Uchwała nr 15/2022 Rady Polityki Pieniężnej z dnia 7 września 2022 r. w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2023

§ 1. Ustala się założenia polityki pieniężnej na rok 2023, stanowiące załącznik do uchwały.

§ 2. Uchwała wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.

Przewodniczący Rady Polityki Pieniężnej: A. Glapiński

Członkowie Rady Polityki Pieniężnej: I.K. Dąbrowski, W.S. Janczyk,

C. Kochalski, L. Kotecki, P. Litwiniuk, H.J. Wnorowski

Załącznik

nr 15/2022

Polityki…)

Pieniężnej

z dniado7uchwały

września

2022Rady

r. (poz.

z dnia 7 września 2022 r. (M.P. poz. 915)

Założenia polityki pieniężnej

Założenia

na rok 2023polityki pieniężnej

na rok 2023

Warszawa, 2022

Warszawa, 2022

Formułując Założenia polityki pieniężnej na rok 2023 Rada Polityki Pieniężnej, zwana dalej „Radą”,

wypełnia zobowiązanie zawarte w art. 227 ust. 6 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej do

corocznego ustalenia założeń polityki pieniężnej i przedłożenia ich do wiadomości Sejmowi.

W Założeniach polityki pieniężnej na rok 2023 Rada utrzymała dotychczasową strategię polityki

pieniężnej Narodowego Banku Polskiego, zwanego dalej „NBP”. Głównym ustawowym celem

polityki pieniężnej pozostaje zapewnienie stabilności cen. Jednocześnie polityka pieniężna będzie

prowadzona w taki sposób, aby sprzyjać utrzymaniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego

oraz stabilności systemu finansowego.

NBP będzie nadal wykorzystywał strategię średniookresowego celu inflacyjnego na poziomie 2,5%

z symetrycznym przedziałem odchyleń o szerokości ±1 punktu procentowego. Podstawowym

instrumentem polityki pieniężnej pozostaną stopy procentowe NBP. Polityka pieniężna będzie

nadal realizowana w warunkach płynnego kursu walutowego. NBP nie wyklucza jednak

interwencji na rynku walutowym. Zakres, sposób oraz skala wykorzystywania przez NBP

instrumentów polityki pieniężnej będą uwzględniać w elastyczny sposób występujące

uwarunkowania jej prowadzenia, w tym w szczególności uwarunkowania rynkowe oraz

następstwa ekonomiczne pandemii COVID-19 i zbrojnej agresji Rosji na Ukrainę.

Spis treści

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

5

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2023 r.

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2023 r.

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

Zgodnie z art. 227 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. poz. 483, z późn.

zm.) „Narodowy Bank Polski odpowiada za wartość polskiego pieniądza”. Ustawa z dnia

29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2022 r. poz. 492 i 655) w art. 3 ust. 1

stanowi, że „Podstawowym celem działalności NBP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen,

przy jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej Rządu, o ile nie ogranicza to

podstawowego celu NBP”.

Realizując podstawowe zobowiązania Narodowego Banku Polskiego, zawarte w Konstytucji

Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawie o Narodowym Banku Polskim, Rada dąży do utrzymania

stabilności cen. Jednocześnie polityka pieniężna jest prowadzona w taki sposób, aby sprzyjać

utrzymaniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego oraz stabilności systemu finansowego.

Rada dąży do zapewnienia stabilności cen, wykorzystując strategię celu inflacyjnego. W ramach

tej strategii od 2004 r. celem polityki pieniężnej jest utrzymanie inflacji – rozumianej jako

procentowa roczna zmiana indeksu cen towarów i usług konsumpcyjnych – na poziomie 2,5%

z symetrycznym przedziałem odchyleń o szerokości ±1 punktu procentowego w średnim okresie.

W państwach, w których jest realizowana strategia celu inflacyjnego, inflacja jest przeciętnie niższa

niż w pozostałych krajach. Od 2004 r. przeciętny poziom inflacji w Polsce wynosił 2,7% rocznie,

a więc był zgodny z celem NBP.

Średniookresowy

charakter

celu

inflacyjnego

oznacza,

że

–

ze

względu

na

szoki

makroekonomiczne i finansowe – inflacja może okresowo kształtować się powyżej lub poniżej

celu, w tym również poza określonym przedziałem odchyleń od celu. Reakcja polityki pieniężnej

na szoki jest elastyczna i zależy od ich przyczyn oraz oceny trwałości ich skutków, w tym wpływu

na procesy inflacyjne. W przypadku odchylenia inflacji od celu Rada w sposób elastyczny określa

pożądane tempo powrotu inflacji do celu, ponieważ szybkie sprowadzenie inflacji do celu może

wiązać się z istotnymi kosztami dla stabilności makroekonomicznej lub finansowej. Decydując

o zmianach parametrów prowadzonej polityki pieniężnej Rada bierze pod uwagę dostosowania

cenowe zachodzące w gospodarce, których źródła znajdują się poza wpływem krajowej polityki

pieniężnej. W obecnych warunkach te dostosowania są związane przede wszystkim z szokiem

wywołanym zbrojną agresją Rosji na Ukrainę, konsekwencjami pandemii COVID-19, a także ze

skutkami zachodzących w gospodarce zmian strukturalnych, w tym transformacji energetycznej

oraz z procesem doganiania przez Polskę bardziej rozwiniętych gospodarek (tj. procesem

konwergencji).

Realizowana przez Radę strategia polityki pieniężnej zakłada elastyczność w zakresie

stosowanych instrumentów. Oznacza to, że instrumentarium NBP może być dostosowywane do

natury występujących w gospodarce zaburzeń oraz uwarunkowań rynkowych. Elastyczne

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

kształtowanie instrumentów polityki pieniężnej sprzyja efektywnemu działaniu mechanizmu

transmisji oraz stabilności makroekonomicznej i finansowej.

Podejmując decyzje w zakresie polityki pieniężnej, Rada bierze pod uwagę opóźnienia, z jakimi

wpływają one na gospodarkę. Długość opóźnień, jakie występują od podjęcia decyzji w zakresie

parametrów polityki pieniężnej do zaobserwowania jej najsilniejszego wpływu na wielkości realne

(m.in. produkcję i zatrudnienie) oraz inflację, wynosi kilka kwartałów i może zmieniać się w czasie.

Ponadto

polityka

pieniężna

jest

prowadzona

w warunkach

niepewności,

dotyczącej

w szczególności przyszłego kształtowania się sytuacji gospodarczej.

Stabilizowanie inflacji na niskim poziomie jest ważnym, ale niewystarczającym warunkiem

utrzymania równowagi w gospodarce, która z kolei sprzyja utrzymaniu stabilności cen w długim

okresie. Zagrożeniem dla stabilności cen w długim okresie mogą być nierównowagi w sektorze

finansowym. Nierównowagom tym powinna przeciwdziałać przede wszystkim polityka

makroostrożnościowa nakierowana na ograniczenie ryzyka systemowego i wspieranie w ten

sposób długookresowego, zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Ma to znaczenie zwłaszcza

w warunkach znacznej swobody przepływu kapitału i integracji rynków finansowych.

Prowadzona przez Radę polityka wspiera działania polityki makroostrożnościowej, w tym sprzyja

utrzymaniu stabilności systemu finansowego i ogranicza ryzyko narastania nierównowag

w gospodarce, uwzględniając kształtowanie się cen aktywów (w tym cen nieruchomości) oraz

dynamikę akcji kredytowej, o ile nie ogranicza to podstawowego celu NBP.

Oprócz polityki pieniężnej i makroostrożnościowej istotną rolę w utrzymywaniu stabilności

makroekonomicznej pełni także polityka fiskalna. Dla zachowania stabilności makroekonomicznej

niezbędne jest prowadzenie polityki fiskalnej, która łagodzi wpływ szoków na gospodarkę

i jednocześnie zapewnia długookresową stabilność finansów publicznych.

Rada realizuje strategię celu inflacyjnego w warunkach płynnego kursu walutowego. Reżim

płynnego kursu nie wyklucza interwencji na rynku walutowym, gdy jest to uzasadnione przez

warunki rynkowe lub sprzyja zapewnieniu stabilności makroekonomicznej lub finansowej kraju.

Ważnym elementem wykorzystywanej przez Radę strategii celu inflacyjnego jest komunikacja

z otoczeniem. Z tego względu decyzje Rady wraz z ich uwarunkowaniami są przedstawiane

w Informacjach po posiedzeniach Rady, a także w Opisach dyskusji na posiedzeniach decyzyjnych Rady,

Raportach o inflacji, Założeniach polityki pieniężnej i Sprawozdaniu z wykonania założeń polityki pieniężnej.

Ponadto decyzje Rady i ich uwarunkowania mogą być wyjaśniane przez Prezesa NBP podczas

konferencji prasowych, a także w indywidualnych wypowiedziach Prezesa NBP i członków Rady.

Zgodnie z przyjętą strategią, w 2023 r. parametry polityki pieniężnej, w tym poziom stóp

procentowych NBP, będą dostosowywane do sytuacji w gospodarce tak, aby zapewnić

długookresową stabilność cen i jednocześnie wspierać zrównoważony wzrost gospodarczy

oraz stabilność systemu finansowego.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2023 r.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej

w 2023 r.

Uwarunkowania stosowania instrumentów polityki pieniężnej

W 2023 r. zakres, sposób oraz skala wykorzystywania przez NBP instrumentów polityki pieniężnej

będą uwzględniać uwarunkowania towarzyszące jej prowadzeniu. Podobnie jak w latach

poprzednich, instrumenty polityki pieniężnej mogą być wykorzystywane w sposób elastyczny,

odzwierciedlający zmieniające się uwarunkowania makroekonomiczne i rynkowe.

Istotny wpływ na sposób oraz zakres stosowania przez NBP instrumentów polityki pieniężnej

w 2023 r. będzie mieć przewidywane przez bank centralny utrzymywanie się w krajowym

sektorze bankowym nadpłynności. Okoliczność ta będzie powodować, iż w ujęciu netto –

podobnie jak w poprzednich latach – instrumenty polityki pieniężnej NBP będą mieć charakter

absorbujący płynność. W kierunku wzrostu poziomu płynności w 2023 r. oddziaływać będzie skup

walut obcych dokonywany przez NBP przede wszystkim od Ministerstwa Finansów. W kierunku

ograniczenia poziomu płynności oddziaływać będzie sprzedaż walut obcych przez NBP na

potrzeby Komisji Europejskiej, w związku z przewalutowaniem składki członkowskiej, oraz

przyrost pieniądza gotówkowego w obiegu.

W 2023 r. celem operacyjnym polityki pieniężnej NBP będzie kształtowanie stawki POLONIA

w pobliżu stopy referencyjnej NBP. Ze względu na uwarunkowania rynkowe stawka POLONIA

może odchylać się od poziomu stopy referencyjnej NBP w ramach korytarza pomiędzy stopą

lombardową a depozytową NBP.

Stopy procentowe

Podstawowym instrumentem polityki pieniężnej w 2023 r. będą stopy procentowe NBP.

Stopa referencyjna NBP będzie określać rentowność podstawowych operacji otwartego rynku

przeprowadzanych przez NBP, wpływając jednocześnie na poziom krótkoterminowych

rynkowych stóp procentowych.

Stopa lombardowa NBP będzie wyznaczać oprocentowanie oferowanego przez NBP kredytu

lombardowego, umożliwiającego pozyskiwanie środków z banku centralnego na termin

overnight.

Stopa depozytowa NBP będzie determinować oprocentowanie depozytu, umożliwiającego

lokowanie w NBP środków na termin overnight.

Stopa dyskontowa weksli będzie określać oprocentowanie kredytu wekslowego.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2023 r.

Operacje otwartego rynku

Operacje podstawowe będą głównym instrumentem, przy wykorzystaniu którego NBP będzie

dążyć do realizacji celu operacyjnego polityki pieniężnej. Za pomocą operacji podstawowych NBP

będzie oddziaływać na warunki płynnościowe w sektorze bankowym, a w konsekwencji – na

poziom stawki POLONIA. Operacje te standardowo będą przeprowadzane w sposób regularny,

co do zasady z 7-dniowym terminem zapadalności. Na przetargach operacji podstawowych będzie

obowiązywać stała rentowność, równa stopie referencyjnej NBP. Ze względu na przewidywane

utrzymywanie się w 2023 r. nadpłynności w sektorze bankowym, operacje te będą polegać na

emisji bonów pieniężnych NBP. Sposób prowadzenia operacji podstawowych może zostać

zmodyfikowany, jeśli będzie to uzasadnione zmianą warunków rynkowych lub parametrów

polityki pieniężnej NBP.

Operacje dostrajające będą stanowić instrument uzupełniający operacje podstawowe w zakresie

realizacji celu operacyjnego polityki pieniężnej. Przesłanką zastosowania tych operacji może być

potrzeba zasilenia sektora bankowego w płynność bądź absorpcji płynności. W ramach operacji

zasilających, NBP może oferować transakcje repo, a także dokonywać przedterminowego wykupu

bonów pieniężnych NBP. W przypadku operacji absorbujących, bank centralny może zastosować

emisję bonów pieniężnych NBP, a także zaoferować transakcje reverse repo. Zapadalność,

rentowność oraz sposób przeprowadzania tych operacji będą dostosowane do celu ich stosowania.

Operacje strukturalne mogą być przeprowadzane w celu długoterminowej zmiany struktury

płynności w sektorze bankowym, jak również dla zapewnienia płynności rynku wtórnego

dłużnych papierów wartościowych lub wzmocnienia mechanizmu transmisji monetarnej.

W ramach operacji strukturalnych NBP może przeprowadzać skup bądź sprzedaż dłużnych

papierów wartościowych na rynku wtórnym, a także dokonywać emisji obligacji.

System rezerwy obowiązkowej

Głównym celem wykorzystania systemu rezerwy obowiązkowej będzie oddziaływanie

w kierunku stabilizacji krótkoterminowych rynkowych stóp procentowych. Wynika to

z uśrednionego

sposobu

utrzymywania

rezerwy,

który

stwarza

podmiotom

swobodę

decydowania o wysokości środków gromadzonych na rachunkach w banku centralnym w trakcie

okresu utrzymywania rezerwy, pod warunkiem utrzymania średniego stanu środków w NBP

na poziomie nie niższym od wymaganej wartości rezerwy. Jednocześnie wymóg utrzymywania

rezerwy ogranicza skalę operacji otwartego rynku przeprowadzanych w celu absorpcji

nadpłynności.

Zmiany stóp rezerwy obowiązkowej będą uzależnione od warunków prowadzenia polityki

pieniężnej w 2023 r.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2023 r.

Operacje depozytowo-kredytowe

Oferowanie przez NBP operacji depozytowo-kredytowych będzie mieć na celu ograniczanie skali

wahań stawki rynkowej overnight poprzez stabilizowanie warunków płynnościowych w sektorze

bankowym.

Kredyt lombardowy będzie pozwalać na pozyskiwanie z banku centralnego w każdym dniu

operacyjnym środków na termin overnight. Kredyt ten jest zabezpieczany aktywami

akceptowanymi przez bank centralny, w tym m.in. skarbowymi papierami wartościowymi,

dłużnymi papierami wartościowymi gwarantowanymi przez Skarb Państwa, papierami

wartościowymi wyemitowanymi przez NBP, obligacjami komunalnymi, listami zastawnymi oraz

obligacjami korporacyjnymi o wysokiej jakości kredytowej. Oprocentowanie tego instrumentu,

wyznaczając koszt pozyskania pieniądza w banku centralnym, będzie stanowić górne

ograniczenie dla stawki rynkowej overnight.

Depozyt na koniec dnia będzie umożliwiać lokowanie w każdym dniu operacyjnym nadwyżek

środków w banku centralnym na termin overnight. Oprocentowanie tego instrumentu będzie

określać dolne ograniczenie dla stawki rynkowej wyznaczanej dla tego terminu.

Szerokość korytarza pomiędzy stopą lombardową a depozytową NBP będzie kształtowana

w sposób sprzyjający efektywnej transmisji polityki pieniężnej przy uwzględnieniu sprawnego

funkcjonowania rynku krótkoterminowych depozytów międzybankowych.

Kredyt wekslowy

NBP może oferować kredyt wekslowy przeznaczony na refinansowanie kredytów udzielanych

przez banki przedsiębiorcom.

Swapy walutowe

NBP może przeprowadzać swapy walutowe. Swap walutowy polega na tym, że NBP kupuje (lub

sprzedaje) złote za walutę obcą na rynku kasowym i jednocześnie odsprzedaje (lub odkupuje)

je w ramach transakcji terminowej w określonej dacie.

Interwencje walutowe

NBP może stosować interwencje na rynku walutowym.

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2023 r.

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki

pieniężnej w 2023 r.

Uwarunkowania zewnętrzne

W I połowie 2022 r. dynamika aktywności gospodarczej w poszczególnych gospodarkach była

zróżnicowana, przy czym w wielu z nich stopniowo spowalniała. Negatywnie na koniunkturę

oddziaływał wzrost cen surowców energetycznych i rolnych oraz komponentów produkcji,

a także utrzymujące się zaburzenia w globalnych łańcuchach dostaw i wysokie koszty transportu

międzynarodowego. Silnym wstrząsem zewnętrznym była zbrojna agresja Rosji na Ukrainę, która

przyczyniła się do nasilenia powyższych szoków oraz do pogorszenia nastrojów i wzrostu

niepewności w gospodarce światowej. Powyższe czynniki przyczyniły się do spadku realnego

PKB w Stanach Zjednoczonych w I połowie 2022 r. Z kolei w strefie euro dynamika PKB była

relatywnie wysoka, choć perspektywy wzrostu aktywności gospodarczej wyraźnie się pogorszyły.

Jednocześnie, zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i strefie euro sytuacja na rynku pracy

pozostawała korzystna, co wraz z dobrą sytuacją finansową gospodarstw domowych wspierało

wzrost konsumpcji prywatnej, pomimo utrzymywania się inflacji na podwyższonym poziomie.

W części gospodarek wschodzących nastąpiło wyraźne osłabienie aktywności. W Chinach

wynikało ono w znacznej mierze ze wzrostu zakażeń COVID-19 i towarzyszącej temu restrykcyjnej

polityki sanitarnej, a w Rosji i Ukrainie z załamania koniunktury w wyniku wojny.

W I połowie 2022 r. inflacja na świecie wyraźnie wzrosła, osiągając w wielu krajach najwyższe

poziomy od dekad, co dotyczyło zarówno gospodarek rozwiniętych, jak i wschodzących.

Głównym źródłem globalnego wzrostu inflacji był silny wzrost cen surowców energetycznych

i rolnych oraz zaburzenia w światowych łańcuchach podaży i transporcie międzynarodowym

powodujące wzrost cen materiałów i komponentów produkcji. Powyższe szoki były nasilone

przez efekty zbrojnej agresji Rosji na Ukrainę. Jednocześnie ze względu na wcześniejsze wzrosty

cen energii oraz w wyniku odbudowy popytu na świecie po kryzysie pandemicznym,

wspieranej przez zakumulowane oszczędności gospodarstw domowych i dobrą sytuację na

rynku pracy, w wielu gospodarkach wyraźnie wzrosła inflacja bazowa. W części gospodarek

wprowadzono działania fiskalne łagodzące spadek siły nabywczej gospodarstw domowych,

który nastąpił zwłaszcza na skutek silnego wzrostu cen energii i żywności.

W warunkach wyraźnego wzrostu inflacji na świecie, w I połowie 2022 r. banki centralne

zacieśniały politykę pieniężną. Większość banków centralnych gospodarek rozwiniętych

i wschodzących podniosła stopy procentowe oraz zakończyła zakupy netto aktywów. Rezerwa

Federalna Stanów Zjednoczonych od marca 2022 r. podnosiła stopy procentowe (łącznie na koniec

sierpnia o 2,25 punktu procentowego do 2,25-2,50%). Z kolei Europejski Bank Centralny w lipcu

2022 r. dokonał pierwszej od 2011 r. podwyżki stóp procentowych, w tym podniósł stopę

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2023 r.

depozytową o 0,50 punktu procentowego, do poziomu 0,00%. Banki centralne w Europie

Środkowo-Wschodniej oraz w wielu pozaeuropejskich gospodarkach wschodzących wyraźnie

zacieśniały politykę pieniężną, silnie podnosząc stopy procentowe.

Dostępne prognozy wskazują na ryzyko pogorszenia się globalnej koniunktury w II połowie

2022 r. oraz na możliwość wyraźnego spowolnienia wzrostu PKB na świecie w 2023 r., które będzie

oddziaływać w kierunku spadku cen surowców. W efekcie, obecnie oczekuje się, że po silnym

wzroście inflacji w 2022 r., w 2023 r. – wraz z wygasaniem czynników obecnie ją podwyższających

i osłabieniem aktywności gospodarczej – inflacja powinna zacząć się obniżać, choć w wielu

gospodarkach wciąż będzie kształtować się powyżej celów inflacyjnych banków centralnych.

Uwarunkowania krajowe

Koniunktura gospodarcza w Polsce na początku 2022 r. była korzystna. Wysokiej aktywności

gospodarczej sprzyjał wzrost konsumpcji, która była wspierana przez bardzo dobrą sytuację na

rynku pracy, w tym niskie bezrobocie i wzrost wynagrodzeń, oraz popyt kreowany przez napływ

uchodźców z Ukrainy. Silny popyt krajowy oraz relatywnie wysokie wykorzystanie zdolności

produkcyjnych sprzyjały także wyższym inwestycjom, choć były one ograniczane przez rosnące

koszty i problemy podażowe. Istotny wkład do wzrostu PKB w I kw. miał przyrost zapasów.

Z kolei wkład eksportu netto do wzrostu PKB był ujemny, do czego przyczyniało się osłabienie

wzrostu eksportu w efekcie trwających zakłóceń w łańcuchach dostaw, przy nadal relatywnie

wysokiej dynamice importu.

Pomimo utrzymywania się korzystnej koniunktury, trwająca od końca lutego 2022 r. zbrojna

agresja Rosji na Ukrainę, wraz z towarzyszącym jej wzrostem inflacji, spowodowała pogorszenie

nastrojów konsumentów, a także ocen koniunktury formułowanych przez przedsiębiorców.

Osłabienie wskaźników koniunktury związane było w dużej mierze z dalszym wzrostem cen

surowców i materiałów oraz z problemami z ich dostępnością, a także ze wzrostem niepewności

dotyczącej dalszego kształtowania się popytu. W efekcie, w II kw. 2022 r. dynamika PKB obniżyła

się względem I kw.

W I połowie 2022 r. dynamika cen towarów i usług konsumpcyjnych w Polsce – podobnie jak

w wielu innych gospodarkach – w dalszym ciągu rosła. Wzrost inflacji wynikał głównie z silnego

wzrostu cen surowców energetycznych na rynkach światowych, który istotnie nasilił się po

rozpoczęciu zbrojnej agresji Rosji na Ukrainę. W kierunku wyższej inflacji od początku 2022 r.

oddziaływały również wyższe taryfy na energię elektryczną, gaz ziemny i energię cieplną będące

następstwem wzrostu cen surowców energetycznych i uprawnień do emisji dwutlenku węgla

w 2021 r. Wskutek wzrostu cen energii i nawozów oraz rozpoczęcia zbrojnej agresji Rosji na

Ukrainę również ceny surowców rolnych ukształtowały się na bardzo wysokich poziomach, co

znalazło odzwierciedlenie w szybszym wzroście cen żywności. W kierunku wyższej inflacji

oddziaływały ponadto utrzymujące się zaburzenia w globalnych łańcuchach dostaw oraz wysokie

ceny transportu międzynarodowego. Czynniki te przyczyniły się do wzrostu kosztów

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2023 r.

funkcjonowania przedsiębiorstw. Jednocześnie korzystna na początku 2022 r. koniunktura

ułatwiała przenoszenie rosnących kosztów na ceny konsumpcyjne. W efekcie nastąpił dalszy

wzrost inflacji bazowej. Dynamikę cen towarów i usług konsumpcyjnych ograniczała Tarcza

Antyinflacyjna obejmująca m.in. zniesienie akcyzy na energię elektryczną dla gospodarstw

domowych oraz obniżenie akcyzy na paliwa silnikowe, jak również czasowe obniżenie stawek

VAT na wybrane towary, w tym gaz ziemny, energię elektryczną, energię cieplną i paliwa do

prywatnych środków transportu oraz podstawową żywność.

W tych uwarunkowaniach Rada kontynuowała podwyżki stóp procentowych NBP rozpoczęte

w 2021 r. Od stycznia do lipca 2022 r. Rada podniosła stopę referencyjną NBP łącznie o 4,75 punktu

procentowego, tj. do 6,50%. W lutym podjęto także decyzję dotyczącą podwyższenia podstawowej

stopy rezerwy obowiązkowej do poziomu sprzed pandemii, tj. do 3,50%.

Aktualne prognozy wskazują, że w II połowie 2022 r. oraz w 2023 r. – po okresie silnej odbudowy

aktywności gospodarczej w poprzednich kwartałach – dynamika PKB wyraźnie się obniży.

Koniunktura krajowa będzie kształtować się pod wpływem negatywnego szoku podażowego

związanego ze wzrostem cen surowców energetycznych i rolnych na rynkach światowych oraz

z utrzymującymi się zaburzeniami w globalnych łańcuchach dostaw. Prognozowane osłabienie

aktywności gospodarczej w strefie euro i innych dużych gospodarkach również będzie

niekorzystnie oddziaływać na wzrost gospodarczy w Polsce. Skalę obniżenia dynamiki krajowego

PKB będą natomiast łagodzić zmiany polityki fiskalnej. Jednocześnie można oczekiwać, że

w II połowie 2023 r. nastąpi pewne przyspieszenie tempa wzrostu PKB, wspierane inwestycjami

publicznymi oraz poprawą koniunktury za granicą, choć wzrost PKB pozostanie umiarkowany.

Aktualne prognozy wskazują, że wskutek utrzymywania się oddziaływania czynników

dotychczas podwyższających dynamikę cen, w II połowie 2022 r. inflacja pozostanie wysoka.

Natomiast w 2023 r. – wraz z wygaszaniem ich wpływu na dynamikę cen oraz w warunkach

wolniejszego wzrostu krajowego popytu i oczekiwanego ograniczenia presji kosztowej na rynku

pracy, a także wskutek podwyżek stóp procentowych NBP – prognozowane jest obniżenie się

inflacji. Przy czym ze względu na skalę i trwałość wcześniejszych szoków makroekonomicznych,

w tym w szczególności szoków surowcowych, nasilonych na skutek wojny w Ukrainie,

oczekiwane obniżanie się inflacji będzie następowało stopniowo.

Czynniki niepewności

Zarysowany scenariusz makroekonomiczny obarczony jest wysoką niepewnością. Głównym

czynnikiem niepewności dla koniunktury oraz procesów cenowych na świecie, w tym w Polsce,

w 2023 r. jest przyszła sytuacja geopolityczna, a także skala i trwałość zaburzeń w funkcjonowaniu

światowej i europejskiej gospodarki wywołanych zbrojną agresją Rosji na Ukrainę. W tym

kontekście kluczowa jest w szczególności sytuacja na europejskim rynku energetycznym.

Ze względu

na dotychczas

istotny

udział

Rosji w europejskim imporcie

surowców

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2023 r.

energetycznych, zmiany wielkości tego importu, a także możliwości jego substytucji mogą mieć

szczególne znaczenie dla przyszłego kształtowania się cen tych surowców.

Niepewnością obarczona jest także skala i trwałość oczekiwanego pogorszenia globalnej

koniunktury, a następnie tempo poprawy uwarunkowań makroekonomicznych. Wysoka

niepewność dotyczy również skali produkcji i możliwości eksportu surowców rolnych

z terytorium Ukrainy, a także innych czynników, w tym warunków agrometeorologicznych, które

mogą wpływać na ceny żywności na rynkach międzynarodowych oraz w Polsce.

Czynnikiem ryzyka jest również trwałość utrzymywania się zaburzeń w globalnych łańcuchach

dostaw, na co wpływ może mieć – oprócz wojny w Ukrainie – dalszy rozwój epidemii COVID-19

w Chinach i polityka epidemiczna prowadzona przez chińskie władze. Przyszły przebieg

pandemii pozostaje źródłem ryzyka także w innych krajach.

Niepewność dla kształtowania się krajowej koniunktury, a przede wszystkim dla inflacji w 2023 r.

dotyczy ponadto zakresu działań po stronie polityki fiskalnej w reakcji na szoki

makroekonomiczne, w tym okresu obowiązywania rozwiązań w ramach Tarczy Antyinflacyjnej.

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 26 września 2022 r.

Poz. 915

U C HW A Ł A N R 15/2022

RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ

z dnia 7 września 2022 r.

w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2023

Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2022 r. poz. 492 i 655)

uchwala się, co następuje

Załącznik do uchwały nr 15/2022 Rady Polityki Pieniężnej

Poz. 915

z dnia 7 września 2022 r. (poz. …)

Załącznik do uchwały nr 15/2022 Rady Polityki Pieniężnej