Uchwała nr 76 Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2022 r. w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą "Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w Szczecinie"

§ 1. Ustanawia się program wieloletni pod nazwą „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego

w Szczecinie”, zwany dalej „Programem”, stanowiący załącznik do uchwały.

§ 2. Okres realizacji Programu ustala się na lata 2022–2025.

Załącznik

do 6

uchwały

nr 76 Rady

Ministrów

z dnia 6 kwietnia 2022 r. (poz. 441)

PROGRAM WIELOLETNI

„BUDOWA POLSKIEGO OŚRODKA SZKOLENIOWEGO RATOWNICTWA MORSKIEGO W SZCZECINIE”

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Spis treści

1. AKADEMIA MORSKA W SZCZECINIE – INWESTOR ...........................................................................3

2. DIAGNOZA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA .........................................................................................4

3. DIAGNOZA PRZESTRZENNA .......................................................................................................... 16

4. CEL GŁÓWNY PROGRAMU I CELE SZCZEGÓŁOWE .......................................................................... 17

4.1. Uzasadnienie celowości Programu ......................................................................................... 17

4.2. Cel główny i cele szczegółowe w nawiązaniu do strategii i innych kluczowych dokumentów .. 26

5. PRIORYTETY I KIERUNKI INTERWENCJI W ZAKRESIE TERYTORIALNYM .......................................... 29

5.1. Cele Polityki Regionalnej ....................................................................................................... 29

5.2. Kierunki interwencji .............................................................................................................. 29

6. ZGODNOŚĆ PROGRAMU Z DOKUMENTAMI O CHARAKTERZE STRATEGICZNYM ............................ 30

6.1. Strategiczne dokumenty międzynarodowe ............................................................................ 30

6.2. Strategiczne dokumenty krajowe .......................................................................................... 31

6.3.Strategiczne dokumenty regionalne ....................................................................................... 38

6.4. Uwarunkowania prawne ....................................................................................................... 40

7. ZAKRES RZECZOWY PROGRAMU .................................................................................................. 44

7.1. Lokalizacja inwestycji ............................................................................................................ 44

7.2. Zakres rzeczowy Programu .................................................................................................... 46

7.3. Harmonogram realizacji Programu ........................................................................................ 51

8. OCZEKIWANE REZULTATY PLANOWANEJ INWESTYCJI WRAZ ZE WSKAŹNIKAMI............................ 58

9. SYSTEM REALIZACJI PROGRAMU WRAZ Z PLANEM FINANSOWYM ............................................... 59

9.1. Szacunkowy łączny koszt inwestycji według grup kosztów .................................................... 59

9.2. Źródła finansowania inwestycji, zapewniające inwestorowi terminowe regulowanie

zobowiązań finansowych i terminowe zakończenie inwestycji...................................................... 60

10. STRUKTURA ZARZĄDZANIA SYSTEMEM MONITOROWANIA I SPRAWOZDAWCZOŚCI W RAMACH

REALIZACJI PROGRAMU POSRM....................................................................................................... 60

10.1. System Monitoringu Wewnętrznego.................................................................................... 61

10.2. System sprawozdawczości ................................................................................................... 63

10.3. Podmioty zaangażowane w realizację Programu .................................................................. 66

11. ZASADY AKTUALIZACJI PROGRAMU WIELOLETNIEGO POSRM .................................................... 67

12. PODSTAWA PRAWNA REALIZACJI PROGRAMU ........................................................................... 68

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

1. AKADEMIA MORSKA W SZCZECINIE – INWESTOR

Akademia Morska w Szczecinie jest następcą Państwowej Szkoły Morskiej w Szczecinie

i Wyższej Szkoły Morskiej w Szczecinie. Państwowa Szkoła Morska w Szczecinie została

powołana w dniu 1 stycznia 1947 r. W 1949 r. weszła w skład organizacyjny Państwowego

Centrum Wychowania Morskiego w Gdyni, a następnie w 1951 r. przekształcona w Technikum

Morskie Nawigacyjne.

W 1962 r. na mocy zarządzenia Ministra Żeglugi powstała Szkoła Rybołówstwa Morskiego

w Szczecinie. W 1963 r. ustalono ostateczną nazwę szczecińskiej placówki na Państwową

Szkołę Rybołówstwa Morskiego. W pierwszych dwóch latach jej istnienia były prowadzone

dwa równoległe cykle nauczania: 3-letni oraz 5-letni. Szkoła prowadziła dwa wydziały

Nawigacyjno-Połowowy oraz Obsługi Maszyn Statków Rybackich.

W 1963 r. powołano w Szczecinie nową szkołę – była to pomaturalna Państwowa Szkoła

Morska. Kształciła ona kadrę oficerską dla floty handlowej. Struktura organizacyjna

powołanych wydziałów Nawigacyjnego i Mechanicznego posiadała, podobnie jak

w Państwowej Szkole Rybołówstwa Morskiego, cechy uczelni wyższej.

W 1967 r. połączono obydwie szkoły. W ich miejsce powstała nowa pomaturalna

Państwowa Szkoła Morska. Posiadała ona trzy wydziały: Nawigacyjny, Nawigacyjno-Połowowy

i Mechaniczny.

PSM została w 1968 r. przekształcona w Wyższą Szkołę Morską z dwoma wydziałami

Nawigacyjnym i Mechanicznym. Działalność dydaktyczną rozpoczęła w roku akademickim

1969/70. Do 1974 r. prowadzono w niej studia inżynierskie, w latach 1974–89 – jednolite

magisterskie, a od 1989 r. dwustopniowe – inżynierskie i magisterskie. W 2002 r. w Wyższej

Szkole Morskiej w Szczecinie został powołany Wydział Inżynieryjno-Ekonomiczny Transportu.

W 1997 r. Wydział Nawigacyjny uzyskał uprawnienia do nadawania stopnia naukowego

doktora w dziedzinie nauk technicznych, dyscyplinie geodezja i kartografia, zaś w 2002 r.

uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora nauk technicznych w dyscyplinie

budowa i eksploatacja maszyn otrzymał Wydział Mechaniczny. Stanowiło to podstawę do

nadania uczelni nazwy „Akademia Morska w Szczecinie”, co stało się dnia 26 lutego 2004 r.

Akademia Morska w Szczecinie posiada doświadczenie w realizacji przedsięwzięć

inwestycyjnych. Największymi z nich były: budowa Centrum Inżynierii Ruchu Morskiego,

odbudowa nabrzeży w Ośrodku Szkoleniowym Ratownictwa Morskiego, budowa stanowiska

do ćwiczeń łodzią zrzutową, budowa Centrum Technologii Nawigacyjnych, realizacja projektu

„Budowa Centrum Symulacyjnego Terminalu LNG i Symulatora Ładunkowego Statków do

Przewozu Ładunków Ciekłych w Akademii Morskiej w Szczecinie” oraz „Budowa Polskiego

Ośrodka Szkoleniowego Rybołówstwa Bałtyckiego” w Kołobrzegu. Niniejszy program

wieloletni jest komplementarny z realizowanym obecnie przez Akademię Morską projektem

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

„Centrum Eksploatacji Obiektów Pływających” oraz zrealizowanym już „Budowa Centrum

Naukowo-Badawczego Analizy Ryzyka Eksploatacji Statków”.

W niniejszym dokumencie zostały zaprezentowane założenia i skutki przyjęcia programu

wieloletniego pn. „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego

w Szczecinie” (zwanego dalej ,,Programem”), opracowanego zgodnie z wymogami art. 136 ust.

2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305, z późn.

zm.).

Współczesny student Akademii, w dobie szybkiego postępu technicznego, oczekuje

nowoczesnych, najnowszej generacji narzędzi do kształcenia. Rozwiązania techniczne i

sposoby nauki sprzed kilku lat nie spełniają już oczekiwań, nastawionych na jakość,

niezawodność i nowoczesność studentów, doktorantów i dydaktyków. Aby utrzymać renomę i

wysokiej jakości kształcenie, Akademia musi stale rozwijać i unowocześniać swoje zaplecze

szkoleniowe. Posiadane przez Uczelnię jednostki szkoleniowe, choć wyposażone solidnie i

zgodnie z literą prawa, można uznać w części za zużyte moralnie i odbiegające od oczekiwań

użytkowników, korzystających powszechnie z zaawansowanej technologii.

Dlatego Akademia Morska w Szczecinie podjęła się realizacji projektu, którego celem

głównym jest stworzenie warunków do wykształcenia wysoko wykwalifikowanych kadr na

potrzeby gospodarki morskiej, żeglugi międzynarodowej i śródlądowej, transportu,

ratownictwa, geodezji morskiej i lądowej. Osiągnięcie tego celu będzie możliwe przez

utworzenie w ramach struktur Uczelni ośrodka pn.: Polski Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa

Morskiego w Szczecinie (POSRM).

2. DIAGNOZA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA

Gospodarka morska Polski jest nierozerwalnie związana z Morzem Bałtyckim, które jest

wewnętrznym morzem Unii Europejskiej i jednocześnie jednym z najbardziej zatłoczonych

mórz na świecie. Na Morzu Bałtyckim jest realizowanych prawie 15% światowych przewozów

towarowych. Zgodnie z danymi z systemu monitorowania ruchu na morzu HELCOM AIS

(System Automatycznej Identyfikacji Statków, będący w posiadaniu i nadzorowaniu przez

Komisję Helsińską) każdego dnia pływa na Bałtyku około 2000 statków. Według danych

HELCOM (Komisji Ochrony Środowiska Morskiego Bałtyku, zwanej również Komisją Helsińską)

za 2009 r. dominującą grupą statków pływających po Morzu Bałtyckim są statki towarowe

(50,9% ogółu statków). Duży udział mają również tankowce (17,5%) oraz inne statki (18,8%).

Największą grupę stanowią jednostki małe, których zanurzenie nie przekracza 7 m (62,5%)1).

W 2018 r. do portów polskich przypłynęło 21 757 statków transportowych, tj. więcej o

11,6% niż rok wcześniej i o 10,4% niż w 2010 r. Łączna pojemność netto statków zawijających

1)

„State of the Baltic Sea report”- HELCOM.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

do portów w 2018 r. wyniosła 111 035,2 tys. i była wyższa o 18,9% niż w roku poprzednim oraz

o 58,9% w porównaniu z 2010 r2).

W 2018 r. z ogólnej liczby statków transportowych zawijających do polskich portów

najwięcej przypłynęło do portów w: Świnoujściu (28,2%), Gdyni (21,4%), Gdańsku (20,4%) oraz

Szczecinie (14,0%)3).

W krajowym rejestrze podmiotów gospodarki narodowej REGON na koniec 2018 r.

zarejestrowane były 7164 podmioty (34,0% wszystkich podmiotów gospodarki morskiej),

których podstawową działalnością była produkcja i naprawa statków oraz łodzi, tj. więcej o

10,2% niż w roku poprzednim i o 48,8% w porównaniu z 2010 r. Liczba pracujących w tych

jednostkach wyniosła 37 485 osób i wzrosła o 8,0% w skali roku i o 32,3% w stosunku do

2010r4).

W latach 2010–2018 liczba podmiotów zwiększała się średniorocznie o 8,6%, a wzrost ten

miał związek z rejestracją nowych podmiotów gospodarczych, w szczególności

mikroprzedsiębiorstw, które działają w obszarze morskich agencji transportowych.

Drugą co do wielkości grupą podmiotów działających w obszarze gospodarki morskiej są

jednostki zajmujące się sprzedażą hurtową i detaliczną ryb, skorupiaków i mięczaków.

W 2018 r. było zarejestrowanych 2868 podmiotów prowadzących taką działalność (co

stanowiło 13,6% wszystkich podmiotów), tj. więcej o 11,9% niż w 2017 r. i o 27,5%

w porównaniu z 2010 r., w których pracowało łącznie 9160 osób, tj. o 4,1% więcej niż w 2017

r. i o ponad 50% więcej niż w 2010 r. Pod koniec 2018 r. w Polsce było zarejestrowanych 1297

podmiotów zajmujących się rybołówstwem w wodach morskich (6,1% ogółu podmiotów

gospodarki morskiej), tj. więcej o 11,8% niż w 2017 r. i o 8,8% w porównaniu z 2010 r.

pracowało w nich 3198 osób, tj. więcej odpowiednio o 7,0% i 4,1%. Liczba pracujących

w gospodarce morskiej w 2018 r. wyniosła 124 147 i była wyższa o 10,5% od notowanej w

2017 r. i o 49,7% w porównaniu z 2010 r5).

Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w gospodarce morskiej (w podmiotach

o liczbie pracujących powyżej 9 osób) w 2018 r. wyniosło 5438,19 zł, tj. o 7,0% więcej niż w

roku poprzednim i o 44,3% więcej w porównaniu z 2010 r. W sektorze publicznym przeciętne

miesięczne wynagrodzenie brutto było wyższe o 8,8% niż w całej gospodarce morskiej,

natomiast w sektorze prywatnym – niższe o 1,3%6).

2)

„Gospodarka morska w Polsce w latach 2017 i 2018” Główny Urząd Statystyczny, Urząd Statystyczny w Szczecinie, Warszawa-Szczecin,

2019, Rozdział IV Porty morskie.

3)

Ibidem.

4)

„Gospodarka morska w Polsce w latach 2017 i 2018” Główny Urząd Statystyczny, Urząd Statystyczny w Szczecinie, Warszawa-Szczecin,

2019, Rozdział II Podmioty, pracujący i wynagrodzenia w gospodarce morskiej.

5)

Ibidem.

6)

Ibidem.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Porty morskie stanowią istotny element sieci transportowej zarówno dla ładunków, jak

i pasażerów, szczególnie w ruchu międzynarodowym. Na polskim wybrzeżu znajduje się

ponad trzydzieści portów morskich oraz 50 przystani morskich. Wśród liczących się portów

położonych nad Morzem Bałtyckim, na terenie Polski zlokalizowane są 4 z nich: Gdynia,

Gdańsk, Szczecin i Świnoujście (są to porty o podstawowym znaczeniu dla gospodarki

narodowej).

W 2018 r. obroty ładunkowe w portach morskich wyniosły 91 798,2 tys. ton, tj. o 17,6%

więcej niż w 2017 r. oraz o 54,3% więcej w stosunku do 2010 r. Międzynarodowy obrót morski

stanowił 98,1% obrotów ładunkowych w portach morskich (w 2017 r. – 97,2%, a w 2010 r. –

98,5%)7).

W głównych portach: Gdańsk, Gdynia, Świnoujście i Szczecin w 2018 r. zrealizowano,

podobnie jak w latach poprzednich, ponad 90% obrotów ładunkowych w polskich portach

morskich. W 2018 r. udział obrotów dokonywanych w porcie Gdańsk w obrotach polskich

portów ogółem wyniósł 46,2% (w 2017 r. – 43,5%, a w 2010 r. – 44,4%). Ważną rolę odgrywa

również port w Gdyni; udział obrotów tego portu w 2018 r. wyniósł 22,8% (w 2017 r. – 23,5%,

a w 2010 r. – 20,7%). Obroty ładunkowe portu w Świnoujściu w 2018 r. wyniosły 18,3%

obrotów ogółem (w 2017 r. – 18,8%, a w 2010 r. – 18,0%), a udział portu Szczecin w obrotach

ogółem wyniósł 10,3% (w 2017 r. – 11,2%, a w 2010 r. – 13,4%)8).

W strukturze obrotów ładunkowych w 2018 r. największy udział miały ładunki masowe

suche – 33% (w tym węgiel i koks – 14,2%), ładunki masowe ciekłe – 25,9% (w tym ropa

naftowa i produkty z ropy naftowej – 21,9%) oraz ładunki w kontenerach dużych – 24,1%9).

Jednym z istotnych elementów sektora gospodarki morskiej jest również gospodarka rybna,

która ma podstawowe znaczenie jako źródło żywności dla obywateli Europy i Polski

i jest źródłem dochodów w europejskich strefach przybrzeżnych. Podniesienie efektywności

tego sektora jest jednym z elementów unijnej Wspólnej Polityki Rybołówstwa, która powinna

sprzyjać

bezpośredniemu i pośredniemu tworzeniu miejsc pracy oraz rozwojowi

gospodarczemu obszarów przybrzeżnych, a także przyczyniać się do poprawy bezpieczeństwa

i warunków pracy podmiotów prowadzących działalność połowową. Realizacja Programu

przyczyni się do zapewnienia prowadzenia zajęć dydaktyczno-naukowych oraz szkoleń

i doszkalania zawodowego na poziomie, który odpowiadałby obecnym i przyszłym

potrzebom rynku pracy na wszystkich stanowiskach zawodowych w rybołówstwie, oraz

udzielanie pomocy osobom wyszkolonym w osiągnięciu jak najwyższego poziomu

wytwórczości i zdolności generowania przychodów w tym sektorze.

7)

„Rocznik statystyczny gospodarki morskiej 2019” Główny Urząd Statystyczny, Warszawa-Szczecin, grudzień 2019, Dział IV Porty morskie.

8)

Ibidem.

9)

Ibidem.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

W ostatnich latach coraz częściej gospodarka morska jest związana również z inwestycjami

realizowanymi w obszarze off-shore, który obejmuje bardzo duży sektor wydobycia

i poszukiwania ropy i gazu, w szczególności na przybrzeżnych obszarach morskich. Na obszarze

południowej części Morza Bałtyckiego są eksploatowane obecnie trzy złoża ropy naftowej

i towarzyszącego jej gazu ziemnego, a mianowicie

1) w polskiej wyłącznej strefie ekonomicznej – złoże z platformą eksploatacyjną „Baltic

Beta” i złoże z platformą eksploatacyjną „Petrobaltic”;

2) w rosyjskiej wyłącznej strefie ekonomicznej, na terenie Obwodu Kaliningradzkiego;

3) w obszarze złoża ropy naftowej Krawcowskoje.

Niezmiernie ważnym elementem gospodarki morskiej, jak i energetycznej kraju jest „wind

energy” – energetyka wiatrowa. Obecnie jest ona mocno rozwijana w strefach szelfu i

obszarach przybrzeżnych („off-shore”). W dążeniu do pozyskania nowych źródeł energii, w

polskiej wyłącznej strefie ekonomicznej jest planowane zlokalizowanie farm wiatrowych. Na

stronie byłego Ministerstwa Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, któremu podlegały

sprawy gospodarki morskiej, znajdowało się 78 ogłoszeń o możliwości składania wniosków o

wydanie pozwolenia na wznoszenie lub wykorzystywanie sztucznych wysp, konstrukcji i

urządzeń w wyłącznej strefie ekonomicznej (ostatnie datowane na 20 maja 2020 r.)10). Do

końca stycznia 2019 r. wydano łącznie 13 pozwoleń lokalizacyjnych dla morskich farm

wiatrowych w polskich obszarach morskich11).

Na terenie województwa zachodniopomorskiego w Porcie Świnoujście został

zlokalizowany jedyny w Polsce terminal LNG (Liquefied Natural Gas). Budowie terminalu

towarzyszyły inne inwestycje, realizowane na podejściowych i wewnętrznych drogach

wodnych położonych na otwartym morzu, jak i basenach portowych, m.in. zewnętrzny

falochron osłonowy, podejściowe tory wodne, kotwicowiska, obrotnice, nabrzeża portowe,

budowa systemu zarządzania ruchem VTMS, gazociągi przesyłowe transportujące gaz po

regazyfikacji oraz podziemne magazyny gazu. Terminal w Świnoujściu ma umożliwić od 2015 r.

odbiór około 2,5 mld m3 gazu LNG rocznie.

W związku z tym, że Morze Bałtyckie jest morzem wewnętrznym Unii Europejskiej, jego

eksploatacja jest nierozerwalnie związana również z bezpieczeństwem narodowym. Zgodnie

ze „Strategią rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej 2022”12)

bezpieczeństwo narodowe jest wypadkową uwarunkowań zewnętrznych, niezależnych od

10)

https://gospodarkamorska.bip.gov.pl/gospodarka-morskaogloszenia-i obwieszczenia/pozwolenia-na-konstrukcje-w-obszarach-morskich2011-15.html

11)

https://www.wnp.pl/energetyka/zobacz-gdzie-stana-polskie-morskie-farmy-wiatrowe,339521.html

12)

Uchwała nr 67 Rady Ministrów z dnia 9 kwietnia 2013 r. w sprawie przyjęcia „Strategii rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego

Rzeczypospolitej Polskiej 2022” (M.P. poz. 377).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

kraju oraz uwarunkowań wewnętrznych, na które instytucje państwowe mają częściowy

wpływ. W nowoczesnej globalnej gospodarce oprócz trendów pozytywnych, stymulujących

rozwój gospodarczy i cywilizacyjny, coraz częściej występują zjawiska negatywne, takie jak

kryzys gospodarczy, zmiana centrum globalnego układu sił z rejonu euroatlantyckiego w rejon

Azji i Pacyfiku, presja na surowce energetyczne, ale również przestępczość zorganizowana

i terroryzm. Dodatkowymi elementami oddziałującymi na bezpieczeństwo narodowe są

globalne zmiany klimatyczne i rosnąca w ostatnich latach intensywność ich oddziaływań na

życie i zdrowie ludności – pożary, powodzie i inne klęski żywiołowe. Jednocześnie przez

zwiększony przepływ towarów i ludzi wzrasta ryzyko wystąpienia sytuacji kryzysowych, takich

jak: awarie przemysłowe, wypadki lotnicze, morskie i drogowe, czy epidemie chorób

zakaźnych.

Największe zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego w najbliższych latach to m.in13).

terroryzm międzynarodowy, oddziaływanie sił natury skutkujące powodziami,

spowodowanymi opadami, roztopami, zatorami lub sztormami, suszami, wielkoobszarowymi

pożarami, huraganowymi wiatrami, osuwiskami ziemi i spływami błotnymi, czy też epidemiami

chorób zakaźnych, oraz awarie techniczne – budowlane, przemysłowe, katastrofy lotnicze,

morskie oraz w ruchu drogowym lub kolejowym. W północnej Polsce dodatkowego znaczenia

nabierają również pojawiające się sytuacje kryzysowe na styku woda – ląd związane ze

zjawiskami hydrologicznymi na linii brzegowej basenu Morza Bałtyckiego, np. związane

z erozją brzegu morskiego, występującymi depresjami.

W przypadku wystąpienia w kraju zagrożenia bezpieczeństwa publicznego pojawia się

konieczność prowadzenia w sytuacji kryzysowej skutecznego zarządzania logistycznego,

technicznego i zasobami ludzkimi. System zarządzania kryzysowego w Polsce tworzą organy

administracji publicznej wspierane przez gremia ekspercko-doradcze na poziomie gminnym,

powiatowym, wojewódzkim i rządowym. Znaczącą rolę w fazie reagowania pełnią: Państwowa

Straż Pożarna, Policja, Straż Graniczna, służba zdrowia (przede wszystkim ratownictwo

medyczne) oraz ministrowie kierujący działami administracji rządowej. Dodatkowo, w

kontekście dostępu do morza, będą to również służby uprawnione do wykonywania

ratownictwa wodnego zgodnie z ustawą z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie osób

przebywających na obszarach wodnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 147), jak m.in. straż wodna, a w

szczególności Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa (Służba SAR).

Głównymi zadaniami zarządzania kryzysowego są: zapobieganie wystąpieniu sytuacji

kryzysowych, przygotowanie do przejmowania nad nimi kontroli, reagowanie w przypadku

wystąpienia sytuacji kryzysowych, usuwanie skutków sytuacji kryzysowej przez przywrócenie

infrastruktury do pierwotnego stanu. Zgodnie ze „Strategią rozwoju systemu bezpieczeństwa

narodowego Rzeczypospolitej Polskiej 2022”, w celu zapewnienia efektywności i spójności

tych działań, szczególnie istotne jest odpowiednie przygotowanie merytoryczne i praktyczne

13)

Ibidem.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

służb odpowiedzialnych za reagowanie. W kontekście tego celu oraz odpowiedzi uzyskanych

od respondentów badania ewaluacyjnego Programu (blisko 40% badanych14) uznało, że w

Polsce nie istnieje możliwość pokrycia zapotrzebowania na szkolenia zgłaszane przez

wszystkie służby, a zwłaszcza przez jednostki SAR czy WOPR) stwierdzić można, że w kraju

istnieje duża, niezaspokojona potrzeba w zakresie dostępu do szkoleń obejmujących

symulacje akcji ratowniczych w różnych warunkach pogodowych, ćwiczenia akcji

ratownictwa medycznego przy różnego rodzaju katastrofach, w tym komunikacyjnych na

lądzie i wodzie, realizowanych z wykorzystaniem sprzętu umożliwiającego rejestrowanie

wideofoniczne prowadzonych ćwiczeń w celu analizy popełnianych błędów.

W aspekcie eksploatacji Polskiej Wyłącznej Strefy Ekonomicznej, zwanej dalej „PWSE”,

głównymi czynnikami mogącymi spowodować sytuację kryzysową są transport morski,

rybołówstwo oraz eksploatacja dna morskiego. Jest to szczególnie ważne, ponieważ w

ostatnich latach na Bałtyku jest obserwowany stały wzrost przewozów ropy i innych

potencjalnie niebezpiecznych ładunków. W 2018 r. w grupie ładunkowej ropa naftowa i jej

produkty blisko dwie trzecie stanowiła ropa. Była ona transportowana głównie w relacji z

portami rosyjskimi i w 2018 r. jej udział w obrotach ropy w polskich portach wyniósł 49,9%

(wobec 44,2% w 2017 r. i 10,0% w 2010 r. 15). Dodatkowo rośnie również pojemność

zbiornikowców poruszających się po Morzu Bałtyckim – nawet do 250 000 ton. Prognozy

ruchu na Bałtyku wskazują, że do 2020 r. wartość przewozów wzrośnie do ponad 4600 mln

ton (dane HELCOM – Komisji Ochrony Środowiska Morskiego Bałtyku). Taka dynamika wzrostu

przewożonej masy ładunkowej, w szczególności ładunków niebezpiecznych w transporcie

morskim, będzie związana z wprowadzaniem na obszar tego morza większych,

skomplikowanych i wyspecjalizowanych statków przeznaczonych m.in. do przewozu ładunków

płynnych, gazów skroplonych i kontenerów. Duża dynamika i wzrost ruchu statków na Bałtyku

wiąże się również ze wzrostem liczby awarii technicznych i błędów człowieka, co skutkuje

większą liczbą wypadków morskich w tym rejonie.

Według analizy statystycznej wypadków statków na Morzu Bałtyckim przeprowadzonej na

podstawie danych Komisji Helsińskiej (HELCOM) w latach 2004–2013 doszło do 1328

wypadków z udziałem statków towarowych i pasażerskich. Najwięcej wypadków wydarzyło się

w roku 2013 i wartość ta wyniosła 150, natomiast najmniej wypadków miało miejsce w roku

2009, kiedy to ich liczba wynosiła 105. Na przestrzeni 10 lat udział procentowy wypadków

statków pasażerskich wynosił od 12% do 26% wszystkich wypadków. Największy udział

wypadków w ogólnej liczbie wypadków zanotowano dla statków masowców, których

procentowy udział wynosił od 28% do 61%. Spośród tych wypadków największy udział

stanowiły wejścia na mieliznę (36%), kolizje (29%), zderzenia z infrastrukturą (6%),

14)

Ewaluacja ex-ante projektu Programu wieloletniego „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w Szczecinie”,

Warszawa, maj 2014.

15)

„Gospodarka morska w Polsce w latach 2017 i 2018” Główny Urząd Statystyczny, Urząd Statystyczny w Szczecinie, WarszawaSzczecin,2019, Rozdział IV Porty morskie.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

zanieczyszczenie (4%) i inne (łącznie 25%). Często dochodziło do pożaru lub eksplozji,

uszkodzenia statku i jego wyposażenia lub zanieczyszczenia. Najczęstszymi przyczynami tych

wypadków były błąd ludzki (28%) oraz przyczyny techniczne (19%). W 2013 r. do największej

liczby wypadków doszło na otwartym morzu. Ich procentowy udział wynosił 34%. Wypadki w

porcie stanowiły 26% wszystkich wypadków, natomiast wypadki podczas podejścia do portu

stanowiły 19%16).

Wyżej wymienione dane źródłowe ilustrują wagę problemu i wskazują na konieczność

włączenia w programy kształcenia ćwiczeń praktycznych dla studentów realizowanych na

najnowocześniejszym sprzęcie odpowiadającym określonym wymogom techniki oraz

adekwatnym do potencjalnych zagrożeń mogących wystąpić w transporcie morskim,

rybołówstwie oraz eksploatacji obszarów przybrzeżnych (off-shore). Dostępne metody

i środki techniczne wykorzystywane podczas ćwiczeń praktycznych dla studentów muszą

umożliwić nabycie praktycznych umiejętności, w szczególności w zakresie ratowania życia

i mienia oraz minimalizacji skutków awarii i katastrof w zakresie ekologicznym.

W szczególności wyżej wymienione aspekty muszą być uwzględnione podczas nowych wyzwań,

przed jakimi staje Polska, czyli zabezpieczeń transportu i regazyfikacji gazu skroplonego, jak

i wprowadzania coraz większych statków do portów morskich. Identyczne problemy występują

podczas kształcenia ustawicznego realizowanego jako Misja i Obowiązek Uczelni. W treści

programów szkoleń muszą zostać uwzględnione ćwiczenia praktyczne analogicznie jak dla

studentów umożliwiające potwierdzanie kwalifikacji osób pracujących na morzu oraz

poprawiających bezpieczeństwo ruchu morskiego.

Z wypadkami na morzu bezpośrednio jest związane ratownictwo morskie, którym w Polsce

zajmują się Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa (Służba SAR) i Marynarka Wojenna.

W kontekście programu wieloletniego szczególnie istotna jest ta pierwsza, będąca służbą

publiczną realizującą zadania na rzecz bezpieczeństwa publicznego w sferze morskiej. Służba

SAR jest odpowiedzialna w szczególności za ochronę PWSE i zmniejszanie skutków katastrof

i wypadków. Kadra tej służby wywodzi się w większości z absolwentów Akademii Morskich.

Służba SAR dysponuje statkami ratowniczymi typu SAR 1500, R17 oraz R27, samochodami

terenowymi wyposażonymi w przyczepy ciągnące łodzie ratownicze typu RIB Ł4800 oraz

statkami wielozadaniowymi – M/S „Kapitan Poinc” oraz M/S „Czesław 2” do zwalczania

zagrożeń i zanieczyszczeń na morzu. Stacje SAR są rozmieszczone na całym wybrzeżu Polski.

W Gdyni mieści się Morskie Ratownicze Centrum Koordynacyjne, a w Świnoujściu –

Pomocnicze Centrum Koordynacyjne. W latach 2015–2018 Służba SAR podjęła 1063 akcje

ratownicze, z czego aż 277 dotyczyło statków polskich oraz 143 statków obcych17).

Skutki katastrof na Bałtyku, którym towarzyszą rozlewy olejowe, są szczególnie

niebezpieczne dla środowiska ze względu na fakt, że Bałtyk jest morzem o znikomej wymianie

16)

Dane State of the Baltic Sea report”- HELCOM.

17)

Dane Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa w Gdyni.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

wód. Wśród zagrożeń, jakie niosą ze sobą wypadki morskie, wymienić należy: zanieczyszczenie

powietrza, nielegalne i przypadkowe zrzuty olejów i wód zaolejonych, niebezpieczne

substancje i ścieki chemiczne oraz wprowadzanie do ekosystemu morza obcych organizmów

przewożonych w wodach balastowych. Usuwanie skutków katastrof morskich obejmuje

zarówno likwidacje zanieczyszczeń, jak również zabezpieczenie ładunku statku i wraku.

Koszty tych operacji sięgają miliardów dolarów i angażują znaczne zasoby techniczne oraz

ludzkie. Dlatego organizacje międzynarodowe, a przede wszystkim IMO (Międzynarodowa

Organizacja Morska) i HELCOM stawiają bezpieczeństwo na morzu w centrum swojego

zainteresowania, a jako jedną z dróg osiągnięcia tego celu wskazują stałe szkolenie kadr

morskich w oparciu o najnowocześniejsze metody dydaktyczne będące wynikiem

prowadzonych badań naukowych, urządzenia i techniki ratowniczo-ratunkowe podnoszące

bezpieczeństwo żeglugi oraz ratujące życie na morzu.

Na potrzeby gospodarki morskiej oraz zawodów związanych z pracą na styku wody i lądu

prowadzona w Polsce edukacja na poziomie ponadpodstawowym i wyższym. Szkoły

prowadzące kształcenie zawodowe w zawodach związanych z gospodarką morską są

zlokalizowane w województwach pomorskim i zachodniopomorskim

1) Zespół Szkół Morskich w Gdańsku kształcący m.in. w zawodach: technik logistyk,

technik mechanik okrętowy, technik nawigator morski, technik organizacji turystyki

oraz technik spedytor;

2) Policealna Szkoła Morska przy Akademii Morskiej w Szczecinie (2-letnia szkoła

niepubliczna) kształcąca w zakresie: technik nawigator morski, technik mechanik

okrętowy;

3) Zespół Szkół Morskich w Darłowie kształcący w zakresie: technik nawigator morski,

technik mechanik okrętowy, technik rybołówstwa morskiego;

4) Zespół Szkół Morskich w Kołobrzegu kształcący w zakresie: technik nawigator

morski, technik mechanik okrętowy, technik spedytor i technik logistyk;

5) Zespół Szkół Morskich w Świnoujściu kształcący w zakresie: technik nawigator

morski, technik mechanik okrętowy, technik budowy jednostek pływających, technik

logistyk i technik informatyk;

6) Technikum Morskie w Szczecinie w ramach Zespołu Szkół Technicznych i Morskich

w Szczecinie, kształcące kadry dla potrzeb gospodarki morskiej i branż pokrewnych,

głównie dla floty handlowej, portów morskich, stoczni remontowych, spółek

okrętowych i innych zakładów mechanicznych;

7) Zespół Szkół Żeglugi Śródlądowej w Nakle nad Notecią;

8) Technikum Żeglugi Śródlądowej w Kędzierzynie-Koźlu;

9) Technikum Żeglugi Śródlądowej we Wrocławiu.

W obu województwach istnieją również uczelnie morskie, tj.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

1. Uniwersytet Morski w Gdyni kształcący na kierunkach: nawigacja, transport,

elektrotechnika, elektronika i telekomunikacja, mechanika i budowa maszyn, inżynieria

bezpieczeństwa, zarządzanie i towaroznawstwo. Według danych GUS w roku

akademickim 2018/201918) liczba studentów ogółem wyniosła 4359 osób, z czego 3195

na studiach stacjonarnych i 1164 na studiach niestacjonarnych. Najwięcej studentów

wybiera kierunek – Mechanika i budowa maszyn. Na drugim miejscu pod względem

liczby studentów znajduje się kierunek – Nawigacja. Na trzecim miejscu jest kierunek

„niepływający” – Innowacyjna Gospodarka. Przy uczelni działają

1) Centre for Maritime Engineering Education (CMEE) powołane w celu wspierania

rozwoju edukacji;

2) Studium Doskonalenia Kadr mające na celu organizację szkoleń zawodowych załóg

statków morskich zgodnie z wymogami Międzynarodowej konwencji o wymaganiach

w zakresie wyszkolenia marynarzy, wydawania im świadectw oraz pełnienia wacht

(STCW 78 z poprawkami);

3) Studium GMDSS prowadzące szkolenia w zakresie wymaganym na świadectwa

operatorów urządzeń radiowych zgodnie z przepisami międzynarodowymi

i krajowymi w tym zakresie.

2. Akademia Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte (MW) w Gdyni kształcąca

na studiach wojskowych i cywilnych na kierunkach: automatyka i robotyka,

bezpieczeństwo narodowe, bezpieczeństwo wewnętrzne, historia, informatyka,

mechanika i budowa maszyn, mechatronika, nawigacja, oceanotechnika, pedagogika,

stosunki międzynarodowe. W szkole działa również

1) Centrum Doskonalenia Kursowego prowadzące szkolenia w zakresie doskonalenia

zawodowego żołnierzy zawodowych;

2) Ośrodek Szkoleniowy organizujący szkolenia w ramach doskonalenia zawodowego

kadr pełniących służbę na jednostkach pływających MW.

3. Akademia Morska w Szczecinie kształci studentów na kierunkach: nawigacja,

transport, geodezja i kartografia, informatyka, zarządzanie i inżynieria produkcji,

mechanika i budowa maszyn, mechatronika i logistyka. Według danych GUS w roku

akademickim 2018/2019 19) liczba studentów ogółem (Akademii Morskiej w Szczecinie)

wyniosła 3028 osób. Na studiach stacjonarnych studiowały 2223 osoby, a na studiach

niestacjonarnych – 705 osób. Istotnym elementem wyróżniającym Akademię Morską

w Szczecinie na tle kraju jest znaczący odsetek studentów wybierających kierunki

pływające: aż 997 studentów wybrało kierunek – Nawigacja, natomiast Mechanikę i

budowę – 575 studentów. AM w Szczecinie zajmuje czołowe miejsca w zestawieniach

wśród państwowych szkół technicznych. Na szczególną uwagę zasługuje tu Wydział

Nawigacyjny, są też dostępne specjalności unikalne na świecie (Ratownictwo, Pomiary

18)

Rocznik Statystyczny Gospodarki Morskiej, GUS 2019.

19)

Ibidem.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Hydrograficzne i Oznakowanie Nawigacyjne, Eksploatacja Jednostek Pływających Offshore, Górnictwo Morskie i Inżynieria Bezpieczeństwa Transportu Morskiego)

i w większości jedyne w Polsce. Jednocześnie dla potrzeb kształcenia, w tym

kształcenia ustawicznego, uczelnia prowadzi m.in.

1) Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego – powołany rozporządzeniem Ministra

Handlu Zagranicznego i Gospodarki Morskiej w 1984 r. Jest jednym z największych

polskich ośrodków, w którym są prowadzone szkolenia z: bezpieczeństwa, ratowania

życia, ochrony zdrowia i środowiska morskiego. Ośrodek ten opiera się na

nowoczesnym systemie nauczania, niezbędnym do spełnienia wymagań Konwencji

STCW 78 z poprawkami;

2) Studium Doskonalenia Kadr Oficerskich (SDKO) – ośrodek edukacyjny mający na celu

kształcenie ludzi morza. Studium działa w zakresie organizowania zajęć dydaktycznych

podstawowych i uzupełniających wiedzę teoretyczną oraz podnoszących praktyczne

umiejętności marynarzy i pracowników żeglugi śródlądowej. Organizowane przez SDKO

kursy spełniają wymogi konwencji STCW 78 z poprawkami;

3) Maritime English Center (MEC) – działa w zakresie organizowania kursów

uzupełniających, podnoszących praktyczne umiejętności marynarzy w posługiwaniu się

językiem angielskim jako językiem zawodowym. Organizowane przez MEC kursy są

zgodne z wymogami znowelizowanej konwencji STCW 78 z poprawkami;

4) Europejskie Centrum Szkoleniowe LNG – szkolące kadry pływające i lądowe do obsługi

statków przewożących ładunki ciekłe, ropopochodne i gazy, w tym gazy skroplone oraz

inne substancje chemiczne, zaliczane jako ładunki niebezpieczne zgodnie z Kodem

IMDG. Centrum jest wyposażone m.in. w aparaturę dydaktyczną, która może być

wykorzystywana na potrzeby szkoleń pracowników terminalu LNG w Świnoujściu;

5) Ośrodek Szkoleniowy Rybołówstwa Bałtyckiego w Kołobrzegu – prowadzący

kształcenie ustawiczne z wykorzystaniem nowoczesnych metod i narzędzi

szkoleniowych, pozwalających na poprawę kwalifikacji zawodowych osób związanych z

sektorem rybołówstwa.

Wszystkie wyżej wymienione podmioty realizują najwyższy poziom szkolenia i edukacji

w oparciu o symulatory i wirtualną rzeczywistość. Na ich wyposażeniu brak jednak środków

technicznych i obiektów rzeczywistych, które mogłyby być wykorzystane do ćwiczeń

praktycznych, szczególnie z wodą, ogniem, w trudnych warunkach atmosferycznych, czy też

na wodzie.

Dodatkowo szkolnictwo wyższe ukierunkowane na gospodarkę morską, w zakresie

zawodów dających kompetencje projektowe i ekonomiczne, jest prowadzone w obu

województwach również przez

1) Uniwersytet Gdański;

2) Politechnikę Gdańską;

3) Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie;

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

4) Uniwersytet Szczeciński;

5) Politechnikę Koszalińską;

6) Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie;

7) Gdański Uniwersytet Medyczny.

W obecnym systemie kształcenia nauczanie skierowane do użytkowników dróg wodnych,

jak i osób odpowiedzialnych za organizację transportu wodnego i eksploatację portów opiera

się na wymaganiach Konwencji STCW oraz rozporządzeniu Ministra Gospodarki Morskiej

i Żeglugi Śródlądowej z dnia 23 kwietnia 2018 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków

załóg statków morskich (Dz. U. poz. 802, z późn. zm.). Mimo obowiązku prowadzenia

kształcenia ustawicznego nałożonego na uczelnie morskie przez przedmiotowe

rozporządzenie, uczelnie posiadają zaplecze dydaktyczno-szkoleniowe umożliwiające im

kształcenie studentów na poziomie operacyjnym w oparciu o minimalną posiadaną aparaturę,

która najczęściej nie odpowiada dzisiejszym wyzwaniom gospodarki. Aby nadążyć za dynamiką

postępu w sferze edukacji, należy odejść od przestarzałych form kształcenia i uczyć

z wykorzystaniem najnowszej technologii dającej możliwości symulacyjne, w tym 3D. Rozwój

techniki na świecie powoduje, że urządzenia informatyczne, komunikacyjne, wyposażenie

jednostek pływających, jak i urządzenia je symulujące, mimo sprawności technicznej, zużywają

się moralnie w bardzo krótkim czasie. Dlatego też uczelnie winny stale rozwijać

i unowocześniać swoją bazę szkoleniową tak, aby kształcić adekwatnie do rzeczywistego

środowiska pracy, a nie tylko minimalnych wymogów prawnych. Absolwenci uczelni, kończąc

studia, uzyskują stopień nawigatora na poziomie operacyjnym, a chcąc podnosić swoje

kwalifikacje i zdobywać kolejne stopnie oficerskie, muszą korzystać ze szkoleń w ramach

kształcenia ustawicznego, które umożliwią im zdobywanie stopni oficerskich na poziomie

zarządzania. Niewystarczająca oferta szkoleń ustawicznych wskazywana była również przez

respondentów w przywołanym wcześniej badaniu ewaluacyjnym – aż 41,39% badanych20)

uznało obecne warunki szkoleniowe w zakresie podnoszenia kwalifikacji osób pracujących na

akwenach wodnych za niewystarczające. Szkolenia specjalistyczne będące uzupełnieniem

szkolenia podstawowego na poziomie operacyjnym i zarządzania, szczególnie w zakresie

ratowania życia i mienia oraz bezpiecznej zgodnej z poszanowaniem natury, eksploatacji

urządzeń i obiektów w górnictwie morskim i przemyśle off-shore są realizowane jedynie

w specjalistycznych ośrodkach zlokalizowanych poza granicami Polski (Southampton, Cork,

Trondheim), dysponujących odpowiednim wyposażeniem i akredytacjami niezbędnymi

do certyfikacji. Generuje to dla uczestników znaczące koszty, a dla kraju – stratę w postaci

braku możliwości wykorzystania potencjału naukowego i dydaktycznego do realizacji

kształcenia niezbędnego do pracy w gospodarce morskiej w skali krajowej

i międzynarodowej.

20)

Ewaluacja ex-ante Programu wieloletniego „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w Szczecinie”, Warszawa,

maj 2014.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Obecny system kształcenia zgodnie z Konwencją STCW 78 z poprawkami i dyrektywą

Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/106/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie

minimalnego poziomu wyszkolenia marynarzy (Dz. Urz. UE L 323 z 03.12.2008, str. 33, z późn.

zm.), zwanej dalej „dyrektywą 2008/106/WE”, implementującą Konwencję STCW do prawa

wspólnotowego, w tym również polskiego, nie obejmuje załóg statków rybackich. W art. 2

dyrektywy 2008/106/WE w sposób jednoznaczny wyłącza się załogi statków rybackich

z rygorów dyrektywy 2008/106/WE, tym samym istnieje konieczność uruchomienia szkoleń

dla załóg statków rybackich zgodnych z Konwencją STCW–F, w szczególności w zakresie

umiejętności ratowania życia i mienia na morzu.

Oprócz szkolnictwa publicznego w Polsce działa szereg małych ośrodków szkoleniowych,

uznanych przez ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej, prowadzących

podstawowe szkolenia z zakresu bezpieczeństwa morskiego jedynie dla marynarzy. Istnieją

również ośrodki szkoleniowe dla służb mundurowych – Policji, straży pożarnej, umożliwiające

zdobywanie kwalifikacji w zakresie wypadków na lądzie, które jednak w niewielkim zakresie

przygotowują do realizacji zadań ratowniczych, również na wodzie, w złych warunkach

atmosferycznych, czy też przy ograniczonej widoczności. Aż 44,16% badanych metodą PAPI21)

wskazało, że raczej nie widzi na terenie kraju możliwości odbycia praktycznego przeszkolenia

w zakresie reagowania na sytuacje kryzysowe w obszarach wodnych.

Jest odczuwalny brak dużego, kompleksowo wyposażonego ośrodka szkolenia

specjalistycznego

koordynującego

pracę

wszystkich

służb

odpowiadających

za bezpieczeństwo morskie i wodne w Polsce oraz w Regionie Południowego Bałtyku, który

swoimi możliwościami wpisze się w działania integracyjne w ramach europejskiego wyższego

szkolnictwa morskiego. Ponad połowa respondentów (58,02%) 22) uznała, że obecna baza

szkoleniowa nie jest nowoczesna i nie odpowiada standardom europejskim lub światowym.

Powstanie ośrodka pozwoli na uzyskiwanie kwalifikacji zgodnych z dyrektywami, konwencjami

i porozumieniami międzynarodowymi, w szczególności z konwencjami STCW 78 z poprawkami

i STCW-F, dyrektywą 2008/106/WE, Międzynarodową konwencją o bezpieczeństwie życia na

morzu (SOLAS) i Międzynarodową konwencją o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez

statki (MARPOL).

Ewaluacja ex-ante Programu wieloletniego „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego

Ratownictwa Morskiego w Szczecinie”23) wykazała, że dla

1) osiągnięcia europejskich standardów jakości kształcenia praktycznego w polskiej

edukacji morskiej na poziomie szkolnictwa wyższego,

21)

22)

23)

Ibidem.

Ibidem.

Ibidem.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

2) zwiększenia innowacyjności badań i kształcenia w procesie morskiej edukacji

publicznej na wszystkich poziomach kompetencji przez zastosowanie

najnowocześniejszych metod i pomocy dydaktycznych,

3) poprawy ogólnego poziomu bezpieczeństwa narodowego przez lepsze wyszkolenie

studentów i osób związanych z realizacją zadań w zakresie zarzadzania kryzysowego,

w szczególności w obszarze gospodarki morskiej

– niezbędne jest stworzenie kompleksowo wyposażonej, nowoczesnej bazy szkoleniowej,

wykorzystującej innowacyjne rozwiązania i realizującej Program w oparciu o europejskie

standardy jakości kształcenia praktycznego.

Podnoszenie kwalifikacji na takim poziomie przez marynarzy oraz służby w kraju pozwoli

podnieść poziom bezpieczeństwa narodowego i usprawnić proces zarządzania na rzecz

realizacji zadań z zakresu zarządzania kryzysowego, zwłaszcza w gospodarce morskiej i na

akwenach wodnych.

Wyniki badań dowodzą, że realizacja Programu w planowanym zakresie umożliwi

studentom, pracownikom naukowo-badawczym i dydaktycznym oraz osobom związanym

z zarządzaniem kryzysowym i bezpieczeństwem publicznym dostęp do procesu kształcenia

zapewniającego uzyskanie unikalnych specjalności zawodowych obecnie niewystępujących

w Polsce. Wybudowana baza dydaktyczna pozwoli na wykorzystanie w procesie kształcenia

nowoczesnych programów i metod szkoleniowych będących m.in. efektem prowadzonych

prac naukowych.

Wyniki przeprowadzonej ewaluacji ex-ante wskazują, że Program będzie skuteczny

i jednocześnie efektywny, nie istnieje więc w tym zakresie potrzeba tworzenia rekomendacji.

Program nie został stworzony w oderwaniu od innych dokumentów, stąd badanie wykazało

jego komplementarność ze strategicznymi dokumentami oraz programami rozwoju o zasięgu

ogólnopolskim, regionalnym, branżowym oraz europejskim.

3. DIAGNOZA PRZESTRZENNA

W świetle obowiązujących przepisów o ochronie środowiska oraz w sprawie rodzajów

przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko inwestycja Budowy Polskiego

Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w swoim zakresie rzeczowym zalicza się

do inwestycji mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie

raportu jest fakultatywne.

W celu określenia wpływu przedsięwzięcia na środowisko powstało opracowanie „Raport

o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia pn: Budowa Polskiego Ośrodka

Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w Szczecinie”. Opracowanie zawiera wnikliwą analizę

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

wpływu inwestycji na zasoby przyrodnicze w najbliższym otoczeniu inwestycji. Identyfikując

i analizując zagrożenia mogące zaistnieć podczas budowy i użytkowania Polskiego Ośrodka

Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego, raport stwierdza, że nie stanowią one zagrożeń dla

środowiska przyrodniczego, zarówno dla zasobów fauny, jak i flory.

Polski Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego będzie terenem o funkcji

edukacyjnej, nie będzie pełnił zaś funkcji produkcyjnej. W związku z tym jego eksploatacja nie

będzie uciążliwa dla środowiska przyrodniczego. Rozlokowane wzdłuż brzegu Odry tereny

stoczniowe, portowe oraz produkcyjne należą do przedsięwzięć o znacznie większym

antropogenicznym oddziaływaniu na faunę i florę niż planowane przedsięwzięcie.

Ze względu na położenie planowanej inwestycji w stosunku do najbliższego obszaru

specjalnej ochrony w ramach Natura 2000 raport stwierdza brak negatywnego wpływu

przedsięwzięcia na siedliska oraz gatunki roślin i zwierząt, dla których ochrony został

powołany obszar specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 „Dolina Odry”. Faza budowy oraz

faza eksploatacji planowanego przedsięwzięcia nie będzie oddziaływać antropogenicznie na

obszar Natura 2000.

4. CEL GŁÓWNY PROGRAMU I CELE SZCZEGÓŁOWE

4.1. Uzasadnienie celowości Programu

Akademia Morska w Szczecinie, jako jedna z dwóch uczelni morskich w Polsce, podjęła się

realizacji zadania, jakim jest utworzenie nowoczesnego ośrodka szkoleniowego spełniającego

wymogi efektywnego kształcenia praktycznego studentów w celu zdobycia i pogłębienia

wiedzy niezbędnej w pracy zawodowej.

Celem projektu jest stworzenie warunków do wykształcenia wysoko

wykwalifikowanych kadr na potrzeby gospodarki morskiej, żeglugi krajowej i

międzynarodowej, żeglugi śródlądowej, transportu, ratownictwa, geodezji morskiej i

lądowej. Osiągnięcie tego celu będzie możliwe przez utworzenie w ramach struktur Uczelni

międzywydziałowego ośrodka pn.: Polski Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego w

Szczecinie (POSRM).

POSRM powstanie na bazie posiadanego przez Akademię ośrodka szkoleniowego oraz hali

będącej częścią kompleksu dydaktycznego przy ulicy Willowej, objętego wieloletnim planem

„Modernizacja zespołu obiektów dydaktycznych przy ul. Willowej 2–4 w Szczecinie na

potrzeby Akademii Morskiej w Szczecinie., w którym obecnie prowadzi szkolenie praktyczne

studentów. Jednakże rozwój techniczno-technologiczny obserwowany w okresie ostatnich lat

wymusza konieczność wdrażania nowych metod szkolenia, wykorzystania dostępnych

inteligentnych, zaawansowanych systemów symulacyjnych, użycia nowoczesnego sprzętu i

udoskonalonych urządzeń umożliwiających wszechstronne rozwiązania w zakresie

prowadzenia ćwiczeń praktycznych. Działający w Akademii ośrodek szkoleniowy spełnia

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

minimalne wymagania konwencyjne, jednakże współczesny student, funkcjonujący w

cyfrowym świecie, oczekuje kształcenia przy użyciu nowoczesnej, nieodbiegającej od

standardów międzynarodowych bazy dydaktycznej, dającej pewność efektywnego i

nowoczesnego szkolenia, a przez to uzyskania maksymalnie wysokich kompetencji

zawodowych. Obecnie ośrodek OSRM jest wyposażony w sprzęt z lat 70. i 80. XX wieku.

Dlatego też budowa POSRM umożliwi kształcenie studentów w obszarze szkoleń praktycznych

w oparciu o wyposażenie aktualnie występujące na statkach i w gospodarce morskiej.

Beneficjentem końcowym Programu będą osoby w wieku 19–24 lat, rozpoczynające lub

kontynuujące naukę na poziomie szkolnictwa wyższego, pochodzące głównie z województw

zachodniopomorskiego, pomorskiego, kujawsko-pomorskiego, oraz beneficjenci pochodzący z

zagranicy uprawnieni do studiowania w ramach porozumień UE i Karty Polaka. Wysoki poziom

kształcenia w Akademii Morskiej w Szczecinie stanie się okazją do pozyskania większej liczby

studentów pochodzących z innych krajów. Będzie to miało wymierny wpływ na rozwój

współpracy międzynarodowej w zakresie wymiany doświadczeń dydaktycznych i naukowych.

Biorąc pod uwagę fakt, że w rozwoju ekonomicznym i społecznym krajów kluczowe

znaczenie ma kapitał ludzki, a kapitał ludzki to wiedza, umiejętności, zdolności oraz inne

właściwe jednostce atrybuty ułatwiające tworzenie osobistego, społecznego oraz

ekonomicznego dobrostanu, podstawowym założeniem leżącym u podstaw przygotowanego

projektu jest dostarczenie jednostki szkoleniowej umożliwiającej nie tylko podtrzymanie

obecnego stanu kształcenia ustawicznego, ale również ośrodka przygotowanego na dynamikę

zmian w zakresie edukacji społeczeństwa, dążącego do poprawy jakości kapitału ludzkiego,

rozumianego jako wykształcone społeczeństwo, dopasowane do potrzeb rynku pracy.

POSRM to pierwsza kompleksowa inwestycja na terenie kraju, umożliwiająca Polsce

realizację międzynarodowych i wspólnotowych wymagań w zakresie edukacji morskiej oraz

nauczania ustawicznego, przygotowującego do pracy w sektorze gospodarki morskiej, offshore ze szczególnym uwzględnieniem energetyki morskiej, w tym farm wiatrowych, w

obszarze ochrony środowiska, bezpieczeństwa, ratownictwa, zarządzania kryzysowego.

Ośrodek utworzony przez Akademię Morską w Szczecinie będzie przeznaczony do

kształcenia praktycznego studentów uczelni na wszystkich poziomach kształcenia. Począwszy

od kandydatów na studia, przez studentów studiów I stopnia, studiów II stopnia, jak również

uczestników studiów doktoranckich, wszyscy będą uzyskiwać w ośrodku kompetencje zgodnie

z Polską Ramą Kwalifikacji oraz z wytycznymi wynikającymi z Konwencji STCW

i STCW-F, jak również odpowiadające wymogom i regulacjom Europejskiej Agencji

Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA). Powstająca baza dydaktyczna będzie również podstawą

do realizacji programów nauczania dla studentów studiów niestacjonarnych oraz słuchaczy

studiów podyplomowych.

Na podstawie danych GUS dotyczących urodzeń dla woj. zachodniopomorskiego określona

została liczba osób w wieku 19 lat. Do określenia potencjalnej liczby osób podejmujących

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

studia na pierwszym roku studiów przyjęto współczynnik skolaryzacji 50%. Na podstawie

danych dotyczących miejsca zamieszkania studentów można przyjąć, że kandydaci

województw

ościennych

stanowią

około

50%

kandydatów

województwa

zachodniopomorskiego. W oparciu o strukturę studentów oraz rozpiętość uczelni wyższych w

Szczecinie należy przyjąć, że około 25% z nich będzie zainteresowanych studiami

stacjonarnymi na Akademii Morskiej w Szczecinie.

W opracowaniu wniosku uwzględniono publiczne uczelnie, których działalność wskazuje

na morski profil kształcenia lub w których można zdobyć zawód związany z gospodarką

morską, tj. Akademię Morską w Szczecinie, Uniwersytet Morski w Gdyni oraz wybrane

wydziały i kierunki Politechniki Gdańskiej, Uniwersytetu Gdańskiego, Uniwersytetu

Szczecińskiego i Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie. Liczba

studentów na przestrzeni ostatnich czterech lat kształtowała się następująco

1.

Studenci uczelni morskich według kierunków (ogółem)

2015/16 – 9436

2016/17 – 8911

2017/18 – 8157

2018/19 – 7387

2.

Studenci kierunków morskich wybranych uczelni (ogółem)

2015/16 – 3112

2016/17 – 2746

2017/18 – 2043

2018/19 – 1773

Założono także możliwość nawiązania wzajemnej współpracy ze szkołami

ponadpodstawowymi kształcącymi w zawodach związanych z gospodarką morską w ramach

utworzenia współpracy patronackiej i stworzenia ram programowych dla wypełniana zadań

w zakresie kształcenia prowadzącego do wypełniania warunków prawnych określonych

w ramach międzynarodowych konwencji. Proces dydaktyczno-szkoleniowy przeprowadzany w

specjalistycznym ośrodku ratownictwa morskiego byłby dedykowany zarówno do uczniów

techników jak i szkół policealnych kształcących w zawodach: technik mechanik okrętowy,

technik nawigator morski, technik żeglugi śródlądowej, technik rybołówstwa morskiego, dla

których w wymogach konwencyjnych są obowiązkowe szkolenia związane z bezpieczeństwem

i ratownictwem morskim.

Szkoły ponadpodstawowe uwzględnione w opracowaniu to technika i szkoły policealne

prowadzące kształcenie w zawodach związanych z gospodarką morską, w tym

1) Technikum Żeglugi Śródlądowej we Wrocławiu;

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

2) Zespół Szkół Żeglugi Śródlądowej w Nakle nad Notecią, w szczególności Technikum

Żeglugi śródlądowej;

3) Zespół Szkół Morskich im. Polskich Rybaków i Marynarzy w Kołobrzegu,

w szczególności Technikum Morskie w Kołobrzegu;

4) Zespół Szkół Morskich w Darłowie, w szczególności Technikum Morskie w Darłowie;

5) Zespół Szkół Morskich w Świnoujściu, w tym Technikum Morskie w Świnoujściu oraz

Branżowa Szkoła I stopnia w Świnoujściu;

6) Zachodniopomorskie Centrum Edukacji Morskiej i Politechnicznej, w szczególności

Technikum Morskie i Politechniczne;

7) Policealne Szkoły Morskie.

Liczba uczniów kształcących się w przedmiotowych szkołach, w ostatnich czterech latach,

kształtowała się następująco

1.

Uczniowie techników według zawodów

1.1. Technik budowy jednostek pływających

2017/18 – 39

2018/19 – 92

1.2. Technik budownictwa okrętowego

2015/16 – 214

2016/17 – 232

2017/18 – 187

2018/19 – 119

1.3. Technik nawigator morski

2015/16 – 625

2016/17–- 604

2017/18 – 592

2018/19 – 579

1.4. Technik mechanik okrętowy

2015/16 – 570

2016/17 – 563

2017/18 – 557

2018/19 – 496

1.5. Technik eksploatacji portów i terminali

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

2015/16 – 241

2016/17 – 346

2017/18 – 435

2018/19 – 463

2.

Uczniowie szkół policealnych według zawodów

2.1. Technik nawigator morski

2015/16 – 45

2016/17 – 39

2017/18 – 26

2018/19 – 35

2.2. Technik mechanik okrętowy

2015/16 – 44

2016/17 – 20

2017/18 – 10

2018/19 – 10

2.3. Technik eksploatacji portów i terminali

2015/16 – 721

2016/17 – 629

2017/18 – 515

2018/19 – 485

Ogółem w roku akademickim 2018/2019 studiowało 9160 studentów oraz uczyło się

2279 uczniów w szkołach ponadpodstawowych kształcących w zawodach związanych z

gospodarką morską.

Przyjmując, że w jednym roku obliczeniowym, szkoleniami podstawowymi zostaną objęci

wszyscy studenci pierwszego roku nauki i uczniowie klas pierwszych szkół

ponadpodstawowych kształcący się w zawodach związanych z branżą morską, w tym

słuchacze szkół policealnych, a szkoleniami specjalistycznymi i wyższymi, którymi będą mogli

być studenci III roku nauki i uczniowie klas III szkół ponadpodstawowych kształcący się w

zawodach związanych z branżą morską, liczba kursantów wyniesie odpowiednio 1734

studentów pierwszego roku i 869 uczniów klas pierwszych, w tym 381 słuchaczy szkół

policealnych (razem 2593 osób) oraz 2590 (łącznie) studentów trzeciego roku nauki i uczniów

klas trzecich i słuchaczy szkół policealnych.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Zakładając, że w Akademii Morskiej w Szczecinie powstały nowe kierunki: Żegluga

Śródlądowa oraz Inżynieria przemysłowa i morskie elektrownie wiatrowe, należy zwiększyć

liczbę przyszłych kursantów o ok. 90 osób.

Dodatkowo, wraz z przyszłą infrastrukturą, otwierają się nowe możliwości realizacji

szkoleń zawodowych dla istniejącej już w uczelni Hydrografii oraz przeprowadzania nowych

szkoleń absolwentów szkół kształcących w zawodach związanych z gospodarką morską w

zawodach monter kadłubów okrętowych – 80 uczniów, monter kadłubów jednostek

pływających – 113 osób. Obecnie Akademia współpracuje z Pomorskim Uniwersytetem

Medycznym w zakresie szkoleń ratowniczych, gdzie na pierwszym roku studiów naukę podjęły

1063 osoby.

Budowa ośrodka szkoleniowego tak wysokiej klasy pozwoli również na rozwinięcie działań

integracyjnych w ramach europejskiego wyższego szkolnictwa morskiego. W połączeniu

z realizowanym w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa

Zachodniopomorskiego perspektywa 2014–2020 oś priorytetowa 1 Gospodarka Innowacje

i Nowoczesne Technologie dział 1.3 „Rozwój publicznej infrastruktury badawczej oraz dotacji

z budżetu państwa „Centrum Eksploatacji Obiektów Pływających”, POSRM będzie stanowił

główną jednostkę szkoleniową dla kierunków priorytetowych w kształceniu, takich jak

transport, informatyka, mechatronika czy geodezja i kartografia, eksploatacja autonomicznych

jednostek pływających.

Powstała infrastruktura będzie wykorzystywana również w celach naukowo-badawczych.

Obecnie znacząca większość badań naukowych w województwie zachodniopomorskim, w

obszarze gospodarki morskiej, jest prowadzona w państwowych uczelniach. Dwa znaczące

ośrodki akademickie w Szczecinie i Koszalinie to najważniejszy potencjał naukowo-badawczy

regionu. Jednakże jak wynika z analiz, za bariery dla nauki i badań morskich w Polsce należy

uznać przede wszystkim słaby dostęp do nowoczesnych technologii oraz przestarzałą

infrastrukturę i aparaturę naukowo-badawczą. Powstający ośrodek zapewni wsparcie

przedstawicielom nauki realizującym prace badawczo-rozwojowe, promując naukę i edukację

morską. Prace realizowane w jednostce będą w szczególności obejmowały badania w zakresie

podstawowej, eksperymentalnej lub teoretycznej działalności badawczej, w celu zdobycia

wiedzy, bezpośrednio przydatnej do opracowywania nowych albo znaczącego udoskonalenia

istniejących produktów, procesów lub usług. Ośrodek zapewni wsparcie przedstawicielom

nauki realizującym prace badawczo-rozwojowe, promując naukę i edukację morską.

Oferta szkoleniowa Akademii Morskiej w Szczecinie jest w sposób ciągły dostosowywana

do aktualnych potrzeb rynku, oczekiwań społecznych i gospodarczych regionu i kraju oraz

spójna z najważniejszymi planami strategii rozwoju gospodarki morskiej oraz bezpieczeństwa

wodnego, morskiego i śródlądowego. Dlatego projektowany ośrodek będzie

najnowocześniejszą jednostką szkoleniową, jedyną tego rodzaju w Polsce, przeznaczoną do

podnoszenia kompetencji osób dorosłych pracujących w branżach i jednostkach ściśle

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

związanych ze służbami publicznymi, takimi jak: Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa

SAR, Straż Pożarna, Policja, Wojsko Polskie itd. delegowane na specjalistyczne kursy

ratownictwa morskiego i ratownictwa w sytuacjach kryzysowych przez jednostki samorządu

terytorialnego: Ratownictwo Morskie, Pogotowie Ratunkowe, Straż Pożarna, Policja.

Ośrodek stanie się miejscem szkolenia praktycznego i teoretycznego dla służb publicznych

wchodzących w system szeroko pojętego systemu bezpieczeństwa publicznego,

w tym w szczególności: służb poszukiwania i ratownictwa morskiego (SAR), Straży Granicznej,

Policji, Straży Pożarnej, jak również dla jednostek zarządzających w sytuacjach kryzysowych.

Umożliwi on również realizację ćwiczeń w ramach międzynarodowych grup reagowania

kryzysowego w zakresie wypadków morskich. Realizacja szkoleń i zapewnienie wysokiego

poziomu nauczania kadr ratowniczych i porządkowych państwa wpłynie na zapewnienie ładu

publicznego i bezpieczeństwa mieszkańców regionu, a dzięki specjalistycznemu wyposażeniu

ośrodek pozwoli na szkolenie w warunkach maksymalnie zbliżonych do sztormowych,

występujących w rzeczywistości. Pozwoli m.in. na prowadzenie ćwiczeń z użyciem

i wodowaniem symulatora helikoptera, na świecie znanych jako HUET.

Obecnie instytucje publiczne realizują swoje szkolenia i uzyskują odpowiednie

kompetencje w różnych jednostkach szkoleniowych w większości komercyjnych, nie zawsze

wyposażonych w najnowocześniejszy sprzęt lub nieposługujących się najnowszymi metodami

dydaktycznymi. Jednocześnie duża fluktuacja rynku szkoleń, w tym zmiany

właścicielskie oraz nastawienie na komercyjny aspekt w tych ośrodkach szkoleniowych, nie

sprzyja zapewnieniu wysokich standardów szkoleniowych, takich jak np. w ośrodkach

zagranicznych: norweskich, holenderskich, niemieckich, duńskich, brytyjskich i pełnej

stabilizacji w dostępności kursów lecz jedynie wypełnieniu wymaganych minimów. Należy

nadmienić, że w Unii Europejskiej Polska ma największy udział w rynku marynarzy. Już dziś

same urzędy morskie zatrudniają 1493 osoby i eksploatują, tylko w Szczecinie i Świnoujściu –

30 jednostek pływających, a w Gdyni i terenach podległych – 20.

Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa posiada łącznie 12 jednostek

pływających i 280 zatrudnionych osób. Do tego należy doliczyć ratowników ochotników, którzy

współpracują ze służbą SAR. Ratownicy ochotnicy w liczbie 74 pełnoprawnych i

zarejestrowanych oraz 44 kandydatów są bardzo silnym wsparciem działań Brzegowych Stacji

Ratowniczych. Wyszkolenie ratownika ochotnika Brzegowej Stacji Ratowniczej to okres

jednego roku kandydackiego i od trzech do pięciu lat praktycznego szkolenia.

Straż Graniczna posiada 24 łodzie patrolowe oraz długotrwały system szkolenia dla

prawie 14 800 funkcjonariuszy i 3400 pracowników (dane za 2018 r.). Jednym z ostatnich

etapów przedmiotowego szkolenia jest doskonalenie zawodowe, ukierunkowane na

podnoszenie kwalifikacji zawodowych zarówno funkcjonariuszy, jak i pracowników

SG. Jest to doskonalenie zewnętrzne – organizowane i prowadzone przez podmioty spoza

Straży Granicznej na potrzeby funkcjonariuszy i pracowników jednostek organizacyjnych SG w

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

zakresie, w którym nie jest możliwe przeprowadzenie szkoleń w ramach realizowanego w SG

doskonalenia centralnego i lokalnego. Jest to obszar szkoleń, który zostanie wypełniony przez

kursy realizowane w POSRM.

W zakres dostępnych szkoleń będą również wchodzić kursy dla Policji i straży pożarnej.

W roku 2018 zatrudnienie w sektorze bezpieczeństwa publicznego znalazło 181 293 osób,

w tym w Policji zatrudnionych było 97 641 funkcjonariuszy. Wszystkie te jednostki powinny

mieć zapewniony stabilny dostęp do wszystkich szkoleń zapewniających wysokie kompetencje

w świetle wymagań prawnych i dopasowane do potrzeb gospodarki morskiej.

Luka w segmencie szkoleń powstanie również w związku z szybkim rozwojem polskiej

energetyki wiatrowej. Według przewidywań Polskiego Towarzystwa Energetyki Wiatrowej

w nadchodzących latach nastąpi boom inwestycyjny w tej branży, a pierwsze farmy wiatrowe

zostaną uruchomione już w 2025 r. Rozwój morskiej energetyki wiatrowej ma pobudzić

gospodarkę i zapewnić ponad 30 tys. nowych miejsc pracy. Szacuje się, że w budowie farm na

Bałtyku będą w dużej części uczestniczyć krajowe przedsiębiorstwa.

Budowa i eksploatacja farm wiatrowych będzie podlegać nadzorowi oraz certyfikacji.

Dlatego należy położyć szczególny nacisk na jakość i trwałość dostępu do niezbędnych szkoleń

w perspektywie długofalowej. Takie warunki może zapewnić jedynie ośrodek szkoleniowy

niezależny od czynników zewnętrznych, gwarantujący długofalową współpracę.

W regionie powstaje również strategiczny projekt Grupy Azoty S.A. – Polimery

Police. Projekt ten ze względu na skalę jego realizacji należy do największych przedsięwzięć

inwestycyjnych w Polsce. W okresie najbliższych 5 lat prace budowlane będzie prowadzić

ok. 5 tys. osób. Z kolei w dniu oddania przedsięwzięcia do użytku, zakłada się wzrost

zatrudnienia o 400 osób. W związku z inwestycją Akademia Morska w Szczecinie i Grupa

Azoty S.A. podpisały porozumienie o współpracy, co dało początek oficjalnemu partnerstwu

w zakresie wyszkolenia wykwalifikowanych specjalistów do obsługi instalacji na bazie

nowoczesnej technologii.

Ważną grupą docelową są absolwenci morskich uczelni, którzy w ramach kształcenia

ustawicznego będą korzystać ze szkoleń umożliwiających zdobywanie kwalifikacji na trzecim

poziomie edukacji, studiach podyplomowych oraz kwalifikacji na poziomie zarządzania. Jako

przyszłych uczestników procesu edukacji morskiej i edukacji specjalistycznej w ramach

szkolenia ustawicznego przyjęto mieszkańców miasta Szczecina, a także okolicznych powiatów

i województw związanych z przemysłem morskim i portowym.

Program ten stanowi również priorytetową inwestycję komplementarną w stosunku do

wybudowanego portu zewnętrznego zawierającego port schronienia wraz z terminalem LNG

w Świnoujściu. Ośrodek zapewni możliwość cyklicznego szkolenia w ramach kształcenia

ustawicznego na najwyższym poziomie pracowników portów, jak i terminalu LNG. Szacuje się,

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

że około 20% będą stanowić szkolenia dla pracowników terminalu LNG, obsługi gazowców

holowników, pilotówek, cumowników, a także załóg wież farm wiatrowych na morzu.

Zagrożenia pojawiające się podczas eksploatacji takich obiektów jak terminal gazowy

wymagają najwyższej klasy specjalistów, zarówno w obsłudze urządzeń i instalacji części

lądowej, jak i morskiej. Dlatego w świetle powstałego gazoportu – szkolenia będą priorytetem

w działalności ośrodka jako inwestycji komplementarnej do inwestycji terminalu LNG.

Realizacja projektu zapewni wyszkolenie na najwyższym poziomie kadry do obsługi terminala

LNG w razie wystąpienia sytuacji kryzysowej.

POSRM przyczyni się wymiernie do łagodzenia społecznych i gospodarczych kosztów

zmian w branżach szczególnie istotnych z punktu widzenia gospodarki. Ośrodek będzie

prowadził szkolenia dla osób przywracanych na rynek pracy z wrażliwych sektorów

gospodarki, ze szczególnym uwzględnieniem sektora budownictwa okrętowego i żeglugi

morskiej.

Szkolenia w POSRM będą realizowane zgodnie ze standardami określonymi przez

Międzynarodową Organizację Morską (IMO), Międzynarodową Organizację Pracy (ILO),

Międzynarodowe Towarzystwo Gazowców i Operatorów Terminali (SIGTTO), Europejską

Agencję Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA) oraz Międzynarodową konwencję

o bezpieczeństwie życia na morzu (SOLAS).

Efektem produktowym Programu będzie nowoczesne centrum naukowodydaktyczno-szkoleniowe, którego atutem będzie nowoczesna infrastruktura techniczna oraz

innowacyjne specjalistyczne wyposażenie. Ośrodek szkoleniowy będzie najnowocześniejszą

jednostką szkoleniową, skupiającą w jednym miejscu możliwość szkolenia w wielu dziedzinach

gospodarki morskiej. Placówka utworzona przy publicznej jednostce, jaką jest uczelnia,

zapewni stabilny dostęp do szkoleń na wysokim poziomie, bez ryzyka wahań rynku

komercyjnego, szczególnie w okresach dekoniunktury. Instytucje i organy nadzoru morskiego,

służby ratownicze oraz instytucje i urzędy zajmujące się eksploracją i ochroną zasobów

morskich, będą miały zapewniony długofalowy, niezmienny dostęp do najnowocześniejszych

szkoleń.

Budowa POSRM

1) wpłynie na rozwój gospodarczy regionu Południowego Bałtyku;

2) wprowadzi innowacje technologiczne;

3) przyczyni się do współpracy z regionalnym i krajowym zapleczem

naukowo-badawczym;

4) wpłynie na lokalny rynek pracy poprzez przekwalifikowanie osób chwilowo lub

trwale pozostających bez pracy w gospodarce morskiej.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Program wieloletni ma charakter innowacyjny, dostosowując istniejący ośrodek

szkoleniowy do nowych potrzeb związanych z nowoczesnym kształceniem studentów i kadr

gospodarki morskiej pływającej i lądowej oraz specjalistycznych służb obsługujących flotę,

porty i terminale, do których m.in. należy morski terminal LNG w Świnoujściu. Budowa

ośrodka to również odpowiedź na rekomendacje udzielone przez Europejską Agencję

Bezpieczeństwa Morskiego. W ramach wizytacji przeprowadzonej przez EMSA, dotyczącej

systemu edukacji, szkoleń i certyfikacji marynarzy w Polsce zgodnie z dyrektywą

2008/106/WE, z późniejszymi zmianami, przeprowadzoną w roku 2015, wykazano szereg

niezgodności. Zidentyfikowane niezgodności dotyczyły przede wszystkim polskiej administracji

morskiej w zakresie uregulowań prawnych, ale wykazały także niezgodności w morskich

jednostkach edukacyjnych w odniesieniu do bazy dydaktycznej. Zapisy, które pojawiły się w

raporcie, odnosiły się do zidentyfikowanych braków na przykładzie wybranych jednostek i dały

podstawę do rozpoczęcia procesu analizy posiadanego wyposażenia w ramach innych MJE

(MJE – Morskie Jednostki Edukacyjne, w tym uczelnie morskie). W wyniku tej analizy nie

zatwierdzono uchybień formalnych w zakresie spełnienia wymagań, ale duże wątpliwości

budzi adekwatność używanego wyposażenia w odniesieniu do głównych założeń działalności

edukacyjnej, czyli szkolenia z duchem czasu, wykorzystaniem najnowocześniejszych

technologii i wyposażania. Każdy uczeń i student powinien mieć możliwość szkolenia się z

wykorzystaniem pomocy dydaktycznych, które nie będą wycofywane z użycia w chwili, gdy

jako absolwenci wejdą na rynek pracy. Dlatego zasadne jest inwestowanie w wyposażenia w

perspektywie odpowiedzialności za jakość szkolenia, a nie tylko w oparciu o spełnienie

minimalnych wymagań.

Realizacja całości inwestycji przewidziana jest w latach 2022–2025. Łączny koszt całego

przedsięwzięcia jest oszacowany na 73 434,00 tys. zł, w tym wkład własny uczelni 500 tys. zł.

Dotychczasowe prace analityczne, przygotowawcze i projektowe były prowadzone już ze

środków własnych Akademii Morskiej w Szczecinie w wysokości 920 8 tys. zł.

W efekcie poczynionych inwestycji wynikających z Programu powstanie nowoczesne

centrum naukowo-dydaktyczno-szkoleniowe spełniające wymagania międzynarodowe

(wytyczne IMO), unijne (uznanie EMSA) i polskie (uznanie ministra właściwego do spraw

gospodarki morskiej, Urzędu Regulacji Energetyki), które będzie doskonałą bazą ćwiczeniową

do prowadzenia kształcenia na najwyższym poziomie, co w konsekwencji przełoży się na

wysoki poziom wyszkolenia studentów i kwalifikacji zawodowych marynarzy oraz

pracowników służb morskich i lądowych, a zarazem na wzrost bezpieczeństwa żeglugi, życia i

pracy na morzu i akwenach portowych.

4.2. Cel główny i cele szczegółowe w nawiązaniu do strategii i innych kluczowych

dokumentów

Sformułowane w Programie cele są spójne z celami określonymi w „Białej Księdze: Plan

utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu”, w szczególności odnoszącymi się

do postulowanej optymalizacji działania multimodalnych łańcuchów logistycznych, m.in. przez

większe wykorzystanie bardziej energooszczędnych gałęzi i środków transportu, w tym

transportu morskiego, co będzie stymulować rozwój efektywnych ekologicznych korytarzy

transportowych (dotyczy to m.in. przeniesienia do 2030 r. i do 2050 r. odpowiednio 30% i 50%

drogowego transportu towarów na odległościach większych niż 300 km na inne środki

transportu, w tym transport wodny).

Przesłankami do budowy Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego są

również

1) Stanowisko Rządu RP wobec Zielonej Księgi Komisji Europejskiej „W kierunku przyszłej

unijnej polityki morskiej: europejska wizja oceanów i mórz”, w którym wyrażono potrzebę,

stworzenia europejskiego obszaru edukacji morskiej zgodnie z konwencjami IMO

(International Maritime Organization) i ILO (International Labour Organization) oraz systemem

certyfikacji szkoleń zgodnie z normami ISO (International Organization for Standarization);

2) Strategia Rozwoju Kraju 2020, której głównym celem jest podnoszenie poziomu i jakości

życia mieszkańców Polski przez rozwój uczelni wyższych i ośrodków naukowo-badawczych

w zakresie kadrowym i infrastrukturalnym, dostosowywanie oferty szkoleniowej do potrzeb

rynku pracy, budowę sprawnego systemu ratownictwa, ochrony ludności oraz zarządzania

kryzysowego;

3) Strategia na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.);

4) Strategia Zrównoważonego Rozwoju Transportu do 2030 roku;

5) Strategia UE dla regionu Morza Bałtyckiego (SUERMB) - Obszar Tematyczny

Innowacje „Pełne wykorzystanie potencjału regionu w zakresie badań, innowacyjności oraz

SME – Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego;

6) Uchwała nr 100 Rady Ministrów z dnia 17 września 2019 r. w sprawie przyjęcia programu

pod nazwą „Program rozwoju polskich portów morskich do 2030 roku” (M.P. poz. 1016),

którego realizacja przyczyni się m.in. do zwiększenia obrotów ładunkowych w polskich

portach, i który odnosi się także do poprawy ochrony środowiska morskiego i bezpieczeństwa

uczestników ruchu portowego;

7) Strategia rozwoju gospodarki morskiej w Województwie Zachodniopomorskim, w której

znalazło się kształcenie i wychowywanie wysoko wykwalifikowanej kadry dla potrzeb

gospodarki morskiej.

W wyniku przeprowadzonej diagnozy sytuacji społeczno-gospodarczej i

ewaluacyjnego ex-ante, sformułowano następujące cele programu wieloletniego

badania

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Cel główny Programu

Celem projektu jest stworzenie warunków do wykształcenia wysoko wykwalifikowanych

kadr na potrzeby gospodarki morskiej, żeglugi międzynarodowej i śródlądowej, transportu,

ratownictwa, geodezji morskiej i lądowej.

Cele szczegółowe Programu

1.

Utworzenie w ramach struktur Uczelni międzywydziałowego ośrodka pn.: Polski

Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego w Szczecinie (POSRM).

2.

Poprawa poziomu dostępności do unikalnych specjalności zawodowych w obszarze

transportu wodnego i ratownictwa.

Zadania zmierzające do osiągniecia celu głównego

1.

Zbudowanie pomieszczeń dydaktycznych do prowadzenia specjalistycznych szkoleń.

2.

Zbudowanie specjalistycznej infrastruktury ćwiczeniowej umożliwiającej szkolenie

studentów i słuchaczy w sposób jak najbardziej zbliżony do stanu zagrożenia takiego

jak w rzeczywistości.

3.

Zbudowanie poligonu ćwiczeń praktycznych z dostępem do akwenu wodnego

umożliwiającego szkolenie praktyczne na urządzeniach używanych obecnie

w gospodarce morskiej.

4.

Pozyskanie

specjalistycznego

wyposażenia

dydaktycznego

dostosowanego

do wymogów stawianych przez konwencje międzynarodowe i dyrektywy europejskie

potwierdzające i certyfikujące poziom wyszkolenia studentów i pracowników instytucji

gospodarki morskiej.

Realizacja programu wieloletniego pozwoli w rezultacie na

1.

Osiągnięcie europejskich standardów jakości kształcenia praktycznego w polskiej

edukacji morskiej na poziomie szkolnictwa wyższego.

2.

Zwiększenie innowacyjności badań i kształcenia w procesie morskiej edukacji

publicznej na wszystkich poziomach kompetencji przez zastosowanie

najnowocześniejszych metod i pomocy dydaktycznych.

3.

Poprawę ogólnego poziomu bezpieczeństwa narodowego przez lepsze wyszkolenie

studentów i osób związanych z zarządzaniem kryzysowym w szczególności w obszarze

gospodarki morskiej.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

5. PRIORYTETY I KIERUNKI INTERWENCJI W ZAKRESIE TERYTORIALNYM

5.1. Cele Polityki Regionalnej

Cel główny oraz cele szczegółowe Programu wpisują się w założenia prowadzonej przez

państwo polityki terytorialnej. Bazując na dokumentach o charakterze strategicznym,

Program realizuje główne cele polityki regionalnej.

CEL 1 – Zrównoważony rozwój kraju wykorzystujący indywidualne potencjały poszczególnych

terytoriów. Dzięki realizacji Programu możliwe stanie się wykorzystanie obszarów

poindustrialnych do włączenia społecznego i rozwoju kapitału ludzkiego, co przekładać się

będzie na wzrost konkurencyjności gospodarki regionu.

CEL 2 – Wzmacnianie regionalnych przewag konkurencyjnych może być wspierany przez

Program dzięki rozwojowi kapitału ludzkiego przez rozwój edukacji i kształcenia ustawicznego

oraz inwestycje, które przynoszą poprawę jakości życia.

5.2. Kierunki interwencji

Przedmiotowy Program stanowi rozwinięcie jednego z kierunków interwencji w zakresie

terytorialnym – Aktywne gospodarczo i przyjazne mieszkańcom miasta. Budowa ośrodka

POSRM stanie się elementem tworzenia warunków dla zrównoważonego rozwoju Szczecina,

przez ponowne wykorzystanie i rewitalizacja uprzednio zagospodarowanych terenów

nadbrzeżnych oraz uaktywnienie gospodarcze zdegradowanych obszarów miejskich.

W zakresie zwiększenie spójności rozwoju kraju w wymiarze społecznym, gospodarczym,

środowiskowym i przestrzennym ośrodek pozwoli na interwencję, pobudzając współpracę

ponadregionalną w sektorze nauki i badań – między szkołami w zakresie tworzeniu oferty

edukacyjnej komplementarnej z założeniami rozwoju gospodarki morskiej oraz między

uczelniami w zakresie rozwoju badań naukowych w tematyce podniesienia stopnia

bezpieczeństwa na morzu.

W aspekcie celu 2 Wzmacnianie regionalnych przewag konkurencyjnych kierunek

interwencji określony, jako Rozwój kapitału ludzkiego i społecznego jest jakby wpisany

w charakter Programu. Interwencja ma na celu wypracowanie mechanizmów motywujących

uczelnie do podejmowania współpracy z przedsiębiorcami w celu kształtowania oferty

dydaktycznej dostosowanej do potrzeb zgłaszanych przez przedsiębiorców sektora gospodarki

morskiej oraz służb bezpieczeństwa tego sektora.

Projektowanie interwencji publicznej w ramach KSRR uwzględnia potrzebę odchodzenia od

modelu kształcenia opartego głównie na przekazywaniu wiedzy teoretycznej do szerokiego

modelu edukacji, łączącego kształcenie w szkołach z uczeniem się innym niż formalne,

trwającym całe życie i powiązanym z praktyką. Poprawa jakości kapitału ludzkiego wypływa

wprost z jego kwalifikacji zawodowych i nabytych umiejętności wykorzystywanych w praktyce,

dlatego nieodzowne są wszelkiego rodzaju formy edukacji praktycznej.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

6. ZGODNOŚĆ PROGRAMU Z DOKUMENTAMI O CHARATERZE STRATEGICZNYM

Przesłankami do uruchomienia niniejszego programu wieloletniego oraz dokumentami,

w które wpisują się założenia oraz cele Programu są

6.1. Strategiczne dokumenty międzynarodowe

1.

ZIELONA KSIĘGA – w kierunku przyszłej unijnej polityki morskiej: europejska wizja

oceanów i mórz24) – Program zachowuje spójność z następującymi kierunkami polityki

morskiej opisanymi w Zielonej Księdze

1)

zachowanie pozycji lidera w wiedzy i technologii;

2)

rozwijanie umiejętności związanych z zawodami morskimi

zrównoważonego zatrudnienia w przemyśle morskim w Europie;

3)

przystosowanie się do zagrożeń występujących na wybrzeżach.

2.

NIEBIESKA KSIĘGA – Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady,

Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów

„Zintegrowana polityka morska Unii Europejskiej”25) – program wieloletni pozwoli

realizować działania związane z zapewnieniem najwyższej jakości życia w regionach

przybrzeżnych.

3.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 20 maja 2008 r. w sprawie zintegrowanej

polityki morskiej Unii Europejskiej 2008/2009 (INI) 26 ) – w rezolucji Parlament

Europejski wskazuje, że „wyjątkowy wymiar morski, jaki regiony przybrzeżne, wyspy

i regiony najbardziej oddalone wnoszą do UE, stwarza niepowtarzalne szanse

w zakresie innowacji, badań, środowiska, różnorodności biologicznej, rozwoju

innowacyjnych technologii opartych na znajomości morza oraz w innych obszarach”,

a także, że przyszła zintegrowana europejska polityka uznaje konieczność utworzenia

centrów doskonałości na obszarach przybrzeżnych.”.

4.

Strategia UE dla Regionu Morza Bałtyckiego27) - Jednym z efektów realizacji Programu

ma być utworzenie Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego

w Szczecinie, jako specjalistycznego centrum kompleksowych szkoleń morskich

i lądowych związanych z bezpieczeństwem transportu wodnego, portów

i terminali: kontenerowych, ropnych, gazowych, do których zalicza się terminale gazu

ciekłego, m.in. LNG. Program wpisuje się przede wszystkim w cel i obszar IV Rejon

Morza Bałtyckiego, jako obszar Bezpieczny przez wpływ na osiągnięcie przez Region

i

zwiększanie

24)

COM(2006) 275 final.

COM(2007) 575 final.

26)

2009/C 279 E/06.

27)

COM(2009) 248.

25)

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

czołowej pozycji w dziedzinie bezpieczeństwa i ochrony na morzu oraz wzmocnienie

ochrony przed poważnymi sytuacjami kryzysowymi na morzu i lądzie.

5.

Strategia Europa 2020 28) – Program wpisuje się w dwa priorytety

1) rozwój inteligentny – zwiększenie roli wiedzy;

2) rozwój sprzyjający włączeniu społecznemu – zwiększenie aktywności zawodowej,

podnoszenie kwalifikacji i walka z ubóstwem.

Program odpowiada również założeniom następujących Inicjatyw Przewodnich w ramach

Strategii

1. Młodzież w drodze – poprawa jakości i atrakcyjności europejskiego szkolnictwa wyższego

na arenie międzynarodowej przez wspieranie mobilności studentów i młodych

specjalistów.

2. Polityka przemysłowa na rzecz ekologicznego rozwoju – zwiększanie konkurencyjności

unijnego sektora przemysłu w warunkach pokryzysowych, wsparcie przedsiębiorczości

i rozwój nowych umiejętności. Przyczyni się ona do stworzenia nowych miejsc pracy.

6.2. Strategiczne dokumenty krajowe

1.

STRATEGIA na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do

2030 r.) [dalej: SOR]

Jednym z kierunków interwencji wymienianych w SOR jest zwiększenie efektywności

programowania rozwoju państwa przez zintegrowanie planowania przestrzennego

i społeczno-gospodarczego oraz zapewnienie realnej partycypacji społecznej w tym

procesie. Do kluczowych działań podejmowanych po roku 2020 mających na celu

osiągnięcie postawionego w SOR wyżej wymienionego kierunku interwencji należy

Plan zagospodarowania przestrzennego polskich obszarów morskich. Plan ten polega

m.in. na efektywnym wykorzystaniu przestrzeni morskiej przy zastosowaniu podejścia

ekosystemowego oraz zapewnieniu bezpieczeństwa morskiego, czego elementem jest

przedstawiany Program wieloletni. Wpisuje się on bezpośrednio w dwa z sześciu

obszarów wpływających na osiągnięcie celów strategii: Kapitał ludzki i społeczny oraz

Bezpieczeństwo narodowe.

Co do pierwszego z obszarów, kapitał ludzki to krytyczny czynnik rozwoju

społeczno-gospodarczego kraju, który pozwala na uzyskanie przewag konkurencyjnych

w globalnej gospodarce. Za SOR (str. 263) przez kapitał ludzki należy rozumieć zasób

wiedzy, umiejętności oraz potencjał zawarty w każdym człowieku i w społeczeństwie

jako całości, określający zdolności do pracy, adaptacji do zmian w otoczeniu oraz

28)

COM(2010) 2020 final.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

możliwości tworzenia nowych rozwiązań. Rozwijanie kapitału ludzkiego następuje

przez rozwijanie kompetencji osób w zakresie systemu edukacji formalnej oraz

upowszechnienia i zwiększania efektywności uczenia się innego niż formalny dla

wszystkich grup wiekowych. SOR przypisuje kluczową rolę m.in. umiejętnościom

zawodowym umożliwiającym rozwój poszczególnych sektorów gospodarki, zaś brak

odpowiednio wykwalifikowanych pracowników stanowi barierę w ich rozwoju.

Proponowany Program Wieloletni POSRM umożliwi nabywanie nowych umiejętności

zawodowych przez uczestników proponowanego w nim procesu edukacyjnego i

obejmie część grup i obszarów interwencji określonych w SOR, tj.

1) studentów – w kontekście budowania przyszłych zasobów gospodarki;

2) osoby dorosłe (pracujące i poszukujące pracy) – działania rozwijające

i aktualizujące umiejętności zawodowe oraz umożliwiające zmianę zawodu;

3) nauczycieli – kształtowanie umiejętności w obszarach kluczowych, w których

uczą, ale również umiejętności samokształcenia i przekazywania zdobywanej

wiedzy (nowoczesne metody kształcenia);

4) wyposażenie i pomoce dydaktyczne – nowoczesne umiejętności wymagają nie

tylko nowoczesnych metod kształcenia, ale i odniesienia do współcześnie

używanych urządzeń, sprzętu, materiałów dydaktycznych itp. Właściwe

wyposażenie instytucji edukacyjnych jest więc niezbędne dla zapewnienia

efektywności procesu nauczania.

Odnośnie do obszaru Bezpieczeństwa narodowego, z perspektywy funkcjonowania

państwa kluczowe pozostaje zabezpieczenie morskich szlaków komunikacyjnych, które

warunkują m.in. bezpieczeństwo przemieszczania się ludzi. Do współczesnych wyzwań

i zagrożeń bezpieczeństwa SOR zalicza zagrożenia naturalne (powodzie, huragany itp.)

oraz awarie techniczne, jak i inne zdarzenia związane z rozwojem cywilizacji. Służby

ratownicze muszą być właściwie przygotowane do skutecznej ochrony ludności

i zarządzania kryzysowego, co w zakresie ratownictwa morskiego gwarantuje Program

wieloletni. Pożądanym efektem wdrożenia Programu wieloletniego będzie działanie na

rzecz zintegrowanego systemu bezpieczeństwa narodowego oraz zwiększenia poziomu

bezpieczeństwa w transporcie morskim.

2.

Założenia polityki morskiej Rzeczypospolitej Polskiej do roku 2020 (z perspektywą do

2030 roku)29) – Program przyczynia się do osiągnięcia oczekiwanego rezultatu polityki

morskiej, którym jest zwiększenie atrakcyjności zawodów związanych z gospodarką

morską przez jasne sprecyzowanie możliwości rozwoju zawodowego ludzi młodych

wiążących swoją przyszłość z zatrudnieniem w tym sektorze gospodarki. Program

pozwoli ponadto realizować następujące kierunki priorytetowe polityki morskiej RP

29)

Uchwała nr 33/2015 Rady Ministrów z dnia 17 marca 2015 r. w sprawie Polityki morskiej Rzeczpospolitej Polskiej do roku 2020

(z perspektywą do 2030 roku).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

I.

– 34 –

Poz. 441

Cel i działania na rzecz zapewnienia wysokich standardów szkolnictwa morskiego

Cel: Zdobycie pozycji lidera w kształceniu kadr morskich

Działania służące realizacji celu

1.1.Tworzenie sieci współpracy między morskimi instytucjami naukowymi

i szkoleniowymi.

1.2.Podnoszenie poziomu oferowanego kształcenia przez unowocześnianie bazy

dydaktycznej wyższych szkół morskich.

1.3.Tworzenie nowych kierunków i specjalizacji morskich w miarę powstawania

nowych technologii i systemów produkcyjnych oraz pojawiania się nowych

usług na rynku morskim.

1.4.Promowanie polskiej oferty edukacyjnej dla zawodów i specjalizacji

morskich.

II.

Cel i działania na rzecz wzmocnienia bezpieczeństwa energetycznego kraju

Cel: Wykorzystanie obszarów morskich dla produkcji energii i dostaw surowców

energetycznych

Działania kraju służące realizacji celu

2.1.Zwiększenie wysiłków w zakresie badań i rozwoju wykorzystywania

i stosowania odnawialnych źródeł energii jako napędu statków i do zasilania ich

w energię elektryczną.

2.2.Prowadzenie działalności informacyjnej, edukacyjnej i promującej rozwój

nowoczesnej energetyki morskiej.

3.

Projekt strategii „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” w zamiarze będzie

realizować cel główny jakim jest sprawne i nowoczesne państwo służące obywatelom,

środowisku oraz gospodarce przez pięć celów szczegółowych

1)

2)

3)

4)

5)

lepsze prawo;

sprawne instytucje państwowe;

podniesienie sprawności realizacji zadań państwa przez wykorzystanie technologii

cyfrowych i zmianę sposobu działania stosownie do możliwości, jakie stwarza

technologia;

efektywne planowanie i wykorzystanie środków finansowych;

zapewnienie obywatelom bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego.

Niniejszy Program POSRM wpisuje się w cel 5, którego jednym z sześciu kierunków

interwencji będzie Ratownictwo, ochrona ludności i zarządzanie kryzysowe.

Zgodnie z zapisami projektu Strategii, ratownictwo morskie stanowi element szeroko

rozumianego zarządzania kryzysowego oraz bezpieczeństwa wewnętrznego państwa.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Kształtowanie polityki bezpieczeństwa państwa będzie obejmowało stworzenie Krajowego

Systemu Ratowniczego, który zintegruje dotychczasowe systemy ratownicze i pozwoli na

uporządkowanie relacji z systemem ochrony ludności oraz na doprecyzowanie kwestii

organizacji działań ratowniczych we wszystkich dziedzinach i kategoriach ratownictwa,

w każdym czasie i miejscu.

Jednym z priorytetowych zainteresowań państwa wskazanym w projekcie Strategii, jest

ratownictwo morskie w kontekście m.in. zwiększania natężenia ruchu morskiego w polskich

obszarach morskich oraz prawdopodobieństwa wystąpienia wypadków na pokładach lub

z udziałem statków pasażerskich i towarowych jako efektu rozwoju portów polskich,

intensyfikacji żeglugi handlowej i pasażerskiej, rozbudowy morskiego terminalu LNG

w Świnoujściu, budowy drogi wodnej łączącej Zalew Wiślany z Zatoką Gdańską, pogłębienia

toru wodnego między portami w Świnoujściu i w Szczecinie oraz budowy morskich farm

wiatrowych. Inwestycje te będą oddziaływać na bezpieczeństwo żeglugi w polskich obszarach

morskich w okresie kolejnych kilkudziesięciu lat, więc zabezpieczenie ratownicze polskich

obszarów morskich jest kluczowe. Dodatkowym aspektem, który należy brać pod uwagę,

projektując zabezpieczenie ratownicze polskich obszarów morskich, jest planowany rozwój

morskiej energetyki wiatrowej. Inwestycje polegające na budowie morskich farm wiatrowych

będą oddziaływać na bezpieczeństwo żeglugi w polskich obszarach morskich w okresie

kolejnych kilkudziesięciu lat (okres budowy, eksploatacji i likwidacji morskich farm

wiatrowych).

Konsekwencją opisanych powyżej trendów jest zwiększanie natężenia ruchu morskiego

w polskich obszarach morskich oraz prawdopodobieństwa wystąpienia wypadków na

pokładach lub z udziałem statków pasażerskich i towarowych (kontenerowców, masowców,

chemikaliowców etc.), a także jednostek rekreacyjnych i sportowych. Wypadki te (np. kolizje

statków, wejścia na mieliznę) stanowią zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego oraz

środowiska naturalnego, mogą również zagrażać funkcjonowaniu portów morskich i

negatywnie wpływać na interesy przedsiębiorców z sektora gospodarki morskiej, a także mogą

mieć katastrofalny wpływ na gospodarkę gmin nadmorskich (np. w przypadku

zanieczyszczenia polskich plaż substancjami ropopochodnymi). Państwowe jednostki

organizacyjne odpowiedzialne za zapewnienie bezpieczeństwa na morzu, w tym Morska

Służba Poszukiwania i Ratownictwa (Służba SAR) oraz podmioty z nią współdziałające,

wymagają wzmocnienia w zakresie zasilenia w wykwalifikowaną kadrę, szkoloną w

nowoczesnych ośrodkach gwarantujących odzwierciedlenia i symulacje zdarzeń w warunkach

zbliżonych do rzeczywistych.

Pośród trendów rozwojowych i oczekiwanych efektów realizacji strategii „Sprawne

i Nowoczesne Państwo 2030” wymienia się m.in.

1) poprawę ochrony ludności przed skutkami zagrożeń dla bezpieczeństwa

powszechnego dzięki zwiększeniu skuteczności przygotowania, przeciwdziałania i

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

reagowania w sytuacjach zagrożeń z uwzględnieniem aspektów związanych ze

wzrostem efektywności zarządzania kryzysowego oraz funkcjonowania, zasad i

sposobu realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej;

2) poprawę skuteczności i efektywności służb ratowniczych przez wprowadzenie

nowych rozwiązań w zakresie integracji ratownictwa i pomocy humanitarnej,

doskonalenie wiedzy, umiejętności i kompetencji ratowników.

Priorytetowe zainteresowanie państwa dotyczy wzrostu zdolności do skutecznego

reagowania w sytuacjach kryzysowych oraz eliminowania sytuacji, które mogą stwarzać lub

stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia obywateli, środowiska naturalnego i mienia, tj. przede

wszystkim doskonalenie i rozwijanie systemu reagowania kryzysowego. W związku z tym

niezbędne będą: rozwój i doskonalenie ogniw tworzących system ratowniczy, w tym

modernizacja wyposażenia, właściwy dobór i szkolenie kadr oraz stosowne do potrzeb

finansowanie.

Strategiczne kształtowanie polityki bezpieczeństwa Polski w obecnej dekadzie cechuje

podejście kompleksowe. Główne kierunki aktywności obejmują zarówno obszar

międzynarodowy, jak i kluczowe dla bezpieczeństwa pola działań w kraju. Wprawdzie Polska

nie stoi obecnie w obliczu zagrożenia militarnego, natomiast jest narażana na

niebezpieczeństwa o różnym charakterze wychodzące zarówno z otoczenia

międzynarodowego, jak i systemu wewnętrznego. Należą do nich: wyzwania i zagrożenia

ekonomiczne, zagrożenia ekologiczne i biologiczne, zagrożenia informatyczne (cybernetyczne),

transnarodowa przestępczość zorganizowana oraz terroryzm.

4.

Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2030 30), zwany dalej „KSRR”, wyodrębnia

trzy główne obszary

1) zwiększenie spójności rozwoju kraju w wymiarze społecznym, gospodarczym,

środowiskowym i przestrzennym;

2) wzmacnianie regionalnych przewag konkurencyjnych;

3) podniesienie jakości zarządzania i wdrażania polityk ukierunkowanych terytorialnie.

Program wieloletni wpisuje się szczególnie w Cel 2 Wzmacnianie regionalnych przewag

konkurencyjnych, który zwraca uwagę, że na poziom kapitału ludzkiego wpływ mają edukacja

oraz inwestycje, które przynoszą poprawę jakości życia (działanie 2.1 Rozwój kapitału

ludzkiego i społecznego). Natomiast rolą szkolnictwa wyższego w rozwoju lokalnym jest

przyciąganie kapitału ludzkiego oraz „dostarczanie” absolwentów o wysokich kwalifikacjach

i kompetencjach. Konieczne jest wypracowanie modelu współpracy szkolnictwa z gospodarką

30)

Uchwała nr 102 Rady Ministrów z dnia 17 września 2019 r. w sprawie przyjęcia „Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2030" (M.P. poz.

1060).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

oraz włączenie do systemu kształcenia praktyk zawodowych w przedsiębiorstwach przede

wszystkim w formie kształcenia dualnego. Niezbędny jest również aktywny udział przemysłu

w przygotowywaniu programów nauczania (działanie 2.1.1. Kształcenie wyższe i zawodowe).

Biorąc pod uwagę konieczność zwiększenia aktywności zawodowej mieszkańców Polski,

głównym obszarem oddziaływania polityki regionalnej w zakresie kapitału ludzkiego

i społecznego będą priorytetowe przedsięwzięcia i inicjatywy prowadzące do rozwijania

wysoko wykwalifikowanych zasobów pracy oraz efektywnego wykorzystania dostępnego

kapitału ludzkiego.

Kształcenie na poziomie światowym wraz z nadawaniem certyfikatów umożliwiających

podejmowanie pracy w każdym miejscu na świecie zarówno podnosi jakość kapitału ludzkiego,

jak również zwiększa jego mobilność zawodową i przestrzenną.

Program wieloletni w szczególności umożliwi realizację zintegrowanych szkoleń wszystkich

zainteresowanych publicznych służb bezpieczeństwa, zarówno w województwie, jak i w

Polsce, w zakresie ratowania życia na morzu, bezpieczeństwa eksploatacji największego

w Polsce stanowiska przeładunkowego gazów płynnych LNG (gazoport w Świnoujściu)

1)

2)

5.

zapewni rozwój sektora wyższego szkolnictwa morskiego, przez zbudowanie

najnowocześniejszej i innowacyjnej infrastruktury szkoleniowej, zgodnie

z konwencjami i dyrektywami UE, umożliwiającej kształcenie polskich obywateli

na najwyższym światowym poziomie;

poprawi jakość polskiej edukacji morskiej w zakresie praktycznego kształcenia

dotyczącego w szczególności bezpieczeństwa i ratownictwa morskiego, technik

off-shore, ochrony środowiska, transportu ładunków niebezpiecznych i zapewni

komplementarność oferty edukacyjnej oraz zagwarantuje europejski poziom jakości

prowadzonego kształcenia w zakresie ratowania życia na morzu oraz bezpiecznej

eksploatacji obiektów portowych.

Strategia zrównoważonego rozwoju wsi, rolnictwa i rybactwa 2030 31)

Jednym z obszarów realizacji celów strategii jest kapitał ludzki oraz terytorialny wymiar

polityki rybackiej. Rozwój gospodarczy sektora rybackiego będzie możliwy jedynie przy

prowadzeniu odpowiedniej polityki zatrudnienia mającej na celu przede wszystkim poprawę

warunków pracy, m.in. zapewnienie szkoleń oraz przestrzeganie norm wynikających z prawa

pracy np. czasu pracy na statkach w celu zapobieżenia wypadkom na stanowisku pracy,

wypadkom morskim i zanieczyszczeniu środowiska. Projektowany ośrodek zapewni dostęp do

specjalistycznego szkolenia przygotowującego kadry dla branży oraz wchodzących do zawodu

młodych rybaków. Jednocześnie w sytuacji, gdy w rybołówstwie nadal obserwowany jest

31)

Uchwała nr 123 Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2019 r. w sprawie przyjęcia „Strategii zrównoważonego rozwoju wsi, rolnictwa i

rybactwa 2030” (M.P. poz. 1150).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

przerost zatrudnienia, ośrodek może stać się podstawą do zmiany zawodu przez rybaków

złomujących swoje jednostki, a przez to do przeciwdziałania bezrobociu.

6.

Strategia Zrównoważonego rozwoju Transportu do 2030 32)

Program wpisuje się w główny cel SZRT, którym jest „zwiększenie dostępności

transportowej oraz poprawa bezpieczeństwa uczestników ruchu i efektywności sektora

transportowego przez utworzenie spójnego, zrównoważonego, innowacyjnego i przyjaznego

użytkownikowi systemu transportowego w wymiarze krajowym, europejskim i globalnym”

zgodnym z kierunkami interwencji, które będą koncentrować się na

1) ochronie żeglugi i portów przed zagrożeniami terrorystycznymi i kryminalnymi;

2) rozwoju Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa (SAR) oraz poprawie współpracy

wszystkich służb uczestniczących w akcjach ratowniczych na morzu;

3) zintegrowaniu systemów usług informacyjnych VTS/VTMS i RIS;

4) dalszym doskonaleniu standardów bezpiecznego uprawiania żeglugi przez statki morskie

oraz przestrzeganiu międzynarodowych wymogów, związanych z ochroną środowiska

morskiego.

7.

Strategia Sprawne Państwo 202033)

Program zachowuje spójność z następującym celem szczegółowym Strategii

„Cel 7: Zapewnienie wysokiego poziomu bezpieczeństwa i porządku publicznego”.

W jego ramach, Program zgodny jest z następującymi kierunkami interwencji

„7.1. Podnoszenie sprawności, poprawa wizerunku i wzrost poziomu zaufania do

instytucji i służb zapewniających bezpieczeństwo i porządek publiczny”;

„7.4. Ratownictwo i ochrona ludności (ochrona przeciwpożarowa, działalność

zapobiegawcza ratownicza i gaśnicza)”;

„7.5. Doskonalenie systemu zarządzania kryzysowego”.

8.

Programowanie perspektywy finansowej 2014–2020 – Umowa Partnerstwa.

Program przyczynia się do osiągnięcia celu głównego UP: „Zwiększenie Konkurencyjności

Gospodarki” przez umiejscowienie w priorytetowym obszarze wsparcia „Spójność społeczna i

aktywność zawodowa”.

32)

Uchwała nr 105 Rady Ministrów z dnia 24 września 2019 r. w sprawie przyjęcia „Strategii Zrównoważonego Rozwoju Transportu do 2030

roku” (M.P. poz. 1054).

33)

Uchwała nr 17 Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2013 r. w sprawie przyjęcia strategii „Sprawne Państwo 2020” (M.P. poz. 136).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Program wpisuje się w dwa cele szczegółowe: „Lepsze kompetencje kadr gospodarki”

(kierunki działań: „Poprawa jakości kształcenia”, „Zwiększenie powiązania systemu edukacji

i umiejętności osób z potrzebami rynku pracy”, „Lepszy dostęp do wysokiej jakości i usług

edukacyjnych dostarczanych na rzecz grup o specjalnych potrzebach”), a także „Bardziej

efektywne wykorzystanie zasobów na rynku pracy” (kierunki działań: „Poprawa szans na

zatrudnienie osób poszukujących pracy nieaktywnych zawodowo”, „Poprawa adaptacyjności

osób aktywnych zawodowo i pracodawców, w szczególności przedsiębiorstw sektora MŚP”).

6.3.Strategiczne dokumenty regionalne

1. Strategia rozwoju Szczecina 202534)

Program wpisuje się w cele strategiczne określone w Strategii rozwoju Szczecina 2025, tj.

Cel strategiczny nr 2 „Szczecin – miasto nowoczesnej, konkurencyjnej i innowacyjnej

gospodarki”

Cel 2.1. Wspieranie rozwoju biznesu lokalnego i dopływu inwestycji zewnętrznych.

Cel 2.2. Podnoszenie innowacyjności przedsiębiorstw.

Cel strategiczny nr 3 „Szczecin – miasto o wysokim kapitale intelektualnym”

Cel 3.2. Wspieranie rozwoju szczecińskiego ośrodka naukowego oraz współpracy

środowisk nauki, gospodarki, kultury, sportu i lokalnych elit.

Cel 3.3. Poszerzanie zakresu, dostępności i jakości edukacji.

Szczecin z liczbą 21 uczelni (w tym 5 publicznych) i ponad 61,8 tysiącami studentów jest

liczącym się ośrodkiem akademickim w kraju. Oferta edukacyjna uczelni jest szeroka i pokrywa

większość potencjalnych kierunków rozwoju naukowego. Jakość i kierunki kształcenia w

szczecińskich uczelniach są zróżnicowane – silną pozycję w kraju i za granicą posiada PUM i

Akademia Morska. Celem wyznaczonym dla miasta Szczecina w jego strategii rozwoju 2025

jest między innymi rozwój sztandarowych, niezbędnych na rynku kierunków studiów,

podniesienie ich jakości dzięki selekcji kadry naukowej i większa współpraca

międzyuczelniana. Analitycy wskazują, iż obecnie najbardziej poszukiwanymi przez

inwestorów absolwentami są osoby wykształceniem inżynierskim, informatycznym i

ekonomicznym posiadający szerokie umiejętności uzyskane w zakresie kształcenia

praktycznego. Szczecin na podstawie przeprowadzonej diagnozy stwierdza, iż brak jest

ośrodków w uczelniach wspierającej politykę wychodzenia poszczególnych jednostek

organizacyjnych z usługami opartymi na zdobywanej w ramach pracy naukowej i kształceniu

ustawicznemu wiedzy do realnej gospodarki oraz zachęt i motywacji dla poszczególnych

34)

Uchwała Nr XIV/320/11 Rady Miasta z dnia 19 listopada 2011 r.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

działów nauki, do angażowania się w projekty realizowane przez przedsiębiorstwa w

strategicznych sektorach gospodarki regionu. Szczecin posiada kilka specjalności, takich jak

genetyka, nanotechnologia, szerzej szkolnictwo morskie i medyczne, wśród których może być

postrzegany jako krajowy, a często międzynarodowy lider i w ramach tych specjalności

realizowana powinna być odpowiednia promocja Miasta jako silnego centrum akademickiego.

Budowa w ramach Programu nowoczesnego, wysokospecjalistycznego ośrodka

dydaktyczno-naukowego, w którym priorytetem będzie stworzenie warunków do

wykształcenia wysoko wykwalifikowanych kadr na potrzeby gospodarki morskiej, żeglugi

międzynarodowej i śródlądowej, transportu, ratownictwa, geodezji morskiej i lądowej

wpisuje się w założenia strategiczne miasta Szczecina. Program może być jednym z kroków w

rozwoju regionu w oparciu o Gospodarkę Opartą na Wiedzy, co oznacza, że to właśnie

projektowany w ramach Programu szczeciński ośrodek dydaktyczno-naukowo-szkoleniowy

może spełnić ważną rolę w zakresie włączenia ośrodków akademickich w sieć naukowej i

badawczej współpracy międzynarodowej w zakresie rozwoju ratownictwa morskiego i

gospodarki morskiej oraz przemysłu off-shore.

2. Strategia Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do 203035)

Program budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w Szczecinie

wpisuje się w II i IV cele strategiczne województwa zachodniopomorskiego do 2030 r.

określone jako

II. Cel strategiczny – Dynamiczna gospodarka

2.1.Rozwój potencjału gospodarczego województwa w oparciu o inteligentne

specjalizacje.

2.2.Wzmocnienie gospodarki wykorzystującej naturalne potencjały regionu.

2.3.Udoskonalenie strategicznego zarządzania rozwojem gospodarczym regionu.

IV. Cel strategiczny – Partnerski region

4.1.Wzmocnienie pozycji regionu w basenie Morza Bałtyckiego.

4.2.Wykorzystanie potencjału makroregionu Polski Zachodniej.

Zgodnie z przyjętymi założeniami strategii rozwoju województwa zachodniopomorskiego

kluczem do poprawy sytuacji demograficznej Pomorza Zachodniego jest polityka

wzmacniająca kapitał społeczny regionu. Idzie ona w parze z troską o edukację i wysokiej

jakości kapitał ludzki jako fundament dostatku regionu oraz tworzenia jego możliwości

rozwojowych w przyszłości. Jednocześnie planuje się podejmowanie działań na rzecz

kształtowania w społeczeństwie postaw otwartych na innowacje oraz wzmocnienia kapitału

35)

Uchwała VIII/100/19 Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 28 czerwca 2019 r.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

ludzkiego. Kluczowe znaczenie w podnoszeniu poziomu innowacyjności regionu będzie miało

wzmocnienie roli i potencjału uczelni, będących często animatorami innowacji i motorami

przemian technologicznych w gospodarce.

Samorząd województwa zachodniopomorskiego zdefiniuje i będzie dążył do realizacji wizji

makroregionu bałtyckiego, jako obszaru intensywnej współpracy na poziomie

międzynarodowym i międzyregionalnym. W najbliższej przyszłości stanie się on przestrzenią

bardziej dynamicznej współpracy, w ramach której Pomorze Zachodnie i Polska mogą i

powinny budować swoją rację stanu. Polityka inwestycyjna i gospodarcza regionu zostanie

oparta w znacznej mierze na założeniach umożliwiających aktywne pozyskiwanie partnerów

zagranicznych, w szczególności z obszaru makroregionu bałtyckiego. Jej uzupełnieniem będzie

rozwijanie kontaktów w sferze B+R i edukacji, a także w dziedzinie kultury, uwzględniających

pielęgnowanie i promowanie polskości i świadomości narodowej mieszkańców Pomorza

Zachodniego. Pozycję regionu w tych relacjach zdecydowanie podniesie uzyskanie w

Szczecinie lokalizacji siedziby instytucji krajowej lub międzynarodowej, której działalność

ukierunkowana będzie na zacieśnienie i intensyfikację współpracy bałtyckiej oraz niebieskiego

wzrostu.

Program realizujący wizje budowy Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa

Morskiego

POSRM

kompleksowo

wyposażonej,

nowoczesnej

bazy

dydaktyczno-naukowo-szkoleniowej, wykorzystującej innowacyjne rozwiązania i realizującej

Program w oparciu o europejskie standardy jakości kształcenia praktycznego wpisuje się w

cele strategii rozwoju województwa.

3. Strategia Rozwoju Akademii Morskiej w Szczecinie36).

6.4. Uwarunkowania prawne

1.

Stanowisko Rządu RP wobec Zielonej Księgi Komisji Europejskiej 37) „W kierunku

przyszłej unijnej polityki morskiej: europejska wizja oceanów i mórz”, w którym wyrażono

potrzebę, stworzenia europejskiego obszaru edukacji morskiej, umożliwiającego

wypracowanie standardów edukacyjnych, szkoleniowych i proceduralnych w wydawaniu

świadectw, jak też systemu akredytacyjnego właściwego dla poziomu edukacyjnego

(szkolnictwo branżowe, wyższe), właściwego dla określenia zgodności z obowiązującymi

konwencjami IMO (International Maritime Organization) i ILO (International Latour

Organization) oraz systemem certyfikacji szkoleń zgodnie z normami ISO (International

Organization for Standarization). Rząd RP nadmienia w swoim stanowisku, że cel ten mógłby

być realizowany przez powołanie Europejskiego Centrum Kształcenia Morskiego, budowanego

w oparciu o tradycje i możliwości polskich akademii morskich i stanowiłby podstawę do

integrowania społeczności morskiej oraz zacieśniania współpracy naukowej i dydaktycznej

między instytucjami gospodarki morskiej. Elementem takiego Europejskiego Centrum

36)

37)

Uchwała nr 23/2021 Senatu Akademii Morskiej w Szczecinie z dnia 19 maja 2021 r. (pismo okólne nr 19/2021).

COM (2006) 275 final.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Kształcenia Morskiego byłby Polski Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego w

Szczecinie.

2.

Międzynarodowa Konwencja o poszukiwaniu i ratownictwie morskim sporządzona

w Hamburgu dnia 27 kwietnia 1979 r. (Dz. U. z 1988 r. poz. 184 i 185) (Konwencja SAR).

3.

Międzynarodowa Konwencja o gotowości do zwalczania zanieczyszczeń morza

olejami oraz współpracy w tym zakresie (Konwencja OPRC), przyjęta w Londynie dnia

30 listopada 1990 r. (Dz. U. z 2004 r. poz. 323 i 324).

4.

Protokół w sprawie gotowości do zwalczania zanieczyszczeń morza niebezpiecznymi i

szkodliwymi substancjami oraz współpracy w tym zakresie (Protokół OPRC-HNS),

przyjęty w Londynie w dniu 15 marca 2000 r. (Dz. U. z 2007 r. poz. 1173 i 1174).

5.

Konwencja SOLAS – Międzynarodowa konwencja o bezpieczeństwie życia na morzu,

1974, sporządzona w Londynie dnia 1 listopada 1974 r. (Dz. U. z 1984 r. poz. 318 i 319

oraz z 2017 r. poz. 142).

6.

Konwencja MARPOL – Międzynarodowa konwencja o zapobieganiu zanieczyszczaniu

morza przez statki, 1973, sporządzona w Londynie dnia 2 listopada 1973 r. wraz

z załącznikami I, II, III, IV i V, oraz Protokół z 1978 r. dotyczący tej konwencji, wraz

z załącznikiem I, sporządzony w Londynie dnia 17 lutego 1978 r. (Dz. U. z 1987 r. poz.

101 i 102, z 2016 r. poz. 1979, z 2017 r. poz. 1449, z 2018 r. poz. 1714 i 1970, z 2020 r.

poz. 2118 oraz z 2021 poz. 1905).

7.

Dyrektywa Rady 2004/67/WE z dnia 26 kwietnia 2004 r. dotycząca środków

zapewniających bezpieczeństwo dostaw gazu ziemnego (Dz. Urz. UE L 127 z

29.04.2004, str. 92; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 12, t. 3, str. 19).

8.

Międzynarodowa Konwencja o wymaganiach w zakresie wyszkolenia marynarzy,

wydawania im świadectw oraz pełnienia wacht, 1978, sporządzona w Londynie dnia

7 lipca 1978 r. (Dz. U. z 1984 r. poz. 201 i 202, z 1999 r. poz. 286, z 2018 r. poz. 1866 i

2088 oraz z 2019 r. poz. 103).

9.

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/106/WE z dnia 19 listopada 2008

r. w sprawie minimalnego poziomu wyszkolenia marynarzy (Dz. Urz. UE L 323

z 03.12.2008, str. 33; Dz. Urz. UE L 343 z 14.12.2012, str. 78; Dz. Urz. UE L 188 z

12.07.2019, str. 94).

10.

Wytyczne do formalnej oceny bezpieczeństwa (FSA) dla potrzeb procesu decyzyjnego

Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO), 2002 r.

11.

Zalecenie nr 126 Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczące szkolenia

zawodowego rybaków.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

12.

Międzynarodowa konwencja o wymaganiach w zakresie wyszkolenia, wydawania

świadectw oraz pełnienia wacht dla załóg statków rybackich, sporządzona w

Londynie dnia 7 lipca 1995 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1654) (Konwencja STCW-F).

13.

Ustawa z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz. U. z 2022 r.

poz. 515) – regulująca sprawy bezpieczeństwa morskiego w zakresie budowy statku,

jego stałych urządzeń i wyposażenia, kwalifikacji i składu załogi statku, bezpiecznego

uprawiania żeglugi morskiej oraz ratowania życia na morzu.

14.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 23

kwietnia 2018 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków

morskich (Dz. U. poz. 802 oraz z 2021 r. poz. 1811).

15.

Ustawa z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym

(Dz. U. z 2021 r. poz. 2053, z późn. zm.) oraz przyjęta przez Radę Ministrów w dniu

16.10.2007 r. „Koncepcja Systemu 112”.

16.

Ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz. U. z 2022 r.

poz. 261 i 583).

17.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

Program wieloletni zyskał szerokie zainteresowanie ze strony samorządu, służb

ratowniczych, przedsiębiorstw gospodarki morskiej i transportowych. Jednostki te widzą

potrzebę rozszerzenia edukacji z zakresu bezpieczeństwa publicznego, ratownictwa zarówno

morskiego, jak i lądowego w obszarach portowych, ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień

z zakresu walki z pożarami, rozlewami olejowymi, skażeniami środowiska związanymi ze

wzrostem intensywności ruchu na wodach morskich oraz śródlądowych, wpływu eksploatacji

obiektów pływających na akweny śródlądowe i przybrzeżne oraz na infrastrukturę portową,

możliwości transportu ładunków niebezpiecznych, szczególnie w aspekcie rozbudowy

i eksploatacji terminalu LNG w Świnoujściu.

Swoje poparcie dla budowy Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego

w Szczecinie, przez podpisanie porozumienia, wyraziły

1) Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego;

2) Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie;

3) Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Szczecinie;

4) Komenda Wojewódzka Państwowej Straży Pożarnej w Szczecinie;

5) Komenda Wojewódzka Policji w Szczecinie;

6) Straż Graniczna;

7) Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe Oddział w Szczecinie;

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

8) Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa (Search and Rescue) SAR.

Realizacja celów Programu pn. Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa

Morskiego w Szczecinie pozwoli na kształcenie studentów, w ramach publicznego systemu

szkolnictwa wyższego, w następujących dziedzinach

1) ratownictwa i ratowania życia na morzu zgodnie z Konwencją SAR, ze szczególnym

uwzględnieniem zagrożeń wynikających z eksploatacji statków w trudnych warunkach

hydrometeorologicznych i przewożących ładunki niebezpieczne;

2) realizacji potrzeb instytucji gospodarki morskiej w zakresie transportu ładunków

niebezpiecznych – w tym chemikaliów oraz gazów sprężonych i skroplonych, np.: LNG;

3) realizacji szkoleń i ćwiczeń w ramach międzynarodowych grup reagowania

kryzysowego;

4) realizacji potrzeb szkoleniowych sektora energetycznego w zakresie eksploatacji

infrastruktury przesyłowej ropopochodnych i gazów ciekłych na terminalach;

5) realizacji potrzeb szkoleniowych służb ratowniczych, w szczególności straży, Policji,

służb cywilnych w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa w portach;

6) edukacji morskiej w zakresie praktycznego szkolenia, dotyczącego w szczególności

technik off-shore;

7) bezpieczeństwa i higieny pracy zarówno w portach, jak i na statkach.

Wszystkie szkolenia będą prowadzone zgodnie z międzynarodowymi wymogami

Konwencji STCW, STCW-F, SOLAS, MARPOL, ILO (International Labour Organization), OPITO,

GWO, SAR.

Budowa ośrodka szkoleniowego będzie stanowić znaczny wkład w rozwój infrastruktury

społecznej. Zapewni on szeroki dostęp mieszkańcom regionu, jak i kraju do wysokiej jakości

usług edukacyjnych w sektorze szkoleń z zakresu ratownictwa w obszarze gospodarki

morskiej, jak i w dużej mierze związanej z lądową działalnością człowieka. Poprawa w zakresie

dostępności oraz jakości edukacji morskiej przełoży się bezpośrednio na zmniejszenie

bezrobocia w sektorze gospodarki morskiej. Ośrodek stanie się ważnym ogniwem w realizacji

programów przywracania na rynek pracy osób pozostających poza nim. Zakres szkoleń

planowanego kształcenia pozwoli na realizację działań na rzecz przekwalifikowywania

zawodowego oraz zdobywania wysokich umiejętności zawodowych, przydatnych na rynku

pracy, w szczególności nowych na polskim rynku pracy, dotyczących eksploatacji statków

i terminali LNG.

Ośrodek szkoleniowy wpłynie również na poprawę bezpieczeństwa i warunków pracy,

przez realizację szkoleń w zakresie skutecznego zapobiegania i ograniczania ryzyka

zawodowego oraz ochrony zdrowia pracowników. Szkolenia te będą miały priorytetowy

charakter w świetle eksploatowanego Terminalu LNG w Świnoujściu, jak również

rozwijającego się portu w Gdańsku obsługującego terminal paliwowy. Zagrożenia pojawiające

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

się podczas eksploatacji tego typu obiektów wymagają najwyższej klasy specjalistów, zarówno

po stronie lądowej, jak i morskiej. Kompetencje wyżej wymienionych specjalistów

potwierdzane są certyfikatami wydawanymi po złożeniu egzaminu pod nadzorem takich

instytucji, jak: Urząd Regulacji Energetyki czy Urząd Morski. Certyfikaty mają zdefiniowany

termin ważności średnio od 2 do 5 lat. Dlatego też każdy posiadacz certyfikatu, przed okresem

utraty ważności, musi odbyć szkolenie i zdać egzamin w celu utrzymania uprawnień

zdefiniowanych w certyfikacie.

Działalność ośrodka znacząco wpłynie na poprawę powszechnego systemu ochrony

ludności. W sytuacji, gdy priorytetem staje się zakończenie prac nad systemem

bezpieczeństwa, w tym reagowania kryzysowego, systemem ratowniczym, obejmującym

również ratownictwo medyczne i łączność, budowa ośrodka pozwoli na usprawnienie

funkcjonowania systemu ratownictwa oraz zarządzania kryzysowego, ze szczególnym

uwzględnieniem zagrożenia ze strony ataku terrorystycznego. Ośrodek będzie pełnił rolę

centrum praktycznego szkolenia z zakresu ratownictwa medycznego, morskiego, wodnego,

technicznego i chemicznego dla takich jednostek, jak Policja, jednostki ochrony

przeciwpożarowej, Straż Graniczna czy Zespołu Ratownictwa Medycznego. Będzie on stanowił

również centrum szkoleniowe z zakresu zarządzania kryzysowego dla członków lokalnych i

regionalnych organów odpowiedzialnych za zadania związane z usuwaniem sytuacji

kryzysowej. Działania te będą miały pozytywny wpływ na system ładu publicznego i

bezpieczeństwa mieszkańców.

Wyższe szkolnictwo morskie tworzy potencjał kadrowy, kreuje poziom świadomości

morskiej społeczeństwa. Zadaniem statutowym budowanego ośrodka będzie szkolenie

studentów i absolwentów akademii morskich, uczniów szkół ponadpodstawowych

kształcących w zawodach związanych z branżą morską oraz słuchaczy szkół policealnych,

szeroko pojętej kadry morskiej oraz osób niezwiązanych z gospodarką morską, ale chcących

uzyskać nowe kwalifikacje zawodowe – w celu przygotowania ich do pracy w żegludze

międzynarodowej, śródlądowej, w przedsiębiorstwach, instytucjach gospodarki morskiej,

jednostkach i organizacjach ratunkowych, ratowniczych oraz stojących na straży

bezpieczeństwa i ładu publicznego.

7. ZAKRES RZECZOWY PROGRAMU

7.1. Lokalizacja inwestycji

Program wieloletni pn. „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa

Morskiego w Szczecinie” polegać na rozbudowie infrastruktury szkoleniowej istniejącego

OSRM AM w Szczecinie na specjalnie do tego celu zakupionych przyległych gruntach z

dostępem do akwenu wodnego według opracowanych koncepcji.

W ramach Programu wybudowane zostaną nowe budynki dydaktyczno-szkoleniowe

o łącznej powierzchni około 3938 m2 z laboratoriami przeciwpożarowymi, chemicznymi,

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

medycznymi, indywidualnych technik ratowniczych, komorą rozgorzeniową i dymną z CO2,

nową infrastrukturą techniczną w postaci stanowisk szkoleniowych wyposażonych

w najnowocześniejszy sprzęt ratowniczy i ratunkowy, w tym zrzutowe łodzie ratunkowe

i tratwy ratunkowe, urządzenia do zwalczania rozlewów olejowych i gazów płynnych.

Zagospodarowany zostanie teren całego ośrodka oraz powstaną nowe nabrzeża o łącznej

długości 457,76 m do cumowania specjalistycznych pływających jednostek ratunkowych

i ratowniczych oraz urządzeń wykorzystywanych podczas ćwiczeń praktycznych. Budowa

będzie obejmować również roboty pogłębiarskie (przy wybudowanych nabrzeżach od strony

Odry oraz Kanału Młyńskiego), co umożliwi cumowanie statków ratowniczych polskich służb

SAR wykorzystywanych w ramach realizacji kompleksowych, zintegrowanych ćwiczeń

dotyczących scenariuszy wypadków na obszarze Bałtyku oraz portu i terminalu LNG

w Świnoujściu.

Inwestycja będzie realizowana na nieruchomościach gruntowych stanowiących własność

Akademii Morskiej w Szczecinie. Przedmiotowe nieruchomości są położone w województwie

zachodniopomorskim, w Szczecinie przy ul. Dębogórskiej 7/8, oznaczone w ewidencji gruntów

jako

1) działka nr 29 w obrębie ewidencyjnym 3025 Szczecin Nad Odrą 25 o powierzchni

2,4461 ha, dla której została założona księga wieczysta o numerze KW

SZ1S/00081621/2 prowadzona przez Sąd Rejonowy Szczecin Prawobrzeże i Zachód w

Szczecinie X Wydział Ksiąg Wieczystych (na której obecnie znajduje się kompleks

obiektów szkoleniowych OSRM);

2) działka nr 28/8 w obrębie ewidencyjnym 3025 Szczecin Nad Odrą 25 o powierzchni

2,2702 ha, dla której została założona księga wieczysta o numerze KW

SZ1S/00156210/5 prowadzona przez Sąd Rejonowy Szczecin Prawobrzeże i Zachód w

Szczecinie X Wydział Ksiąg Wieczystych, przylegająca do działki nr 29;

3) działka nr 28/6 w obrębie ewidencyjnym 3025 Szczecin Nad Odrą 25 o powierzchni

0,1226 ha, dla której została założona księga wieczysta o numerze

KW SZ1S/00191793/2 prowadzona przez Sąd Rejonowy Szczecin Prawobrzeże i Zachód

w Szczecinie X Wydział Ksiąg Wieczystych, stanowiąca połączenie działki nr 29 z drogą

publiczną.

Działka o numerze 4/10 w obrębie ewidencyjnym 4/14 Szczecin Nad Odrą 18 o powierzchni

20 617m2, dla której została założona księga wieczysta o numerze KW SZ1S/00221151/0

prowadzona przez Sąd Rejonowy Szczecin Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie X Wydział Ksiąg.

Część robót będzie prowadzona na działce 930 WM (działka wodna) – zmiany linii brzegowej.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Zdjęcie nr 1. Topografia działki nr 29 i nr 28/8, obręb ewidencyjny 3025 Szczecin Nad Odrą 25.

7.2. Zakres rzeczowy Programu

Na działce nr 28/8 jest planowana budowa nabrzeża typu ciężkiego od strony Odry

Zachodniej wraz z infrastrukturą towarzyszącą (oświetlenie, energia elektryczna, woda) oraz

przystosowanie jego konstrukcji w miejscu planowanej platformy szkoleniowej. Nabrzeże

będzie przystosowane do cumowania statku szkolno-badawczego m/s „Nawigator XXI”,

którego Akademia jest armatorem, statków SAR (np. Kapitan Poinc). Na nabrzeżu od strony

północno-wschodniej powstanie kompleks platform w konstrukcji stalowej ażurowej do

przeprowadzania szkoleń z zakresu ratownictwa morskiego.

Realizacja przedsięwzięcia w rejonie działki nr 29 uwzględnia budowę nabrzeży typu

lekkiego od strony południowej i zachodniej oraz nabrzeży typu ciężkiego od strony

wschodniej (wzdłuż Odry), przebudowę nabrzeży od strony północnej w rejonie drugiej

planowanej platformy do ćwiczeń z ratownictwa morskiego przy Kanale Młyńskim wraz

z infrastrukturą towarzyszącą (oświetlenie, energia elektryczna, woda).

Na nabrzeżu działki nr 29 od strony Kanału Młyńskiego będzie zbudowana platforma

szkoleniowa, na której w ramach zakupu wyposażenia w pomoce dydaktyczne zostaną

zainstalowane stanowiska z tratwami ratunkowymi, stanowisko do wodowania szybkiej łodzi

ratunkowej i stanowisko systemu ewakuacji burtowej (MES, SES).

Na terenie ośrodka, na działce nr 28/8, powstanie kompleks budynków szkolenia

ratownictwa morskiego, w tym budynek zajęć teoretycznych oraz hala komory rozgorzeniowodymowej. Wykonany zostanie również poligon do ćwiczeń pożarniczych i ratunkowych oraz

neutralizacji rozlewów substancji chemicznych. Planuje się wykonanie zagospodarowania

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

terenu wokół planowanych budynków wraz z drogami dojazdowymi, parkingami, chodnikami,

sieciami, przyłączami i infrastrukturą techniczną.

Na terenie kompleksu dydaktycznego przy ulicy Willowej 2–4, na basenie krytym,

budowanym w ramach modernizacji hali, powstanie stanowisko do ćwiczeń ratunkowych,

stanowisko do ćwiczeń GWO (szkolenia dla morskich farm wiatrowych) i stanowisko

wodowania symulatora kabiny helikoptera.

Program obejmuje także zmodernizowanie istniejącego budynku dydaktycznego

z możliwością wykonania w centralnej części budynku szatni i pomieszczeń socjalnych dla

studentów i kursantów. Ponadto na działce nr 29 planuje się modernizację istniejącej

kanalizacji sanitarnej obsługującej funkcjonujące obiekty, w tym m.in. wybudowanie rurociągu

tłocznego do ul. Dębogórskiej wraz z przepompownią ścieków.

W zachodniej części Kanału Młyńskiego powstanie nabrzeże do cumowania dla małych

jednostek żaglowych oraz wiata do zimowania najmniejszych jednostek pływających

z warsztatem naprawczym. Na terenie działki nr 29 i nr 28/6 zostaną zmodernizowane drogi

dojazdowe, parkingi, chodniki, ogrodzenie oraz infrastruktura towarzysząca.

Zestawienie budynków

1) Budynek nr 1 (budynek zajęć teoretycznych)

Pow. netto (m2)

Powierzchnia użytkowa (m2)

3 035

Powierzchnia zabudowy (m2)

1 145

Kubatura całkowita (m3)

14 890

2) Budynek nr 2 (hala z komorą rozgorzeniowo-dymową)

Pow. netto (m2)

Powierzchnia użytkowa (m2)

803

Powierzchnia zabudowy (m2)

759,00

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Kubatura całkowita (m3)

– 49 –

Poz. 441

7 590,00

Zestawienie wyposażenia

1) wyposażenie – urządzenia zrzutowe, szalupy, łodzie, tratwy ratownicze, szybkie

łodzie ratunkowe;

2) wyposażenie hali basenowej przy ulicy Willowej 2–4 w tym symulator kabiny

helikoptera z urządzeniem wodującym;

3) wyposażenie budynku zajęć teoretycznych w niezbędne wyposażenie i pomoce

naukowe;

4) wyposażenie komory rozgorzeniowo-dymowej w niezbędny sprzęt;

5) wyposażenie poligonu do ćwiczeń pożarowych w niezbędny sprzęt pożarowy

i gaśniczy oraz atrapy obiektów komunikacyjnych.

Pozostały zakres rzeczowy

Zakres prac

Obmiar

Jednostka

miary

Modernizacja istniejącego budynku dydaktycznego na działce nr

920

29

m2

Budowa nowych nabrzeży – typu ciężkiego wraz z fundamentem

98

pod stanowiska ćwiczeniowe (działka nr 28/8)

mb

Budowa nowych nabrzeży – typu ciężkiego (działka nr 29)

33

mb

Budowa nowych nabrzeży typu lekkiego – Kanał Młyński

333

mb

Modernizacja istniejącego nabrzeża Kanału Młyńskiego pod

56

platformę ćwiczeniową

mb

Konstrukcje wsporcze pod stanowiska do ćwiczeń – platformy

szt.

2

Budowa instalacji zewnętrznych, sieci i przyłączy kanalizacji

174

sanitarnej – działka nr 28/8

mb

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Budowa

instalacji

zewnętrznych,

wodociągowych– działka nr 28/8

– 50 –

sieci

Poz. 441

i

przyłączy

483

mb

Budowa instalacji zewnętrznych, sieci i przyłączy kanalizacji

849

deszczowej – działka nr 28/8

mb

Budowa instalacji zewnętrznych, sieci i przyłączy elektrycznych

2 322

i teletechnicznych – działka nr 28/8

mb

Budowa przyłączy gazowych – działka nr 28/8

mb

120

Zagospodarowanie terenu – zieleń, mała architektura – działka

14 205

nr 28/8

Zagospodarowanie terenu – place, chodniki, drogi i parking

m2

8 887

m2

Oświetlenie terenu – działka nr 28/8

1 200

mb

Oświetlenie terenu – działki nr 28/6 i nr 29

800

mb

Przebudowa istniejących dróg, parkingów, chodników na

5 327

działkach nr 29 i nr 28/6

m2

Budowa kanalizacji sanitarnej tłocznej wraz z przepompownią

190

ścieków w ramach modernizacji kanalizacji na działce nr 29

mb

- działka nr 28/8

Budynek nr 1 (budynek zajęć teoretycznych) – w budynku trzykondygnacyjnym

o powierzchni użytkowej ok. 3035 m2 i kubaturze ok. 14 890 m3 zostaną zlokalizowane

pomieszczenia do zajęć dydaktycznych, laboratoria, sale wykładowe i pomieszczenia dla

personelu naukowo-dydaktycznego.

Budynek nr 2 (hala z komorą rozgorzeniowo-dymową) – budynek częściowo

dwukondygnacyjny o powierzchni użytkowej ok. 803 m2 i kubaturze ok. 7590 m3 symulujący

część nadbudówki i siłowni okrętowej, przeznaczony na prowadzenie zajęć z zakresu szkolenia

zachowania się w warunkach trudnych – pełnego zadymienia.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Zdjęcie nr 2. Komora rozgorzeniowo-dymowa.

Realizacja przedsięwzięcia uwzględnia poszerzenie Kanału Młyńskiego oraz budowę nabrzeży

typu lekkiego od strony południowej i zachodniej oraz nabrzeży typu ciężkiego od strony

wschodniej (wzdłuż Odry), przebudowę nabrzeży w rejonie planowanej platformy do ćwiczeń

ratownictwa morskiego przy Kanale Młyńskim wraz z infrastrukturą towarzyszącą (oświetlenie,

energia elektryczna, woda).

Na działce nr 28/8 jest planowana budowa nabrzeża typu ciężkiego od strony Odry

oraz przystosowanie jego konstrukcji w miejscu planowanej drugiej platformy szkoleniowej

wraz z infrastrukturą towarzyszącą (oświetlenie, energia elektryczna, woda). Nabrzeże będzie

przystosowane do cumowania statku szkolno-badawczego m/s „Nawigator XXI”, którego

Akademia jest armatorem, statków SAR (np. Kapitan Poinc). Na nabrzeżu od strony północnej

powstanie kompleks platform w konstrukcji stalowej ażurowej do szkolenia z zakresu

ratownictwa morskiego.

Zdjęcie nr 3. Nabrzeże Źródło Archiwum AMS.

Na nabrzeżu działki nr 29 od strony Kanału Młyńskiego będzie zbudowana platforma

szkoleniowa, na której, w ramach zakupu wyposażenia w pomoce dydaktyczne, zainstalowane

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

zostaną stanowiska z tratwami ratunkowymi, stanowisko wodowania szybkiej łodzi

ratunkowej i stanowisko systemu ewakuacji burtowej (MES, SES).

Rys. 1. Przykładowe stanowiska z tratwami ratunkowymi.

Na terenie ośrodka powstanie kompleks budynków szkolenia ratownictwa morskiego,

w tym budynek zajęć teoretycznych oraz hala komory rozgorzeniowo-dymowej. Wykonany

zostanie również plac do ćwiczeń pożarniczych i ratunkowych oraz neutralizacji rozlewów

substancji chemicznych. Planuje się wykonanie zagospodarowania terenu wokół planowanych

budynków wraz z drogami dojazdowymi, parkingami, chodnikami i infrastrukturą techniczną.

Program obejmuje także zmodernizowanie istniejącego budynku administracyjnego

z możliwością wykonania w miejscu skrzydła południowego wiaty magazynowej na sprzęt

potrzebny do ćwiczeń, a w centralnej części budynku utworzone zostaną szatnie

i pomieszczenia socjalne dla studentów i kursantów.

W zachodniej części Kanału Młyńskiego powstanie nabrzeże do cumowania dla małych

jednostek żaglowych oraz wiata do zimowania najmniejszych jednostek pływających

z warsztatem naprawczym. Na terenie działki zostanie zmodernizowana droga dojazdowa

do komory rozgorzeniowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą.

7.3. Harmonogram realizacji Programu

Program zostanie ustanowiony w trybie przewidzianym w art. 136 ust. 2 ustawy z dnia

27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, tj. w formie ustanowionego przez Radę Ministrów

programu wieloletniego, i sfinansowany z budżetu państwa oraz z wkładu własnego Akademii

Morskiej w Szczecinie. Limit wydatków na dany rok budżetowy, zgodnie z art. 136 ust. 1

ww. ustawy, zostanie określony w ustawie budżetowej w limitach wydatków na programy

wieloletnie.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

W 2008 r. Akademia Morska w Szczecinie rozpoczęła wykonywanie prac

przygotowawczych do realizacji Programu utworzenia Polskiego Ośrodka Szkoleniowego

Ratownictwa Morskiego w zakresie projektowania inwestycji, gromadzenia niezbędnych

ekspertyz, badań i opinii, wystąpiono również o decyzje administracyjne – decyzję o

środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji oraz decyzję lokalizacji celu

publicznego. Decyzje administracyjne pozwalające na projektowanie całego zamierzenia

inwestycyjnego uzyskano w lipcu 2009 r. Koszty poniesione na wykonanie prac

przygotowawczych wyniosły 900,80 tys. zł. Program wieloletni pn. „Budowa Polskiego

Ośrodka Szkoleniowego Ratownictwa Morskiego w Szczecinie” będzie realizowany w latach

2022–2025. Koszt realizacji programu wieloletniego wynosi 73 434 tys. zł, w tym wkład własny

500 tys. zł. Poniższy harmonogramy przedstawia rzeczową i finansową realizację inwestycji w

latach 2022–2025.

Realizacja Programu uwzględnia możliwość dokonywania przesunięć między zadaniami

ujętymi w harmonogramie rzeczowym Programu, przy zachowaniu zaplanowanej na dany rok

kwoty wydatków. Ostateczne rozliczenie inwestycji zostanie dokonane po zakończeniu jej

realizacji. Program zostanie sfinansowany ze środków budżetu państwa.

W nawiązaniu do kwestii ekonomicznych, szkolenia dla służb publicznych będą

kalkulowane po kosztach własnych ośrodka a nie jego wybudowania w ramach przyznanej

dotacji dla Akademii Morskiej w Szczecinie. Natomiast szkolenia dla innych podmiotów będą

tańsze, aniżeli te same szkolenia oferowane w ośrodkach zagranicznych.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Tabela nr 1.

Harmonogram rzeczowej i finansowej realizacji Programu w latach 2022–2025 (w tys. zł)

Lp.

Rodzaje prac

2022

2023

2024

2025

RAZEM

1

Prace przygotowawcze, projektowe, obsługa

600

inwestorska, nadzory autorskie, rozruchy

850

75

574

2 099

Projekt budowlany i wykonawczy dla zakresu –

dwa budynki Ośrodka (budynek zajęć

teoretycznych

oraz

hala

z

komorą

300

rozgorzeniowo-dymową), w tym także

uzyskanie pozwolenia na budowę oraz inne

uzgodnienia i decyzje administracyjne

200

500

Projekt budowlany i wykonawczy dla zakresu –

nabrzeża etap II i III (na działce nr 29 i przy

Kanale Młyńskim), platforma treningowa od

strony Kanału Młyńskiego, zagospodarowanie

terenu działki nr 29, wiata do zimowania

jednostek z warsztatem naprawczym, w tym

także operat wodnoprawny, pozwolenie

wodnoprawne, pozwolenie na budowę oraz

inne uzgodnienia i decyzje administracyjne

300

300

Projekt budowlany i wykonawczy dla zakresu –

przebudowa i modernizacja istniejącego

budynku dydaktyczno-administracyjnego, w

tym także uzyskanie pozwolenia na budowę

oraz

inne

uzgodnienia

i

decyzje

administracyjne

150

150

Nadzór

inwestorski

i

autorski

nad

prowadzonymi robotami budowlanymi, inne

300

koszty pośrednie inwestora ponoszone w toku

prowadzonej inwestycji

200

1.1

1.2

1.3

1.4

1.5

Próby, rozruchy i rozpoczęcie prawidłowej

eksploatacji

75

74

649

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Lp.

Rodzaje prac

2022

2

Roboty budowlane, w tym

10 300 1 800

16 700 13 600 42 400

2a

Budynki ośrodka – nowe i modernizowane

0

11 500 11 100 22 600

2a.1

Budynek zajęć teoretycznych – stan surowy

otwarty

2a.2

Budynek zajęć

wykończony

2a.3

Hala z komorą rozgorzeniowo-dymową – stan

surowy zamknięty

2 300

2 300

2a.4

Hala z komorą rozgorzeniowo-dymową – stan

wykończony

1 700

1 700

teoretycznych

–

2023

0

2024

7 500

stan

Nabrzeża

7 000

0

3 500

2b.3

Nabrzeża etap III – nowe nabrzeże typu

9 500

1 600

1 600

2 500

13 000

Nabrzeża etap I – nowe nabrzeże typu

ciężkiego na działce nr 28/8 wraz z nowym

2b.1 slipem, żuraw do wodowania jednostek, 7 000

pogłębianie dna w rejonie nowego nabrzeża

przy działce nr 28/8

Nabrzeża etap II – nowe nabrzeża typu

lekkiego przy Kanale Młyńskim, modernizacja

2b.2 części

istniejącego

nabrzeża

Kanału

Młyńskiego, pogłębianie dna w Kanale

Młyńskim

RAZEM

7 500

9 500

Przebudowa i modernizacja istniejącego

budynku dydaktyczno-administracyjnego na

2a.5 dz. nr 29 oraz budowa obiektów

towarzyszących na tej działce – warsztat, wiata

do zimowania jednostek pływających

2b

2025

7 000

3 500

3 500

2 500

2 500

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Lp.

– 56 –

Rodzaje prac

Poz. 441

2022

2023

2024

2025

RAZEM

Poligon i stanowiska szkoleniowo-treningowe 3 300

1 800

1 700

0

6 800

ciężkiego na działce nr 29 od strony rzeki Odry

Zachodniej, pogłębianie dna w rejonie

nabrzeża ciężkiego przy działce nr 29

2c

Konstrukcje wsporcze pod stanowiska do

2c.1 ćwiczeń ewakuacji – platformy na działce nr 3 300

28/8, przy nabrzeżu Odry Zachodniej

3 300

Konstrukcje wsporcze pod stanowiska do

2c.2 ćwiczeń ewakuacji – platformy na działce nr

29, przy nabrzeżu Kanału Młyńskiego

1 700

1 700

2c.3

Poligon pożarniczy na działce nr 28/8 –

infrastruktura, plac, przyłącza

1 800

3

Zagospodarowanie terenu, sieci i przyłącza,

1 200

instalacje zewnętrzne

4 515

3.1

Makroniwelacja działki, roboty ziemne,

wycinka drzew, ogrodzenie terenu – działka nr 300

28/8

3.2

Sieci, niezbędna infrastruktura techniczna w

300

nabrzeżu na działce nr 28/8

300

200

800

3.3

Sieci, przyłącza, infrastruktura techniczna na

pozostałej powierzchni działki nr 28/8, 200

oświetlenie, monitoring

1 500

500

2 200

3.4

Utwardzenie terenu przy nabrzeżu i dojazd do

400

nabrzeża – działka nr 28/8

3.5

Drogi, place, parkingi, chodniki – na całym

terenie działki nr 28/8

1 800

1 000

1 200

7 915

300

400

1 800

2 100

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Lp.

Rodzaje prac

3.6

Zieleń, zagospodarowanie terenu, mała

architektura – na całym terenie działki nr 28/8

600

600

3.7

Przebudowa kanalizacji sanitarnej na dz. nr 29

– przepompownia ścieków, rurociąg tłoczny

315

315

3.8

Modernizacja i częściowa przebudowa dróg,

parkingów, chodników na terenie dz. nr 29,

mała architektura, modernizacja ogrodzenia

4

Wyposażenie ośrodka

4.1

Zakup symulatora ewakuacji z zatopionej

3 000

kabiny helikoptera (HUET)

4.2

Urządzenia szkoleniowe i treningowe na

wyposażeniu poligonu pożarniczego

1 700

1 700

4.3

Wyposażenie budynku hali basenowej, w tym

sprzęt ratunkowy, sprzęt ratowniczy, sprzęt

medyczny, umeblowanie

820

820

4.4

Wyposażenie platformy treningowej na

nabrzeżu działki nr 28/8 w sprzęt ratowniczy

4 500

4 500

4.5

Wyposażenie platformy treningowej na

nabrzeżu Kanału Młyńskiego w sprzęt

ratowniczy

4.6

Wyposażenie budynku zajęć teoretycznych, w

tym

wyposażenie

laboratorium

ITR,

laboratorium

medycznego,

laboratorium

chemicznego, laboratorium obsługi gazowców,

sprzęt p.poż., sprzęt medyczny, multimedia,

umeblowanie

4.7

Wyposażenie

2022

budynku

3 000

z

komorą

2023

7 020

2024

6 000

2025

RAZEM

1 200

1 200

5 000

21 020

3 000

3 000

3 000

5 000

3 000

5 000

3 000

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Lp.

Rodzaje prac

– 58 –

Poz. 441

2022

2023

2024

2025

RAZEM

rozgorzeniowo-dymową

RAZEM

15 100 14 185 23 775 20 374 73 434

Źródło: Opracowanie własne.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

8. OCZEKIWANE REZULTATY PLANOWANEJ INWESTYCJI WRAZ ZE WSKAŹNIKAMI

Osiągnięcie realizacji zadań Programu gwarantujących osiągnięcie celu Programu mierzone

będzie wskaźnikami produktu, które ostały opisane w tabeli poniżej.

Zadania realizacji Programu

Zbudowanie pomieszczeń

dydaktycznych do

prowadzenia

specjalistycznych szkoleń

Zbudowanie specjalistycznej

infrastruktury ćwiczeniowej

umożliwiającej szkolenie

studentów i słuchaczy w

sposób jak najbardziej

zbliżony do stanu zagrożenia

takiego jak w rzeczywistości

Zbudowanie poligonu

ćwiczeń praktycznych

z dostępem do akwenu

wodnego umożliwiającego

szkolenie praktyczne na

urządzeniach używanych

obecnie w gospodarce

morskiej

Jednostka

miary

Wartość

bazowa

Wartość

docelowa

1

Liczba budynków

dydaktycznoszkoleniowych

szt.

11)

22)

2

Powierzchnia

budynków

dydaktycznoszkoleniowych

m2

920,003)

3 938,004)

1

Liczba stanowisk

ćwiczeniowych

szt.

15)

26)

1

Długość linii

zmodernizowanych

nabrzeży

mb

256,007)

92,008)

2

Długość linii

wybudowanych

nabrzeży

mb

0,009)

457,7610)

Lp.

Wskaźnik

1)

Liczba budynków dydaktycznych obecnie wykorzystywanych w procesie kształcenia i szkolenia. Ze względu

na degradację techniczną obiektów, budynki przewidziane do rozbiórki lub zmiany sposobu użytkowania

obiektu na budynek magazynowo socjalny.

2)

Liczba wszystkich w obiektów dydaktyczno-szkoleniowych w ramach Programu.

3)

Powierzchnia netto obecnie użytkowanych obiektów dydaktycznych przeznaczonych do prowadzenia

procesu kształcenia i szkoleń.

4)

Powierzchnia netto nowo wybudowanej infrastruktury - budynków dydaktycznych, będąca wynikiem

realizacji Programu: budynek zajęć teoretycznych, hala komory rozgorzeniowo-dymowej.

5)

Obecnie posiadane stanowiska do szkolenia praktycznego - stanowisko szalupy zrzutowej FFLB.

6)

Liczba nowo wybudowanych stanowisk powstałych w ramach realizacji Programu na zmodernizowanych

i nowo wybudowanych nabrzeżach.

7)

Długość linii zmodernizowanych nabrzeży wykonana w latach poprzedzających realizację Programu.

8)

Długość linii nabrzeży istniejących, która zostanie zmodernizowana w ramach realizacji Programu na

potrzeby budowy stanowisk ćwiczeniowych.

9)

Długość linii nabrzeża wybudowanych przed realizacją Programu w celu poprawy infrastruktury technicznej

Ośrodka w latach ubiegłych.

10)

Długość nowo budowanej linii nabrzeży w ramach Programu w celu spełnienia wymagań i obowiązujących

przepisów oraz ich wykorzystania pod potrzeby budowy infrastruktury Ośrodka i możliwości cumowania

Nawigatora XXI oraz statków służb ratunkowych i ratowniczych.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

9. SYSTEM REALIZACJI PROGRAMU WRAZ Z PLANEM FINANSOWYM

9.1. Szacunkowy łączny koszt inwestycji według grup kosztów

Tabela nr 2. Szacunkowy łączny koszt inwestycji według grup kosztów

Lp.

Grupa kosztów

Kwota w tys. zł

1

Pozyskanie działki budowlanej

0

2

Przygotowanie terenu i przyłączenie obiektów do sieci

3 615

3a

Budowa obiektów podstawowych – budynki

22 600

3b

Budowa obiektów podstawowych – nabrzeża

13 000

3c

Budowa obiektów podstawowych – poligon i stanowiska

szkoleniowo – treningowe

6 800

4

Zagospodarowanie terenu i budowy obiektów pomocniczych

4 300

5

Wyposażenie

21 020

6

Prace przygotowawcze, projektowe, obsługa inwestorska, nadzory

autorskie oraz ewentualne szkolenia, próby, rozruchy i rozpoczęcie

prawidłowej eksploatacji

2 099

RAZEM

73 434

Źródło: Opracowanie AMS.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

9.2. Źródła finansowania inwestycji, zapewniające inwestorowi terminowe regulowanie

zobowiązań finansowych i terminowe zakończenie inwestycji

Tabela nr 3. Źródła finansowania inwestycji, zapewniające inwestorowi terminowe

regulowanie zobowiązań finansowych i terminowe zakończenie inwestycji

Lp.

Wyszczególnienie

Szacunkowy

łączny koszt

Planowane do poniesienia nakłady w tys. zł

2022 r.

2023 r.

2024 r.

2025 r.

1

Środki z budżetu

państwa przekazywane

72 934,0

przez dysponenta części

budżetowej

14 600,00 14 185,0

23 775,0

20374,00

2

Środki z innych źródeł

(środki własne)

500,0

500,00

0

0

0,00

RAZEM

73 434,0

15 100,0

14 185,0

23 775,0

20 374,0

10. STRUKTURA ZARZĄDZANIA SYSTEMEM MONITOROWANIA I SPRAWOZDAWCZOŚCI W

RAMACH REALIZACJI PROGRAMU POSRM

Program wieloletni AMS będzie realizowany siłami własnymi uczelni przy wsparciu

zewnętrznych podmiotów gospodarczych wyłonionych w drodze postępowania zgodnie z

ustawą z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz.

1129, 1598, 2054 i 2269 oraz z 2022 r. poz. 25). Istniejące w strukturze administracji

centralnej Dział Inwestycji (DI AMS) przygotuje we współpracy z właściwym użytkownikiem

Programu założenia funkcjonalne dla poszczególnych etapów inwestycji. Założenia te będą

podstawą do opracowania wspólnie z Działem Zamówień Publicznych AMS (DZP AMS)

specyfikacji istotnych warunków zamówienia. W dalszej kolejności DZP AMS przygotuje

wymagane dokumenty przetargowe, zostaną powołane komisje przetargowe i ogłoszone

postępowania na wybór pracowni projektowych w celu aktualizacji dokumentacji

technicznej. Dokumentacje techniczne dla inwestycji stanowią podstawowe dokumenty do

określenia warunków wyłonienia wykonawców. Na każdym etapie przygotowania, realizacji i

rozliczenia inwestycji przewiduje się ścisłą współpracę wszystkich zainteresowanych

jednostek uczelni, w tym ich reprezentacje w komisjach przetargowych.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Program ze względu na wielkość inwestycji, różnorodność projektowanych funkcji

i ryzyka techniczne jest przedsięwzięciem złożonym, charakteryzującym się wysokim

budżetem. W związku z tym jego realizacja będzie podlegać stałemu monitorowaniu i

weryfikacji. W tym celu stworzony zostanie system monitorowania wdrażania Programu oraz

jego elementów składowych. Prowadzony monitoring będzie polegać na systematycznym

zbieraniu i analizowaniu ilościowych oraz jakościowych informacji na temat wdrażanego

Programu w aspekcie finansowym i rzeczowym, mającym na celu zapewnienie

prawidłowości realizacji Programu oraz zgodności z wcześniej określonymi założeniami.

Usystematyzowanie systemu monitoringu pozwoli inwestorowi AMS oraz ministrowi

właściwemu do spraw gospodarki morskiej na szybkie i sprawne reagowanie na pojawiające

się zagrożenia i przeciwdziałanie ich skutkom.

Na planowany system monitoringu i sprawozdawczości będą składać się następujące

elementy

1) system monitorowania postępu prac na bieżąco przez Zespół Projektowy

Inwestora;

2) system sprawozdawczości ustalony przez właściwego ministra.

10.1. System Monitoringu Wewnętrznego

Głównym założeniem organizacji procesu zarządzania w ramach projektu jest realizacja

inwestycji bez zakłócenia podstawowej działalności Akademii Morskiej w Szczecinie.

Planowane jest powołanie Pełnomocnika Rektora ds. realizacji Programu POSRM

i samodzielnego Zespołu Projektowego Inwestora Nadzór nad osiągnięciem założonych

wskaźników projektu w określonym budżecie, czasie i jakości będzie głównym przedmiotem

działalności Zespołu Projektowego Inwestora. Zespół Projektowy Inwestora, oprócz realizacji

założeń inwestycyjnych, będzie odpowiedzialny za stały monitoring i weryfikację postępów

działań. Zespół Projektowy będzie odpowiedzialny również za zgłaszanie i raportowanie

wszystkich odstępstw od założonych harmonogramów.

Zakres obowiązków Zespołu Projektowego będzie obejmował następujące działania

1) przygotowanie procedur obowiązujących w projekcie;

2) opracowanie harmonogramów realizacji projektu;

3) przygotowanie i realizacja postępowań przetargowych;

4) nadzór nad realizacją zamówień;

5) nadzór nad poprawnością wydatkowania środków w ramach projektu;

6) kontakty z instytucją finansującą, Ministerstwo Infrastruktury;

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

7) sprawozdawczość względem Akademii i instytucji finansującej;

8) monitorowanie zapotrzebowania środków finansowych;

9) inne działania niezbędne dla poprawnej realizacji projektu.

Zespół Projektowy ma z założenia być samodzielny i samowystarczalny (bez

uwzględniania zaopatrzenia w sprzęt i materiały biurowe oraz lokalizacji biura Zespołu). Na

początku funkcjonowania Zespołu Projektowego zostaną opracowane procedury działania,

plany wydatków, harmonogramy rzeczowo-finansowe i inne ogólne warunki pracy. W swojej

pracy Zespół Projektowy bazuje na Regulaminach obowiązujących w Akademii Morskiej

w Szczecinie dla zapewnienia pełnej zgodności wydatkowania środków publicznych.

Opracowany i zaakceptowany system raportowania Rektorowi i Radzie Uczelni pozwoli

sprawować skuteczny nadzór w ramach kontroli zarządczej nad postępami pracy.

Reasumując, monitoring Programu będzie realizowany przez cały okres jego trwania, co

umożliwi ocenę osiąganego postępu w procesie jego realizacji z założonym planem.

Realizacja Programu na poziomie centralnym będzie nadzorowana, monitorowana i oceniana

przez urząd obsługujący ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej, działające przez

podległe mu komórki organizacyjne. Rektor Akademii Morskiej w Szczecinie, który kieruje

pracą uczelni oraz nadzoruje całokształt jej działalności, powoła Pełnomocnika Rektora, jako

osobę odpowiedzialną za realizację i koordynację całości Programu. Pełnomocnik Rektora

kieruje Zespołem Projektowym Inwestora do spraw realizacji Programu. W ramach zespołu

merytoryczną część Programu związaną z budową urządzeń szkoleniowych i specjalistycznym

wyposażeniem ośrodka będzie nadzorować Prorektor do spraw Morskich, do którego zadań

należy m.in. nadzór nad ośrodkami szkoleniowymi Akademii Morskiej w Szczecinie

realizującymi szkolenia z zakresu ratownictwa i bezpieczeństwa. Bezpośrednie prace

związane z realizacją Programu od strony technicznej będą spoczywać na Dziale Inwestycji i

Dziale Technicznym Akademii Morskiej w Szczecinie, do którego zadań należą m.in.

realizowanie inwestycji budowlanych oraz remontów budynków i budowli Akademii Morskiej

w Szczecinie w zakresie wymagającym pozwolenia na budowę, sprawowanie nadzoru

inwestorskiego nad robotami budowlanymi, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ponadto,

wyżej wymieniony zespół będzie wsparty przez Dział Organizacyjno-Prawny (w zakresie

obsługi prawnej), Dział Zamówień Publicznych (w zakresie Prawa Zamówień Publicznych)

oraz Kwesturę (w zakresie obsługi finansowej) Dział Promocji (w zakresie promocji

Programu).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

REKTOR AMS

PEŁNOMOCNIK REKTORA DS.

PROGRAMU

PROREKTOR DS. MORSKICH

PROREKTOR DS. INWESTYCJI I

ROZWOJU

ZESPÓŁ WSPARCIA PROJEKTOWEGO

DZIAŁ

ADMINISTRACYJNY

DZIAŁY

INWESTYCYJNY I

TECHNICZNY

DZIAŁ

PRAWNY

DZIAŁ

ZAMÓWIEŃ

PUBLICZNYCH

DZIAŁ

FINANSOWY

Rys. 2. Struktura Zespołu Projektowego Inwestora AMS.

Źródło: Opracowanie własne.

10.2. System sprawozdawczości

W Programie przewiduje się kwartalny system sprawozdawczości Akademii Morskiej

w Szczecinie stanu realizacji działań, która będzie przekazywać sprawozdania ministrowi

właściwemu ds. gospodarki morskiej w trybie z nim uzgodnionym.

W Programie przyjmuje się kwartalną weryfikację wewnętrzną stanu realizacji założeń i

przekazywanie informacji Rektorowi Akademii oraz Radzie Uczelni.

Zakłada się sporządzanie raportów kwartalnych, rocznych oraz raportu końcowego

przekazywanych do Ministerstwa w trybie z nim uzgodnionym.

Każdy z dokumentów sprawozdawczych będzie zawierał m.in.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

1) informacje ogólne – opis planowanych i przeprowadzonych w danym okresie prac;

2) informacje dotyczące przebiegu realizacji Programu w zakresie rzeczowym – opis

terminowości prac, ewentualnych opóźnień, prac zrealizowanych przed terminem,

ewentualnych

możliwych

i

koniecznych

zmian

harmonogramu

rzeczowo-finansowego;

3) informacje dotyczące postępu finansowego – przedstawienie harmonogramu

realizacji inwestycji w podziale na wydatki w poszczególnych kwartałach

zawierającego szczegółowy zakres rzeczowo-finansowy w formie tabelarycznej

przyjętej w uchwale Rady Ministrów, w szczególności: poniesionych wydatków,

podjętych zobowiązań oraz dostępnych jeszcze środków;

4) informacje o napotkanych problemach oraz zagrożeniach podczas realizacji

Programu wraz z propozycją działań naprawczych i zaradczych;

5) informacje o postępie w realizacji zakładanych celów i rezultatach (efekty

bezpośrednie) oraz analizę zgodności realizacji Programu z jego założeniami;

6) wykaz dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków.

Akademia będzie wysyłać sprawozdania kwartalne do: 20 kwietnia (począwszy od

2022 r.), 20 lipca, 20 października, sprawozdanie roczne – do 15 lutego następnego roku

oraz końcowe – do 90 dni po zakończeniu inwestycji. Analogicznie minister właściwy ds.

gospodarki morskiej na podstawie sprawozdań uczelni przedstawiać będzie raporty

Radzie Ministrów w terminach – kwartalne do dnia: 20 maja, 20 sierpnia, 20 listopada,

roczne – do 30 marca oraz końcowy raport – do 120 dni od daty zakończenia realizacji

zadania.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Rada Ministrów

Minister właściwy ds. gospodarki

morskiej

Urząd obsługujący ministra właściwego ds.

gospodarki morskiej

Departament merytoryczny ds. edukacji morskiej i Departament ds.

budżetu

Rektor Akademii Morskiej w Szczecinie

Zespół Projektowy Inwestora

Rys. 3. Schemat przepływu informacji w systemie sprawozdawczości Programu.

Źródło: Opracowanie własne.

Stała obecność na miejscu budowy realizowanych obiektów w ramach Programu

przedstawiciela Zespołu Inwestora, sprawującego bezpośredni nadzór, będzie wspomagana

wizytacjami na miejscu realizacji Programu przedstawiciela ministra, gdzie przede wszystkim

będzie oceniany stan prac, tj. rzeczowa realizacja projektu. Minister będzie nadzorować

realizację Programu przez weryfikację sprawozdań z jego realizacji przedstawianych przez

AMS . Za przygotowanie, realizację i monitorowanie Programu będzie odpowiadać AMS przy

wsparciu osób i podmiotów zewnętrznych, zatrudnianych bezpośrednio w związku z jego

realizacją.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

10.3. Podmioty zaangażowane w realizację Programu

W ramach opracowanego modelu za realizację oraz wdrożenie Programu

odpowiedzialny jest Rektor AMS, który będzie sprawował bezpośredni nadzór nad inwestycją

przy wsparciu Pełnomocnika ds. Programu POSRM i Zespołu Projektowego Inwestora.

Podmioty zaangażowane w realizację całej inwestycji, w tym realizację Programu

1) Rektor AMS;

2) Prorektor ds. Inwestycji i Rozwoju;

3) Prorektor ds. Morskich;

4) Zespół Projektowy Inwestora AMS;

5) Kanclerz AMS;

6) Kwestor AMS;

7) Główny Projektant (Pracownia Architektoniczna) – nadzór autorski;

8) Generalny Wykonawca robót budowlanych oraz dostawcy wyposażenia i usług;

9) Minister ds. gospodarki morskiej – nadzór merytoryczny i finansowy.

Uszczegóławiając zaangażowanie AMS, należy wskazać, że tworząc strukturę

organizacyjną AMS przewidziano zaangażowanie w całokształt prac programowych

1) Prorektora ds. inwestycji i rozwoju, do zadań którego należeć będzie

w szczególności nadzór nad realizacją zadań inwestycyjnych i ich zgodności z planem

inwestycji;

2) Prorektora ds. Morskich, który w ramach zespołu będzie nadzorować

merytoryczną część Programu związaną z budową urządzeń szkoleniowych i

specjalistycznym wyposażeniem;

3) Kanclerza, do zadań którego należeć będzie wewnętrzna i zewnętrzna koordynacja

działań;

4) Kwestora, do zadań którego należeć będzie wewnętrzna kontrola finansowa,

prowadzenie ewidencji księgowej nakładów na inwestycję.

Dodatkowo, ze względu na skalę i zakres inwestycji, na potrzeby wdrażania i zarządzania

projektem każdemu z działów będzie przypisany udział w realizacji projektu, tj.

1) Radca Prawny i Dział Organizacyjno-Prawny: kontrola prawna;

2) Dział Inwestycji i Dział Techniczny

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

a) nadzór i przygotowywanie dokumentacji do postępowań na roboty budowlane

(kosztorys inwestorski, opis przedmiotu zamówienia, Umowa, dokumentacja

projektowa),

b) opracowywanie planów realizacji zadań remontowych i inwestycyjnych

(w zakresie prac projektowych i robót budowlanych),

c) pozyskiwanie niezbędnych decyzji administracyjnych i uzgodnień warunkujących

realizację robót budowlanych,

d) przygotowywanie części merytorycznych dla umów na roboty budowlane

i usługi projektowania,

e) sprawozdawczość okresowa i roczna dotycząca realizowanych zadań,

f) nadzór nad zleconymi pracami projektowymi wraz z ich sprawdzeniem

i odbiorem,

g) nadzór inwestorski lub nadzór nad pracami zleconymi w tym zakresie, nadzór

nad zleconymi robotami budowlanymi w zakresie kontroli jakości robót, zgodności

realizacji z projektem, Umową i obowiązującymi przepisami,

h) prowadzenie archiwum dokumentacji projektowej oraz technicznej związanych z

realizacją robót budowlanych,

i) zabezpieczenie mienia przed uszkodzeniem lub zniszczeniem;

3) Dział Księgowości: obsługa finansowo-księgowa projektu, ewidencja nakładów na

inwestycję;

4) Dział Zamówień Publicznych i Dział Administracyjny: postępowanie wyłaniające

wykonawców, sporządzanie wniosków o płatność, monitorowanie założonych

wskaźników produktu i rezultatu;

5) Dział Promocji: promocja projektu i polityka informacyjna.

W ramach zarządzania Programem, jako narzędzia minimalizacji ryzyka opóźnień

i nieprawidłowości w realizacji procesu inwestycyjnego przewiduje się wskazanie w umowach

z wykonawcami projektu i robót budowlanych kamieni milowych do osiągnięcia i wykonania

w określonych umownie terminach. Kamienie milowe pozwalają na bieżące monitorowanie

postępu prac i w razie konieczności wprowadzania programów naprawczych. Elementem

ograniczającym ryzyka terminowe będą warunki realizacji umów, w których zawarte zostaną

elementy sankcji, jak: kary umowne, gwarancje należytego wykonania możliwości odstąpienia

od umowy. Określone kamienie milowe, odpowiadające kluczowym ze względu na terminy

etapom prac, obłożone zostaną dodatkowo karami umownymi.

11. ZASADY AKTUALIZACJI PROGRAMU WIELOLETNIEGO POSRM

Program będzie podlegał stałemu monitorowaniu według określonych w nim zasad.

W przypadku wystąpienia konieczności aktualizacji Programu będzie ona dokonywana przez

weryfikację zakresów rzeczowych i wynikających z tego kosztów oraz terminów, niezwłocznie

po wystąpieniu czynników mających wpływ na zmianę zapisów przyjętych w uchwale Rady

Ministrów ustanawiającej Program.

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Niezależnie od tego, w razie wystąpienia czynnika ryzyka (np. znaczący wzrost cen na

materiały budowlane, znaczący wzrost cen usług, konieczność przeprowadzenia prac

nieuwzględnionych na etapie planowania) albo na skutek wyników realizacji kolejnych faz

Programu (np. przeprowadzenia procedur przetargowych, podpisania umów z wykonawcą)

AMS jest zobowiązana do przekazania do Ministerstwa ds. gospodarki morskiej stosownego

uzasadnienia zmian w celu dalszego postępowania.

Tabela nr 4. Zakres i terminy realizacji Programu

Podmiot

Termin

Zakres prac

do

ministra

W

trakcie

przygotowywania Informacje

projektu budżetu na kolejny rok o proponowanej aktualizacji Programu

lub o jej braku

budżetowy

AMS

Niezwłocznie w razie wystąpienia

Informacje do ministra celem dalszego

ryzyka bądź powzięciu informacji

postępowania

o zmianach

Minister

O ile AMS wystąpi z propozycją

W

trakcie

przygotowywania

aktualizacji

Programu,

minister

projektu budżetu na kolejny rok

ustosunkowuje się do niej lub

budżetowy

uruchamia procedurę aktualizacji

Źródło: Opracowanie własne.

12. PODSTAWA PRAWNA REALIZACJI PROGRAMU

1) art. 136 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych;

2) art. 15 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki

rozwoju (Dz. U. z 2021 r. poz. 1057);

3) art. 94 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym

(Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 i 2201, z 2018 r. poz. 138, 650, 730, 912, 1000, 1115 i

1693) w związku z art. 238 ust. 5 i 7 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. – Przepisy

wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. poz. 1669, z

2019 r. poz. 39 i 534, z 2020 r. poz. 695, 875 i 1086 oraz z 2021 r. poz. 1630 i 2232)

oraz art. 365 pkt 4 lit. a i b ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie

wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574, 583, 655, 682 i 807).

MW_ 25 kwiecień 2012 r.

Poz. 441

Organem odpowiedzialnym za nadzór nad Programem jest minister właściwy do spraw

gospodarki morskiej, natomiast realizacja Programu zostanie powierzona Akademii Morskiej

w Szczecinie.

Realizacja Programu będzie prowadzona zgodnie z procedurami zamówień publicznych na

podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych.

Rys. 1. Przykładowe stanowiska z tratwami ratunkowymi…………………………………………………..51

Rys. 2. Struktura Zespołu Projektowego Inwestora AMS ........................................................ 63

Rys. 3. Schemat przepływu informacji w systemie sprawozdawczości Programu .................. 65

Tabela nr 1. Harmonogram rzeczowej i finansowej realizacji Programu w latach 2022–2025

(w tys. zł)................................................................................................................................... 53

Tabela nr 2. Szacunkowy łączny koszt inwestycji według grup kosztów ................................. 59

Tabela nr 3. Źródła finansowania inwestycji, zapewniające inwestorowi terminowe

regulowanie zobowiązań finansowych i terminowe zakończenie inwestycji .......................... 60

Tabela nr 4. Zakres i terminy realizacji Programu……………………………………...…………..……………68

Zdjęcie nr 1. Topografia działki nr 29 i nr 28/8, obręb ewidencyjny 3025 Szczecin Nad Odrą 25

.................................................................................................................................................. 46

Zdjęcie nr 2. Komora rozgorzeniowo-dymowa ........................................................................ 50

Zdjęcie nr 3. Nabrzeże .............................................................................................................. 50

§ 3. Wykonawcą Programu jest Akademia Morska w Szczecinie jako inwestor.

§ 4. Nadzór nad realizacją Programu sprawuje minister właściwy do spraw gospodarki morskiej.

§ 5. 1. Wartość kosztorysowa Programu wynosi 73 434 tys. zł, w tym nakłady z budżetu państwa wynoszą 72 934 tys. zł,

natomiast wkład własny Akademii Morskiej w Szczecinie wynosi 500 tys. zł.

2. Nakłady z budżetu państwa, o których mowa w ust. 1, w poszczególnych latach wynoszą

1)

2022 r. – 14 600 tys. zł;

2)

2023 r. – 14 185 tys. zł;

3)

2024 r. – 23 775 tys. zł;

4)

2025 r. – 20 374 tys. zł.

§ 6. Uchwała wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

Prezes Rady Ministrów: M. Morawiecki

1)

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2021 r. poz. 1236, 1535, 1773, 1927, 1981, 2054 i 2270

oraz z 2022 r. poz. 583 i 655.

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 29 kwietnia 2022 r.

Poz. 441

UCHWAŁA NR 76

RADY MINISTRÓW

z dnia 6 kwietnia 2022 r.

w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą „Budowa Polskiego Ośrodka Szkoleniowego

Ratownictwa Morskiego w Szczecinie”

Na podstawie art. 136 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305,

z późn. zm.1)) Rada Ministrów uchwala, co następuje

Załącznik

do uchwały nr 76

Poz. 441

Rady Ministrów

z dnia

kwietnia

2022

r.