Uchwała Senatu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 23 kwietnia 2025 r. w sprawie upamiętnienia Wandy Telakowskiej w 120. rocznicę urodzin
Statutory Text (1 Articles)
DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 28 kwietnia 2025 r.
Poz. 370
UCH WA Ł A
S EN A TU R Z EC Z YPO S PO L I T EJ P O L SK I EJ
z dnia 23 kwietnia 2025 r.
w sprawie upamiętnienia Wandy Telakowskiej w 120. rocznicę urodzin
Wanda Telakowska, urodzona 20 kwietnia 1905 roku w Sosnowcu, była wybitną polską artystką plastyczką, graficzką
i organizatorką polskiego wzornictwa przemysłowego. Jej życie i działalność miały kluczowe znaczenie dla rozwoju kultury
i sztuki użytkowej w Polsce.
Po ukończeniu Szkoły Sztuk Pięknych w Warszawie Telakowska podjęła własną twórczość artystyczną nagradzaną
także za granicą, z której zrezygnowała po II wojnie światowej, koncentrując się na upowszechnianiu kultury plastycznej
i organizowaniu nowoczesnego wzornictwa przemysłowego. W latach 1945–1950, pracując w Ministerstwie Kultury
i Sztuki, inicjowała współpracę artystów z przemysłem, organizowała praktyki twórców w zakładach produkcyjnych i tworzyła zbiory wzorcowych projektów, które miały służyć nowoczesnej produkcji.
Pomysłodawczyni założonego w 1950 roku Instytutu Wzornictwa Przemysłowego, do 1968 roku była jego dyrektorem
ds. artystycznych. Pod jej kierownictwem Instytut stał się wiodącym ośrodkiem projektowania mebli, tkanin, odzieży, ceramiki i innych wyrobów codziennego użytku. Telakowska konsekwentnie dążyła do tego, by przedmioty otaczające ludzi na
co dzień łączyły funkcjonalność z wysoką jakością estetyczną, a sztuka przenikała wszystkie sfery życia społecznego.
Motto jej działalności – „piękno na co dzień dla wszystkich” – do dziś przyświeca misji Instytutu Wzornictwa Przemysłowego. Nie tylko stanowi inspirację dla kolejnych pokoleń projektantów, lecz także przypomina o tym, jak istotną rolę
odgrywa wzornictwo w rozwoju gospodarki i poprawie jakości życia społecznego.
Telakowska współpracowała z artystami ludowymi z różnych regionów Polski, włączając tradycyjne wzory do nowoczesnego designu, co przyczyniło się do zachowania i promocji dziedzictwa kulturowego. Była także autorką i współautorką
licznych publikacji, takich jak Twórczość ludowa w nowym wzornictwie (1954), Problemy wzornictwa przemysłowego
(1966) czy W kręgu chłopskiej kultury (1970), w których podkreślała znaczenie integracji sztuki ludowej z nowoczesnym
wzornictwem.
W 1957 roku, na wniosek Rady Naukowej Instytutu Wzornictwa Przemysłowego, Centralna Komisja Kwalifikacyjna
dla Pracowników Nauki przyznała jej tytuł naukowy profesora nadzwyczajnego. W 1977 roku została uhonorowana
Nagrodą im. Oskara Kolberga za zasługi dla kultury ludowej.
W 120. rocznicę urodzin Wandy Telakowskiej Senat Rzeczypospolitej Polskiej upamiętnia tę wybitną postać, której
praca i pasja przyczyniły się do rozwoju polskiego wzornictwa przemysłowego oraz wzbogaciły polską kulturę.
Uchwała podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
Marszałek Senatu: M. Kidawa-Błońska