Uchwała nr 161 Rady Ministrów z dnia 5 września 2023 r. w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą "Rządowy program wsparcia rozwoju miasta stołecznego Warszawy na lata 2023-2030"

§ 1. Ustanawia się program wieloletni pod nazwą „Rządowy program wsparcia rozwoju miasta stołecznego Warszawy

na lata 2023–2030”, zwany dalej „Programem”, stanowiący załącznik do uchwały.

§ 2. Program jest realizowany w latach 2023–2030.

Załącznik do uchwały nr 161 Rady Ministrów

z dnia 5 września

2023

z dnia 5 września

2023

r.r. (M.P. poz. 1020)

(poz. )

Program wieloletni pod nazwą „Rządowy program wsparcia rozwoju miasta

stołecznego Warszawy na lata 2023–2030”

SPIS TREŚCI

1. WSTĘP

2. CEL PROGRAMU

3. RAMY PRAWNE PROGRAMU

4. BUDŻET PROGRAMU

5. ZAKRES PODMIOTOWY I TERYTORIALNY PROGRAMU

6. ZAKRES PRZEDMIOTOWY MOŻLIWY DO OBJĘCIA WSPARCIEM W RAMACH

PROGRAMU

7. TERMIN REALIZACJI PROGRAMU

8. WARUNKI, JAKIE MUSZĄ SPEŁNIAĆ ZADANIA KWALIFIKUJĄCE SIĘ DO

WSPARCIA W RAMACH PROGRAMU

9. KWALIFIKOWALNOŚĆ WYDATKÓW

10. SYSTEM I ZASADY REALIZACJI PROGRAMU

11. DZIAŁANIA INFORMACYJNE W RAMACH PROGRAMU

1. WSTĘP

Warszawa, będąca stolicą Rzeczypospolitej Polskiej, jest najważniejszym w kraju

ośrodkiem społeczno-gospodarczym i kulturalnym oraz jedną z najważniejszych metropolii

w Europie Środkowo-Wschodniej.

Warszawa jako miasto niezwykle atrakcyjne przyciąga biznes z Polski i zagranicy. Dzięki

rozwiniętej ofercie inwestycyjnej od wielu lat skutecznie konkuruje z podobnymi ośrodkami

europejskimi o inwestorów. Jest także wybierana na siedzibę licznych korporacji i instytucji

międzynarodowych. Sprzyja to napływowi pracowników zarówno z zagranicy, jak i innych

części kraju, z których znaczna część, wraz z rodzinami, staje się mieszkańcami miasta.

Warszawa stanowi również najważniejszy węzeł transportowy w kraju. Korzystne

położenie na skrzyżowaniu europejskich szlaków transportowych dodatkowo wzmacnia

przewagi konkurencyjne ośrodka stołecznego i jego pozycję na arenie międzynarodowej.

Miasto jest także najważniejszym ośrodkiem naukowym w kraju i jednym

z najważniejszych w Europie, skupiającym wokół licznych ośrodków badawczych i uczelni

wyższych wysoko wykwalifikowaną kadrę naukowo-dydaktyczną i studentów z całego świata.

Z dorobku stołecznych placówek naukowo-badawczych korzystają lokalizowane w stolicy

przedsiębiorstwa.

Warszawa to także wiodące centrum kulturalne. Miasto przyciąga turystów swoją

niezwykłą,

wielowiekową

historią,

zapisaną

w

ważnych

dla

stolicy

miejscach

i najważniejszych muzeach. W Warszawie odbywają się liczne prestiżowe festiwale, koncerty,

imprezy artystyczne i wystawy.

Biorąc pod uwagę szczególną pozycję Warszawy jako wiodącego w kraju ośrodka

społeczno-gospodarczego i kulturalnego o statusie miasta stołecznego, niezwykle istotne jest

prowadzenie skoordynowanych działań na wszystkich szczeblach zarządzania, mających na

celu dalsze wspieranie rozwoju Warszawy i wzmacnianie jej roli oraz pozycji w Europie i na

świecie.

Strategia na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.)1)

wskazuje, że przejawem słabości największych polskich aglomeracji jest ich niska pozycja

1)

Uchwała nr 8 Rady Ministrów z dnia 14 lutego 2017 r. w sprawie przyjęcia Strategii na rzecz

Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) (M.P. poz. 260).

konkurencyjna na tle Unii Europejskiej. Wśród deficytów największych ośrodków miejskich

w Polsce są wymieniane m.in. ograniczona dostępność transportowa wewnątrz ich obszarów

funkcjonalnych, kwestia organizacji transportu zbiorowego, niewystarczająca jakość

środowiska. Jednocześnie ośrodki te stanowią najbardziej rozwinięte rynki pracy, koncentrują

ludność, inwestycje i działania rozwojowe oraz odpowiadają za znaczącą część krajowego

PKB.

Mając na względzie wyzwania stojące przed miastem stołecznym Warszawą, Rząd

Rzeczypospolitej Polskiej zadecydował o realizacji programu wieloletniego pod nazwą

„Rządowy program wsparcia rozwoju miasta stołecznego Warszawy na lata 2023–2030”,

zwanego dalej „Programem”.

Program ma stanowić wsparcie Rządu Rzeczypospolitej Polskiej, komplementarne do

działań podejmowanych na szczeblu lokalnym i regionalnym, odpowiadające na najistotniejsze

wyzwania stojące przed miastem stołecznym Warszawą, skoncentrowane w obszarach

szczególnie istotnych z punktu widzenia jakości życia jej mieszkańców oraz pozostałych

użytkowników przestrzeni miejskiej.

Program wpisuje się w założenia regionalnej Strategii rozwoju województwa

mazowieckiego 2030+ Innowacyjne Mazowsze2) oraz Strategii rozwoju miasta stołecznego

Warszawy do 2030 roku3). Cele szczegółowe oraz zakres przedmiotowy Programu nawiązują

także bezpośrednio do Strategii rozwoju miasta stołecznego Warszawy do 2020 roku,

uchwalonej za kadencji profesora Lecha Kaczyńskiego, Prezydenta Miasta Stołecznego

Warszawy w latach 2002–2005, i realizują jej postulaty.

2. CEL PROGRAMU

Program ma na celu zwiększenie możliwości rozwoju miasta stołecznego Warszawy

i podniesienie jakości życia jego mieszkańców przez wsparcie finansowe zadań własnych

z zakresu polityki rozwoju w działaniach wskazanych w Programie. Cel główny będą

realizowały trzy cele szczegółowe

2)

3)

Uchwała nr 72/22 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 24 maja 2022 r. w sprawie Strategii rozwoju

województwa mazowieckiego 2030+.

Uchwała nr LXVI/1800/2018 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 10 maja 2018 r. w sprawie przyjęcia

strategii rozwoju miasta stołecznego Warszawy do 2030 roku.

1.

Poz. 1020

Poprawa dostępności transportowej w mieście stołecznym Warszawa, zwiększenie

mobilności oraz podniesienie poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego.

2.

Podniesienie jakości życia mieszkańców oraz pozostałych użytkowników miasta

stołecznego Warszawy.

3.

Wzrost atrakcyjności inwestycyjnej oraz turystycznej i rekreacyjnej miasta stołecznego

Warszawy.

3. RAMY PRAWNE PROGRAMU

Program stanowi program wieloletni, o którym mowa w art. 136 ust. 2 ustawy z dnia

27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1270, 1273, 1407, 1429,

1641, 1693 i 1872), na lata 2023–2030.

Podstawę prawną wydatkowania środków na zadania objęte Programem stanowi art. 20a

ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U.

z 2023 r. poz. 1259 i 1273), wskazujący na możliwość przekazywania dotacji celowych

z budżetu państwa na dofinansowanie działań z zakresu polityki rozwoju stanowiących zadania

własne jednostki samorządu terytorialnego (JST).

Program stanowi program rozwoju, o którym mowa w ustawie z dnia 6 grudnia 2006 r.

o zasadach

prowadzenia

polityki

rozwoju,

realizujący

cele

Strategii

na

rzecz

Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) w obszarze wsparcia

zrównoważonego rozwoju społecznego i regionalnego całego kraju, przez zaplanowane

działania mające na celu wzrost jakości życia mieszkańców stolicy.

Program wpisuje się w założenia regionalnej Strategii rozwoju województwa

mazowieckiego 2030+ Innowacyjne Mazowsze – w zakresie m.in. promowania potencjału

kulturowego Warszawy jako ośrodka o znaczeniu europejskim, jest również zgodny

z regulacjami Strategii rozwoju miasta stołecznego Warszawy do 2030 roku – w zakresie

m.in. kształtowania systemu transportu, przestrzeni publicznych i środowiska przyrodniczego,

a także ochrony materialnego i niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

4. BUDŻET PROGRAMU

4.1. Źródła finansowania Programu

Źródłem finansowania realizacji Programu są środki budżetu państwa pochodzące

z rezerwy celowej budżetu państwa część 83 poz. 45, jak również środki przeznaczane

w ramach wkładu własnego przez miasto stołeczne Warszawę.

Środki z budżetu państwa zostaną przekazane w formie dotacji celowych z budżetu

państwa na dofinansowanie działań z zakresu polityki rozwoju stanowiących zadania własne

JST, zwanych dalej „dotacją”.

4.2. Kwota środków przeznaczonych na finansowanie realizacji Programu i jej podział

Na realizację Programu Rząd RP przeznacza kwotę 3071 mln zł w latach 2023–2030,

zgodnie z poniższym podziałem na lata.

2024

2025

2026

2027

2028

2029

2030

Razem

Budżet państwa

2023

Program wieloletni pod nazwą „Rządowy program wsparcia rozwoju miasta stołecznego

Warszawy na lata 2023–2030” (w mln zł)

5

31

58

112 250

599

885,5

1130,5

3071

Wkład JST (miasta

1,25 7,75 14,5 28 62,5 149,75 221,375 282,625 767,75

stołecznego Warszawy)

Kwoty wkładu własnego miasta stołecznego Warszawy w podziale na poszczególne lata

stanowią szacunkowo minimalne kwoty odpowiadające wkładowi budżetu państwa przy

przyjętym w Programie poziomie dofinansowania.

Określenie kwot środków w podziale na poszczególne działania oraz wysokości

współfinansowania na poziomie priorytetów będzie możliwe po przeprowadzeniu naboru

wniosków.

5. ZAKRES PODMIOTOWY I TERYTORIALNY PROGRAMU

Wnioskodawcą i beneficjentem w ramach Programu jest miasto stołeczne Warszawa,

będące gminą mającą status miasta na prawach powiatu.

Wsparciem w ramach Programu zostanie objęte terytorium miasta stołecznego Warszawy.

6. ZAKRES PRZEDMIOTOWY MOŻLIWY DO OBJĘCIA WSPARCIEM

W RAMACH PROGRAMU

Wskazane w rozdziale 2 cele szczegółowe Programu są realizowane przez zadania,

których zakres wpisuje się w następujące działania

1.

Rozwój zrównoważonego transportu publicznego.

2.

Usprawnienie komunikacji drogowej w mieście.

3.

Wzmocnienie potencjału miasta opartego na dziedzictwie kulturowym.

4.

Rozwój terenów rekreacji i sportu dla mieszkańców.

5.

Wsparcie infrastruktury usług publicznych.

Działanie 1. Rozwój zrównoważonego transportu publicznego

Podstawą systemu transportowego Warszawy jest system transportu publicznego,

integrujący poszczególne rodzaje transportu: autobusy, tramwaje, metro i kolej oraz parkingi

„Parkuj i Jedź” pozwalające na korzystanie z systemu warszawskiego transportu publicznego

również mieszkańcom z terenów oddalonych od dzielnic centralnych. Uzupełnieniem systemu

transportu zbiorowego jest system transportu rowerowego oraz drogi dla pieszych.

Dobrze rozwinięty system transportu publicznego musi zaspokajać potrzeby

przemieszczania się osób codziennie dojeżdżających do pracy, szkoły, miejsc świadczenia

usług publicznych i handlu, a także osób przyjezdnych i turystów. Wyzwaniem jest

zwiększenie mobilności międzydzielnicowej mieszkańców, alternatywnej dla transportu

kołowego – indywidualnego i zbiorowego, przyczyniającego się do zwiększenia natężenia

ruchu, nawet w przypadku niskoemisyjnych środków transportu kołowego. W związku z tym

szczególnie istotne jest wspieranie rozbudowy niskoemisyjnego transportu szynowego jako

atrakcyjnej – szybkiej, wydajnej i niezależnej od ruchu samochodowego – alternatywy dla

użytkowników transportu kołowego na szybkie przemieszczanie się po całym mieście, w tym

między jego lewo- i prawobrzeżnymi częściami.

Duża liczba codziennie przemieszczających się po ulicach Warszawy pojazdów

indywidualnych i pojazdów transportu publicznego sprawia, że jest niezbędne zarządzanie

ruchem za pomocą nowoczesnych systemów teleinformatycznych,

zapewniających

maksymalną efektywność funkcjonowania transportu zbiorowego bez pogarszania warunków

dla ruchu samochodowego. Działania zapewniające priorytet przejazdu komunikacji zbiorowej

skracają czas dojazdu, a tym samym zwiększają atrakcyjność transportu zbiorowego dla osób

przemieszczających się po Warszawie, co przekłada się bezpośrednio na redukcję emisji

zanieczyszczeń i poprawę jakości powietrza w mieście. Jednocześnie utrzymanie płynności

ruchu w korytarzach komunikacyjnych wpływa na zwiększenie bezpieczeństwa ruchu

drogowego, obniżenie kosztów eksploatacji pojazdów, a pośrednio – również ograniczenie

emisji.

Działanie 2. Usprawnienie komunikacji drogowej w mieście

Rozwój stołecznej metropolii i zapewnienie wysokiej jakości życia mieszkańców,

a jednocześnie atrakcyjności miasta dla inwestorów i turystów zależy również od zapewnienia

sprawnej komunikacji między jej dzielnicami, wyprowadzenia ruchu tranzytowego z obszarów

o charakterze lokalnych i dzielnicowych centrów oraz zapewnienia bezpieczeństwa na drogach,

szczególnie dla najmniej chronionych uczestników ruchu drogowego – pieszych i rowerzystów.

Sprawny transport w mieście wymaga właściwej struktury systemu drogowego.

Kluczowe znaczenie dla efektywności sieci drogowej w Warszawie ma dokończenie systemu

obwodnic, zapewniających ograniczenie ruchu samochodowego w centrum miasta.

Wciąż są identyfikowane także potrzeby związane z rozwojem sieci drogowej istotne

z punktu widzenia poszczególnych dzielnic oraz mające zapewnić płynność ruchu

samochodowego między dzielnicami. Z kolei intensywnie eksploatowane odcinki sieci

drogowej wymagają rozbudowy lub przebudowy.

Działanie 3. Wzmocnienie potencjału opartego na dziedzictwie kulturowym

Wielowiekowe dziedzictwo kulturowe Warszawy sprawia, że posiada ona ogromny

potencjał turystyczny. Swoistymi wizytówkami miasta są muzea dokumentujące najważniejsze

wydarzenia historii miasta i całego narodu: Muzeum Powstania Warszawskiego, POLIN

Muzeum Historii Żydów Polskich, Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum Wojska

Polskiego oraz wybudowane niedawno Muzeum Historii Polski.

Znakiem szczególnym Warszawy jest zauważalne zróżnicowanie jej prawobrzeżnej

i lewobrzeżnej części. Obszar po lewej stronie Wisły, obejmujący cenne historycznie tereny

m.in. Starego Miasta i Traktu Królewskiego, uległ potężnym zniszczeniom w trakcie II wojny

światowej. Dzięki powojennym wysiłkom warszawiaków w odbudowanej i odnowionej formie

świadczy o dawnej i obecnej świetności miasta.

Obszar prawobrzeżnej Warszawy został mniej zniszczony w czasie wojny, ale uległ

degradacji w okresie powojennym. Dzięki temu na terenach Pragi stosunkowo dobrze zostały

zachowane

przedwojenne

układy

urbanistyczne,

zabytkowe

kamienice,

obiekty

poprzemysłowe, a nawet elementy małej architektury. Praga zyskuje na znaczeniu w życiu

kulturalnym Warszawy, jednak jej potencjał turystyczny nie jest wciąż w pełni wykorzystany.

Wynika to między innymi ze słabej integracji przestrzenno-komunikacyjnej historycznych

i atrakcyjnych turystycznie terenów leżących po obu stronach Wisły.

Działanie 4. Rozwój terenów rekreacji i sportu dla mieszkańców

Miasto powinno zapewniać swoim mieszkańcom atrakcyjne miejsca do wypoczynku,

dbając przy tym o zaspokojenie zróżnicowanych potrzeb różnych grup: rodzin z dziećmi, osób

aktywnych, uprawiających sporty (biegaczy, rowerzystów, wrotkarzy), osób spacerujących

z psami, a także seniorów czy osób mających ograniczone możliwości poruszania się.

Ważnymi miejscami relaksu i rekreacji dla mieszkańców są miejskie parki. Obok funkcji

rekreacyjnej i estetycznej zwiększają one powierzchnię biologicznie czynną w mieście, przez

co pełnią także ważną rolę dla poprawy mikroklimatu i zmniejszenia zanieczyszczenia

powietrza. Stanowią także miejsca integracji dla mieszkańców i miejsca służące realizacji

lokalnych inicjatyw.

Wiele kompleksów parkowych jest zaniedbanych i wymaga prac rewaloryzacyjnych

zarówno w wymiarze renowacji zabytkowej architektury parkowej, jak i odświeżenia/naprawy

zniszczonej infrastruktury (m.in. ścieżek, dróg rowerowych, ławek, placów zabaw i miejsc

rekreacji). Istotna jest realizacja zadań z zachowaniem możliwie pierwotnego charakteru

założenia parkowego, unikanie tzw. betonozy i nadmiernej ingerencji w występujący tam

system przyrodniczy.

Podobnie w odniesieniu do warszawskich obiektów sportu i rekreacji, również tych

historycznie zasłużonych dla rozwoju sportu w mieście i kraju, jest identyfikowana potrzeba

renowacji i przywrócenia dawnego blasku. Obiekty sportowe i rekreacyjne dzięki ich

kompleksowemu odnowieniu mogą stać się ponownie ważnymi ośrodkami nie tylko aktywnej

rekreacji i zdrowej rywalizacji sportowej, ale także życia towarzyskiego warszawiaków.

Mając na uwadze zachodzące zmiany w przestrzeni stolicy, takie jak rozwój tras

komunikacyjnych i budowa nowych osiedli mieszkaniowych, są również potrzebne inwestycje

w nowe tereny zielone oraz miejsca wypoczynku i rekreacji. Tego rodzaju zadania generują

bezpośrednie korzyści dla mieszkańców, którzy będą korzystać z nowych terenów zieleni,

i wpływają korzystnie na procesy adaptacji miasta do zmian klimatu.

Działanie 5. Wsparcie infrastruktury usług publicznych

Bardzo ważnym aspektem mającym wpływ na komfort codziennego życia w Warszawie

jest dostępność i jakość świadczonych usług publicznych. W dużej mierze zadania związane

z oświatą i wychowaniem oraz pomocą społeczną należą do kompetencji poszczególnych

dzielnic. Dzielnice Warszawy – różniąc się w znacznym stopniu liczbą mieszkańców i strukturą

wiekową oraz dynamiką zmian w tym zakresie, a także stanem i jakością bazy lokalowej

służącej świadczeniu usług publicznych – mają różne potrzeby inwestycyjne, niejednokrotnie

przekraczające możliwości budżetowe.

7. TERMIN REALIZACJI PROGRAMU

Program będzie realizowany w latach 2023–2030, wydatki budżetu państwa w związku

z realizacją Programu będą ponoszone również w latach 2023–2030. Podział środków budżetu

państwa na poszczególne lata określono w rozdziale 4.2.

8. WARUNKI, JAKIE MUSZĄ SPEŁNIAĆ ZADANIA KWALIFIKUJĄCE SIĘ DO

WSPARCIA W RAMACH PROGRAMU

Zadanie wpisujące się w działanie, o którym mowa w rozdziale 6, może zostać objęte

wsparciem w formie dotacji w ramach Programu, o ile spełnia następujące warunki

1)

zadanie stanowi zadanie własne wnioskodawcy wymienionego w rozdziale 5;

2)

zadanie lub jego część stanowiąca funkcjonalną całość nie były, nie są i nie będą

w żadnym zakresie objęte dofinansowaniem ze środków regionalnego programu

operacyjnego lub programu służącego realizacji umowy partnerstwa w zakresie polityki

spójności, opracowanego przez zarząd województwa;

3)

zadanie posiada dokumentację umożliwiającą przygotowanie kosztorysu4);

4)

wydatki przewidziane w zakresie rzeczowym zadania są niezbędne do prawidłowej

realizacji zadania;

5)

wnioskowana kwota dotacji na dane zadanie5) nie powoduje przekroczenia kwoty ogółem

z budżetu państwa na realizację Programu;

4)

5)

Jeżeli zasadne.

Przy uwzględnieniu dotychczas podjętych zobowiązań.

6)

Poz. 1020

wnioskowana kwota dotacji stanowi nie więcej niż 80% wartości kosztów realizacji

zadania (wydatków kwalifikowalnych), również w poszczególnych latach jego realizacji,

a w przypadku gdy zadanie w jakimkolwiek zakresie jest już finansowane z dotacji,

funduszy rządowych lub państwowych funduszy celowych lub środków Unii Europejskiej

innych niż środki regionalnego programu operacyjnego lub programu służącego realizacji

umowy partnerstwa w zakresie polityki spójności, opracowanego przez zarząd

województwa, łączny udział dotacji oraz innych ww. źródeł może stanowić do 80%

kosztów realizacji zadania (wydatków kwalifikowalnych), bez uszczerbku dla warunków,

na jakich została przyznana wcześniejsza dotacja;

7)

infrastruktura powstała / objęta wsparciem w ramach zadania nie będzie wykorzystywana

do działalności gospodarczej w wymiarze większym niż 20% wydajności/zasobów

rocznie;

8)

przyznanie wsparcia na zadanie nie będzie stanowić pomocy publicznej lub pomocy

de minimis;

9)

wnioskodawca posiada środki na sfinansowanie wkładu własnego w wysokości

co najmniej 20% wartości zadania;

10) w przypadku zadania dotyczącego budowy lub przebudowy dróg zadanie nie stanowi

zadania obronnego, o którym mowa w ustawie z dnia 23 października 2018 r.

o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg (Dz. U. z 2023 r. poz. 747 i 760).

9. KWALIFIKOWALNOŚĆ WYDATKÓW

W ramach Programu kosztami realizacji (wydatkami kwalifikowalnymi) są wydatki

niezbędne do realizacji zadania, poniesione po zawarciu umowy dotacji, o której mowa

w rozdziale 10.4., zgodnie z przepisami, w szczególności dotyczącymi konkurencji, pomocy

publicznej, udzielania zamówień publicznych, ochrony środowiska oraz polityki równych

szans, przy czym

1)

środki dotacji nie mogą zostać przeznaczone na refundację wydatków;

2)

środki dotacji mogą zostać przeznaczone na wydatki majątkowe, w tym związane

z kosztami opracowania dokumentacji projektowej, zakupu i przygotowania gruntu pod

budowę oraz ekspertyz, świadectw, operatów, studiów, pomiarów geodezyjnych i prac

geologicznych oraz prac archeologicznych, dotyczących tych inwestycji, o których mowa

w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 2010 r. w sprawie szczegółowego

sposobu i trybu finansowania inwestycji z budżetu państwa (Dz. U. poz. 1579);

3)

Poz. 1020

VAT może stanowić koszt realizacji zadania (wydatek kwalifikowalny) w zakresie,

w jakim beneficjent nie ma możliwości jego odliczenia.

10. SYSTEM I ZASADY REALIZACJI PROGRAMU

10.1. Instytucje systemu

Instytucjami zaangażowanymi w realizację Programu są

1)

minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego;

2)

Wojewoda Mazowiecki;

3)

miasto stołeczne Warszawa.

10.2. Nabór i weryfikacja wniosków w ramach Programu

Nabór wniosków, przez które rozumie się zarówno wniosek o udzielenie

dotacji / uruchomienie rezerwy celowej, jak i wniosek o zapewnienie finansowania, trwa od

przyjęcia Programu do zakończenia jego realizacji w trybie ciągłym do wyczerpania kwot,

o których mowa w rozdziale 4.2. Wniosek na dany rok jest składany przez wnioskodawcę

w terminie do dnia 30 czerwca tego roku, umożliwiając Wojewodzie Mazowieckiemu złożenie

wniosku na ten rok do dnia 30 września tego roku. W przypadku roku 2023 termin 30 czerwca

może zostać wydłużony przez ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego,

z zastrzeżeniem że wydłużony termin nie może przekroczyć innych terminów ustawowych.

Za weryfikację wniosków w ramach Programu odpowiada Wojewoda Mazowiecki.

Wnioskodawca przedkłada Wojewodzie Mazowieckiemu wniosek na zadanie stanowiące

jego zadanie własne. Wniosek zawiera

1)

nazwę wnioskodawcy;

2)

tytuł zadania;

3)

podmiot odpowiedzialny za realizację zadania;

4)

wartość kosztów realizacji zadania (kosztów kwalifikowalnych) planowanych do

poniesienia w ramach zadania z podziałem na źródła finansowania, w tym w podziale na

poszczególne lata;

5)

wnioskowaną kwotę dotacji w podziale na lata, z uwzględnieniem zasady, że maksymalny

udział dotacji w finansowaniu kosztów realizacji zadania (kosztów kwalifikowalnych)

w ramach zadania i w każdym roku nie może przekroczyć 80%;

6)

Poz. 1020

opis zadania wraz z

a) uzasadnieniem realizacji zadania, w szczególności opisującym jego wpływ na

podniesienie rozwoju i konkurencyjności regionu lub związek z zadaniami

realizowanymi w ramach regionalnego programu operacyjnego lub programu

służącego realizacji umowy partnerstwa w zakresie polityki spójności, opracowanego

przez zarząd województwa (komplementarność z tymi działaniami), i zgodność

ze Strategią na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do

2030 r.),

b) wskazaniem wpływu zadania na realizację celów Programu,

c) szczegółowym harmonogramem rzeczowo-finansowym realizacji zadania,

d) opisem źródeł finansowania zadania,

e) opisem założeń wykorzystania infrastruktury objętej wsparciem w ramach Programu

i wskazaniem, czy ta infrastruktura będzie wykorzystywana do prowadzenia

działalności gospodarczej;

7)

oświadczenie JST potwierdzające zabezpieczenie/posiadanie wkładu własnego na

realizację zadania;

8)

oświadczenie JST potwierdzające dopełnienie niezbędnych wymogów prawnych

w związku z planowaną realizacją zadania. Oświadczenie to zawiera w szczególności

informacje o prawie do dysponowania gruntem/nieruchomością w formie własności lub

użytkowania wieczystego, jak również informację o stanie zaawansowania prac, jeżeli

chodzi o zgłoszenie, pozwolenie na budowę lub zezwolenie na realizację inwestycji

drogowej oraz inne wymagane przepisami, w tym przepisami o ochronie środowiska,

pozwolenia, uzgodnienia, opinie i oceny, jak również dokumentację techniczną

i projektową;

9)

oświadczenie JST o spełnianiu przez zadanie warunków wymienionych w rozdziale 8.

Wnioskowane kwoty dotacji na lata 2023–2024 nie mogą przekroczyć kwot przypisanych

do tych lat wskazanych w rozdziale 4.2.

Wnioski podlegają weryfikacji przez Wojewodę Mazowieckiego pod kątem zgodności

z zakresem wsparcia i zasadami wynikającymi z Programu, w szczególności warunkami

wymienionymi w rozdziale 8, jak również w zakresie kwot alokowanych z budżetu państwa na

poszczególne lata (wnioskowana kwota dotacji w ramach zadania6) na poszczególne lata nie

6)

Przy uwzględnieniu dotychczas podjętych zobowiązań.

może powodować przekroczenia kwoty z budżetu państwa zaplanowanej na dany rok

w Programie).

W przypadku gdy wniosek jest niekompletny lub dane w nim zawarte są niespójne,

wnioskodawca jest wzywany do uzupełnienia wniosku lub przedstawienia wyjaśnień.

Niespełnienie warunków wymienionych w rozdziale 8 uniemożliwia objęcie danego

zadania wsparciem w ramach Programu.

Na podstawie poprawnego pod względem formalnym, merytorycznym i finansowym

wniosku Wojewoda Mazowiecki przygotowuje wniosek o wydanie opinii, o której mowa

w art. 20a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju,

który – wraz z kopią wniosku oraz kopiami oświadczeń wymienionych powyżej – jest

przekazywany do ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego, z zastrzeżeniem że

dokumenty dla wniosku zawierającego wydatki na dany rok są przekazywane do ministra

właściwego do spraw rozwoju regionalnego do końca sierpnia tego roku, z wyłączeniem roku

2023, dla którego termin zostanie określony przez ministra właściwego do spraw rozwoju

regionalnego.

10.3. Wydawanie przez ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego opinii,

o której mowa w art. 20a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach

prowadzenia polityki rozwoju

Na podstawie wniosku o wydanie opinii, o którym mowa w rozdziale 10.2., oraz

załączonych do niego dokumentów minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego wydaje

opinię, o której mowa w art. 20a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach

prowadzenia polityki rozwoju.

10.4. Udzielanie dotacji w ramach Programu

Po wydaniu przez ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego pozytywnej

opinii, o której mowa w art. 20a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach

prowadzenia polityki rozwoju, Wojewoda Mazowiecki może wystąpić do ministra właściwego

do spraw budżetu, za pośrednictwem ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego,

o zapewnienie finansowania zadania oraz o uruchomienie środków z rezerwy celowej na dany

rok. Umowa dotacji powinna być poprzedzona wydaniem przez ministra właściwego do spraw

budżetu decyzji o zapewnieniu finansowania albo decyzji w sprawie zmian w budżecie

państwa.

Zakres dokumentów niezbędnych do dostarczenia przez wnioskodawcę na etapie

zawierania umowy dotacji określa Wojewoda Mazowiecki.

Rezerwa celowa jest uruchamiana przez ministra właściwego do spraw budżetu na

wniosek Wojewody Mazowieckiego, zaakceptowany przez ministra właściwego do spraw

rozwoju regionalnego, w trybie i na zasadach wynikających z przepisów o finansach

publicznych.

Maksymalny udział dotacji wynosi nie więcej niż 80% kosztów realizacji zadania

(kosztów kwalifikowalnych) w całym okresie realizacji zadania oraz w każdym roku

budżetowym.

Wnioskodawca jest obowiązany do dostarczenia Wojewodzie Mazowieckiemu kopii

uchwały budżetowej JST (a w przypadku zadania realizowanego w okresie dłuższym niż jeden

rok budżetowy – Wieloletniej Prognozy Finansowej) potwierdzającej zabezpieczenie wkładu

własnego do dnia zawarcia umowy dotacji. Niedostarczenie kopii uchwały budżetowej

(a w przypadku zadania realizowanego w okresie dłuższym niż jeden rok budżetowy –

Wieloletniej Prognozy Finansowej) uniemożliwia zawarcie umowy dotacji.

10.5. Wykorzystanie i rozliczanie dotacji

Dotacja podlega wykorzystaniu i rozliczeniu zgodnie z przepisami ustawy z dnia

27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia

2 grudnia 2010 r. w sprawie szczegółowego sposobu i trybu finansowania inwestycji z budżetu

państwa.

Szczegółowe zasady przekazywania, wykorzystania i rozliczania dotacji określa umowa

dotacji zawarta między miastem stołecznym Warszawą a Wojewodą Mazowieckim.

Zmniejszenie wartości kosztów realizacji zadania (wydatków kwalifikowalnych)

powoduje odpowiednio zmniejszenie dotacji. Ewentualne zwiększenie wartości kosztów

realizacji zadania (wydatków kwalifikowalnych) jest finansowane w całości przez miasto

stołeczne Warszawę.

Umowa dotacji, oprócz standardowych uregulowań, powinna zawierać klauzulę

dotyczącą trwałości zadania przez okres co najmniej 5 lat od dnia jego zakończenia,

rozumianego jako otrzymanie pozwolenia na użytkowanie, tj. niepoddawania go znaczącej

modyfikacji oraz utrzymania charakteru własności przez realizujące je miasto stołeczne

Warszawę. Zdefiniowanie pojęcia „znacząca modyfikacja” powinno zostać określone

w umowie dotacji.

W umowie dotacji należy umieścić zastrzeżenie, że wszelkie odszkodowania, kary

i upusty uzyskane przez beneficjentów w związku z realizacją zadań (m.in. od wykonawców

zadań) pomniejszają wartość dotacji proporcjonalnie do zaangażowania budżetu państwa

w zadanie.

W trakcie realizacji zadania beneficjent może wnioskować do Wojewody Mazowieckiego

o zmianę harmonogramu finansowania zadania. Wojewoda Mazowiecki analizuje zasadność

i możliwość zmian w harmonogramie, z uwzględnieniem limitu wydatków na dany rok

budżetowy określonych w uchwale Rady Ministrów ustanawiającej Program.

Wnioski o wyrażenie zgody na zmianę harmonogramu realizacji zadania należy składać

do Wojewody Mazowieckiego niezwłocznie po zaistnieniu okoliczności wpływających na

zmianę harmonogramu lub uzyskaniu informacji w tym zakresie, z zastrzeżeniem że

w przypadku gdy taka zmiana wiąże się z koniecznością zmiany Programu – zgoda Wojewody

Mazowieckiego może zostać wyrażona dopiero po dokonaniu zmiany Programu.

Wojewoda Mazowiecki monitoruje wykorzystanie dotacji oraz jej prawidłowe

i terminowe rozliczenie. Jednocześnie Wojewoda Mazowiecki odpowiada za kontrolę

realizacji zadania zgodnie z umową dotacji, w tym w zakresie wykorzystania dotacji.

Wojewoda Mazowiecki odpowiada za realizację Programu, mając na uwadze konieczność

zapewnienia jego niezakłóconego przebiegu, a także potrzebę gromadzenia i bieżącego

aktualizowania danych o wykorzystaniu dotacji przez miasto stołeczne Warszawę.

Miasto stołeczne Warszawa przekazuje Wojewodzie Mazowieckiemu sprawozdanie

z wykorzystania dotacji w ramach Programu w danym roku w terminie do dnia 31 stycznia

roku następnego za okres od początku realizacji zadania oraz za dany rok.

Wojewoda Mazowiecki przygotowuje sprawozdanie z wykorzystania dotacji w ramach

Programu i przedstawia je ministrowi właściwemu do spraw rozwoju regionalnego w terminie

do dnia 28 lutego roku następnego za okres od początku realizacji Programu oraz za dany rok.

Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego przedstawia Radzie Ministrów

sprawozdanie z wykorzystania dotacji w ramach Programu w danym roku w terminie do dnia

31 marca roku następnego.

10.6. Monitorowanie i ocena stopnia osiągania celów Programu

Monitorowanie osiągania celów Programu opiera się na monitorowaniu w trybie rocznym

zadań objętych wsparciem w ramach Programu w trakcie ich realizacji (postęp

rzeczowo-finansowy), jak również efektów rzeczowych osiągniętych w wyniku ich realizacji.

Każdorazowo na wniosek Wojewody Mazowieckiego lub ministra właściwego do spraw

rozwoju regionalnego miasto stołeczne Warszawa przedstawia informacje o stanie realizacji

zadań w ramach Programu.

Opracowanie katalogu wskaźników oraz wskazanie wartości bazowych i docelowych

wskaźników realizacji Programu na poziomie danego zadania nastąpi na etapie wnioskowania

o dotację przez miasto stołeczne Warszawę.

Szacuje się, że w okresie realizacji Programu miasto stołeczne Warszawa złoży docelowo

25–30 wniosków o udzielenie dotacji, minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego wyda

docelowo 25–30 opinii, o których mowa w art. 20a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r.

o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, Wojewoda Mazowiecki podpisze docelowo

25–30 umów dotacji. Zaangażowanie budżetu państwa na poziomie 3071 mln zł spowoduje

szacowane zaangażowanie środków budżetu miasta stołecznego Warszawy na poziomie nie

niższym niż 767,75 mln zł, w zależności od poziomów współfinansowania określonych

w poszczególnych umowach dotacji.

Poniżej określono katalog wskaźników w zakresie wsparcia w ramach działań opisanych

w rozdziale 6. Wnioskodawca jest obowiązany do wskazania i monitorowania wszystkich

wskaźników spośród niżej wymienionych, które są właściwe dla realizowanego zadania. Jeżeli

w opinii wnioskodawcy lista poniższych wskaźników jest niewystarczająca, jest możliwe

wskazanie wskaźników dodatkowych.

Działanie 1.

1)

długość nowych linii metra (km);

2)

liczba nowych stacji metra (szt.);

3)

liczba nowych pociągów metra (szt.);

4)

liczba zmodernizowanych pociągów metra (szt.).

Działanie 2.

1)

długość nowych dróg będących w zarządzie prezydenta miasta na prawach powiatu (km);

2)

Poz. 1020

długość przebudowanych dróg będących w zarządzie prezydenta miasta na prawach

powiatu (km);

3)

liczba nowych skrzyżowań z drogami będącymi w zarządzie prezydenta miasta na

prawach powiatu (szt.);

4)

liczba przebudowanych skrzyżowań z drogami będącymi w zarządzie prezydenta miasta

na prawach powiatu (szt.);

5)

długość nowych lub przebudowanych dróg dla pieszych (km);

6)

długość nowych lub przebudowanych dróg dla rowerów (km);

7)

długość nowych lub przebudowanych dróg dla pieszych i rowerów (km).

Działanie 3.

1)

liczba zadań dotyczących zieleni miejskiej (szt.);

2)

liczba objętych wsparciem obiektów sportowych (szt.).

Działanie 4.

1)

liczba instytucji kultury objętych wsparciem (szt.);

2)

liczba objętych wsparciem obiektów zasobów kultury (szt.).

Działanie 5.

1)

liczba objętych wsparciem obiektów infrastruktury przedszkolnej (szt.);

2)

potencjał objętej wsparciem infrastruktury edukacyjnej – przedszkola (osoby);

3)

powierzchnia wytworzonej lub zmodernizowanej infrastruktury sportowej (m2);

4)

liczba obiektów dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami (szt.);

5)

liczba wybudowanych obiektów instytucji kultury (szt.);

6)

liczba objętych wsparciem obiektów, w których są realizowane usługi społeczne (szt.);

7)

potencjał objętych wsparciem obiektów, w których są realizowane usługi społeczne

(osoby).

Miasto stołeczne Warszawa przedkłada Wojewodzie Mazowieckiemu informację

o postępie rzeczowo-finansowym w ramach zadania do końca stycznia następującego po

danym roku.

Wojewoda Mazowiecki odpowiada za monitorowanie Programu na poziomie

poszczególnych zadań. Wyniki monitorowania Wojewoda Mazowiecki ujmuje w informacji

z realizacji Programu, która jest następnie przekazywana do ministra właściwego do spraw

rozwoju regionalnego do końca lutego od zakończenia danego roku.

Wojewoda Mazowiecki przygotowuje sprawozdanie z realizacji Programu w danym roku

i przedstawia je ministrowi właściwemu do spraw rozwoju regionalnego w terminie do dnia

28 lutego roku następnego. Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego przedstawia

Radzie Ministrów sprawozdanie z realizacji Programu w danym roku w terminie do dnia

31 marca roku następnego.

11. DZIAŁANIA INFORMACYJNE W RAMACH PROGRAMU

W ramach wszystkich zadań objętych dofinansowaniem z Programu będą realizowane

działania informacyjne z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia

7 maja 2021 r. w sprawie określenia działań informacyjnych podejmowanych przez podmioty

realizujące zadania finansowane lub dofinansowane z budżetu państwa lub z państwowych

funduszy celowych (Dz. U. poz. 953 i 2506 oraz z 2023 r. poz. 1471).

Szczegóły dotyczące podejmowania działań informacyjnych w ramach realizowanego

zadania inwestycyjnego objętego dofinansowaniem z Programu zostaną określone w umowie

dotacji.

§ 3. Program jest finansowany ze środków budżetu państwa z rezerwy celowej, których wykorzystanie wymaga zaangażowania środków budżetu miasta stołecznego Warszawy w ramach wkładu własnego.

§ 4. Na realizację zadań objętych Programem przeznacza się środki z budżetu państwa do wysokości 3071 mln zł,

w tym w roku

1)

2023 – do kwoty 5 mln zł;

2)

2024 – do kwoty 31 mln zł;

3)

2025 – do kwoty 58 mln zł;

4)

2026 – do kwoty 112 mln zł;

5)

2027 – do kwoty 250 mln zł;

6)

2028 – do kwoty 599 mln zł;

7)

2029 – do kwoty 885,5 mln zł;

8)

2030 – do kwoty 1130,5 mln zł.

§ 5. Wykonawcami Programu są minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego oraz Wojewoda Mazowiecki.

§ 6. Środki, o których mowa w § 4, będą przekazywane miastu stołecznemu Warszawie w formie dotacji celowych, na

podstawie art. 20a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2023 r.

poz. 1259 i 1273), na warunkach określonych w Programie.

§ 7. Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego przedstawia Radzie Ministrów zbiorcze zestawienie z wykorzystania dotacji celowych w ramach Programu w danym roku w terminie do dnia 31 marca roku następnego.

§ 8. Uchwała wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

Prezes Rady Ministrów: M. Morawiecki

1)

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2023 r. poz. 1273, 1407, 1429, 1641, 1693 i 1872.

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 18 września 2023 r.

Poz. 1020

UCHWAŁA NR 161

RADY MINISTRÓW

z dnia 5 września 2023 r.

w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą „Rządowy program wsparcia rozwoju miasta

stołecznego Warszawy na lata 2023–2030”

Na podstawie art. 136 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1270,

z późn. zm.1)) Rada Ministrów uchwala, co następuje.

Załącznik

Poz. 1020

do uchwały nr 161

Rady Ministrów