Obwieszczenie Ministra Infrastruktury z dnia 7 grudnia 2022 r. w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej "Serwisowanie małych oczyszczalni ścieków dla równoważnej liczby mieszkańców poniżej 2000" do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 21 grudnia 2022 r.

Poz. 1249

OBWIESZCZENIE

MINISTRA INFRASTRUKTURY 1)

z dnia 7 grudnia 2022 r.

w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej „Serwisowanie małych oczyszczalni ścieków dla równoważnej liczby

mieszkańców poniżej 2000” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

Na podstawie art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (Dz. U.

z 2020 r. poz. 226) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia informacje o włączeniu kwalifikacji rynkowej

„Serwisowanie małych oczyszczalni ścieków dla równoważnej liczby mieszkańców poniżej 2000” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.

Minister Infrastruktury: A. Adamczyk

1)

Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej – gospodarka morska, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia

Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U.

z 2021 r. poz. 937).

•

•

•

•

1. Charakteryzuje

rodzaje małych

oczyszczalni

ścieków

– 2 –

rozróżnia rodzaje małych oczyszczalni ścieków,

omawia procesy technologiczne stosowane w oczyszczalniach ścieków komunalnych dla RLM < 2000,

rozróżnia elementy składowe oczyszczalni,

omawia etapy rozruchu oczyszczalni.

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Zestaw 1. Charakteryzowanie technologii stosowanych w małych oczyszczalniach ścieków

Osoba posiadająca kwalifikację „Serwisowanie małych oczyszczalni ścieków dla RLM poniżej 2000” jest przygotowana do oceny pracy i stanu technicznego małych oczyszczalni

ścieków. Posługuje się wiedzą z zakresu technologii stosowanych w małych oczyszczalniach. Samodzielnie określa lokalizację elementów oczyszczalni w obrębie działki. Wykonuje testy i pomiary, interpretuje ich wyniki oraz wyniki badań laboratoryjnych. Prowadzi diagnostykę i dokonuje napraw i konserwacji elementów oczyszczalni. W ramach działań

zawodowych przygotowuje i wypełnia dokumentację związaną z pracą oczyszczalni. Swoje zadania wykonuje z zachowaniem zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia.

5. Efek ty u czen ia się wymagan e d la k walifikacji rynkowej

4 poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji

Monitor Polski

4. Poziom Pol sk iej Ramy Kwalifi kacji p rzypis any do kwalifikacji rynkowej

Certyfikat ważny jest 4 lata. Warunkiem przedłużenia jest przedstawienie dowodów na przeprowadzenie minimum 20 przeglądów różnych rodzajów małych oczyszczalni ścieków

lub świadectwo pracy w charakterze operatora małej oczyszczalni w czasie łącznym przynajmniej jednego roku, w okresie nie dłuższym niż ostatnie 4 lata.

3. Okres ważności dok u mentu potwi erdzającego nadanie kwalifikacji rynkowej

Certyfikat

2. Nazwa doku men tu p otwierd zającego n adanie kwalifikacji rynkowej

Serwisowanie małych oczyszczalni ścieków dla równoważnej liczby mieszkańców poniżej 2000

1. Nazwa kwalifi kacji rynk owej

INFORMACJE O WŁĄCZENIU KWALIFIKACJI RYNKOWEJ „SERWISOWANIE MAŁYCH OCZYSZCZALNI ŚCIEKÓW DLA RÓWNOWAŻNEJ LICZBY MIESZKAŃCÓW

PONIŻEJ 2000” DO ZINTEGROWANEGO SYSTEMU KWALIFIKACJI

Załącznik do obwieszczenia Ministra Infrastruktury

z dnia 7 grudnia 2022 r. (M.P. poz. 1249)

•

•

•

•

• wskazuje miejsca i przyczyny ewentualnych zagrożeń,

• posługuje się środkami ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania prac serwisowych (rękawice, kombinezon, detektor gazów,

mycie rąk),

• udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia.

3. Sprawdza

poprawność

parametrów

technologicznych

4. Rozpoznaje

i eliminuje zagrożenia

bezpieczeństwa

i ochrony zdrowia

• lokalizuje obiekty otoczenia małej oczyszczalni ścieków w terenie i na mapie (np. studnię, rów, skarpę, otwarte zbiorniki wodne, pompownię,

wylot kanalizacyjny),

• ocenia, czy lokalizacja kluczowych elementów małej oczyszczalni ścieków w terenie i na mapie (np. studnię, rów, skarpę, otwarte zbiorniki wodne,

pompownię, wylot kanalizacyjny) jest zgodna z przepisami prawa.

• przeprowadza wywiad środowiskowy z użytkownikiem lub administratorem obiektu,

• identyfikuje technologię oczyszczania ścieków i przeróbki osadów ściekowych w terenie,

• określa przepustowość oczyszczalni na podstawie dostępnych wyników pomiarów i badań jakości ścieków surowych.

• rozpoznaje rodzaj odbiornika oczyszczonych ścieków: ziemia, wody płynące, jezioro i jego dopływy oraz sztuczny zbiornik wodny, usytuowany

na wodach płynących,

• rozpoznaje rodzaje urządzeń odprowadzających oczyszczone ścieki, w tym do ziemi np. drenaż rozsączający, studnia chłonna, tunele rozsączające,

skrzynki rozsączające.

1. Lokalizuje małą

oczyszczalnię

ścieków i obiekty

w obrębie działki

2. Określa rodzaj

i wielkość

oczyszczalni ścieków

3. Rozróżnia odbiorniki

ścieków

oczyszczonych

i urządzeń

odprowadzających

oczyszczone ścieki

•

•

•

•

1. Wykonuje pomiary

właściwości ścieków

i osadów

– 3 –

mierzy: temperaturę, pH, potencjał oksydacyjno-redukcyjny i przewodność elektryczną, stężenie tlenu rozpuszczonego w ściekach,

mierzy grubość kożucha i osadu w osadniku gnilnym,

wykonuje próbę sedymentacyjną osadu czynnego,

ocenia wizualnie i organoleptycznie stan osadu czynnego (barwa, rodzaj i barwa piany, zapach) i błony biologicznej.

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Monitor Polski

Zestaw 3. Ocena pracy i stanu technicznego małych oczyszczalni ścieków

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Zestaw 2. Ocena uwarunkowań lokalnych względem wymagań odnoszących się do małych oczyszczalni ścieków

oblicza czas zatrzymania ścieków,

oblicza obciążenie biomasy ładunkiem organicznym,

oblicza indeks i wiek osadu czynnego,

oblicza obciążenie hydrauliczne i ładunkiem zanieczyszczeń.

• omawia podstawowe wskaźniki zanieczyszczeń: zawiesina, BZT, ChZT, związki azotu i fosforu,

• odczytuje wyniki badań laboratoryjnych z raportu i porównuje je z wartościami dopuszczalnymi wg przepisów prawa,

• uzasadnia możliwe przyczyny występowania przekroczeń dopuszczalnych wartości wskaźników zanieczyszczeń.

2. Interpretuje wyniki

badań

laboratoryjnych

•

•

•

•

•

•

•

• diagnozuje nieprawidłowości w przebiegu procesów oczyszczania ścieków i przeróbki osadów ściekowych,

• dokonuje korekt przebiegu procesów technologicznych, np.: koryguje położenie pływaków w pompowni, czasów pracy dmuchaw itp.

4. Sprawdza działanie

osprzętu i obsługuje

urządzenia

5. Ocenia i koryguje

parametry pracy

oczyszczalni

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

• przygotowuje wymianę pompy o masie nie większej niż 30 kg dla mężczyzny i 15 kg dla kobiety, w tym wyłącza zasilanie, weryfikuje zdatność

pompy,

• demontuje uszkodzoną pompę,

• montuje sprawną pompę,

• wykonuje próbny rozruch.

• przygotowuje proces wymiany dmuchawy o masie nie większej niż 30 kg dla mężczyzny i 15 kg dla kobiety, w tym wyłącza zasilanie, weryfikuje

zdatność dmuchawy,

• demontuje uszkodzoną dmuchawę,

• montuje sprawną dmuchawę,

• wykonuje próbny rozruch.

Poszczególne efekty

uczenia się

1. Wymienia pompę

2. Wymienia dmuchawę

Monitor Polski

Zestaw 4. Naprawa i wymiana elementów uszkodzonych

odczytuje wskazania parametrów pracy urządzeń ze sterowników i systemów zdalnego monitoringu (np. GPRS),

koryguje pracę dostosowanych do tego elementów oczyszczalni, w tym zdalnie,

sprawdza wydajność dmuchaw i dyfuzorów,

sprawdza warunki pracy pomp i ich energochłonność,

sprawdza działanie urządzenia do mechanicznego oczyszczania ścieków (kraty, sita, piaskowniki, sitopiaskowniki, osadniki),

sprawdza działanie urządzenia do biologicznego oczyszczania ścieków (bioreaktory z osadem czynnym, złoża zraszane, tarczowe, hydrofitowe),

sprawdza działanie urządzenia do przeróbki osadów ściekowych (zagęszczacze, komory tlenowej stabilizacji osadu, workownice, prasy, poletka

hydrofitowe do osadów i suszarnie solarne).

• ocenia czystość wynurzonych ścian wewnętrznych komór oczyszczalni, pompowni i pokryw, a w razie konieczności oczyszcza je,

• ocenia stan techniczny zbiorników, włazów, pokryw i ich zamknięć,

• ocenia stan techniczny wentylacji.

3. Sprawdza czystość

i stan techniczny

oczyszczalni

przygotowuje preparat mikroskopowy,

ocenia wielkość i kształt kłaczków osadu czynnego,

identyfikuje grupy organizmów wskaźnikowych,

określa dominujące grupy organizmów wskaźnikowych.

•

•

•

•

2. Wykonuje badanie

mikroskopowe

•

•

•

•

naprawia wloty do lub wyloty ze zbiorników,

poziomuje studzienkę rozdzielczą drenażu rozsączającego,

dokonuje drobnych napraw pomp lub dmuchaw,

uszczelnia rozszczelnione elementy.

• opisuje przeprowadzone prace,

• zapisuje wyniki dokonanych pomiarów,

• zapisuje rekomendacje do poprawy pracy oczyszczalni.

• przesyła wypełniony formularz pokontrolny drogą elektroniczną do zainteresowanych stron,

• omawia wyniki przeglądu oraz przedstawia użytkownikowi kroki naprawcze w przypadku nieprawidłowej pracy.

1. Wypełnia formularz

raportu z wykonanej

usługi serwisowej

i dokonuje wpisu

w książce eksploatacji

2. Przekazuje informację

pokontrolną

1. Etapy weryfikacji

1.1. Metody

W czasie weryfikacji stosuje się następujące metody

– test teoretyczny, wielokrotnego wyboru, zawierający 20 pytań i krótkich zadań. Za każde pytanie lub zadanie można uzyskać od 0 do 1 pkt. Test uznaje się za zaliczony

przy wyniku 13 i więcej punktów (65%).

– obserwacja w warunkach rzeczywistych połączona z wywiadem swobodnym (rozmowa z komisją).

1.2. Zasoby kadrowe

Komisja walidacyjna składa się z 3 osób: przewodniczącego i dwóch członków.

1.2.1. Przewodniczący komisji musi spełniać następujące warunki

– posiada kwalifikację pełną z 7 lub 8 poziomem PRK z obszaru inżynierii/ochrony środowiska,

– posiada udokumentowane doświadczenie (min. 5-letnie) w obszarze kształcenia w zakresie oczyszczania małych ilości ścieków i oceniania umiejętności w tym

zakresie, zdobyte w okresie ostatnich 10 lat.

1.2.2. Drugi członek komisji musi spełniać następujące warunki

– posiada kwalifikację pełną z 4 lub wyższym poziomem PRK z obszaru inżynierii/ochrony środowiska,

– wykonał minimum 20 przeglądów różnych rodzajów małych oczyszczalni ścieków.

1.2.3. Trzeci członek komisji musi spełniać następujące warunki

– posiada kwalifikację pełną lub cząstkową z 4 lub wyższym poziomem PRK z obszaru inżynierii/ochrony środowiska,

– jest operatorem lub serwisantem oczyszczalni ścieków obsługującej 50 < RLM < 2000, na której będzie przeprowadzona część praktyczna walidacji.

Monitor Polski

6. Wymagan ia d otyczące walid acji i podmiotów p rze prowadzających walidację

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Zestaw 5. Raportowanie wyników przeglądów serwisowych

3. Dokonuje drobnych

napraw osprzętu

lub instalacji

Termin d okon ywania p rzegl ądu k walifikacji

Nie rzadziej niż raz na dziesięć lat

8.

Nie dotyczy

Waru nki , jakie mu si sp ełn iać osob a p rzys tępująca do walidacji

Monitor Polski

7.

1.3. Sposób organizacji walidacji

Terminy walidacji ustala się w zależności od potrzeb: dla minimum czterech osób, nie częściej niż co 3 miesiące. Za pomocą metody testu teoretycznego potwierdzane jest

osiągnięcie efektów uczenia się zawartych w Zestawie 1. Charakteryzowanie technologii stosowanych w małych oczyszczalniach ścieków. Podczas godzinnego (60 minut)

testu obecne są na sali przynajmniej dwie osoby z komisji walidacyjnej: przewodniczący i członek.

Za pomocą metody obserwacji w warunkach rzeczywistych połączonej z wywiadem swobodnym (rozmowa z komisją) sprawdzane są pozostałe efekty uczenia się. Komisja

wybiera losowo dwa obiekty: jeden to oczyszczalnia dla RLM < 50, drugi – to oczyszczalnia dla 50 < RLM < 2000. W walidacji – oprócz osoby walidowanej – uczestniczą

przynajmniej dwie osoby z komisji walidacyjnej: przewodniczący i członek.

Instytucja certyfikująca musi zapewnić

– dostęp do kilku działających małych oczyszczalni ścieków z osadnikiem gnilnym i bioreaktorem tlenowym i drenażem rozsączającym (RLM < 50) i kilku oczyszczalni

zbiorczych obsługujących 50 < RLM < 2000,

– środki ochrony indywidualnej,

– mikroskop o powiększeniu w zakresie od 50 do 400 razy wraz z wyposażeniem,

– cylinder miarowy i lej Imhoffa o poj. 1000 cm3 do próby sedymentacyjnej osadu czynnego,

– przyrządy do pomiaru: temperatury, pH, potencjału oksydacyjno-redukcyjnego i przewodności elektrycznej, stężenia tlenu rozpuszczonego, grubości kożucha i osadu

w osadniku gnilnym,

– narzędzia instalacyjne.

Część teoretyczna i praktyczna walidowane są oddzielnie. Można je zaliczyć jednego dnia lub w różnych terminach. W przypadku braku zaliczenia którejś z dwu części,

istnieje możliwość kolejnego podejścia w następnych terminach.

2. Etap identyfikowania i dokumentowania

Osoby przystępujące do testu muszą wylegitymować się dowodem osobistym. Podczas walidacji nakręcony będzie krótki (trwający minimum 5 min) film, pokazujący walidowanego i członków komisji walidacyjnej podczas testów praktycznych, tak aby mogli być rozpoznani. Wypełnione formularze testowe oraz film na CD przechowywane są przez

jednostkę certyfikującą do wglądu podczas kontroli przez zewnętrzny pomiot zapewniający jakość.