wysokiej
dynamiki wynagrodzeń. Jednocześnie roczna dynamika inwestycji była w I połowie 2024 r. istotnie
niższa niż w 2023 r. m.in. w związku z zakończeniem wykorzystania środków z poprzedniej
perspektywy finansowej UE. Dostępne prognozy, w tym projekcja inflacji i PKB z marca 2024 r.,
wskazywały, że średnioroczna dynamika PKB w 2024 r. będzie wyraźnie wyższa niż w 2023 r.
W I połowie 2024 r. weszły w życie działania zwiększające ekspansywność polityki fiskalnej, w tym
podniesienie wysokości świadczenia wychowawczego oraz podwyższenie wynagrodzeń nauczycieli
i pracowników państwowej sfery budżetowej. Natomiast ograniczająco na deficyt sektora finansów
publicznych oddziaływała w szczególności podwyżka stawki podatku VAT na podstawowe produkty
spożywcze. Dostępne wówczas szacunki i prognozy wskazywały na wzrost deficytu sektora finansów
publicznych w 2024 r. wobec 2023 r.
W omawianym okresie sytuacja na rynku pracy była korzystna, w tym utrzymywała się niska stopa
bezrobocia. W I połowie 2024 r. roczna dynamika przeciętnego nominalnego wynagrodzenia brutto
w gospodarce narodowej była wysoka (wyniosła 14,4% I kw. 2024 r. i 14,7% w II kw. 2024 r. wobec
12,0% w IV kw. 2023 r.) i – wbrew wcześniejszym prognozom – przyspieszyła, do czego przyczyniły się
silniejsze od wcześniej zakładanych podwyżki płac w sektorze publicznym oraz znaczne podwyższenie
płacy minimalnej. Szybki wzrost płac nominalnych wraz z niższą niż w poprzednich kwartałach inflacją
przyczynił się do historycznie silnego wzrostu realnych wynagrodzeń (dynamika przeciętnego
realnego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej wyniosła 11,1% r/r w I kw. i 11,8% r/r w II kw.
2024 r.). Jednocześnie liczba pracujących pozostawała wysoka, pomimo ujemnej rocznej dynamiki
zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Inflacja CPI w I połowie 2024 r. była wyraźnie niższa niż w poprzednich kwartałach i ukształtowała się
na poziomie zgodnym z celem inflacyjnym NBP (wyniosła średnio 2,7% r/r, w tym 2,8% r/r w I kw.
i 2,5% r/r w II kw. 2024 r.), do czego przyczyniły się efekty zacieśnienia polityki pieniężnej w latach
2021–2022, ustępowanie efektów globalnych szoków związanych z pandemią oraz zbrojną agresją Rosji
na Ukrainę oraz mocniejszy niż w poprzednich latach kurs złotego. Od stycznia do marca 2024 r. inflacja
CPI obniżyła się z 3,7% r/r do 2,0% r/r (Wykres 7), na co wpłynął spadek dynamiki cen żywności
i napojów bezalkoholowych (z 4,9% r/r w styczniu do 0,3% r/r w marcu 2024 r.) oraz inflacji CPI
po wyłączeniu cen żywności i energii (z 6,2% r/r w styczniu do 4,6% r/r w marcu 2024 r.; Wykres 8),
przy wzroście rocznej dynamiki cen energii (z -4,9% r/r w styczniu do -3,2% r/r w marcu 2024 r.). Z kolei
w następnych miesiącach I połowy 2024 r. dynamika cen konsumpcyjnych nieco wzrosła (do 2,6% r/r
w czerwcu 2024 r.), do czego przyczyniły się głównie wzrost dynamiki cen żywności i napojów
bezalkoholowych w związku z przywróceniem z 0% do 5% stawki VAT na podstawowe produkty
spożywcze od kwietnia 2024 r. oraz – choć w mniejszym stopniu – wyższa roczna dynamika cen energii.
Jednocześnie inflacja CPI po wyłączeniu cen żywności i energii obniżała się (do 3,6% r/r w czerwcu
2024 r.; Wykres 8), choć pozostała wyższa od inflacji CPI, w związku z wysoką dynamiką cen usług,
w warunkach silnego wzrostu wynagrodzeń5.
Wykres 7. Dynamika cen dóbr konsumpcyjnych w Polsce Wykres 8. Wskaźniki inflacji bazowej (r/r)
i jej struktura według głównych kategorii towarów i usług (r/r)
proc.
20
proc.
20
20
18
18
16
16
14
14
12
12
12
10
10
10
10
8
8
8
8
6
6
6
6
4
4
4
4
2
2
2
2
0
0
0
0
-2
-2
-2
-2
-4
2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 2015 2017 2019 2021 2023
-4
-4
2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 2015 2017 2019 2021 2023
-4
18
16
14
12
Żywność i napoje bezalkoholowe
Energia
Towary
Usługi
CPI
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
Inflacja CPI po wyłączeniu cen najbardziej zmiennych
20
Inflacja CPI po wyłączeniu cen żywności i energii
18
Inflacja CPI po wyłączeniu cen administrowanych
16
15% średnia obcięta
14
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
Dostępne w I połowie 2024 r. prognozy sygnalizowały ryzyko wyraźnego wzrostu inflacji w kolejnych
kwartałach. W przypadku podniesienia administrowanych cen nośników energii, w II połowie 2024 r.
inflacja CPI miała wzrosnąć istotnie powyżej celu inflacyjnego NBP. Czynnikiem niepewności
dotyczącym perspektyw inflacji pozostawał przy tym m.in. wpływ polityki fiskalnej i regulacyjnej na
procesy cenowe, w tym na oczekiwania inflacyjne, zwłaszcza w warunkach trwającego ożywienia
gospodarczego i niskiego bezrobocia oraz wysokiej dynamiki wynagrodzeń oddziałującej w kierunku
wyższej presji popytowej w gospodarce.
Wobec powyższych uwarunkowań, w okresie od stycznia do czerwca 2024 r. Rada utrzymywała stopy
procentowe NBP na niezmienionym poziomie, w tym stopę referencyjną NBP na poziomie 5,75%, dążąc
do trwałego powrotu inflacji do celu inflacyjnego NBP w średnim okresie.
5 W okresie od stycznia do czerwca 2024 r. obniżyły się również pozostałe wskaźniki inflacji bazowej.
Narodowy Bank Polski
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2024 r.
Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w II połowie 2024 r.
W II połowie 2024 r. napływające dane wskazywały, że roczna dynamika aktywności gospodarczej
w strefie euro przyspieszała, choć była nadal umiarkowana, a w Niemczech była nieznacznie ujemna6.
Dostępne prognozy sygnalizowały, że w 2025 r. również w Niemczech powinno nastąpić ożywienie
gospodarcze.
Jednocześnie
utrzymywała
się
dobra
koniunktura
gospodarcza
w
Stanach
Zjednoczonych7.
Średnio w II połowie 2024 r. wskaźniki inflacji w strefie euro i w Stanach Zjednoczonych były nieco
niższe niż w I połowie 2024 r., choć nieznacznie wyższe od celów inflacyjnych banków centralnych
(Wykres 5)8. Z kolei inflacja bazowa – zarówno w strefie euro, jak i w Stanach Zjednoczonych –
pozostawała wyższa od inflacji ogółem. W gospodarkach regionu Europy Środkowo-Wschodniej
dynamika cen konsumpcyjnych pod koniec 2024 r. była wyższa niż w głównych gospodarkach
rozwiniętych, przy czym pozostawała zróżnicowana pomiędzy krajami (Wykres 6).
W Polsce w II połowie 2024 r. nadal trwało ożywienie gospodarcze. PKB wzrósł o 2,8% r/r w III kw.
2024 r. i o 3,4% r/r w IV kw. 2024 r. Wzrost popytu krajowego był wyższy od wieloletniej średniej
(dynamika wyniosła 4,6% r/r w III kw. 2024 r. i 5,3% r/r w IV kw. 2024 r.). Prognozy dostępne pod koniec
2024 r. wskazywały, że w 2025 r. wzrost PKB w Polsce powinien przyspieszyć i być jednym
z najwyższych wśród państw członkowskich UE.
Dostępne w II połowie 2024 r. szacunki i prognozy – podobnie jak w I połowie roku – sygnalizowały
wzrost deficytu sektora finansów publicznych w 2024 r. wobec 2023 r. Jednocześnie projekt ustawy
budżetowej na rok 2025 wskazywał, że deficyt sektora finansów publicznych w 2025 r. będzie nadal
wysoki, pomimo prognozowanego przyspieszenia wzrostu PKB.
W analizowanym okresie sytuacja na rynku pracy pozostawała dobra. Stopa bezrobocia utrzymywała
się na bardzo niskim poziomie. Towarzyszyła temu nadal wysoka liczba pracujących w gospodarce,
choć zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw pozostawało niższe niż rok wcześniej. Roczne dynamiki
nominalnych i realnych wynagrodzeń w gospodarce narodowej wciąż były wysokie, pomimo pewnego
spowolnienia w porównaniu z początkiem 2024 r.9
W II połowie 2024 r. zmaterializowało się – sygnalizowane wcześniej – ryzyko wzrostu inflacji w Polsce.
Inflacja CPI była w tym okresie istotnie wyższa niż w I połowie 2024 r. i kształtowała się wyraźnie
powyżej celu inflacyjnego NBP (średnio wyniosła 4,6% r/r; w grudniu wyniosła 4,7% r/r wobec 2,6% r/r
w czerwcu 2024 r.; Wykres 7). Wzrost inflacji od połowy 2024 r. wynikał przede wszystkim z podwyżek
administrowanych cen energii elektrycznej i gazu ziemnego w lipcu 2024 r. (Wykres 9), a także – choć
w mniejszym stopniu – ze wzrostu dynamiki cen żywności i napojów bezalkoholowych. Z kolei
6 Dynamika PKB w strefie euro wyniosła 1,0% r/r w III kw. i 1,2% r/r w IV kw. 2024 r., a średniorocznie w 2024 r. wyniosła 0,9% r/r.
W Niemczech dynamika PKB wyniosła -0,3% r/r w III kw. i -0,2% r/r w IV kw. 2024 r., a średniorocznie w 2024 r. wyniosła
-0,2% r/r.
7 W Stanach Zjednoczonych dynamika PKB wyniosła 2,7% r/r w III kw. i 2,5% r/r w IV kw., a średniorocznie w 2024 r. wyniosła
2,8% r/r.
8 W II połowie 2024 r. w strefie euro inflacja HICP wyniosła średnio 2,2% r/r, a w Stanach Zjednoczonych inflacja PCE wyniosła
średnio 2,4% r/r.
9 Przeciętne wynagrodzenie nominalne brutto w gospodarce narodowej wzrosło o 13,4% r/r w III kw. 2024 r. i 12,4% r/r
w IV kw. 2024 r. Przeciętne wynagrodzenie realne brutto w gospodarce narodowej wzrosło o 8,6% r/r w III kw. 2024 r. i 7,5% r/r
w IV kw. 2024 r.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
czynnikiem ograniczającym wzrost cen w II połowie 2024 r. był mocniejszy niż w poprzednich latach
kurs złotego. W II połowie 2024 r. zwiększyły się wszystkie miary inflacji bazowej (Wykres 8).
W szczególności inflacja CPI po wyłączeniu cen żywności i energii wzrosła (w grudniu wyniosła
4,0% r/r wobec 3,6% r/r w czerwcu 2024 r.; Wykres 8), do czego przyczyniła się m.in. wysoka dynamika
cen usług (w grudniu 2024 r. wyniosła 6,6% r/r wobec 6,1% r/r w czerwcu 2024 r.), w warunkach
szybkiego wzrostu wynagrodzeń.
Wykres 9. Dynamika administrowanych cen nośników energii
w 2024 r. (r/r)
proc.
18
18
16,1
16
14,9
16,1
16,0
16,0
14,9
16
14
14
12
12
10
10
8
8
6
6
4
4
2
0
1,4
0,9
0,7
0,8
0,9
0,9
24m1 24m2 24m3 24m4 24m5 24m6 24m7 24m8 24m9 24m10 24m11 24m12
2
0
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
W skład administrowanych nośników energii wchodzą energia elektryczna, gaz i energia
cieplna.
W II połowie 2024 r. dostępne prognozy wskazywały, że w kolejnych kwartałach inflacja CPI pozostanie
wyraźnie powyżej celu inflacyjnego NBP. Według projekcji NBP z lipca i listopada 2024 r. po
wygaśnięciu efektów podwyższenia cen energii inflacja miała się obniżyć i w średnim okresie – przy
założeniu niezmienionych stóp procentowych NBP – miała powrócić do celu inflacyjnego NBP.
Czynnikami niepewności dotyczącymi perspektyw inflacji pozostawały przy tym m.in. wpływ
podwyższonej dynamiki cen energii na oczekiwania inflacyjne, dalsze działania w zakresie polityki
fiskalnej i regulacyjnej, tempo ożywienia gospodarczego w Polsce oraz sytuacja na rynku pracy.
Wobec powyższych uwarunkowań w okresie od lipca do grudnia 2024 r. Rada utrzymywała stopy
procentowe NBP na niezmienionym poziomie, w tym stopę referencyjną NBP na poziomie 5,75%, dążąc
do trwałego powrotu inflacji do celu inflacyjnego NBP w średnim okresie.
Narodowy Bank Polski
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2024 r.
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2024 r.
W 2024 r. NBP prowadził politykę pieniężną wykorzystując instrumenty przewidziane w Założeniach
polityki pieniężnej na rok 2024.
Płynność sektora bankowego
W 2024 r. nastąpił wzrost poziomu nadpłynności utrzymującej się w sektorze bankowym
w porównaniu do roku poprzedniego. Średnia dzienna wartość środków pozostających w dyspozycji
sektora bankowego, przekraczających poziom rezerwy obowiązkowej, wyniosła w grudniu 2024 r.
352 809 mln zł i była o 51 570 mln zł wyższa niż w analogicznym okresie 2023 r. 10
Do wzrostu poziomu nadpłynności sektora bankowego w 2024 r. w największym stopniu przyczynił
się skup netto walut obcych dokonywany przez NBP na zlecenie klientów. Transakcje skupu walut
obcych dotyczyły głównie środków pochodzących z Ministerstwa Finansów, z kolei ich sprzedaż
dokonywana była przede wszystkim na potrzeby Komisji Europejskiej. Przeprowadzony w 2024 r. skup
netto walut obcych spowodował wzrost poziomu środków w dyspozycji sektora bankowego
o 74 053 mln zł, porównując średnią dzienną wartość z grudnia 2024 r. do wartości z grudnia 2023 r.
W kierunku ograniczenia poziomu nadpłynności sektora bankowego w 2024 r. oddziaływał z kolei
wzrost wartości pieniądza gotówkowego w obiegu. Poziom środków pozostających w dyspozycji
sektora bankowego obniżył się z tego tytułu o 36 308 mln zł (w ujęciu analogicznym jak wyżej).
W
wyniku
wzrostu
poziomu
nadpłynności
sektora
bankowego
średni
dzienny
poziom
krótkoterminowych operacji polityki pieniężnej w grudniu 2024 r. wyniósł 352 698 mln zł, tj. wzrósł
11
o 51 686 mln zł względem analogicznej wartości z grudnia 2023 r.
Stopy procentowe NBP
Podstawowym instrumentem polityki pieniężnej w 2024 r. były stopy procentowe NBP.
Stopa
referencyjna
NBP
określała
rentowność
podstawowych
operacji
otwartego
rynku
przeprowadzanych przez NBP, wpływając jednocześnie na poziom krótkoterminowych rynkowych
stóp procentowych.
Stopa lombardowa NBP wyznaczała oprocentowanie oferowanego przez NBP kredytu lombardowego,
umożliwiającego pozyskiwanie środków z banku centralnego na termin overnight.
Stopa depozytowa NBP determinowała oprocentowanie depozytu, umożliwiającego lokowanie w NBP
środków na termin overnight.
10 Dane przedstawione w rozdziale 3 ujęto stosując konwencję, zgodnie z którą miesiąc lub rok odnoszą się do przypadających
w tym czasie okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej.
11 W pozycji tej uwzględniono: podstawowe operacje otwartego rynku (emisja bonów pieniężnych NBP), operacje dostrajające
(emisja bonów pieniężnych NBP o terminach krótszych niż operacje podstawowe) oraz operacje depozytowo-kredytowe NBP.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
W 2024 r. Rada utrzymywała stopy procentowe NBP na następujących poziomach: stopa referencyjna
5,75%, stopa depozytowa 5,25%, stopa lombardowa 6,25%.
Korytarz stóp procentowych NBP, wyznaczony poziomami stopy depozytowej i lombardowej, był
w 2024 r. symetryczny względem stopy referencyjnej NBP i wynosił +/– 50 pb.
Operacje otwartego rynku
W 2024 r. celem operacyjnym polityki pieniężnej NBP było kształtowanie stawki POLONIA12 w pobliżu
stopy referencyjnej NBP. Głównym instrumentem służącym realizacji tego zadania były podstawowe
operacje otwartego rynku. Wykorzystując te operacje, NBP oferował bankom możliwość bilansowania
ich pozycji płynnościowych w trakcie okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej, dążąc do
ukształtowania warunków płynnościowych w sektorze bankowym w sposób właściwy z punktu
widzenia realizacji celu operacyjnego.
Operacje podstawowe stosowane były w 2024 r. regularnie, raz w tygodniu, w formie emisji bonów
pieniężnych NBP, co do zasady z 7-dniowym terminem zapadalności13. Za pomocą tych operacji NBP
absorbował przeważającą część nadwyżek środków pozostających w dyspozycji sektora bankowego
względem rezerwy obowiązkowej. Rentowności poszczególnych operacji były równe obowiązującemu
w dniu ich oferowania poziomowi stopy referencyjnej NBP. W 2024 r. NBP przeprowadził 52 operacje
podstawowe. Średni dzienny poziom bonów pieniężnych NBP wyemitowanych w ramach tych operacji
wyniósł 310 411 mln zł i był wyższy o 39 579 mln zł w porównaniu do stanu z 2023 r. (Wykres 10).
Wykres 10. Średni dzienny poziom absorbujących operacji otwartego rynku NBP w poszczególnych okresach utrzymywania
rezerwy obowiązkowej w 2024 r. (wartość nominalna bonów pieniężnych NBP)
Średni dzienny poziom bonów pieniężnych NBP wyemitowanych w ramach operacji podstawowych
mld zł
Średni dzienny poziom bonów pieniężnych NBP wyemitowanych w ramach operacji dostrajających
360
360
320
320
280
280
240
240
200
200
160
160
120
120
80
80
40
40
0
24m1
24m2
24m3
24m4
24m5
24m6
24m7
24m8
24m9
24m10
24m11
24m12
0
Źródło: dane NBP.
12
Stawka POLONIA (Polish Overnight Index Average) wyznaczana jest jako średnia (ważona wolumenem poszczególnych
transakcji) oprocentowania niezabezpieczonych depozytów międzybankowych zawartych na termin overnight w danym dniu
roboczym do godziny 16.30 pomiędzy Uczestnikami Fixingu Stawki Referencyjnej POLONIA.
13 Wyjątek stanowiły operacje podstawowe przeprowadzone w dniach 26 kwietnia i 25 października (6-dniowe) oraz w dniach
2 maja i 31 października (8-dniowe).
Narodowy Bank Polski
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2024 r.
Uzupełniającą rolę w zakresie realizacji celu operacyjnego NBP pełniły operacje dostrajające. W 2024 r.
operacje te przeprowadzane były każdorazowo w formie emisji bonów pieniężnych NBP. Rentowność
tych operacji była równa poziomowi stopy referencyjnej NBP obowiązującemu w dniu ich
zaoferowania. W 2024 r. NBP przeprowadził 12 operacji dostrajających w ostatnich dniach roboczych
okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej oraz 41 operacji w pozostałych dniach tych okresów.
Okresy zapadalności operacji dostrajających wahały się od 1 do 4 dni. Średni dzienny poziom operacji
dostrajających w 2024 r. wyniósł 10 139 mln zł i był wyższy względem 2023 r. o 3 003 mln zł.
W 2024 r. utrzymywała się podwyższona ostrożność banków w zakresie zarządzania własnymi
pozycjami płynnościowymi. Przejawiała się ona w preferencji banków do lokowania części wolnych
środków w instrumentach zapewniających jak największą elastyczność w zarządzaniu płynnością,
w tym w formie depozytu na koniec dnia w banku centralnym.
Wskazane podejście banków do zarządzania własnymi pozycjami płynnościowymi znajdowało
odzwierciedlenie w poziomie stawki POLONIA (Wykres 11). Średnie dzienne bezwzględne odchylenie
tego indeksu od stopy referencyjnej NBP w 2024 r. wyniosło 33 pb. wobec 30 pb. odnotowanych
w 2023 r.14
Wykres 11. Stopy procentowe NBP oraz stawka POLONIA w latach 2021–2024
proc.
Stopa lombardowa NBP
Stopa referencyjna NBP
Stopa depozytowa NBP
Stawka POLONIA
24m11
24m9
24m7
24m5
24m3
24m1
23m11
0
23m9
0
23m7
1
23m5
1
23m3
2
23m1
2
22m11
3
22m9
3
22m7
4
22m5
4
22m3
5
22m1
5
21m11
6
21m9
6
21m7
7
21m5
7
21m3
8
21m1
8
Źródło: dane NBP.
W 2024 r. NBP nie przeprowadzał operacji strukturalnych. Na koniec 2024 r. wartość nominalna portfela
papierów wartościowych (tj. obligacji skarbowych oraz dłużnych papierów wartościowych
gwarantowanych przez Skarb Państwa, wyemitowanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego na
rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 oraz przez Polski Fundusz Rozwoju SA) skupionych
14 Z uwagi na fakt, że stawka POLONIA kalkulowana jest zgodnie z konwencją act/365, natomiast w przypadku emisji bonów
pieniężnych NBP stosowana jest konwencja act/360, średnie dzienne bezwzględne odchylenie tego indeksu od stopy referencyjnej
NBP podawane jest według jednolitej bazy act/365, a tym samym notowane jest względem stopy referencyjnej NBP przeliczonej
według bazy 365 dni.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
przez NBP w latach 2020–2021 wyniosła 126 236,8 mln zł, względem 135 145,7 mln zł na koniec 2023 r.
(Wykres 12)15.
Wykres 12. Wartość nominalna portfela obligacji skupionych przez NBP w latach 2020–2021 w ramach strukturalnych operacji
otwartego rynku w 2024 r.
mld zł
140
Obligacje BGK na rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19
120
Obligacje PFR
Obligacje skarbowe
wykup obligacji
PS0424
195 mln zł
100
140
120
wykup obligacji
PS1024
4 264 mln zł
100
80
80
60
60
wykup obligacji
PFR0324
4 450 mln zł
40
40
20
0
24m1
20
24m2
24m3
24m4
24m5
24m6
24m7
24m8
24m9
24m10
24m11
0
24m12
Źródło: dane NBP.
Rezerwa obowiązkowa
System rezerwy obowiązkowej sprzyjał realizacji celu operacyjnego polityki pieniężnej, oddziałując
w kierunku
stabilizacji
stawki
POLONIA.
Uśredniony
mechanizm
utrzymywania
rezerwy
obowiązkowej stwarzał podmiotom nią objętym swobodę decydowania o poziomie środków
gromadzonych na rachunkach w banku centralnym w poszczególnych dniach okresu utrzymywania
rezerwy obowiązkowej, pod warunkiem utrzymania średniego stanu środków na rachunkach w NBP
na poziomie nie niższym od wartości rezerwy wymaganej.
W 2024 r. obowiązkowi utrzymania rezerwy obowiązkowej podlegały banki, oddziały instytucji
kredytowych,
oddziały
banków
zagranicznych
działające
w
Polsce,
spółdzielcze
kasy
oszczędnościowo-kredytowe oraz Krajowa Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa.
W 2024 r. podstawowa stopa rezerwy obowiązkowej wynosiła 3,5% od wszystkich zobowiązań
pieniężnych stanowiących podstawę naliczania rezerwy, z wyjątkiem środków uzyskanych z tytułu
transakcji repo i sell-buy-back oraz środków pozyskanych na okres co najmniej 2 lat, w przypadku których
parametr ten wynosił 0,0%. Oprocentowanie środków rezerwy obowiązkowej w 2024 r. odpowiadało
poziomowi stopy referencyjnej NBP.
Wymagany poziom rezerwy obowiązkowej w grudniu 2024 r. wyniósł 77 321 mln zł, w tym rezerwa
obowiązkowa banków komercyjnych — 71 225 mln zł, banków spółdzielczych — 5 808 mln zł,
spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych — 288 mln zł. W porównaniu do stanu
obowiązującego w grudniu 2023 r. odnotowany został wzrost poziomu wyżej wymienionego wymogu
15 W 2024 r. nastąpił wykup obligacji skarbowych serii PFR0324 (w dniu 29 marca 2024 r.), PS0424 (w dniu 25 kwietnia 2024 r.)
oraz PS1024 (w dniu 25 października 2024 r.), których wartość nominalna w portfelu NBP wynosiła odpowiednio 4 450 mln zł,
195 mln zł i 4 264 mln zł.
Narodowy Bank Polski
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2024 r.
o 6 270 mln zł, co wynikało głównie ze wzrostu środków stanowiących podstawę jego naliczania
(Wykres 13).
Wykres 13. Odchylenie średniego stanu rachunków podmiotów rezerwy obowiązkowej utrzymywanych w NBP od
wymaganego poziomu rezerwy obowiązkowej w poszczególnych okresach jej utrzymywania w 2024 r.
mld zł
Odchylenie od rezerwy wymaganej (prawa oś)
mln zł
Rezerwa wymagana (lewa oś)
90
75
210
71,0
71,7
72,2
73,8
74,2
74,7
74,9
74,7
75,2
76,1
76,6
77,3
175
60
140
45
105
165
30
103
117
141
161
148
123
164
147
136
123
70
111
15
0
35
02.01.24- 31.01.24- 29.02.24- 02.04.24- 30.04.24- 31.05.24- 01.07.24- 31.07.24- 02.09.24- 30.09.24- 31.10.24- 02.12.2430.01.24 28.02.24 01.04.24 29.04.24 30.05.24 30.06.24 30.07.24 01.09.24 29.09.24 30.10.24 01.12.24 30.12.24
0
Źródło: dane NBP.
W 2024 r. średni dzienny poziom nadwyżek środków utrzymywanych przez podmioty rezerwy na
rachunkach w NBP (tj. przekraczających wymagany poziom rezerwy obowiązkowej) wahał się
w poszczególnych okresach utrzymywania rezerwy obowiązkowej od 103 mln zł do 165 mln zł.
W analizowanym okresie wystąpiły dwa przypadki nieutrzymania wymaganego poziomu rezerwy
obowiązkowej przez podmioty objęte tym wymogiem.
Operacje depozytowo-kredytowe
Oferowanie przez NBP operacji depozytowo-kredytowych w 2024 r. miało na celu ograniczanie skali
wahań stawki POLONIA poprzez stabilizowanie warunków płynnościowych w sektorze bankowym.
Kredyt lombardowy pozwalał bankom na pozyskiwanie środków z NBP w każdym dniu operacyjnym
na termin overnight. Zabezpieczenie zaciąganych przez banki kredytów stanowiły głównie skarbowe
papiery wartościowe oraz dłużne papiery wartościowe gwarantowane przez Skarb Państwa.
Z kolei depozyt na koniec dnia umożliwiał bankom lokowanie, w każdym dniu operacyjnym,
nadwyżek środków w banku centralnym na termin overnight.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Wykres 14. Średnie dzienne saldo operacji depozytowo-kredytowych w poszczególnych okresach utrzymywania rezerwy
obowiązkowej w 2024 r.
mld zł
20
20
18
17,3
18
16
16
14
14
12
12
10
10
8
8
7,1
6
4,6
4,4
4,4
4
3,9
3,4
3,4
0
24m1
24m2
24m3
24m4
24m5
24m6
24m7
24m8
4
2,8
2,0
2
6
4,7
4,1
2
24m9
24m10
24m11
24m12
0
Źródło: dane NBP.
W 2024 r., podobnie jak w latach poprzednich, banki sporadycznie korzystały z kredytu lombardowego.
Łączna kwota kredytów tego typu udzielonych bankom przez NBP — liczona za dni wykorzystania
— wyniosła 71 mln zł, wobec 89 mln zł w 2023 r. Średni dzienny poziom wykorzystania tego
instrumentu w 2024 r. był równy 0,19 mln zł, w porównaniu do 0,24 mln zł w 2023 r.
W 2024 r. banki złożyły w NBP depozyty na koniec dnia w łącznej kwocie 1 853 319 mln zł (liczone
za dni ich utrzymywania), co oznacza spadek tej pozycji o 60 118 mln zł w porównaniu do 2023 r. Średni
dzienny wolumen depozytu na koniec dnia w 2024 r. wyniósł 5 092 mln zł, wobec 5 242 mln zł w 2023 r.
(Wykres 14).
Kredyt wekslowy
NBP może oferować kredyt wekslowy przeznaczony na refinansowanie kredytów udzielanych przez
banki przedsiębiorcom.
W 2024 r. NBP nie wykorzystywał tego instrumentu.
Swapy walutowe
Wykorzystując transakcje walutowe typu swap, NBP może dokonywać kupna (lub sprzedaży) złotego
za walutę obcą na rynku kasowym, przy jednoczesnej jego odsprzedaży (lub odkupie) w ramach
transakcji terminowej w określonej dacie.
W 2024 r. w ramach realizacji polityki pieniężnej NBP nie wykorzystywał tego rodzaju operacji.
Narodowy Bank Polski
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2024 r.
Interwencje walutowe
W ramach obowiązującej strategii polityki pieniężnej NBP może dokonywać zakupu bądź sprzedaży
na rynku walut obcych za złote.
W 2024 r. NBP nie przeprowadzał tego rodzaju operacji.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne
i finansowe
Tabela Z.1 PKB i jego komponenty w latach 2016–2024
2024
PKB
Popyt krajowy
Spożycie
Spożycie
gospodarstw
domowych
Akumulacja
Nakłady brutto
na środki trwałe
Eksport
Import
Wartość dodana
Przemysł
Budownictwo
Usługi rynkowe
i rolnictwo
Usługi nierynkowe
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2024
Ceny
bieżące
(mld PLN)
proc.
PKB
Q1
Q2
Q3
Q4
3641,2
3495,3
2852,4
100,0
96,0
78,3
3,0
2,3
3,4
5,2
5,4
5,3
6,2
6,6
4,5
4,6
3,5
4,0
-2,0
-2,8
-1,3
6,9
8,6
5,9
5,3
4,8
4,0
0,2
-3,0
0,9
2,9
4,2
4,3
2,2
1,9
5,3
3,2
4,9
6,1
2,8
4,6
1,3
3,4
5,3
4,6
2060,1
56,6
3,7
6,1
4,6
3,3
-3,4
6,2
5,0
-0,3
3,1
4,3
4,5
0,2
3,5
642,8
17,7
-1,4
5,8
14,7
1,7
-8,1
19,4
7,7
-16,6
4,0
-17,0
-1,1
20,8
7,3
614,8
16,9
-7,4
1,8
13,7
7,5
-3,0
1,5
1,7
12,7
-2,2
3,6
3,9
-4,3
-6,9
1905,4
1759,5
3237,1
742,8
216,8
52,3
48,3
88,9
20,4
6,0
9,0
7,7
2,9
4,5
-4,3
9,1
9,8
5,0
1,9
-0,4
6,8
7,5
6,2
4,9
12,4
5,3
3,2
4,5
4,9
0,8
-1,1
-2,5
-2,1
-3,5
-7,3
12,3
16,3
6,6
1,1
7,8
7,4
6,8
5,5
7,4
2,4
3,7
-1,5
1,3
-0,8
0,1
2,0
4,2
2,2
1,0
-6,7
3,3
2,9
1,9
0,1
-10,8
4,5
7,6
2,2
0,7
-6,3
0,0
3,1
2,3
1,2
-3,0
0,2
3,5
2,5
1,7
-7,8
1760,3
48,3
3,8
8,1
6,2
5,4
-2,1
8,6
6,9
2,3
3,4
3,5
3,6
2,8
3,8
517,2
14,2
1,0
2,9
5,6
2,8
3,5
8,2
-1,0
2,0
4,6
3,8
4,2
4,7
5,6
Roczna dynamika (w proc., ceny stałe roku poprzedniego)
Wkład do rocznej dynamiki PKB (w pkt proc., ceny stałe roku poprzedniego)
Popyt krajowy
Spożycie
Spożycie
gospodarstw
domowych
Akumulacja
Nakłady brutto
na środki trwałe
Eksport netto
-
-
2,3
2,6
5,3
4,1
6,4
3,5
3,4
3,1
-2,6
-1,1
8,1
4,5
4,7
3,0
-2,4
0,5
4,0
3,3
1,8
4,2
4,5
4,7
4,4
1,1
5,0
3,3
-
-
2,1
3,6
2,7
2,0
-2,0
3,5
2,8
-0,1
1,7
2,6
2,6
0,1
1,7
-
-
-0,3
1,2
2,9
0,1
-1,5
3,6
1,7
-2,9
0,7
-2,4
-0,2
3,3
1,7
-
-
-1,5
0,3
2,4
1,2
-0,4
0,2
0,3
1,7
-0,4
0,5
0,6
-0,7
-1,7
-
-
0,7
-0,1
-0,2
1,2
0,6
-1,2
0,6
2,6
-1,1
0,4
-1,3
-1,6
-1,6
Wkład do rocznej dynamiki wartości dodanej (w pkt proc., ceny stałe roku poprzedniego)
Przemysł
Budownictwo
Usługi rynkowe
i rolnictwo
Usługi nierynkowe
-
-
1,2
-0,4
0,5
0,0
1,2
0,9
1,2
0,1
-0,9
-0,6
0,3
0,6
-
-
1,9
4,1
3,2
2,8
-1,1
-
-
0,1
0,4
0,8
0,4
0,5
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
1,9
0,2
-0,2
0,0
0,3
-0,5
0,0
-0,5
0,2
-0,5
0,3
-0,2
0,5
-0,6
4,5
3,6
1,2
1,7
1,8
1,9
1,6
1,8
1,3
-0,2
0,3
0,7
0,7
0,6
0,7
0,8
Usługi rynkowe i rolnictwo obejmują sekcje A, G-N i R-U klasyfikacji PKD: rolnictwo, handel, transport, zakwaterowanie i gastronomię, informację i komunikację, działalność finansową
i ubezpieczeniową, obsługę rynku nieruchomości, działalność profesjonalną, naukową i techniczną, administrowanie i działalność wspierającą, kulturę, rozrywkę i rekreację, pozostałą
działalność usługową, działalność gospodarstw domowych oraz organizacje i zespoły eksterytorialne.
Usługi nierynkowe obejmują sekcje O, P i Q klasyfikacji PKD: administrację publiczną i obronę narodową, obowiązkowe zabezpieczenia społeczne, edukację, a także ochronę zdrowotną
i pomoc społeczną. Wkłady do dynamiki PKB i dynamiki wartości dodanej mogą nie sumować się do łącznej dynamiki PKB i dynamiki wartości dodanej ze względu na zaokrąglenia.
Narodowy Bank Polski
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne i finansowe
Tabela Z.2 Roczna dynamika cen towarów i usług konsumpcyjnych oraz wkład głównych grup do rocznej dynamiki CPI
Wagi
2024
proc.
CPI
Inflacja bazowa
Towary nieżywnościowe
Usługi
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Przetworzona
Nieprzetworzona
Energia
Nośniki energii
Energia elektryczna
Gaz
Opał
Energia cieplna
Paliwa
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Napoje alkoholowe i wyroby
tytoniowe
Odzież i obuwie
Użytkowanie mieszkania
i nośniki energii
Wyposażenie mieszkania
i prowadzenie gosp. dom.
Zdrowie
Transport
Łączność
Rekreacja i kultura
Edukacja
Restauracje i hotele
Inne towary i usługi
CPI
Inflacja bazowa
Towary nieżywnościowe
Usługi
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Przetworzona
Nieprzetworzona
Energia
Nośniki energii
Energia elektryczna
Gaz
Opał
Energia cieplna
Paliwa
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Napoje alkoholowe i wyroby
tytoniowe
Odzież i obuwie
Użytkowanie mieszkania
i nośniki energii
Wyposażenie mieszkania
i prowadzenie gosp. dom.
Zdrowie
Transport
Łączność
Rekreacja i kultura
Edukacja
Restauracje i hotele
Inne towary i usługi
Roczna dynamika (w proc.)
2024
średnio
w 2024 r.
średnio
w 2023 r.
3,6
4,3
2,2
6,6
11,4
10,1
9,1
11,2
100,0
54,5
28,5
26,0
I
3,7
6,2
4,9
7,6
II
2,8
5,4
3,9
7,0
III
2,0
4,6
2,8
6,6
IV
2,4
4,1
2,2
6,2
V
2,5
3,8
1,5
6,2
VI
2,6
3,6
1,4
6,1
VII
4,2
3,8
1,6
6,2
VIII
4,3
3,7
1,5
6,2
IX
4,9
4,3
2,0
6,8
X
5,0
4,1
1,7
6,7
XI
4,7
4,3
1,7
7,2
XII
4,7
4,0
1,6
6,6
27,6
4,9
2,7
0,3
1,9
1,6
2,5
3,2
4,1
4,7
4,9
4,8
4,8
3,3
15,1
15,2
12,4
17,9
11,8
4,4
2,9
2,2
2,4
6,1
4,5
5,3
-4,9
-3,1
-1,2
-2,5
-20,0
11,6
-8,3
3,3
1,9
-4,2
-3,0
-1,2
-2,1
-18,2
8,7
-6,4
1,9
-1,6
-3,2
-2,5
-1,2
-1,8
-16,1
7,5
-4,5
3,0
0,4
-1,9
-2,2
-1,2
-1,5
-15,2
7,5
-1,2
2,6
0,3
0,0
-1,9
-1,2
-1,1
-13,9
7,2
3,6
3,3
1,5
-0,6
-1,6
-1,2
-0,9
-12,8
6,8
1,6
3,8
4,5
4,9
5,1
2,6
3,6
4,5
4,7
7,1
6,3
6,9
7,7
10,1
10,4
11,4
11,5
18,5
18,5
21,2
21,2
16,1
16,6
16,9
16,7
-11,4
-9,7
-9,4
-9,1
6,7
6,1
5,9
6,2
1,2
-1,7
-2,0
0,0
wg 12 grup COICOP
5,2
4,3
5,6
11,7
21,2
16,8
-8,1
5,9
-6,0
5,8
3,6
6,6
12,0
21,2
17,0
-6,3
5,5
-3,9
4,0
2,5
2,0
4,3
9,5
7,4
-12,8
7,1
-2,4
15,7
14,3
9,8
17,5
21,4
15,9
-2,2
33,3
-4,0
27,6
4,9
2,7
0,3
1,9
1,6
2,5
3,2
4,8
4,8
3,3
15,1
5,7
8,7
6,7
5,2
4,6
4,1
3,9
4,4
4,3
4,4
4,3
3,9
3,3
4,8
11,1
3,9
3,0
2,6
1,1
0,4
-0,2
-0,9
-1,0
-1,4
-1,8
-1,8
-1,4
-1,7
-0,3
6,2
20,4
1,3
1,1
1,3
1,4
1,6
1,7
8,7
9,0
9,7
9,7
9,9
10,1
5,5
14,3
4,9
4,8
4,0
2,6
2,2
1,4
1,7
1,7
1,4
1,2
0,4
0,9
0,4
1,9
10,4
5,4
9,3
4,3
6,3
0,9
5,6
5,8
Wagi
2024
proc.
100,0
54,5
28,5
26,0
4,5
-5,0
5,7
5,0
9,5
9,4
6,9
4,5
-4,0
3,5
4,4
9,2
8,9
6,7
4,0
-2,9
2,6
4,1
9,0
8,6
5,4
3,9
-1,6
1,7
4,5
9,0
8,3
5,1
2,8
2,2
2,2
3,7
9,0
7,9
3,7
5,5
-3,3
4,1
5,5
9,2
6,8
3,1
4,2
-1,8
2,6
4,7
9,1
7,8
4,5
8,4
0,1
8,3
11,6
12,6
13,8
11,6
I
3,7
3,3
1,4
1,9
II
2,8
2,9
1,1
1,8
III
2,0
2,5
0,8
1,7
IV
2,4
2,2
0,6
1,6
V
2,5
2,0
0,4
1,6
2,8
3,0
2,7
6,1
5,9
5,3
0,6
0,6
-1,4
-1,5
-0,4
-4,1
1,2
1,2
1,0
2,6
1,3
4,1
3,8
3,8
4,1
5,4
5,5
6,1
9,0
9,0
9,0
9,0
9,2
9,3
7,7
7,6
7,5
7,4
7,2
7,0
4,3
4,0
4,2
3,6
4,0
3,3
Wkład do rocznej dynamiki CPI (w pkt proc.)
2024
VI
VII
VIII
IX
X
XI
2,6
4,2
4,3
4,9
5,0
4,7
2,0
2,1
2,1
2,4
2,3
2,4
0,4
0,5
0,4
0,6
0,5
0,5
1,6
1,6
1,6
1,8
1,8
1,9
XII
4,7
2,2
0,5
1,7
średnio
w 2024 r.
3,6
2,4
0,6
1,7
średnio
w 2023 r.
11,4
5,5
2,7
2,8
27,6
1,3
0,7
0,1
0,5
0,4
0,7
0,9
1,3
1,3
1,3
0,9
4,1
15,2
12,4
17,9
11,8
4,4
2,9
2,2
2,4
6,1
0,7
0,7
-0,9
-0,4
-0,1
-0,1
-0,5
0,3
-0,5
0,5
0,2
-0,8
-0,4
-0,1
-0,1
-0,4
0,2
-0,4
0,3
-0,2
-0,6
-0,3
-0,1
-0,1
-0,4
0,2
-0,3
0,5
0,1
-0,3
-0,3
-0,1
0,0
-0,3
0,2
-0,1
0,4
0,0
0,0
-0,2
-0,1
0,0
-0,3
0,2
0,2
0,5
0,2
-0,1
-0,2
-0,1
0,0
-0,3
0,2
0,1
0,6
0,7
0,7
0,8
0,3
0,4
0,5
0,6
1,2
1,1
1,2
1,3
1,2
1,2
1,3
1,3
0,8
0,8
0,9
0,9
0,5
0,5
0,5
0,5
-0,2
-0,2
-0,2
-0,2
0,2
0,1
0,1
0,2
0,1
-0,1
-0,1
0,0
wg 12 grup COICOP
0,8
0,5
1,0
1,4
0,9
0,5
-0,2
0,1
-0,4
0,9
0,4
1,2
1,4
0,9
0,5
-0,1
0,1
-0,2
0,6
0,3
0,4
0,5
0,4
0,2
-0,3
0,2
-0,1
2,4
1,7
1,8
2,1
0,9
0,4
-0,1
0,8
-0,3
27,6
1,3
0,7
0,1
0,5
0,4
0,7
0,9
1,3
1,3
0,9
4,1
5,7
0,5
0,4
0,3
0,3
0,2
0,2
0,3
0,2
0,3
0,2
0,2
0,2
0,3
0,6
3,9
0,1
0,1
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
-0,1
-0,1
-0,1
-0,1
-0,1
0,0
0,3
20,4
0,3
0,2
0,3
0,3
0,3
0,4
1,8
1,8
2,0
2,0
2,0
2,0
1,1
2,8
4,9
0,2
0,2
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,0
0,0
0,0
0,1
0,5
5,4
9,3
4,3
6,3
0,9
5,6
5,8
0,2
-0,5
0,2
0,3
0,1
0,5
0,4
0,2
-0,4
0,1
0,3
0,1
0,5
0,4
0,2
-0,3
0,1
0,3
0,1
0,5
0,3
0,2
-0,1
0,1
0,3
0,1
0,5
0,3
0,2
0,2
0,1
0,2
0,1
0,4
0,2
0,2
0,1
0,1
0,2
0,1
0,4
0,2
0,2
0,1
0,1
0,2
0,1
0,4
0,2
0,1
-0,1
0,0
0,3
0,1
0,4
0,2
0,3
-0,1
0,1
0,3
0,1
0,4
0,2
0,3
0,0
0,1
0,3
0,1
0,4
0,2
0,3
-0,4
0,2
0,4
0,1
0,4
0,2
0,3
-0,3
0,2
0,3
0,1
0,4
0,2
0,2
-0,2
0,1
0,3
0,1
0,4
0,3
0,5
0,0
0,4
0,7
0,2
0,7
0,6
Źródło: Dane GUS i obliczenia NBP.
Podana w tabeli inflacja bazowa oznacza inflację CPI po wyłączeniu cen żywności i energii.
Narodowy Bank Polski
4,1
1,1
1,1
4,7
1,3
1,3
4,9
1,3
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Tabela Z.3 Bilans płatniczy (w mln PLN) w latach 2016–2024
Bilans płatniczy
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
-19 588
-23 319
-42 373
-6 208
56 557
-35 876
-69 630
61 711
7 562
Saldo obrotów towarowych
-5 812
-20 464
-47 990
-18 733
31 444
-35 439
-103 240
22 017
-27 326
Saldo usług
60 802
76 758
91 427
103 068
101 085
120 649
168 707
179 140
173 264
Saldo dochodów pierwotnych
-72 879
-85 007
-90 867
-95 547
-87 450
-116 955
-121 949
-130 187
-122 631
Saldo dochodów wtórnych
-1 699
5 394
5 057
5004
11 478
-4 131
-13 148
-9 259
-15 745
Rachunek kapitałowy
17 882
22 313
34 135
38 170
41 456
20 582
5 881
4 192
9 855
Rachunek finansowy
12 427
-11 951
-4 186
17 383
76 505
-17 489
-70 583
65 874
-27 007
Rachunek bieżący
Saldo inwestycji bezpośrednich
-15 282
-31 834
-62 628
-52 172
-58 499
-105 390
-127 177
-83 396
-42 090
Saldo inwestycji portfelowych
-14247
-17 162
15 998
46 508
29 424
45 256
-11 275
20 094
-44 490
Saldo pozostałych inwestycji
-48 078
71 853
20 642
-11 147
37 623
-16 177
9 032
30 382
-63 880
Pochodne instrumenty finansowe
766
-4 256
-4 760
-5 364
-4 253
-13 671
-2 369
11 919
5 909
Oficjalne aktywa rezerwowe
89 268
-30 552
26 562
39 558
72 210
72 493
61 206
86 875
117 544
Saldo błędów i opuszczeń
14 133
-10 945
4 052
-14 579
-21 508
-2 195
-6 834
-29
-44 424
Źródło: dane NBP.
Tabela Z.4 Wybrane wskaźniki nierównowagi zewnętrznej w latach 2016–2024
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Saldo obrotów bieżących/PKB (w proc.)
-1,0
-1,2
-2,0
-0,3
2,4
-1,3
-2,2
1,8
0,2
Saldo obrotów bieżących i kapitałowych/PKB (w proc.)
-0,1
-0,1
-0,4
1,4
4,1
-0,6
-2,1
1,9
0,5
Saldo obrotów towarowych i usług/PKB (w proc.)
2,9
2,8
2,0
3,6
5,6
3,2
2,1
5,9
4,0
Oficjalne aktywa rezerwowe (w miesiącach importu towarów i usług)
6,5
4,8
4,9
5,2
6,3
5,6
4,7
5,1
6,2
Zadłużenie zagraniczne brutto/PKB (w proc.)
76,3
66,9
63,6
58,4
60,1
56,0
53,3
49,4
51,7
Międzynarodowa pozycja inwestycyjna netto/PKB (w proc.)
-60,0
-60,7
-55,0
-49,2
-44,5
-40,6
-34,6
-31,6
-29,0
2021
2022
Źródło: dane NBP i GUS, obliczenia NBP.
Tabela Z.5 Agregat monetarny M3 (stan na koniec roku w mln zł)
Pieniądz M3
Operacje z przyrzeczeniem odkupu
Emisja dłużnych papierów wartościowych
z terminem pierwotnym do 2 lat włącznie
Emisja udziałów/jednostek uczestnictwa
w funduszach rynku pieniężnego
Pieniądz M2
2016
2017
2018
2019
2020
1 265 662
1 324 369
1 446 093
1 565 575
1 822 728
2023
2024
6 239
6 478
11 240
6 809
2 836
5 821
4 920
5 387
5 986
3 211
5 043
6 620
6 117
5 143
4 498
8 087
3 614
4 919
0
0
0
0
1 984 816 2 091 255 2 268 221 2 480 001
0
0
0
0
0
1 256 212
1 312 847
1 428 233
1 552 648
1 814 749
1 974 497 2 078 248 2 259 220 2 469 096
Depozyty i inne zobowiązania do 2 lat włącznie
440 908
406 473
415 880
397 776
283 035
249 710
493 347
574 085
610 354
Gospodarstwa domowe
302 917
279 207
282 755
277 564
190 210
147 790
302 448
364 102
386 003
Pozostałe instytucje finansowe
23 244
22 190
24 489
26 225
19 600
18 283
30 825
40 048
29 193
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające
na rzecz gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
99 234
88 269
87 586
82 830
65 214
74 747
138 282
150 459
169 943
7 251
7 515
7 779
7 373
3 886
3 178
7 287
10 012
9 444
5 887
6 046
4 562
3 244
3 272
4 332
9 190
7 511
11 228
1 380
5 317
1 953
4 544
Fundusze zabezpieczenia społecznego
2 375
3 245
8 710
540
853
815 304
906 375
1 012 353
1 154 872
1 531 714
174 401
184 486
203 212
224 073
306 809
340 406
640 903
721 888
809 141
930 799
1 224 904
1 384 380 1 231 193 1 322 526 1 459 641
Gospodarstwa domowe
402 001
453 227
523 307
603 824
786 844
898 211
776 517
838 522
Pozostałe instytucje finansowe
25 899
31 589
32 800
26 065
31 196
37 769
33 564
37 850
45 913
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające
na rzecz gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
169 753
187 139
199 722
233 409
311 223
340 367
325 017
353 356
353 828
14 912
16 426
18 290
19 471
25 717
28 311
28 174
28 928
29 937
25 255
26 744
27 722
33 936
50 999
67 733
57 903
53 613
75 794
Fundusze zabezpieczenia społecznego
3 084
6 764
7 299
14 093
18 926
11 990
10 018
10 256
14 294
Pieniądz M1
Pieniądz gotówkowy w obiegu
(poza kasami MIF)
Depozyty i inne zobowiązania bieżące
1 724 787 1 584 901 1 685 134 1 858 742
353 708
362 609
399 102
939 874
Źródło: dane NBP.
MIF – Monetarne Instytucje Finansowe.
Narodowy Bank Polski
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne i finansowe
Tabela Z.6 Czynniki kreacji pieniądza M3 (stan na koniec roku w mln zł)
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Aktywa zagraniczne netto
234 209
232 528
290 278
344 825
428 689
525 127
639 095
734 069
869 892
Aktywa zagraniczne
572 727
483 804
544 419
590 795
700 775
816 705
971 076
1 074 181
1 242 099
Pasywa zagraniczne
338 519
251 276
254 141
245 969
272 087
291 579
331 981
340 113
372 207
1 137 243 1 175 789 1 264 010
1 324 871
1 385 186
1 452 454
1 470 517
1 479 601
1 535 517
Należności
Kredyty i inne należności
1 076 440 1 113 993 1 197 892
1 259 552
1 262 829
1 327 636
1 346 044
1 345 345
1 411 870
Gospodarstwa domowe
665 062
676 362
723 233
766 334
789 087
826 552
794 280
776 627
797 856
Pozostałe instytucje finansowe
58 546
65 782
74 182
83 732
81 788
96 150
113 376
137 384
158 354
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające
na rzecz gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
314 533
333 362
358 589
366 114
348 096
362 898
398 062
385 918
406 702
6 485
6 946
7 296
7 621
7 995
8 359
8 496
8 266
8 392
31 814
31 541
34 592
35 750
35 863
33 676
31 829
37 150
40 565
Fundusze zabezpieczenia społecznego
Dłużne papiery wartościowe, w tym
0
0
0
0
0
0
0
0
0
48 020
47 502
47 610
46 910
103 687
108 951
110 198
120 506
108 302
Pozostałe instytucje finansowe
3 959
3 496
3 500
3 164
61 781
66 655
65 696
71 042
55 485
Przedsiębiorstwa niefinansowe
25 423
24 941
22 584
19 637
16 529
17 090
16 456
13 681
12 803
18 638
19 064
21 526
24 109
25 377
25 206
28 046
35 783
40 013
12 783
14 294
18 508
18 409
18 669
15 867
14 275
13 749
15 346
10 601
12 070
15 676
15 882
16 252
13 702
12 426
12 246
14 038
Przedsiębiorstwa niefinansowe
2 182
Zadłużenie netto instytucji rządowych szczebla
253 371
centralnego
Należności od instytucji rządowych szczebla
311 159
centralnego, w tym
Kredyty
961
2 222
2 831
2 526
2 416
2 158
1 848
1 473
1 278
268 824
275 697
310 283
411 635
388 064
341 747
414 300
458 284
321 398
346 352
383 746
533 733
536 411
504 185
580 236
671 698
1 011
1 043
1 127
1 287
1 614
1 625
1 898
2 055
267 216
293 297
331 138
475 229
475 925
438 982
514 430
598 728
Instytucje samorządowe
Akcje i pozostałe udziały kapitałowe oraz
udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach
inwestycyjnych
niebędących
funduszami
rynku pieniężnego, w tym
Pozostałe instytucje finansowe
Dłużne papiery wartościowe
Zobowiązania wobec instytucji rządowych szczebla
centralnego
Długoterminowe zobowiązania finansowe
259 586
57 788
52 574
70 655
73 464
122 099
148 347
162 438
165 936
213 413
389 984
374 963
407 306
438 021
505 957
501 988
487 265
515 848
624 642
25 189
25 784
25 676
28 812
28 956
26 039
26 771
27 105
24 054
Gospodarstwa domowe
19 839
21 344
21 836
25 362
25 549
23 334
24 605
25 016
22 411
Pozostałe instytucje finansowe
4 452
3 483
2 939
2 541
2 312
1 243
630
516
409
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające na rzecz
gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
777
789
772
784
948
1 311
1 376
1 453
1 071
102
144
100
100
118
126
137
94
99
19
24
29
26
28
25
23
26
65
0
0
0
0
0
0
0
0
0
53 782
69 762
72 267
78 530
106 207
117 215
124 363
150 698
205 297
395 291
Depozyty i inne zobowiązania powyżej 2 lat
Fundusze ubezpieczeń społecznych
Emisja dłużnych papierów wartościowych
z terminem pierwotnym powyżej 2 lat
Kapitał i rezerwy
311 013
279 417
309 363
330 679
370 794
358 733
336 131
338 045
Aktywa trwałe (bez aktywów finansowych)
52 610
53 221
54 777
61 958
65 391
65 037
66 972
71 506
75 099
Saldo pozostałych pozycji netto
-21 788
-31 031
-31 364
-38 341
37 785
56 121
60 190
84 593
165 852
Źródło: dane NBP.
Narodowy Bank Polski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady
Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
Poniżej zamieszczono wyniki głosowania członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
podjętymi w 2024 r.
◼
Data: 9 stycznia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 9 stycznia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 0,25 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Narodowy Bank Polski
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
◼
Data: 7 lutego 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 6 marca 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
J.B. Tyrowicz
Narodowy Bank Polski
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
◼
Data: 6 marca 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 0,25 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 3 kwietnia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 1/2024 w sprawie przyjęcia rocznego sprawozdania finansowego Narodowego Banku
Polskiego na dzień 31 grudnia 2023 r.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Przeciw
L. Kotecki
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz
Narodowy Bank Polski
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
◼
Data: 4 kwietnia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 8 maja 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 2/2024 w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania założeń polityki pieniężnej na
rok 2023.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Narodowy Bank Polski
Przeciw
L. Kotecki
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
◼
Data: 8 maja 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 3/2024 w sprawie oceny działalności Zarządu Narodowego Banku Polskiego w zakresie
realizacji założeń polityki pieniężnej na rok 2023.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Przeciw
L. Kotecki
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz była nieobecna.
◼
Data: 8 maja 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 4/2024 w sprawie zatwierdzenia sprawozdania z działalności Narodowego Banku
Polskiego w 2023 r.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Przeciw
L. Kotecki
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz była nieobecna.
Narodowy Bank Polski
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
◼
Data: 9 maja 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 5 czerwca 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
J.B. Tyrowicz
Narodowy Bank Polski
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
◼
Data: 3 lipca 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 3 września 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 5/2024 w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2025.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
W.S. Janczyk
C. Kochalski
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Przeciw
L. Kotecki
P. Litwiniuk
J.B. Tyrowicz
I. Duda była nieobecna.
Narodowy Bank Polski
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
◼
Data: 4 września 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
I. Duda była nieobecna.
◼
Data: 2 października 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
J.B. Tyrowicz
Narodowy Bank Polski
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
◼
Data: 6 listopada 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
J.B. Tyrowicz
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Data: 3 grudnia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 6/2024 zmieniająca uchwałę w sprawie zasad rachunkowości Narodowego Banku
Polskiego, wzoru bilansu, rachunku zysków i strat oraz zawartości informacji dodatkowej.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Przeciw
J.B. Tyrowicz
Narodowy Bank Polski
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
◼
Data: 3 grudnia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 7/2024 w sprawie zatwierdzenia planu finansowego Narodowego Banku Polskiego na
rok 2025.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
◼
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
Przeciw
L. Kotecki
J.B. Tyrowicz
Data: 4 grudnia 2024 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie stóp procentowych NBP o 2,00 pkt proc.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
J.B. Tyrowicz
Narodowy Bank Polski
Przeciw
A. Glapiński
I.K. Dąbrowski
I. Duda
W.S. Janczyk
C. Kochalski
L. Kotecki
P. Litwiniuk
G. Masłowska
H.J. Wnorowski
DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 29 maja 2025 r.
Poz. 528
UCHWAŁA NR 2/2025
RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ
z dnia 6 maja 2025 r.
w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2022 r. poz. 2025)
uchwala się, co następuje
Załącznik do uchwały nr 2/2025
Załącznik
do uchwały
nr 2/2025 Rady Polityki
Rady
Polityki
Pieniężnej
Pieniężnej z dnia 6 maja 2025 r. (M.P. poz. 528)
z dnia 6 maja 2025 r. (M.P. poz. …)
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2024
Przedkładając sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej, Rada Polityki Pieniężnej wypełnia
zobowiązanie zawarte w art. 227 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej do złożenia Sejmowi sprawozdania
z wykonania założeń polityki pieniężnej w ciągu 5 miesięcy od zakończenia roku budżetowego. Zgodnie
z art. 53 ustawy o Narodowym Banku Polskim sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej jest
ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”. Sprawozdanie
prezentuje
główne
elementy
realizowanej
strategii
polityki
pieniężnej,
opis
uwarunkowań
makroekonomicznych i decyzji podejmowanych w zakresie polityki pieniężnej w roku objętym
sprawozdaniem, a także opis stosowanych instrumentów polityki pieniężnej. Sprawozdanie z wykonania
założeń polityki pieniężnej na rok 2024 zawiera załączniki, w których przedstawiono kształtowanie się
wybranych zmiennych makroekonomicznych, a także Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad
wnioskami i uchwałami w roku objętym sprawozdaniem.
Przy ocenie polityki pieniężnej ex post należy brać pod uwagę jej uwarunkowania, w tym przede
wszystkim to, że działania władz monetarnych wpływają na gospodarkę ze znacznym opóźnieniem,
a jednocześnie są podejmowane w warunkach niepewności dotyczącej przyszłych procesów
makroekonomicznych. Należy także uwzględniać to, że w gospodarce występują wstrząsy
makroekonomiczne, które – choć pozostają poza kontrolą krajowej polityki pieniężnej – mogą w znacznej
mierze
wpływać
na
sytuację
gospodarczą
i
procesy
inflacyjne
w
krótkim,
a
także
w średnim okresie.
Narodowy Bank Polski
Spis treści
1. Strategia polityki pieniężnej w 2024 r.
5
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2024 r.
7
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2024 r.
14