Uchwała nr 3/2021 Rady Polityki Pieniężnej z dnia 5 maja 2021 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Table of Provisions (15)
Statutory Text (15 Articles)
§ 1. Przyjmuje się sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020, stanowiące załącznik do uchwały.
§ 2. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Przewodniczący Rady Polityki Pieniężnej: A. Glapiński
Członkowie Rady Polityki Pieniężnej: G
. M. Ancyparowicz, E. Gatnar, Ł. J. Hardt,
C. Kochalski, J. J. Kropiwnicki, E. M. Łon,
R. B. Sura, K. Zubelewicz, J. Żyżyński
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne i finansowe ................................................................... 28
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami ... 32
1. Strategia polityki pieniężnej w 2020 r.
1. Strategia polityki pieniężnej w 2020 r.
W 2020 r. Rada Polityki Pieniężnej, zwana dalej „Radą”, prowadziła politykę pieniężną zgodnie
z Założeniami polityki pieniężnej na rok 2020 przyjętymi uchwałą nr 5/2019 z dnia 10 września 2019 r.
w sprawie przyjęcia założeń polityki pieniężnej na rok 2020 (M.P. poz. 876). W dniu 8 kwietnia 2020 r.
Rada Polityki Pieniężnej przyjęła uchwałę zmieniającą uchwałę w sprawie ustalenia założeń polityki
pieniężnej na rok 2020 (M.P. poz. 342), zgodnie z którą rozszerzono zestaw instrumentów polityki
pieniężnej o kredyt wekslowy.
Podobnie jak w poprzednich latach głównym celem polityki pieniężnej było utrzymanie stabilności cen,
przy jednoczesnym wspieraniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego oraz stabilności systemu
finansowego. W ten sposób Rada realizowała podstawowe zobowiązania Narodowego Banku
Polskiego zawarte w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. poz. 483, z późn. zm.) oraz
w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2020 r. poz. 2027). Zgodnie
z art. 227 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej „Narodowy Bank Polski odpowiada za wartość
polskiego pieniądza”. Ustawa o Narodowym Banku Polskim, zwanym dalej „NBP”, w art. 3 ust. 1
stanowi, że „podstawowym celem działalności NBP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen, przy
jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej Rządu, o ile nie ogranicza to podstawowego celu
NBP”.
Rada dąży do zapewnienia stabilności cen, wykorzystując strategię celu inflacyjnego. W ramach
tej strategii od 2004 r. celem polityki pieniężnej jest utrzymanie inflacji – rozumianej jako procentowa
roczna zmiana indeksu cen towarów i usług konsumpcyjnych – na poziomie 2,5% z symetrycznym
przedziałem odchyleń o szerokości ±1 punktu procentowego w średnim okresie. W państwach,
w których realizowana jest strategia celu inflacyjnego, inflacja jest przeciętnie niższa niż w pozostałych
krajach. Od 2004 r. do końca 2020 r. przeciętny poziom inflacji w Polsce wynosił 2,1% rocznie, a więc był
zbliżony do 2,5% i mieścił się w symetrycznym przedziale odchyleń, choć w części okresów dynamika
cen znajdowała się poza tym przedziałem (Tabela 1).
Tabela 1 Roczna dynamika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI, proc., r/r)
CPI
2004 2005 2006 2007
2008
2009
2010
2011
2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020
3,5
4,2
3,5
2,6
4,3
3,7
2,1
1,0
2,5
0,9
0,0
-0,9
-0,6
2,0
1,6
2,3
3,4
Źródło: Dane GUS.
Średniookresowy charakter celu inflacyjnego oznacza, że ze względu na szoki makroekonomiczne
i finansowe inflacja może okresowo kształtować się powyżej lub poniżej celu, w tym również poza
określonym przedziałem odchyleń od celu. Reakcja polityki pieniężnej na szoki jest elastyczna i zależy
od ich przyczyn oraz oceny trwałości ich skutków, w tym wpływu na procesy inflacyjne. W przypadku
odchylenia inflacji od celu, Rada w sposób elastyczny określa pożądane tempo powrotu inflacji do celu,
ponieważ szybkie sprowadzenie inflacji do celu może wiązać się z istotnymi kosztami dla stabilności
makroekonomicznej lub finansowej.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Realizowana przez Radę strategia polityki pieniężnej zakłada również elastyczność w zakresie
stosowanych instrumentów. Oznacza to, że instrumentarium NBP może być dostosowywane do natury
występujących w gospodarce zaburzeń. Elastyczne kształtowanie instrumentów polityki pieniężnej
sprzyja efektywnemu działaniu mechanizmu transmisji oraz stabilności makroekonomicznej
i finansowej.
Podejmując decyzje w zakresie polityki pieniężnej, Rada bierze pod uwagę opóźnienia, z jakimi zmiany
parametrów polityki pieniężnej wpływają na gospodarkę. Długość opóźnień, jakie występują
od podjęcia decyzji dotyczącej poziomu stóp procentowych do zaobserwowania jej najsilniejszego
wpływu na wielkości realne (m.in. produkcję i zatrudnienie) oraz inflację, wynosi kilka kwartałów
i może zmieniać się w czasie. Ponadto polityka pieniężna jest prowadzona w warunkach niepewności,
dotyczącej w szczególności przyszłego kształtowania się sytuacji gospodarczej.
Stabilizowanie inflacji na niskim poziomie jest ważnym, ale niewystarczającym warunkiem utrzymania
równowagi w gospodarce, która z kolei sprzyja utrzymaniu stabilności cen w długim okresie.
Zagrożeniem dla stabilności cen w długim okresie są zwłaszcza nierównowagi w sektorze finansowym.
Mając to na uwadze, Rada prowadzi politykę pieniężną w taki sposób, aby sprzyjać utrzymaniu
stabilności systemu finansowego i ograniczać ryzyko narastania nierównowag w gospodarce,
uwzględniając w swoich decyzjach kształtowanie się cen aktywów (zwłaszcza cen nieruchomości)
oraz dynamikę akcji kredytowej. W warunkach znacznej swobody przepływu kapitału i integracji
rynków finansowych istotną rolę w ograniczaniu nierównowag makroekonomicznych i finansowych
pełni polityka makroostrożnościowa. Wywierając selektywny wpływ na kształtowanie się agregatów
kredytowych, umożliwia ona stabilizowanie akcji kredytowej, przy mniejszych kosztach dla wzrostu
gospodarczego niż polityka pieniężna.
Oprócz polityki pieniężnej i makroostrożnościowej istotną rolę w utrzymywaniu stabilności
makroekonomicznej pełni także polityka fiskalna. Dla zachowania stabilności makroekonomicznej
niezbędne jest prowadzenie polityki fiskalnej, która zapewnia długookresową stabilność finansów
publicznych.
Rada realizuje strategię celu inflacyjnego w warunkach płynnego kursu walutowego. Reżim płynnego
kursu nie wyklucza interwencji na rynku walutowym, gdy jest to niezbędne do zapewnienia stabilności
makroekonomicznej i finansowej kraju.
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r.
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania
w 2020 r.
Wybuch globalnej pandemii SARS-CoV-2 i związane z tym ryzyko światowego kryzysu gospodarczego
były jednym z największych od dekad wyzwań dla polityki makroekonomicznej. W 2020 r. nastąpiło
gwałtowne i nieoczekiwane załamanie aktywności gospodarczej w wielu krajach, istotne pogorszenie
nastrojów gospodarczych przedsiębiorstw i gospodarstw domowych, a także silny wzrost niepewności.
Jednocześnie obniżyła się dynamika cen na świecie. W celu łagodzenia skutków pandemii, w tym
ograniczenia trwałych strat gospodarczych, w wielu krajach podjęto zakrojone na szeroką skalę
działania antykryzysowe, w tym silnie złagodzono politykę pieniężną.
Również w Polsce pandemia oraz restrykcje z nią związane doprowadziły do silnego spadku
aktywności gospodarczej, który – przy braku działań antykryzysowych – spowodowałby trwałe straty
gospodarcze, w tym przyczyniłby się do znacznego wzrostu bezrobocia oraz obniżenia inflacji poniżej
celu w średnim okresie. Dążąc do łagodzenia gospodarczych skutków pandemii dla polskiej
gospodarki, a jednocześnie mając na względzie podstawowy cel działalności banku centralnego jakim
jest zapewnianie stabilności cen, w 2020 r. NBP poluzował politykę pieniężną.
Pomimo bezprecedensowej skali i natury wstrząsu pandemicznego, realizowana przez NBP strategia
celu inflacyjnego oraz instrumenty polityki pieniężnej przewidziane w przyjętych we wrześniu 2019 r.
Założeniach polityki pieniężnej na rok 2020 umożliwiły skuteczną realizację działań antykryzysowych
przez bank centralny. Jedyną zmianą jaką na skutek wstrząsu pandemicznego wprowadzono
w Założeniach polityki pieniężnej na rok 2020 było przywrócenie kredytu wekslowego jako instrumentu
realizowanej przez NBP polityki pieniężnej (kredyt wekslowy był już instrumentem polityki pieniężnej
NBP w 2010 r.).
Działania NBP – wraz z fiskalnymi działaniami rządu, które były wspierane przez poluzowanie polityki
pieniężnej – skutecznie ograniczyły negatywne skutki pandemii dla polskiej gospodarki.
W szczególności działania te istotnie zmniejszyły skalę recesji w 2020 r. oraz zwiększyły możliwości
trwałego ożywienia gospodarczego w kolejnych latach. W efekcie, znacząco ograniczyły one koszty
pandemii dla rynku pracy, w tym zmniejszyły wzrost bezrobocia i wspierały dochody gospodarstw
domowych. Jednocześnie polityka pieniężna NBP zapewniała stabilność cen.
Działania NBP w zakresie polityki pieniężnej w 2020 r.
Na posiedzeniach 7 – 8 stycznia, 4 – 5 lutego oraz 4 marca 2020 r. Rada utrzymywała stopy procentowe
NBP na niezmienionym poziomie, w tym stopę referencyjną na poziomie 1,5%. Na posiedzeniach
17 marca, 8 kwietnia i 28 maja 2020 r. Rada obniżyła stopy procentowe, w tym stopę referencyjną łącznie
o 1,4 pkt proc. (z 1,5% do 0,1%). 17 marca 2020 r. Rada podjęła także decyzję o obniżeniu stopy rezerwy
obowiązkowej z 3,5% do 0,5%1. W dalszej części roku Rada utrzymywała stopy procentowe NBP
na niezmienionym poziomie (Tabela 2).
1 Jednocześnie Rada zmieniła oprocentowanie środków rezerwy obowiązkowej z 0,50% do wysokości stopy referencyjnej NBP.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Tabela 2 Stopy procentowe NBP na koniec poszczególnych miesięcy w 2020 r. (w proc.)
Miesiąc
Stopa referencyjna
Stopa lombardowa
Stopa depozytowa
Stopa dyskontowa
weksli
styczeń
Stopa
redyskontowa
weksli
1,5
2,5
0,5
1,75
-
luty
1,5
2,5
0,5
1,75
-
marzec
1,0
1,5
0,5
1,05
1,10
kwiecień
0,5
1,0
0,0
0,55
0,60
maj
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
czerwiec
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
0,12
lipiec
0,1
0,5
0,0
0,11
sierpień
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
wrzesień
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
październik
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
listopad
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
grudzień
0,1
0,5
0,0
0,11
0,12
Źródło: Dane NBP.
W marcu 2020 r. NBP uruchomił strukturalne operacje otwartego rynku polegające na skupie obligacji
skarbowych na rynku wtórnym. Od kwietnia 2020 r. skup ten został rozszerzony o dłużne papiery
wartościowe gwarantowane przez Skarb Państwa. Terminy i skala prowadzonych działań były
uzależnione od warunków rynkowych. Łączna skala skupu obligacji przez NBP wyniosła w 2020 r.
107,1 mld zł (według wartości nominalnej skupionych obligacji).
Od kwietnia 2020 r. NBP udostępnił również bankom możliwość korzystania z kredytu wekslowego
przeznaczonego na refinansowanie kredytów udzielanych przedsiębiorcom.
W dalszej części rozdziału przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące podejmowanych decyzji
w zakresie polityki pieniężnej w 2020 r. oraz ich uwarunkowań. Decyzje te zostały przedstawione
chronologicznie, w podziale na następujące okresy: od stycznia do połowy marca 2020 r.; od połowy
marca do maja 2020 r. oraz od czerwca do grudnia 2020 r. Na końcu rozdziału przedstawiono efekty
poluzowania polityki pieniężnej przez NBP w 2020 r.
Polityka pieniężna i jej uwarunkowania od stycznia do połowy marca 2020 r.
Napływające w styczniu i lutym 2020 r. – a więc przed wybuchem pandemii SARS-CoV-2 – dane
wskazywały, że tempo wzrostu gospodarczego na świecie ustabilizowało się na relatywnie niskim
poziomie. W Stanach Zjednoczonych koniunktura pozostawała relatywnie dobra, natomiast w strefie
euro napływające dane wskazywały na obniżanie się dynamiki wzrostu gospodarczego.
W omawianym okresie inflacja w gospodarce światowej wzrosła, co wynikało przede wszystkim
z oddziaływania czynników podażowych, w tym ze wzrostu cen żywności oraz cen energii. Wskaźniki
inflacji bazowej ustabilizowały się natomiast na umiarkowanych – a w części gospodarek – niskich
poziomach.
Europejski Bank Centralny utrzymywał stopę depozytową poniżej zera, a także prowadził skup
aktywów oraz sygnalizował utrzymanie luźnej polityki pieniężnej w kolejnych kwartałach. Rezerwa
Federalna Stanów Zjednoczonych, po obniżkach stóp procentowych w 2019 r., utrzymywała
je na niezmienionym poziomie.
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r.
W Polsce, napływające na początku 2020 r. dane wskazywały, że koniunktura pozostawała korzystna,
choć roczne tempo wzrostu PKB się obniżało. Spowolnienie dynamiki PKB wynikało głównie z niskiego
tempa wzrostu aktywności w otoczeniu polskiej gospodarki i obniżenia się dynamiki konsumpcji.
Wciąż korzystna koniunktura w gospodarce oddziaływała w kierunku dalszego – choć spowalniającego
– wzrostu zatrudnienia i spadku stopy bezrobocia. Dynamika wynagrodzeń pozostawała zbliżona do
średniej z poprzednich lat.
Napływające w tym okresie dane potwierdzały, że w gospodarce nie narastały nierównowagi
makroekonomiczne. Tempo wzrostu kredytów dla sektora niefinansowego pozostawało niższe
od dynamiki nominalnego PKB. Saldo obrotów bieżących poprawiało się i od II połowy 2019 r. było
dodatnie. Pozostałe wskaźniki nierównowagi zewnętrznej również potwierdzały wysoki stopień
zrównoważenia polskiej gospodarki.
Dostępne na początku 2020 r. dane wskazywały na wzrost inflacji. Dynamika cen konsumpcyjnych
w styczniu 2020 r. wzrosła do 4,3%2. Wzrost inflacji powyżej górnej granicy odchyleń od celu
inflacyjnego na początku 2020 r. wynikał z oddziaływania czynników regulacyjnych i podażowych,
a więc pozostających poza bezpośrednim wpływem krajowej polityki pieniężnej. Przyczynił się do
niego wzrost cen energii elektrycznej dla gospodarstw domowych, wyższe ceny paliw, wzrost opłat
za wywóz śmieci, podwyższenie akcyzy na napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe, a także dalszy
wzrost cen żywności nieprzetworzonej. W kierunku wzrostu cen oddziaływała również korzystna
sytuacja finansowa gospodarstw domowych, w tym wzrost ich dochodów, i związany z nią wzrost
popytu konsumpcyjnego. Dostępne prognozy wskazywały jednak, że po przejściowym wzroście
inflacji w 2020 r., w kolejnym roku dynamika cen konsumpcyjnych obniży się w pobliże środka celu
inflacyjnego NBP3.
Wobec tych uwarunkowań na posiedzeniach w dniach 7 – 8 stycznia, 4 – 5 lutego oraz 4 marca 2020 r.
Rada utrzymywała stopy procentowe NBP na niezmienionym poziomie, w tym stopę referencyjną na
poziomie 1,5%. Rada oceniała, że dynamika PKB w kolejnych kwartałach będzie prawdopodobnie
niższa niż w poprzednich latach, zwracając przy tym uwagę na wzrost niepewności dotyczącej skali
i trwałości obserwowanego osłabienia koniunktury za granicą oraz jego wpływu na krajową aktywność
gospodarczą. W lutym i na początku marca 2020 r. niepewność istotnie podwyższało również
rozprzestrzenianie się nowego wirusa SARS-CoV-2 w kolejnych krajach.
Polityka pieniężna i jej uwarunkowania od połowy marca do maja 2020 r.
W marcu nastąpiło przyspieszenie rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2 na świecie i ogłoszono
stan globalnej pandemii4. W efekcie w wielu państwach wprowadzono restrykcje mające na celu
ograniczenie rozprzestrzeniania się wirusa. W połączeniu z silnym wzrostem obaw firm i gospodarstw
domowych o ich bieżącą i przyszłą sytuację finansową, przyczyniło się to w marcu i kwietniu 2020 r.
do gwałtownego załamania aktywności gospodarczej na świecie, w tym silnego spadku handlu
2 Początkowo GUS szacował inflację w styczniu 2020 r. na poziomie 4,4% r/r.
3 Na taki scenariusz wskazywała zarówno marcowa projekcja NBP (przygotowana na podstawie danych dostępnych do 18 lutego
2020 r.), jak i prognozy zewnętrzne, w tym prognozy ekspertów uczestniczących w Ankiecie Makroekonomicznej NBP oraz
analityków ankietowanych przez agencję Thomson Reuters.
4 Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła stan pandemii 11 marca 2020 r. Pierwszy przypadek zakażenia wirusem SARS-CoV-2
w Polsce odnotowano 4 marca 2020 r.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
światowego5. W efekcie prognozy aktywności gospodarczej na świecie, w tym u głównych partnerów
gospodarczych Polski, były znacząco rewidowane w dół. Jednocześnie towarzyszył temu silny wzrost
niepewności dotyczącej perspektyw koniunktury.
Ze względu na pogorszenie globalnych perspektyw gospodarczych oraz wzrost niepewności
w omawianym okresie istotnie wzrosła awersja do ryzyka na światowych rynkach finansowych.
Znalazło to odzwierciedlenie w spadku cen wielu aktywów, a także zacieśnieniu warunków
finansowania w wielu krajach. W szczególności pojawiły się zaburzenia na rynkach obligacji. Wyraźnie
obniżyły się także ceny ropy naftowej na rynku światowym oraz spadły ceny części surowców
żywnościowych. Wraz z silnym spadkiem aktywności gospodarczej przyczyniało się to do obniżenia
poziomu inflacji w wielu krajach, w tym u głównych partnerów handlowych Polski.
W celu ograniczenia negatywnych gospodarczych skutków pandemii, wiele państw w omawianym
okresie silnie poluzowało politykę makroekonomiczną. Wprowadzane były antykryzysowe działania
fiskalne. Jednocześnie banki centralne wyraźnie łagodziły politykę pieniężną, dostosowując działania
do uwarunkowań gospodarczych w poszczególnych krajach. Wiele banków centralnych obniżyło stopy
procentowe, a także uruchomiło lub rozszerzyło programy skupu aktywów (przy czym dotyczyło to nie
tylko gospodarek rozwiniętych, ale i wschodzących). W efekcie w wielu gospodarkach stopy
procentowe znalazły się na historycznie niskim poziomie, a w niemal wszystkich gospodarkach
rozwiniętych i w części gospodarek wschodzących kształtowały się na poziomie bliskim zera
(w przypadku części gospodarek rozwiniętych były one ujemne).
W Polsce ograniczenie aktywności gospodarczej następowało od połowy marca 2020 r. Wynikało ono
z załamania aktywności gospodarczej na świecie oraz podejmowanych na świecie i w Polsce działań
mających na celu ograniczenie rozprzestrzeniania się epidemii SARS-CoV-2, w tym ograniczenia
w przemieszczaniu i gromadzeniu się ludności, zamknięcia placówek oświatowych oraz czasowego
zawieszenie możliwości wykonywania niektórych rodzajów działalności gospodarczej. Ograniczenie
aktywności gospodarczej wynikało również z pogorszenia się nastrojów przedsiębiorstw i gospodarstw
domowych spowodowanego obawami o dalszy rozwój epidemii i jej gospodarczych skutków.
Największy spadek aktywności gospodarczej odnotowano w okresie kwiecień – maj 2020 r. W kwietniu
2020 r. dynamika produkcji przemysłowej spadła do -24,6% r/r, produkcji budowlano-montażowej do
-0,9% r/r, a sprzedaży detalicznej do -22,9% r/r; w maju dynamika produkcji przemysłowej wyniosła
-17,0% r/r; produkcji budowlano-montażowej -5,1% r/r, a sprzedaży detalicznej -7,7% r/r.
Szczególnie mocno pogorszyła się koniunktura w branżach usługowych najsilniej dotkniętych
restrykcjami – w tym w zakwaterowaniu i gastronomii, rozrywce i transporcie pasażerskim.
Jednocześnie napływające w omawianych miesiącach dane wskazywały na wyraźny spadek
konsumpcji w tym okresie, co można było wiązać z ograniczeniami wprowadzonymi w związku
z epidemią i pogorszeniem sytuacji na rynku pracy. Silnie spadła produkcja przemysłowa oraz
wymiana handlowa z zagranicą. Zmniejszyła się także akcja kredytowa dla przedsiębiorstw
i gospodarstw domowych. W celu złagodzenia negatywnego wpływu epidemii oraz związanych z nią
Dostępne obecnie dane wskazują, że spadek PKB w strefie euro w całym II kw. 2020 r. wyniósł 14,7% r/r, a w Stanach
Zjednoczonych 9,0% r/r.
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r.
restrykcji na aktywność gospodarczą wprowadzono szereg fiskalnych działań antykryzysowych,
których efektem było istotne powiększenie deficytu sektora finansów publicznych w II kw. 2020 r.6
W warunkach spadku aktywności gospodarczej sytuacja na rynku pracy pogorszyła się.
W szczególności spadła liczba pracujących, wzrosło bezrobocie oraz obniżyła się dynamika
wynagrodzeń. Stopa bezrobocia rejestrowanego wzrosła w maju 2020 r. do 6,1% (wobec 5,1% w marcu
2020 r.; dane wyrównane sezonowo), przy czym jej wzrost był ograniczany przez podejmowane w tym
czasie działania antykryzysowe. Jednocześnie wyraźnie obniżyła się dynamika wynagrodzeń
w gospodarce (do 3,8% r/r w II kw. wobec 7,7% r/r w I kw. 2020 r.).
Napływające w omawianym okresie dane dotyczące inflacji wskazywały, że po przejściowym wzroście
w I kw. 2020 r., dynamika cen konsumpcyjnych obniżyła się. W kwietniu i maju 2020 r. wyniosła ona
odpowiednio 3,4% r/r oraz 2,9% r/r. Spadek inflacji względem I kw. 2020 r. wynikał przede wszystkim
z obniżenia się cen paliw wskutek silnego spadku cen ropy naftowej na rynkach światowych, a także
z obniżenia się dynamiki cen żywności. Był on jednocześnie ograniczany przez wzrost dynamiki cen
usług, w tym administrowanych cen usług mieszkaniowych, a także wzrost kosztów funkcjonowania
przedsiębiorstw w warunkach epidemii.
Biorąc pod uwagę powyższe uwarunkowania makroekonomiczne, Rada na kolejnych trzech
posiedzeniach: 17 marca, 8 kwietnia oraz 28 maja 2020 r. obniżyła stopy procentowe NBP, w tym stopę
referencyjną z 1,5% w marcu do 0,1% w maju 2020 r. W dniu 17 marca 2020 r. Rada podjęła także decyzję
o obniżeniu stopy rezerwy obowiązkowej z 3,5% do 0,5%7.
Jednocześnie w marcu 2020 r. NBP uruchomił strukturalne operacje otwartego rynku polegające
na skupie skarbowych papierów wartościowych na rynku wtórnym, a od kwietnia skup ten został
rozszerzony o dłużne papiery wartościowe gwarantowane przez Skarb Państwa. Celem tych operacji
była zmiana długoterminowej struktury płynności w sektorze bankowym, zapewnienie płynności
rynku wtórnego skupowanych papierów wartościowych oraz wzmocnienie oddziaływania obniżenia
stóp procentowych NBP na gospodarkę, tj. wzmocnienie mechanizmu transmisji monetarnej. Terminy
i skala prowadzonych działań były uzależnione od warunków rynkowych. Łącznie, od marca do końca
maja 2020 r., NBP skupił obligacje o wartości nominalnej 85,4 mld zł.
Od kwietnia 2020 r. NBP udostępnił również bankom możliwość skorzystania z kredytu wekslowego
o
niskim
oprocentowaniu,
przeznaczonego
na
refinansowanie
kredytów
udzielanych
przedsiębiorcom .
8
Dokonane w tym okresie poluzowanie polityki pieniężnej NBP miało na celu złagodzenie negatywnych
skutków epidemii, ograniczenie skali spadku aktywności gospodarczej oraz wsparcie sytuacji
finansowej gospodarstw domowych i firm. Jednocześnie działania NBP ograniczały ryzyko obniżenia
się inflacji poniżej celu inflacyjnego NBP w średnim okresie. Poprzez pozytywny wpływ na sytuację
6 Obejmowały one m.in. dopłaty do wynagrodzeń w okresie przestoju ekonomicznego lub przy obniżonym wymiarze czasu
pracy, bezpośrednie dotacje bądź pożyczki dla przedsiębiorstw, w tym z Polskiego Funduszu Rozwoju, zwolnienia z opłacania
składek ZUS, czy dodatkowy zasiłek opiekuńczy oraz świadczenia postojowe dla samozatrudnionych i osób zatrudnionych na
umowach cywilnoprawnych.
7 Jednocześnie Rada zmieniła oprocentowanie środków rezerwy obowiązkowej z 0,5% do wysokości stopy referencyjnej NBP.
8 Oprocentowanie kredytu wekslowego jest równe stopie dyskontowej weksli.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
finansową kredytobiorców działania NBP ograniczały ryzyko kredytowe, którego wzrost był
najistotniejszym kanałem wpływu pandemii na stabilność systemu bankowego.
Wybuch pandemii i towarzyszący mu silny wzrost awersji do ryzyka na światowych rynkach
finansowych przyczyniły się do osłabienia złotego wobec głównych walut. Od kwietnia – wraz
z poprawą nastrojów na rynkach finansowych – następowało jednak umocnienie złotego. W efekcie
skala dostosowania kursu złotego do globalnego wstrząsu wywołanego pandemią oraz poluzowania
polityki pieniężnej NBP była ograniczona. W marcu 2020 r. wzrosła również zmienność rentowności
obligacji skarbowych. Po ich wyraźnym obniżeniu się od początku roku, w połowie marca 2020 r.
rentowności obligacji skarbowych wzrosły, co stwarzało ryzyko procyklicznego zacieśnienia
warunków monetarnych. Dokonane poluzowanie polityki pieniężnej, w tym obniżenie stóp
procentowych NBP oraz rozpoczęcie strukturalnych operacji otwartego rynku, przyczyniło się do
obniżenia rentowności obligacji.
Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w okresie czerwiec – grudzień 2020 r.
W maju i czerwcu 2020 r. w wielu krajach nastąpiła poprawa sytuacji epidemicznej, co umożliwiało
łagodzenie restrykcji pandemicznych. W efekcie od czerwca do września 2020 r. trwała odbudowa
aktywności gospodarczej na świecie, którą wspierały działania w zakresie polityki gospodarczej, w tym
silne poluzowanie polityki fiskalnej i pieniężnej. Mimo to, aktywność gospodarcza pozostawała
wyraźnie niższa niż przed wybuchem pandemii. Utrzymywała się również wysoka niepewność
dotycząca tempa i trwałości poprawy koniunktury, a także dalszego przebiegu pandemii.
Od października 2020 r. – w warunkach ponownego pogorszenia sytuacji epidemicznej i zaostrzenia
restrykcji sanitarnych w części krajów – tempo poprawy aktywności osłabło, a w części gospodarek,
w tym w strefie euro, nastąpił ponowny spadek aktywności gospodarczej. Sytuacja w poszczególnych
sektorach gospodarki była przy tym zróżnicowana. Relatywnie odporna na sytuację epidemiczną
w ostatnich miesiącach 2020 r. była koniunktura w przemyśle oraz handlu międzynarodowym. Z kolei
w sektorze usług koniunktura pozostawała słaba, a wskaźniki aktywności w tym sektorze w wielu
krajach kształtowały się na poziomach wyraźnie niższych niż przed pandemią.
Nastroje na światowych rynkach finansowych – pomimo okresowych wahań związanych
ze zmieniającą się sytuacją epidemiczną – poprawiały się. Przyczyniała się do tego silnie ekspansywna
polityka pieniężna oraz prowadzona w wielu gospodarkach stymulacja fiskalna, a także perspektywy
poprawy koniunktury w kolejnym roku. Pod koniec roku poprawie nastrojów sprzyjały także
informacje o pojawieniu się szczepionek na COVID-19 i rozpoczęcie szczepień w części krajów.
W omawianym okresie rentowności obligacji w największych gospodarkach rozwiniętych pozostawały
niskie, a indeksy cen akcji na świecie istotnie wzrosły. Jednocześnie rentowności obligacji skarbowych
w wielu gospodarkach wschodzących wyraźnie się obniżały, a waluty wielu z tych gospodarek
aprecjonowały.
Od czerwca do grudnia 2020 r. ceny wielu surowców na rynkach światowych, w tym ropy naftowej,
stopniowo rosły, choć były niższe niż przed pandemią. W efekcie, w warunkach obniżonej aktywności
gospodarczej dynamika cen w wielu krajach utrzymywała się na niskim poziomie. W szczególności
w strefie euro od sierpnia 2020 r. utrzymywała się deflacja cen konsumpcyjnych.
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r.
W tych warunkach większość banków centralnych na świecie, po silnym złagodzeniu polityki
pieniężnej w reakcji na wybuch pandemii, utrzymywało ekspansywną politykę pieniężną. Główne
banki centralne utrzymywały niskie stopy procentowe, prowadziły skup aktywów oraz deklarowały
gotowość do dalszego luzowania warunków monetarnych. Pod koniec 2020 r. część banków
centralnych, w tym Europejski Bank Centralny, dodatkowo poluzowało politykę pieniężną poprzez
zwiększenie skali skupu aktywów.
W Polsce, od czerwca 2020 r., wraz z postępującym znoszeniem restrykcji i stabilizacją sytuacji
epidemicznej, następowała stopniowa odbudowa aktywności gospodarczej. Dane o PKB wskazują,
że po głębokim spadku w II kw. 2020 r. (o 8,3% r/r), w III kw. nastąpiło wyraźne odbicie aktywności
gospodarczej, choć PKB był nadal niższy niż rok wcześniej (o 1,7%). Odbudowie koniunktury sprzyjało
poluzowanie restrykcji epidemicznych w kraju i za granicą, poprawa nastrojów podmiotów
gospodarczych oraz wsparcie ze strony polityki fiskalnej i pieniężnej. Jednak w IV kw. 2020 r., wraz
z nadejściem drugiej fali epidemii i zaostrzeniem restrykcji, aktywność gospodarcza ponownie się
obniżyła, choć skala spadku aktywności była wyraźnie niższa niż w II kw. (PKB spadł
w IV kw. o 2,7% r/r).
Niższej niż przed epidemią aktywności gospodarczej towarzyszyła spowalniająca dynamika kredytu
w gospodarce. W omawianym okresie banki – po zaostrzeniu kryteriów polityki kredytowej i części
warunków udzielanych kredytów bezpośrednio po wybuchu epidemii – stopniowo zaczęły je łagodzić,
choć pozostały ostrożne przy rozpatrywaniu wniosków kredytowych. Obniżenie się dynamiki kredytu
dla sektora niefinansowego wynikało jednak przede wszystkim z niższego popytu na kredyt.
W przypadku gospodarstw domowych dotyczyło to głównie popytu na kredyt konsumpcyjny, przy
ograniczonym spadku dynamiki kredytów mieszkaniowych. Jednocześnie akcja kredytowa dla
przedsiębiorstw się zmniejszyła, w dużym stopniu na skutek ograniczenia popytu na finansowanie
bankowe ze strony firm. Niższe zapotrzebowanie na finansowanie bankowe wynikało z uzyskania
przez przedsiębiorstwa wsparcia finansowego o dużej skali w ramach rządowych działań
antykryzysowych, a także z ograniczenia skali działalności i inwestycji przez część przedsiębiorstw
w warunkach epidemii i utrzymującej się wysokiej niepewności w gospodarce.
Sytuacja na rynku pracy od czerwca 2020 r. stopniowo się poprawiała, choć zatrudnienie w sektorze
przedsiębiorstw pozostawało niższe, a stopa bezrobocia wyższa niż przed wybuchem epidemii
(w grudniu 2020 r. wyniosła ona 6,2%; dane wyrównane sezonowo). Jednocześnie dynamika
wynagrodzeń
w
sektorze
przedsiębiorstw,
po
wyraźnym
spadku
w
kwietniu
i
maju
2020 r. (do odpowiednio 1,9% r/r i 1,2% r/r) w kolejnych miesiącach wzrosła. W okresie czerwiec
– grudzień 2020 r. wyniosła ona średnio 4,8% r/r (dynamika wynagrodzeń w gospodarce wyniosła
w III kw. 2020 r. 4,8% r/r, a w IV kw. 2020 r. 5,0% r/r).
Rentowności długoterminowych obligacji skarbowych na krajowym rynku finansowym w omawianym
okresie pozostawały niskie, czemu sprzyjało utrzymywanie niskich stóp procentowych NBP, trwający
skup
obligacji
przez
NBP,
oczekiwania
uczestników
rynku
dotyczące
kształtowania
się
krótkoterminowych stóp procentowych na niskim poziomie w przyszłości oraz łagodne warunki
finansowania za granicą.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Jednocześnie kurs złotego podlegał w omawianym okresie wahaniom względem głównych walut,
wynikającym w dużym stopniu z czynników o charakterze globalnym. Istotnym czynnikiem
wpływającym na kształtowanie się kursu złotego była silnie ekspansywna polityka pieniężna banków
centralnych za granicą. W szczególności, od końca października 2020 r., mimo ponownego spadku
aktywności w polskiej gospodarce w tym okresie, kurs złotego umacniał się wobec głównych walut,
co tworzyło ryzyko procyklicznego, a więc następującego w czasie pogorszenia koniunktury,
zacieśnienia warunków monetarnych, a przez to powiększenia kosztów gospodarczych epidemii.
Inflacja od czerwca do listopada 2020 r. utrzymywała się na poziomie zbliżonym do 3,0%, a w grudniu
2020 r. spadła do 2,4% r/r. W kierunku niższej inflacji w omawianym okresie oddziaływał przede
wszystkim spadek dynamiki cen żywności nieprzetworzonej oraz – w mniejszym stopniu – dynamiki
cen usług rynkowych i towarów nieżywnościowych. Spadek inflacji był jednocześnie ograniczany przez
statystyczne efekty wcześniejszego wzrostu cen energii elektrycznej dla gospodarstw domowych,
podwyższenia akcyzy na napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe oraz podwyższania opłat za wywóz
śmieci w ciągu roku.
Napływające w omawianym okresie prognozy wskazywały, że po spadku PKB w 2020 r., w roku 2021
nastąpi ożywienie aktywności gospodarczej. Utrzymywała się przy tym wysoka niepewność dotycząca
perspektyw koniunktury, w tym momentu i skali ożywienia. Jej źródłem był dalszy przebieg pandemii
oraz jej wpływ na sytuację gospodarczą w kraju i za granicą. Można było oczekiwać, że pozytywnie
na koniunkturę będą oddziaływać dotychczasowe działania ze strony polityki gospodarczej, w tym
poluzowanie polityki pieniężnej NBP, choć wzrost aktywności będzie ograniczany przez podwyższoną
niepewność oraz słabsze niż w poprzednich latach nastroje podmiotów gospodarczych. Jednocześnie
Rada oceniała, że tempo ożywienia gospodarczego może być także ograniczane przez brak wyraźnego
i trwalszego dostosowania kursu złotego do globalnego wstrząsu wywołanego pandemią
oraz poluzowania polityki pieniężnej NBP.
Wobec tych uwarunkowań, NBP od czerwca do grudnia 2020 r. utrzymywał stopy procentowe NBP
na niskim poziomie, w tym stopę referencyjną na poziomie 0,1%. Jednocześnie NBP kontynuował
pozostałe działania podjęte w reakcji na epidemię, w tym nadal prowadził operacje skupu skarbowych
papierów wartościowych oraz dłużnych papierów wartościowych gwarantowanych przez Skarb
Państwa na rynku wtórnym. Podobnie jak we wcześniejszych miesiącach, terminy i skala
prowadzonych działań były uzależnione od warunków rynkowych. W okresie czerwiec – grudzień
2020 r. NBP skupił obligacje o łącznej wartości nominalnej wynoszącej 21,7 mld zł.
W omawianym okresie NBP w dalszym ciągu oferował także kredyt wekslowy o niskim
oprocentowaniu przeznaczony na refinansowanie kredytów udzielanych przez banki przedsiębiorcom.
W warunkach ograniczonego popytu na finansowanie bankowe ze strony firm w czasie epidemii,
a jednocześnie wobec uruchomienia w I połowie 2020 r. znaczącego finansowego wsparcia dla firm
w ramach rządowych programów antykryzysowych, skala wykorzystania kredytu wekslowego przez
banki była ograniczona.
W grudniu 2020 r. NBP dokonał także interwencji na rynku walutowym. Działania te miały na celu
przeciwdziałanie procyklicznemu, a więc następującemu w czasie pogorszenia koniunktury,
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r.
umocnieniu kursu złotego, a przez to wzmacniały oddziaływanie poluzowania polityki pieniężnej NBP
na gospodarkę.
Wszystkie działania NBP prowadzone w tym okresie łagodziły negatywne skutki epidemii, wspierały
aktywność gospodarczą oraz stabilizowały inflację na poziomie zgodnym z celem inflacyjnym NBP
w średnim okresie. Poprzez pozytywny wpływ na sytuację finansową kredytobiorców ograniczały
ryzyko kredytowe, którego wzrost był najistotniejszym kanałem wpływu epidemii na stabilność
systemu bankowego.
Efekty poluzowania polityki pieniężnej NBP w 2020 r.
Dokonując oceny efektów prowadzonej przez NBP polityki pieniężnej w 2020 r. należy mieć na uwadze,
że w analizowanym roku w gospodarce światowej nastąpił gwałtowny i najsilniejszy od dekad spadek
aktywności gospodarczej. W efekcie, banki centralne w 2020 r. poluzowały politykę pieniężną, przy
czym zakres i skala podejmowanych przez banki centralne działań były bezprecedensowe.
W Polsce PKB obniżył się po raz pierwszy od początku transformacji ustrojowej. Spadkowi PKB
w 2020 r. towarzyszył wzrost bezrobocia i obniżenie dynamiki wynagrodzeń. Negatywny szok
pandemiczny przyczynił się również do wyraźnego pogorszenia nastrojów gospodarstw domowych
oraz firm. W tych warunkach istotnie spadły także inwestycje.
Ze względu na spadek krajowej aktywności gospodarczej i silne obniżenie cen surowców na rynkach
światowych, inflacja CPI w Polsce w kolejnych miesiącach 2020 r. wyraźnie się obniżyła: z 4,3% r/r
w styczniu do 2,4% r/r w grudniu 2020 r. W ujęciu średniorocznym inflacja wyniosła 3,4%, a więc była
zgodna z symetrycznym celem inflacyjnym NBP wynoszącym 2,5% +/-1 pkt proc., pomimo
oddziaływania wielu czynników o charakterze regulacyjno-podażowym, a zatem niezależnych
od polityki pieniężnej NBP, które podwyższały inflację.
Łagodząc politykę pieniężną w 2020 r. NBP brał pod uwagę to, że wskutek pandemii oraz załamania
aktywności w gospodarce światowej nastąpi silny spadek aktywności gospodarczej w Polsce, któremu
– w razie braku istotnego poluzowania polityki makroekonomicznej, w tym pieniężnej – towarzyszyć
będzie istotne i relatywnie trwałe pogorszenie sytuacji finansowej przedsiębiorstw i gospodarstw
domowych, spadek zatrudnienia i wzrost bezrobocia, a także obniżenie dynamiki wynagrodzeń.
W tych warunkach rosło także – przy braku istotnego poluzowania polityki pieniężnej NBP – ryzyko
kształtowania się inflacji poniżej celu NBP w średnim okresie.
Poluzowanie polityki pieniężnej NBP przyczyniło się do złagodzenia warunków finansowania w całej
gospodarce. W szczególności spadły stawki rynku pieniężnego, a także oprocentowanie kredytów dla
sektora niefinansowego. Średnie oprocentowanie kredytów dla gospodarstw domowych ogółem
obniżyło się z 5,2% w styczniu do 3,5% w grudniu 2020 r., natomiast dla przedsiębiorstw
niefinansowych z 3,7% w styczniu do 2,3% w grudniu 2020 r. Obniżki stóp procentowych przekładały
się na zmniejszenie kosztów obsługi kredytów dla klientów banków (szacunkowo o 7 mld zł w skali
roku), co wspierało sytuację finansową i nastroje zadłużonych podmiotów gospodarczych.
Średnie oprocentowanie depozytów obniżyło się w mniejszym stopniu: w przypadku gospodarstw
domowych z 0,8% w styczniu do 0,2% w grudniu 2020 r., natomiast w przypadku przedsiębiorstw
niefinansowych z 0,7% w styczniu do 0,1% w grudniu 2020 r. Pomimo spadku oprocentowania, wartość
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
depozytów i innych zobowiązań banków wobec gospodarstw domowych wzrosła w 2020 r. o blisko 96
mld zł, a wobec przedsiębiorstw niefinansowych o ponad 60 mld zł.
Poluzowanie polityki pieniężnej NBP oddziaływało również w kierunku obniżenia się rentowności
obligacji skarbowych oraz gwarantowanych przez Skarb Państwa, pomimo istotnego wzrostu potrzeb
pożyczkowych sektora publicznego w 2020 r., wynikającego z konieczności podjęcia działań
antykryzysowych, a także zapewniło płynność rynku wtórnego tych obligacji. Średnia rentowność
obligacji skarbowych 10-letnich obniżyła się z 2,2% w styczniu do 1,3% w grudniu 2020 r., 5-letnich
z 1,9% do 0,5%, a 2-letnich z 1,5% do 0,1%. W ten sposób poluzowanie polityki pieniężnej przez NBP
wspierało także politykę gospodarczą rządu, w tym realizację antykryzysowych programów wsparcia
finansowego dla przedsiębiorstw i gospodarstw domowych w czasie epidemii.
Zapewniając korzystne warunki finansowania w całej gospodarce, polityka pieniężna NBP w 2020 r.
ograniczyła skalę spadku aktywności gospodarczej oraz koszty epidemii dla rynku pracy. Spadek
realnego PKB był w Polsce (2,7%) ponad dwukrotnie mniejszy niż średnio w Unii Europejskiej (6,2%;
Wykres 1), a stopa bezrobocia w Polsce na koniec 2020 r. była jedną z najniższych w Unii Europejskiej
(Wykres 2). Poluzowanie polityki pieniężnej przez NBP skutecznie ograniczało więc wzrost bezrobocia,
a także skalę pogorszenia sytuacji finansowej firm. Jednocześnie zapewniło realizację podstawowego
celu działalności NBP, jakim jest utrzymywanie inflacji na poziomie zgodnym z celem inflacyjnym NBP
w średnim okresie.
Wykres 1 Zmiana realnego PKB w 2020 r. w krajach Unii Europejskiej (w %)
proc.
Źródło: Dane Eurostatu.
Hiszpania
Włochy
Chorwacja
Grecja
Francja
Malta
Portugalia
Belgia
Austria
UE 27
Czechy
-12,0
Słowacja
-12,0
Słowenia
-10,0
Cypr
-10,0
Węgry
-8,0
Niemcy
-8,0
Bułgaria
-6,0
Rumunia
-6,0
Łotwa
-4,0
Holandia
-4,0
Estonia
-2,0
Szwecja
-2,0
Dania
0,0
Finlandia
0,0
Polska
2,0
Luksemburg
2,0
Litwa
4,0
Irlandia
4,0
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r.
Wykres 2 Stopa bezrobocia w krajach Unii Europejskiej w grudniu 2020 r. (w %)
proc.
Hiszpania
Grecja
Włochy
Litwa
Szwecja
Łotwa
Finlandia
Francja
Chorwacja
0,0
Cypr
0,0
UE27
2,0
Słowacja
2,0
Portugalia
4,0
Estonia
4,0
Luksemburg
6,0
Dania
6,0
Austria
8,0
Belgia
8,0
Irlandia
10,0
Bułgaria
10,0
Rumunia
12,0
Słowenia
12,0
Malta
14,0
Niemcy
14,0
Węgry
16,0
Holandia
16,0
Polska
18,0
Czechy
18,0
Źródło: Dane Eurostatu. Dane wyrównane sezonowo.
Ponadto polityka pieniężna NBP w 2020 r. – poprzez pozytywny wpływ na sytuację finansową
kredytobiorców – oddziaływała także w kierunku zwiększenia zdolności do obsługi długu przez
kredytobiorców i ograniczenia wzrostu odpisów z tytułu utraty wartości portfela kredytowego
banków, będących głównym kanałem wpływu pandemii na stabilność systemu bankowego.
Analizy NBP wskazują, że poluzowanie polityki pieniężnej w 2020 r. (w tym przede wszystkim
obniżenie stóp procentowych NBP wraz z prowadzonym skupem obligacji w ramach strukturalnych
operacji otwartego rynku) przyczyniło się bezpośrednio do zmniejszenia skali spadku PKB o 0,3 pkt
proc. i podwyższenia inflacji w 2020 r. o 0,3 pkt proc. Szacuje się, że poluzowanie to zwiększy skalę
oczekiwanego wzrostu PKB o 1,1 pkt proc. oraz inflację CPI o 1,0 pkt proc. w 2021 r. (Tabela 3).
Jednocześnie poluzowanie polityki pieniężnej istotnie wsparło działania antykryzysowe w zakresie
polityki fiskalnej, co także umożliwiło istotne złagodzenie negatywnego wpływu pandemii na PKB.
Tabela 3. Szacunki wpływu poluzowania polityki pieniężnej NBP oraz polityki fiskalnej na PKB i inflację w 2020 i 2021 r.
Wpływ obniżenia
stóp
procentowych
w I i II kw. 2020 r.
Wpływ
prowadzenia
skupu aktywów
w I-III kw. 2020 r.
Wpływ pakietu
fiskalnego
Łączny wpływ
Łączny wpływ
polityki pieniężnej
polityki pieniężnej
i pakietu
fiskalnego
2020
2021
2020
2021
2020
2021
2020
2021
2020
2021
Inflacja CPI (r/r, pkt
proc.)
0,1
0,5
0,2
0,5
-0,2
1,2
0,3
1,0
0,1
2,2
PKB (r/r, pkt proc.)
0,2
0,6
0,1
0,5
1,9
1,6
0,3
1,1
2,2
2,7
Źródło: Szacunki NBP.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Działania NBP w 2020 r. zostały pozytywnie ocenione przez międzynarodowe instytucje, w tym
Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW) oraz Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju.
MFW w Raporcie z przeglądu gospodarki Polski w ramach artykułu IV Statutu MFW wskazał, że „Wraz
z wybuchem pandemii polityka pieniężna została szybko i adekwatnie poluzowana. Program skupu
aktywów realizowany przez bank centralny efektywnie zapewnił płynność na rynku obligacji
skarbowych i wzmocnił transmisję polityki pieniężnej”9. Jednocześnie Organizacja Współpracy
Gospodarczej i Rozwoju w raporcie Przegląd Gospodarczy Polski 2020 wskazała, że „polityka pieniężna
została odpowiednio poluzowana. Reakcja polityki pieniężnej na rozwijający się kryzys pandemiczny
była stanowcza i szybka”10.
9 Tłumaczenie własne. W oryginale: „At the onset of the pandemic, monetary policies were quickly and appropriately eased. The
central bank’s asset purchase program has been effective in providing liquidity to government securities markets and
strengthening monetary policy transmission.” Źródło: Republic of Poland Staff Report for the 2020 Article IV Consultation (str.
27).
10 Tłumaczenie własne. W oryginale: „Monetary policy has been appropriately accommodative. Monetary policy has reacted
forcefully and quickly to the emerging coronavirus crisis.” Źródło: Przegląd Gospodarczy Polski 2020, OECD (str. 26).
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r.
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r.
Wobec opisanych w Rozdziale 2 uwarunkowań makroekonomicznych, w 2020 r. NBP poluzował
politykę pieniężną wykorzystując instrumenty przewidziane w Założeniach polityki pieniężnej 11. Skala
i natura gospodarczego wstrząsu związanego z pandemią, a przez to skala i rodzaj niezbędnej reakcji
NBP spowodowała, że oprócz instrumentów wykorzystywanych standardowo w poprzednich latach,
konieczne było wykorzystanie także instrumentów niestosowanych lub stosowanych jedynie
w wyjątkowych sytuacjach w ostatnich latach, tj. wykorzystanie bezwarunkowego skupu obligacji,
dostrajających operacji typu repo, zmian rezerwy obowiązkowej, kredytu wekslowego oraz interwencji
na rynku walutowym.
Płynność sektora bankowego w 2020 r.
W 2020 r. nastąpił istotny wzrost nadpłynności sektora bankowego, co było przede wszystkim skutkiem
działań w zakresie polityki pieniężnej prowadzonych przez NBP. Poziom środków pozostających
w dyspozycji sektora bankowego przekraczających poziom rezerwy obowiązkowej wyniósł w grudniu
2020 r. średnio 183 798 mln zł i był o 97 357 mln zł wyższy niż w analogicznym okresie 2019 r.12
Do wzrostu nadpłynności przyczynił się przede wszystkim prowadzony przez NBP od marca 2020 r.
skup dłużnych papierów wartościowych na rynku wtórnym, dokonywany w ramach strukturalnych
operacji otwartego rynku (przyczynił się on do wzrostu nadpłynności o 111 872 mln zł – porównując
średni stan z grudnia 2020 r. z analogiczną pozycją z grudnia 2019 r.). W tym samym kierunku
oddziaływało także obniżenie podstawowej stopy rezerwy obowiązkowej (z dniem 30 kwietnia 2020 r.
zwiększyło to poziom środków w dyspozycji sektora bankowego o 41 306 mln zł)13.
Do wzrostu nadpłynności sektora bankowego w 2020 r. przyczyniły się również transakcje walutowe
prowadzone przez NBP, w tym skup walut obcych od Ministerstwa Finansów. Przyrost ten został
częściowo ograniczony w wyniku sprzedaży walut obcych przez NBP na potrzeby Komisji
Europejskiej. Przewaga dokonywanego przez NBP skupu walut obcych nad ich sprzedażą
spowodowała w 2020 r. wzrost poziomu środków w dyspozycji sektora bankowego o 26 868 mln zł
(średnia wartość z grudnia 2020 r. do średniej z grudnia 2019 r.).
W kierunku ograniczenia nadpłynności sektora bankowego w 2020 r. oddziaływał natomiast znaczący
przyrost pieniądza gotówkowego w obiegu, który nastąpił przede wszystkim w początkowym okresie
epidemii. Wskutek wzrostu wartości pieniądza gotówkowego w obiegu, poziom środków w dyspozycji
sektora bankowego obniżył się o 81 805 mln zł (średnia wartość z grudnia 2020 r. do średniej z grudnia
2019 r.).
11 Założenia polityki pieniężnej na rok 2020 zostały przyjęte we wrześniu 2019 r. W kwietniu 2020 r. Rada przyjęła uchwałę
zmieniającą uchwałę w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2020, zgodnie z którą rozszerzono zestaw
instrumentów polityki pieniężnej o kredyt wekslowy.
12 Dane oraz obliczenia przedstawiono w rozdziale stosując konwencję, iż dany miesiąc lub rok odnoszą się do poszczególnych
okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej.
13 Zmiana w poziomie rezerwy wymaganej pomiędzy grudniowym okresem utrzymywania rezerwy obowiązkowej w 2020 r.
i analogicznym okresem w 2019 r. wyniosła 39 483 mln zł.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Wskutek wzrostu nadpłynności sektora bankowego, w 2020 r. wzrosło również średnie saldo
krótkoterminowych operacji polityki pieniężnej14. Saldo to ukształtowało się w grudniu 2020 r.
na poziomie 155 777 mln zł i było o 69 447 mln zł (tj. o 80,44%) wyższe niż w grudniu 2019 r.15 Pozostałe
środki sektora bankowego powyżej rezerwy obowiązkowej utrzymywane były przez banki
na rachunkach w NBP.
Stopy procentowe NBP
Podstawowym instrumentem polityki pieniężnej w 2020 r. były stopy procentowe NBP. Stopa
referencyjna NBP, określając rentowność podstawowych operacji otwartego rynku, wpływała
na poziom krótkoterminowych rynkowych stóp procentowych.
Stopa lombardowa NBP wyznaczała oprocentowanie oferowanego przez NBP kredytu lombardowego,
umożliwiającego pozyskiwanie środków z banku centralnego na termin overnight. Stopa depozytowa
NBP determinowała oprocentowanie depozytu umożliwiającego lokowanie w NBP środków na termin
overnight.
Stopa dyskontowa weksli określała oprocentowanie kredytu wekslowego oferowanego przez NBP.
Rada wprowadziła ponownie16 tę stopę procentową z dniem 18 marca 2020 r.
W 2020 r. Rada trzykrotnie zmieniała poziom stóp procentowych NBP. Zmiany te weszły w życie
kolejno w dniach: 18 marca 2020 r., 9 kwietnia 2020 r. oraz 29 maja 2020 r. W wyniku tych zmian stopa
referencyjna została obniżona do 0,10% (z 1,50%), stopa lombardowa do 0,50% (z 2,50%), stopa
dyskontowa weksli do 0,12% (z 1,10%), zaś stopa depozytowa do 0,00% (z 0,50%).
W rezultacie wprowadzonych zmian szerokość korytarza stóp procentowych NBP, określona
poziomami stopy lombardowej NBP i depozytowej NBP, została zawężona z 200 pb do 50 pb.
Jednocześnie korytarz ten został ukształtowany w sposób asymetryczny (+40/-10 pb względem stopy
referencyjnej NBP).
Operacje otwartego rynku
Podobnie jak w latach poprzedzających, celem operacyjnym polityki pieniężnej było dążenie
do kształtowania stawki POLONIA17 w pobliżu stopy referencyjnej NBP. Głównym instrumentem
służącym realizacji tego zadania były operacje podstawowe, przy uzupełniającej roli operacji
dostrajających. Wykorzystując te operacje NBP oferował bankom możliwość bilansowania ich pozycji
płynnościowych w trakcie okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej, dążąc do ukształtowania
warunków płynnościowych w sektorze bankowym właściwych z punktu widzenia realizacji celu
operacyjnego.
14 W pozycji tej uwzględniono: podstawowe operacje otwartego rynku (emisja bonów pieniężnych NBP), operacje dostrajające
(emisja bonów pieniężnych NBP, operacje repo), operacje depozytowo-kredytowe NBP.
15 Analogiczna pozycja wyznaczona jako średnia za 2020 r. wyniosła 137 814 mln zł i była o 56 296 mln zł, tj. o 69,06% wyższa niż
w 2019 r.
16 Stopa dyskontowa weksli została wprowadzona przez Radę od dnia 1 stycznia 2010 r. Rada określała wysokość tej stopy do
końca 2010 r. (jej poziom wynosił wówczas niezmiennie 4,00%). Od dnia 1 stycznia 2011 r., w związku z wycofaniem kredytu
wekslowego z instrumentarium polityki pieniężnej NBP, stopa ta przestała być ustalana przez Radę.
Stawka POLONIA (Polish Overnight Index Average) wyznaczana jest jako średnia (ważona wolumenem poszczególnych
transakcji) oprocentowania niezabezpieczonych depozytów międzybankowych zawartych na termin O/N w danym dniu
roboczym do godziny 16.30 pomiędzy Uczestnikami Fixingu Stawki Referencyjnej POLONIA.
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r.
Wykres 3 Średni poziom absorbujących operacji otwartego rynku NBP w poszczególnych okresach
utrzymywania rezerwy obowiązkowej w 2020 r. (wartość nominalna bonów pieniężnych NBP)
mld zł
180
Średni poziom bonów pieniężnych NBP w operacjach dostrajających
180
160
Średni poziom bonów pieniężnych NBP w operacjach
podstawowych
160
140
140
120
120
100
100
80
80
60
60
40
40
20
20
0
20m1
20m2
20m3
20m4
20m5
20m6
20m7
20m8
20m9
20m10
20m11
20m12
0
Źródło: dane NBP.
Operacje podstawowe stosowane były w 2020 r. regularnie, raz w tygodniu, w formie emisji bonów
pieniężnych NBP, z reguły z 7-dniowym terminem zapadalności18. Za pomocą tych operacji NBP
absorbował większość nadwyżki środków pozostającej w dyspozycji sektora bankowego względem
rezerwy obowiązkowej. Rentowności poszczególnych operacji były równe obowiązującemu w dniu ich
przeprowadzania poziomowi stopy referencyjnej NBP. W 2020 r. NBP przeprowadził 52 operacje
podstawowe w okresach utrzymywania rezerwy. W 2020 r. średni poziom bonów pieniężnych NBP
emitowanych w ramach operacji podstawowych wyniósł 133 464 mln zł i był wyższy w porównaniu
z 2019 r. o 54 802 mln zł (Wykres 3).
W 2020 r. NBP przeprowadził ponadto 4 operacje dostrajające w ostatnich dniach roboczych okresów
utrzymywania rezerwy obowiązkowej oraz dodatkowo 6-krotnie operacje dostrajające w trakcie
okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej. W ramach wskazanych operacji wyemitowane zostały
bony pieniężne NBP z terminami zapadalności 1-, 2-, 3- i 4-dniowymi. Średni poziom tego rodzaju
operacji w 2020 r. wyniósł 1 236 mln zł i był niższy niż w 2019 r. o 496 mln zł.
W 2020 r. banki w większej skali niż w latach poprzednich dążyły do utrzymywania nadwyżek środków
w NBP w formie środków na rachunku bieżącym w wysokości przekraczającej poziom rezerwy
obowiązkowej oraz w postaci depozytu na koniec dnia19 (tj. nadwyżek niezaabsorbowanych przy
wykorzystaniu podstawowych bądź dostrajających operacji otwartego rynku NBP). Wynikało
to w dużej mierze z niepewności dotyczącej rozwoju epidemii i jej wpływu na uwarunkowania
prowadzenia działalności przez banki. Pewne znaczenie mogło mieć również ograniczenie różnicy
18 Wyjątek stanowiły operacje przeprowadzone w dniach 3 kwietnia, 24 kwietnia i 18 grudnia (6-dniowe), a także 9 kwietnia i 30
kwietnia (8-dniowe).
19 Środki utrzymywane przez banki na rachunku bieżącym powyżej poziomu rezerwy wymaganej nie podlegają oprocentowaniu.
W przypadku depozytu na koniec dnia – z dniem 9 kwietnia 2020 r. oprocentowanie tego instrumentu zostało obniżone do 0,00%.
Przed wejściem w życie ww. zmiany poziom stopy depozytowej NBP wynosił 0,50%.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
między oprocentowaniem środków na rachunku bieżącym w wysokości przekraczającej poziom
rezerwy obowiązkowej oraz w postaci depozytu na koniec dnia (od 9 kwietnia 2020 r. 0,00%) a środków
lokowanych w bonach pieniężnych NBP w ramach operacji otwartego rynku (od końca maja 2020 r.
0,10%). Ponadto, redukcja od dnia 30 kwietnia 2020 r. poziomu rezerwy obowiązkowej (szczegóły
przedstawiono w dalszej części rozdziału) mogła skłaniać banki do gromadzenia nadwyżek środków
powyżej poziomu rezerwy wymaganej dla celów rozliczeniowych.
W związku z tendencją do utrzymywania przez banki nadwyżek środków, przy jednoczesnym
kształtowaniu się stawki POLONIA w pobliżu stopy referencyjnej NBP, w czerwcu 2020 r. bank
centralny zdecydował o zawieszeniu oferowania dostrajających operacji otwartego rynku
przeprowadzanych w ostatnich dniach roboczych okresów utrzymywania rezerwy obowiązkowej.
W 2020 r. średnie absolutne odchylenie stawki POLONIA od stopy referencyjnej NBP wyniosło 17 pb
i było zbliżone do odnotowanego w 2019 r. (14 pb), pomimo podwyższonej zmienności tej stawki
w pierwszych miesiącach 2020 r., związanej ze wzrostem niepewności na rynkach finansowych w tym
okresie (Wykres 4)20.
W pierwszych dwóch kwartałach 2020 r. średnie absolutne odchylenie stawki POLONIA od stopy
referencyjnej NBP wyniosło odpowiednio 31 pb oraz 22 pb. W pozostałych dwóch kwartałach 2020 r.
zmienność stawki POLONIA obniżyła się, co można wiązać z mniejszą niepewnością na rynkach
finansowych w tym okresie, a także mniejszą różnicą między oprocentowaniem środków na rachunku
bieżącym w wysokości przekraczającej poziom rezerwy obowiązkowej oraz w postaci depozytu
na koniec dnia (od 9 kwietnia 2020 r. 0,00%) a środków lokowanych w bonach pieniężnych NBP
w ramach operacji otwartego rynku. W II półroczu 2020 r. średnie absolutne odchylenie stawki
POLONIA od stopy referencyjnej NBP wyniosło 8 pb. W całym 2020 r. stawka POLONIA była zgodna
z kierunkiem prowadzonej polityki pieniężnej.
20 Przytoczony wskaźnik obliczono jako średnie dzienne absolutne odchylenie stawki POLONIA od stopy referencyjnej NBP
(uśredniony moduł różnicy) przeliczone według bazy 365 dni.
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r.
Wykres 4 Stopy procentowe NBP oraz stawka POLONIA w latach 2019-2020
proc.
POLONIA
Stopa referencyjna NBP
Stopa lombardowa NBP
Stopa depozytowa NBP
3,0
3,0
2,5
2,5
2,0
2,0
1,5
1,5
1,0
1,0
0,5
0,5
0,0
0,0
-0,5
19m1
19m3
19m5
19m7
19m9
19m11
20m1
20m3
20m5
20m7
20m9
20m11
-0,5
Źródło: dane NBP.
W ramach operacji otwartego rynku przeprowadzanych w 2020 r., 16 marca 2020 r. NBP przeprowadził
dostrajającą operację typu repo, w wyniku której sektor bankowy został doraźnie zasilony w płynność
w kwocie 7,3 mld zł na okres 4 dni. Przesłanką decyzji o jej przeprowadzaniu były sygnalizowane przez
niektórych kontrahentów NBP potrzeby zasilenia w płynność z banku centralnego. Pomimo
pozostawania banku centralnego w gotowości do ponawiania tego rodzaju operacji, sytuacja rynkowa
nie wymagała zastosowania kolejnych operacji tego typu w dalszej części 2020 r.
W reakcji na wybuch pandemii NBP uruchomił także strukturalne operacje otwartego rynku polegające
na skupie na rynku wtórnym dłużnych papierów wartościowych (od 19 marca 2020 r.). W ramach tych
operacji początkowo NBP skupował obligacje skarbowe. W kwietniu 2020 r. skup rozszerzony został
również na obligacje posiadające gwarancję Skarbu Państwa (obligacje emitowane przez Bank
Gospodarstwa Krajowego na rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 oraz obligacje emitowane
przez Polski Fundusz Rozwoju S.A.).
Celem prowadzonego przez NBP skupu dłużnych papierów wartościowych była zmiana
długoterminowej struktury płynności w sektorze bankowym, zapewnienie płynności rynku wtórnego
skupowanych papierów wartościowych oraz wzmocnienie oddziaływania obniżenia przez bank
centralny stóp procentowych na gospodarkę, tj. wzmocnienie mechanizmu transmisji monetarnej.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Wykres 5 Wartość nominalna obligacji skupionych przez NBP w ramach strukturalnych operacji otwartego
rynku w poszczególnych okresach utrzymywania rezerwy obowiązkowej w 2020 r.
Obligacje skarbowe (lewa oś)
Obligacje PFR (lewa oś)
Obligacje BGK na rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 (lewa oś)
Skumulowana wartość skupionych obligacji (prawa oś)
mld zł
35
mld zł
140
30
120
25
100
20
80
15
60
10
40
5
20
0
20m1
20m2
20m3
20m4
20m5
20m6
20m7
20m8
20m9
20m10
20m11
20m12
0
* Wartość nominalna obligacji obliczona według dat przeprowadzenia przetargów.
Źródło: dane NBP.
W okresie marzec – grudzień 2020 r. w ramach strukturalnych operacji otwartego rynku, NBP skupił
na rynku wtórnym dłużne papiery wartościowe o łącznej nominalnej wartości 107,1 mld zł, w tym
obligacje skarbowe o wartości 53,6 mld zł oraz obligacje z gwarancją Skarbu Państwa o wartości
53,6 mld zł (Wykres 5). W rezultacie do końca grudnia 2020 r. z tytułu operacji strukturalnych sektor
bankowy został zasilony w płynność w kwocie 112,9 mld zł21.
Uruchomienie i prowadzenie przez NBP w 2020 r. strukturalnych operacji otwartego rynku wpłynęło
stabilizująco na rynek obligacji objętych skupem, zwiększało płynność tego rynku oraz przyczyniło się
do spadku rentowności obligacji, a w efekcie wzmocniło oddziaływanie obniżenia stóp procentowych
NBP na gospodarkę.
Rezerwa obowiązkowa
W 2020 r. obowiązkowi utrzymania rezerwy obowiązkowej podlegały banki, oddziały instytucji
kredytowych,
oddziały
banków
zagranicznych
działające
w
Polsce,
spółdzielcze
kasy
oszczędnościowo-kredytowe oraz Krajowa Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa.
Uśredniony mechanizm utrzymywania rezerwy obowiązkowej stwarzał podmiotom nią objętym
swobodę decydowania o wysokości środków gromadzonych na rachunkach w banku centralnym
w poszczególnych dniach okresu rezerwowego, pod warunkiem utrzymania średniego stanu środków
na rachunkach w NBP na poziomie nie niższym od wartości rezerwy wymaganej. Mechanizm
ten sprzyjał stabilizacji krótkoterminowych rynkowych stóp procentowych.
21 Wartość obligacji skupowanych przez NBP na rynku wtórnym (po cenach bieżących), odzwierciedlona w kwocie zasilenia
sektora bankowego (kwocie zakupu), różni się od wartości nominalnej tych obligacji.
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r.
W dniu 17 marca 2020 r. Rada, w celu ograniczenia ryzyka wpływu zaburzeń gospodarczych na podaż
kredytu, zdecydowała o obniżeniu, od dnia 30 kwietnia 2020 r., podstawowej stopy rezerwy
obowiązkowej22 z 3,5% do 0,5% i zrównaniu oprocentowania środków rezerwy obowiązkowej
z poziomem stopy referencyjnej NBP23. W efekcie nastąpiło istotne obniżenie wymaganego poziomu
rezerwy obowiązkowej (z 47,8 mld zł do 6,5 mld zł) oraz ograniczenie liczby banków spółdzielczych
oraz SKOK utrzymujących rezerwę (odpowiednio z 477 do 60 oraz z 12 do 2). Jednocześnie poziom
oprocentowania środków rezerwy obowiązkowej zaczął odpowiadać rentowności podstawowych
operacji otwartego rynku.
Według stanu na dzień 31 grudnia 2020 r. wysokość rezerwy obowiązkowej ukształtowała się
na poziomie 7 513 mln zł, w tym rezerwa obowiązkowa sektora bankowego wyniosła 7 486 mln zł,
a rezerwa
obowiązkowa
spółdzielczych
kas
oszczędnościowo-kredytowych
oraz
Krajowej
Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej 27 mln zł. Poziom rezerwy obowiązkowej ogółem na
koniec 2020 r. był niższy w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2019 r. o 39 332 mln zł (tj. o 84%)24.
W 2020 r. odnotowano 4 przypadki nieutrzymania przez banki rezerwy obowiązkowej na wymaganym
poziomie.
W 2020 r. łącznie 6 banków korzystało ze zwolnienia z obowiązku utrzymywania rezerwy
obowiązkowej (3 banki komercyjne – z częściowego zwolnienia, a 1 bank komercyjny i 2 banki
spółdzielcze – z całkowitego zwolnienia).
Operacje depozytowo-kredytowe
Oferowanie przez NBP kredytu lombardowego umożliwiało bankom w 2020 r. pozyskiwanie z banku
centralnego w każdym dniu operacyjnym środków na termin overnight. Kredyt ten był zabezpieczany
aktywami akceptowanymi przez bank centralny (m.in. skarbowymi papierami wartościowymi,
papierami wartościowymi wyemitowanymi przez NBP, obligacjami komunalnymi, listami zastawnymi
oraz obligacjami korporacyjnymi o wysokiej jakości kredytowej). Oprocentowanie tego instrumentu
wyznaczało koszt pozyskania pieniądza w banku centralnym.
W 2020 r., podobnie jak w latach poprzednich, banki sporadycznie korzystały z kredytu lombardowego
(Wykres 6). Łączna kwota wykorzystanego kredytu w skali roku – liczona za dni wykorzystania –
wyniosła
20,4 mln
zł
i
była
o
168,4%
wyższa
od
analogicznej
wartości
odnotowanej
w 2019 r. (7,6 mln zł). Zaobserwowany wzrost nastąpił wskutek wykorzystywania tego instrumentu
przez większą liczbę banków niż w roku poprzednim. Średnie dzienne wykorzystanie kredytu
lombardowego ukształtowało się na poziomie 0,06 mln zł, przy 0,02 mln zł w 2019 r.
22 Podstawowa stopa rezerwy obowiązkowej odnosi się do środków złotowych i środków w walutach obcych zgromadzonych
na rachunkach bankowych oraz środków uzyskanych z tytułu emisji papierów wartościowych. Stopa rezerwy obowiązkowej od
środków uzyskanych z tytułu transakcji repo i sell-buy-back oraz środków pozyskanych co najmniej na 2 lata, w 2020 r. wynosiła
niezmiennie 0,00%.
23 Do dnia 29 kwietnia 2020 r. oprocentowanie środków rezerwy obowiązkowej wynosiło 0,50%, a od początku majowego okresu
utrzymywania rezerwy obowiązkowej było uzależnione od poziomu stopy referencyjnej NBP – w okresie od dnia 30 kwietnia
2020 r. do dnia 28 maja 2020 r. było równe 0,50%, natomiast od dnia 29 maja 2020 r. wynosiło 0,10%.
24 Należy zauważyć, iż przywołane dni, tj. 31 grudnia 2019 r. oraz 31 grudnia 2020 r. były pierwszymi dniami styczniowego
okresu utrzymywania rezerwy obowiązkowej odpowiednio w 2020 r. i 2021 r.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Wykres 6 Średnie saldo operacji depozytowo-kredytowych w poszczególnych okresach utrzymywania rezerwy
obowiązkowej w 2020 r.
Średnie saldo operacji depozytowo-kredytowych
mld zł
10,0
10,0
8,5
8,2
8,0
8,0
6,0
6,0
4,9
4,0
4,0
2,2
2,0
0,0
1,4
20m1
2,5
1,9
2,0
20m7
20m8
2,2
2,2
2,0
1,6
1,1
20m2
20m3
20m4
20m5
20m6
20m9
20m10
20m11
20m12
0,0
Źródło: dane NBP.
Depozyt na koniec dnia umożliwiał bankom w 2020 r. lokowanie w każdym dniu operacyjnym
nadwyżek środków w banku centralnym na termin overnight. Oprocentowanie tego instrumentu
określało dolne ograniczenie dla stawki rynkowej wyznaczanej dla tego terminu.
W 2020 r. banki złożyły lokaty w NBP ogółem w kwocie 1 168 725,8 mln zł (liczone za dni ich
utrzymywania). Średni dzienny poziom depozytu na koniec dnia w analizowanym okresie wyniósł
3 193,2 mln zł (wobec 1 124,6 mln zł w 2019 r.).
Kredyt wekslowy
Począwszy od dnia 10 kwietnia 2020 r. NBP oferował bankom kredyt wekslowy przeznaczony
na refinansowanie kredytów udzielanych przez banki przedsiębiorcom.
Oferując kredyt wekslowy, NBP przyjmował od banków do dyskonta weksle wystawiane przez
przedsiębiorców w związku z udzielonymi im kredytami. Oprocentowanie kredytu wekslowego
wyznaczała stopa dyskontowa weksli, ustalana przez Radę.
W 2020 r. został udzielony kredyt wekslowy w kwocie 52,9 mln zł.
Swapy walutowe
Wykorzystując transakcje walutowe typu swap, NBP może dokonywać kupna (lub sprzedaży) złotego
za walutę obcą na rynku kasowym, przy jednoczesnej jego odsprzedaży (lub odkupie) w ramach
transakcji terminowej w określonej dacie.
W 2020 r. NBP nie przeprowadzał tego rodzaju operacji.
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r.
Interwencje walutowe
W grudniu 2020 r. NBP dokonał zakupu pewnej ilości walut obcych za złote.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne
i finansowe
Tabela Z.1 PKB i jego komponenty w latach 2012-2020
2020
PKB
Popyt krajowy
Spożycie
Spożycie
gospodarstw
domowych
Akumulacja
Nakłady brutto
na środki trwałe
Eksport
Import
Wartość dodana
Przemysł
Budownictwo
Usługi rynkowe
i rolnictwo
Usługi nierynkowe
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2020
Ceny
bieżące
(mld PLN)
proc.
PKB
Q1
Q2
Q3
Q4
2323,9
2165,8
1766,8
100,0
93,2
76,0
1,3
-0,6
0,3
1,1
-0,6
0,8
3,4
4,8
2,8
4,2
3,7
3,4
3,1
2,3
3,5
4,8
4,9
4,2
5,4
5,6
4,3
4,7
3,6
4,5
-2,7
-3,7
-1,3
2,0
0,9
1,5
-8,3
-9,5
-7,5
-1,7
-3,2
0,9
-2,7
-2,9
-0,2
1301,1
56,0
0,5
0,3
2,6
3,8
3,9
4,8
4,3
4,0
-3,0
1,2
-10,8
0,4
-3,2
399,0
17,2
-3,8
-5,8
12,8
4,7
-2,0
7,6
10,5
0,3
-12,9
-2,1
-17,6
-20,0
-10,4
387,5
16,7
-1,8
-1,1
10,0
6,1
-8,2
4,0
9,4
6,1
-9,6
1,7
-9,8
-8,2
-15,4
1296,9
1138,9
2045,2
503,3
151,3
55,8
49,0
88,0
21,7
6,5
4,3
-0,4
1,4
2,4
-4,1
5,5
1,6
1,2
0,7
-5,5
6,7
9,9
3,4
4,7
9,0
8,0
6,9
4,1
4,3
7,2
9,3
7,9
3,1
4,2
-8,1
9,6
10,2
4,7
2,3
6,5
6,9
7,4
5,3
5,4
11,8
5,2
3,0
4,6
3,0
-0,3
-0,2
-1,9
-2,8
-0,2
-3,7
2,7
0,8
2,0
1,0
4,8
-13,7
-16,6
-8,0
-11,9
-0,9
2,3
-0,3
-2,0
3,0
-9,1
7,6
8,2
-3,0
4,9
-5,5
1077,9
46,4
2,1
2,5
2,5
4,0
4,8
6,3
5,3
6,3
-5,5
1,6
-10,1
-4,2
-8,6
312,8
13,5
0,2
0,9
1,7
2,0
1,3
2,2
1,7
3,9
3,2
4,0
2,9
2,9
2,9
Roczna dynamika (w proc., ceny stałe roku poprzedniego)
Wkład do rocznej dynamiki PKB (w pkt proc., ceny stałe roku poprzedniego)
Popyt krajowy
Spożycie
Spożycie
gospodarstw
domowych
Akumulacja
Nakłady brutto
na środki trwałe
Eksport netto
-
-
-0,6
0,2
-0,6
0,6
4,7
2,3
3,6
2,7
2,2
2,7
4,8
3,3
5,4
3,3
3,5
3,4
-3,5
-1,0
0,9
1,2
-9,0
-5,7
-3,1
0,7
-2,8
-0,1
-
-
0,3
0,2
1,6
2,2
2,2
2,8
2,5
2,3
-1,7
0,7
-6,2
0,2
-1,6
-
-
-0,9
-1,2
2,5
1,0
-0,4
1,5
2,1
0,1
-2,6
-0,3
-3,3
-3,8
-2,7
-
-
-0,4
-0,2
1,9
1,2
-1,6
0,7
1,6
1,1
-1,8
0,2
-1,6
-1,4
-4,1
-
-
2,0
1,7
-1,3
0,6
0,9
0,1
0,0
1,3
0,8
1,1
0,8
1,4
0,1
Wkład do rocznej dynamiki wartości dodanej (w pkt proc., ceny stałe roku poprzedniego)
Przemysł
Budownictwo
Usługi rynkowe
i rolnictwo
Usługi nierynkowe
-
-
0,6
-0,4
0,2
-0,4
1,1
0,7
1,1
0,6
1,1
-0,6
0,6
0,5
1,4
0,8
0,7
0,0
0,0
-0,3
0,3
0,2
-2,7
-0,1
0,7
-0,7
1,3
-0,4
-
-
1,1
1,3
1,3
2,1
2,5
3,3
2,8
3,3
-2,9
0,8
-5,7
-2,3
-4,3
-
-
0,0
0,1
0,3
0,3
0,2
0,3
0,3
0,6
0,5
0,7
0,4
0,4
0,4
Źródło: dane GUS, obliczenia NBP.
Usługi rynkowe i rolnictwo obejmują sekcje A, G-N i R-U klasyfikacji PKD: rolnictwo, handel, transport, zakwaterowanie i gastronomię, informację i komunikację, działalność
finansową i ubezpieczeniową, obsługę rynku nieruchomości, działalność profesjonalną, naukową i techniczną, administrowanie i działalność wspierającą, kulturę, rozrywkę i
rekreację, pozostałą działalność usługową, działalność gospodarstw domowych oraz organizacje i zespoły eksterytorialne.
Usługi nierynkowe obejmują sekcje O, P i Q klasyfikacji PKD: administrację publiczną i obronę narodową, obowiązkowe zabezpieczenia społeczne, edukację, a także ochronę
zdrowotną i pomoc społeczną. Wkłady do dynamiki PKB i dynamiki wartości dodanej mogą nie sumować się do łącznej dynamiki PKB i dynamiki wartości dodanej ze względu
na zaokrąglenia.
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne i finansowe
Tabela Z.2 Roczna dynamika cen towarów i usług konsumpcyjnych oraz wkład głównych grup do rocznej dynamiki CPI
CPI
Inflacja bazowa
Towary
Usługi
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Przetworzona
Nieprzetworzona
Mięso
Warzywa
Owoce
Energia
Nośniki energii
Paliwa
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Napoje alkoholowe i wyroby
tytoniowe
Odzież i obuwie
Użytkowanie mieszkania
i nośniki energii
Wyposażenie mieszkania
i prowadzenie gosp. dom.
Zdrowie
Transport
Łączność
Rekreacja i kultura
Edukacja
Restauracje i hotele
Inne towary i usługi
CPI
Inflacja bazowa
Towary
Usługi
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Przetworzona
Nieprzetworzona
Mięso
Warzywa
Owoce
Energia
Nośniki energii
Paliwa
Żywność i napoje
bezalkoholowe
Napoje alkoholowe i wyroby
tytoniowe
Odzież i obuwie
Użytkowanie mieszkania
i nośniki energii
Wyposażenie mieszkania
i prowadzenie gosp. dom.
Zdrowie
Transport
Łączność
Rekreacja i kultura
Edukacja
Restauracje i hotele
Inne towary i usługi
Wagi
2020
proc.
100,0
59,1
32,2
26,9
V
2,9
3,8
1,0
7,1
Roczna dynamika (w proc.)
2020
VI
VII
VIII
IX
X
3,3
3,0
2,9
3,2
3,1
4,1
4,3
4,0
4,3
4,2
1,4
1,7
1,9
1,7
1,6
7,4
7,3
6,6
7,2
7,3
I
4,3
3,1
0,8
5,9
II
4,7
3,6
1,2
6,4
III
4,6
3,6
1,2
6,5
IV
3,4
3,6
1,1
6,5
XI
3,0
4,3
1,4
7,8
XII
2,4
3,7
1,4
6,4
średnio
w 2020 r.
3,4
3,9
1,4
6,9
średnio
w 2019 r.
2,3
2,0
0,3
3,9
25,3
7,5
7,5
8,0
13,6
11,7
6,1
3,0
1,7
15,7
10,1
5,6
3,1
13,0
14,1
11,5
15,8
3,8
4,0
3,5
3,3
12,6
14,0
8,5
18,7
4,4
5,5
2,4
3,7
13,2
15,3
7,9
19,3
2,5
5,5
-2,9
7,4
6,2
5,7
3,9
2,4
2,0
0,8
4,7
4,9
4,0
11,4
11,0
8,1
22,1
-3,5
5,2
-18,8
4,1
8,6
7,1
2,2
27,9
-5,3
5,2
-23,4
3,9
7,8
6,7
0,0
27,7
-3,8
5,1
-19,3
3,3
3,2
2,8
2,6
4,6
2,8
2,7
2,1
5,4
4,3
3,5
2,4
-8,0
-9,7
-5,8
-3,8
24,1 18,5 13,5 10,0
-3,0
-1,5
-0,3
-0,2
4,5
4,5
4,6
4,8
-16,1 -12,3 -9,2
-9,2
wg 12 grup COICOP
2,5
1,3
1,3
-2,0
6,2
-0,2
4,7
-9,2
2,4
-1,1
-2,3
-4,7
7,2
0,0
4,7
-8,4
3,2
6,5
6,7
0,3
17,6
-0,6
4,9
-10,4
2,5
7,8
5,6
19,8
-1,3
-0,4
-1,4
1,6
25,3
7,5
7,5
8,0
7,4
6,2
5,7
3,9
2,0
0,8
4,7
4,9
3,0
3,0
2,8
2,8
2,4
6,3
2,6
4,1
4,3
4,9
4,5
4,6
4,7
4,8
4,7
4,8
4,3
4,3
4,4
1,3
5,0
-1,6
-1,0
-1,7
-3,4
-4,2
-3,2
-1,9
-1,9
-2,0
-2,4
-3,4
-4,1
-2,6
-1,9
18,4
6,2
7,3
7,5
7,5
7,5
7,5
7,2
7,2
7,3
7,5
7,4
7,5
7,3
1,5
5,8
0,3
0,3
0,6
0,7
0,5
1,0
1,2
0,9
1,5
1,4
1,8
1,9
1,0
0,7
5,3
9,9
4,5
6,6
1,1
6,1
5,7
Wagi
2020
proc.
100,0
59,1
32,2
26,9
3,6
2,1
1,9
3,3
4,8
5,6
1,5
3,7
1,4
1,9
3,7
4,9
6,3
2,1
4,2
-1,4
2,4
2,5
5,0
6,3
2,6
4,4
-9,9
2,7
2,0
5,1
6,3
1,5
5,5
-12,8
3,2
2,0
4,8
6,0
3,6
5,1
-5,7
4,4
2,9
5,7
5,7
2,1
4,8
-5,6
3,6
2,8
5,4
5,8
2,9
3,2
0,7
-0,7
2,6
3,6
4,4
1,4
I
4,3
1,8
0,3
1,6
II
4,7
2,1
0,4
1,7
III
4,6
2,2
0,4
1,7
IV
3,4
2,1
0,4
1,7
V
2,9
2,2
0,3
1,9
5,6
5,3
5,4
5,0
5,1
5,2
-10,4 -8,5
-7,1
-4,9
-4,6
-4,4
3,8
4,1
3,4
5,5
4,6
5,5
3,1
2,4
2,2
3,6
3,3
3,0
5,6
5,7
5,8
5,8
5,8
5,7
6,0
6,0
5,7
5,3
5,1
5,8
3,4
4,2
4,4
2,9
3,2
3,7
Wkład do rocznej dynamiki CPI (w pkt proc.)
2020
VI
VII
VIII
IX
X
XI
3,3
3,0
2,9
3,2
3,1
3,0
2,4
2,5
2,4
2,5
2,5
2,6
0,4
0,6
0,6
0,6
0,5
0,5
2,0
2,0
1,8
2,0
2,0
2,1
XII
2,4
2,2
0,5
1,7
średnio
w 2020 r.
3,4
2,3
0,4
1,8
średnio
w 2019 r.
2,3
1,1
0,1
1,0
25,3
1,9
1,9
2,0
1,9
1,6
1,5
1,0
0,6
0,5
0,2
1,2
1,2
13,6
11,7
6,1
3,0
1,7
15,7
10,1
5,6
0,4
1,5
0,8
0,3
0,3
0,6
0,4
0,2
0,4
1,4
0,8
0,3
0,3
0,7
0,6
0,1
0,5
1,5
0,9
0,2
0,3
0,4
0,6
-0,2
0,5
1,3
0,7
0,2
0,4
-0,6
0,5
-1,1
0,5
1,0
0,4
0,1
0,5
-0,8
0,5
-1,4
0,5
0,9
0,4
0,0
0,5
-0,6
0,5
-1,1
0,4
0,4
0,4
0,4
0,5
0,3
0,3
0,2
0,3
0,3
0,2
0,2
-0,2
-0,3
-0,2
-0,1
0,4
0,3
0,2
0,2
-0,5
-0,2
0,0
0,0
0,4
0,5
0,5
0,5
-0,9
-0,7
-0,5
-0,5
wg 12 grup COICOP
0,3
0,2
0,1
-0,1
0,1
0,0
0,5
-0,5
0,3
-0,1
-0,1
-0,1
0,1
0,0
0,5
-0,5
0,4
0,8
0,4
0,0
0,3
-0,1
0,5
-0,6
0,3
0,9
0,3
0,5
0,0
-0,1
-0,1
0,1
25,3
1,9
1,9
2,0
1,9
1,6
1,5
1,0
0,5
0,2
1,2
1,2
0,8
0,8
0,7
0,7
0,6
6,3
0,2
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,3
0,1
5,0
-0,1
-0,1
-0,1
-0,2
-0,2
-0,2
-0,1
-0,1
-0,1
-0,1
-0,2
-0,2
-0,1
-0,1
18,4
1,2
1,4
1,4
1,4
1,4
1,4
1,3
1,3
1,3
1,4
1,4
1,4
1,3
0,3
5,8
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,1
0,0
5,3
9,9
4,5
6,6
1,1
6,1
5,7
0,2
0,2
0,1
0,2
0,1
0,3
0,1
0,2
0,1
0,1
0,2
0,1
0,4
0,1
0,2
-0,1
0,1
0,2
0,1
0,4
0,2
0,2
-1,0
0,1
0,1
0,1
0,4
0,1
0,3
-1,3
0,1
0,1
0,1
0,4
0,2
0,3
-1,0
0,2
0,2
0,1
0,4
0,2
0,3
-0,8
0,2
0,2
0,1
0,4
0,2
0,3
-0,7
0,2
0,1
0,1
0,3
0,3
0,3
-0,5
0,3
0,2
0,1
0,3
0,2
0,3
-0,4
0,2
0,2
0,1
0,3
0,2
0,3
-0,4
0,3
0,2
0,1
0,4
0,2
0,3
-0,6
0,2
0,2
0,1
0,4
0,1
0,3
-0,5
0,2
0,2
0,1
0,4
0,2
0,2
0,1
0,0
0,2
0,0
0,3
0,1
Źródło: Dane GUS i obliczenia NBP na podstawie danych GUS.
Podana w tabeli inflacja bazowa oznacza dynamikę CPI po wyłączeniu cen żywności i energii.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Tabela Z.3 Bilans płatniczy (w mln PLN) w latach 2012-2020
Bilans płatniczy
2012
-65 617
2013
-29 647
2014
-44 347
Saldo obrotów towarowych
-40 562
-11 248
-23 478
3 432
Saldo usług
26 372
33 425
39 456
45 459
Saldo dochodów pierwotnych
-50 808
-50 077
-58 750
-61 718
Saldo dochodów wtórnych
-619
-1 747
-1 575
-3 690
Rachunek kapitałowy
35 711
37 857
41 990
42 510
Rachunek finansowy
Rachunek bieżący
2015
-16 517
2016
-14 668
2017
-6 347
2018
-27 990
2019
11 162
2020
82 430
8 881
-1 465
-26 504
5 162
55 434
60 006
75 885
90 631
101 622
104 433
-77 281
-80 150
-85 979
-87 797
-70 447
-6 274
-617
-6 138
-7 825
-6 990
19 471
25 002
44 605
45 283
56 338
-37 313
-19 039
-20 064
1 978
5 943
-9 541
5 108
33 741
99 769
Saldo inwestycji bezpośrednich
-19 692
-13 311
-40 728
-38 666
-16 594
-28 833
-54 667
-36 808
-32 209
Saldo inwestycji portfelowych
-64 097
-761
7132
11 547
-14 769
-17 620
15 964
47 158
31 996
Saldo pozostałych inwestycji
18 847
-5 781
11 654
29 644
-52 724
71 720
21 877
-12 031
32 153
Pochodne instrumenty finansowe
-8 942
-2 200
-62
-3663
762
-4256
-4 628
-4 136
-4 381
Oficjalne aktywa rezerwowe
36 571
3 014
1 940
3 116
89 268
-30 552
26 562
39 558
72 210
-7 407
-27 249
-17 707
-24 015
1 140
-28 196
-11 507
-22 704
-38 999
Saldo błędów i opuszczeń
Źródło: dane NBP.
Tabela Z.4 Wybrane wskaźniki nierównowagi zewnętrznej w latach 2012-2020
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
Saldo obrotów bieżących/PKB (w proc.)
-4,0
-1,8
-2,6
-0,9
-0,8
-0,3
-1,3
0,5
3,5
Saldo obrotów bieżących i kapitałowych/PKB (w proc.)
-1,8
0,5
-0,1
1,4
0,3
0,9
0,8
2,5
6,0
Saldo obrotów towarowych i usług/PKB (w proc.)
-0,9
1,3
0,9
2,7
3,7
3,7
3,0
4,7
6,9
Oficjalne aktywa rezerwowe (w miesiącach importu towarów i usług)
5,5
5,2
5,3
5,3
6,4
4,7
4,8
5,0
6,1
Zadłużenie zagraniczne brutto/PKB (w proc.)
70,4
70,3
73,1
71,7
76,3
67,0
64,2
58,6
60,2
Międzynarodowa pozycja inwestycyjna netto/PKB (w proc.)
-65,6
-69,4
-69,4
-62,1
-61,5
-61,2
-55,9
-49,3
-44,2
2017
2018
Źródło: dane NBP i GUS, obliczenia NBP.
Tabela Z.5 Agregat monetarny M3 (stan na koniec roku w mln zł)
2012
2013
2014
2015
2016
Pieniądz M3
921 412
978 908
1 059 015
1 154 993
1 265 662
2019
2020
Operacje z przyrzeczeniem odkupu
Emisja dłużnych papierów wartościowych
z terminem pierwotnym do 2 lat (włącznie)
Emisja udziałów/jednostek uczestnictwa
w funduszach rynku pieniężnego
Pieniądz M2
13 047
12 278
10 350
7 267
6 239
6 478
11 240
6 809
2 836
8 029
6 286
4 112
2 467
3 211
5 043
6 620
6 117
5 143
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
1 324 369 1 446 093 1 565 575 1 822 650
900 337
960 345
1 044 553
1 145 259
1 256 212
1 312 847 1 428 233 1 552 648 1 814 671
Depozyty i inne zobowiązania do 2 lat włącznie
415 524
404 510
438 270
453 134
440 908
406 473
415 880
397 776
283 035
Gospodarstwa domowe
278 114
263 777
290 770
304 874
302 917
279 207
282 755
277 564
190 210
Pozostałe instytucje finansowe
36 467
34 038
33 350
30 516
23 244
22 190
24 489
26 225
19 600
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające
na rzecz gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
88 526
94 029
101 639
103 365
99 234
88 269
87 586
82 830
65 214
7 106
6 889
6 800
7 022
7 251
7 515
7 779
7 373
3 886
4 708
4 645
4 526
5 633
5 887
6 046
4 562
3 244
3 272
Fundusze zabezpieczenia społecznego
602
1 133
1 184
1 724
2 375
3 245
8 710
540
853
484 813
555 835
606 283
692 124
815 304
906 375
1 012 353 1 154 872 1 531 636
102 470
114 403
130 030
149 716
174 401
184 486
203 212
224 073
382 343
441 432
476 253
542 409
640 903
721 888
809 141
930 799 1 224 901
Pieniądz M1
Pieniądz
gotówkowy
w
obiegu
(poza kasami MIF)
Depozyty i inne zobowiązania bieżące
306 735
Gospodarstwa domowe
236 791
279 832
300 786
341 115
402 001
453 227
523 307
603 824
Pozostałe instytucje finansowe
15 912
17 665
18 574
20 302
25 899
31 589
32 800
26 065
31 195
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające
na rzecz gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
99 253
112 497
124 239
145 975
169 753
187 139
199 722
233 409
311 218
9 392
10 393
11 305
12 518
14 912
16 426
18 290
19 471
25 717
19 775
19 659
19 494
18 868
25 255
26 744
27 722
33 936
50 999
Fundusze zabezpieczenia społecznego
1 220
1 387
1 853
3 630
3 084
6 764
7 299
14 093
18 926
Źródło: dane NBP.
MIF- Monetarne Instytucje Finansowe
786 845
Załącznik 1. Wybrane dane makroekonomiczne i finansowe
Tabela Z.6 Czynniki kreacji pieniądza M3 (stan na koniec roku w mln zł)
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
Aktywa zagraniczne netto
169 185
142 995
172 947
187 103
234 209
232 528
290 278
344 825
428 790
Aktywa zagraniczne
409 939
388 096
437 358
451 322
572 727
483 804
544 419
590 795
700 711
Pasywa zagraniczne
240 754
245 101
264 411
264 219
338 519
251 276
254 141
245 969
271 921
910 052
947 800
1 017 017
1 089 011
1 137 243
1 175 789
1 264 010
1 324 871
1 385 182
Należności
Kredyty i inne należności
872 436
904 029
963 655
1 029 145
1 076 440
1 113 993
1 197 892
1 259 552
1 262 854
Gospodarstwa domowe
538 120
562 380
593 273
632 523
665 062
676 362
723 233
766 334
789 079
Pozostałe instytucje finansowe
34 566
42 992
53 346
58 344
58 546
65 782
74 182
83 732
81 761
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające
na rzecz gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
256 982
259 049
275 774
297 950
314 533
333 362
358 589
366 114
348 155
Fundusze zabezpieczenia społecznego
Dłużne papiery wartościowe, w tym
4 847
5 306
5 683
6 068
6 485
6 946
7 296
7 621
7 995
37 080
34 302
35 579
34 260
31 814
31 541
34 592
35 750
35 865
840
0
0
0
0
0
0
0
0
28 681
33 385
41 985
47 229
48 020
47 502
47 610
46 910
103 729
Pozostałe instytucje finansowe
1 005
761
1 713
2 359
3 959
3 496
3 500
3 164
61 778
Przedsiębiorstwa niefinansowe
13 438
15 542
22 588
26 100
25 423
24 941
22 584
19 637
16 558
14 238
17 082
17 684
18 770
18 638
19 064
21 526
24 109
25 393
8 935
10 386
11 377
12 637
12 783
14 294
18 508
18 409
18 598
5 915
6 554
8 971
10 381
10 601
12 070
15 676
15 882
16 183
Przedsiębiorstwa niefinansowe
3 020
Zadłużenie netto instytucji rządowych szczebla
108 380
centralnego
Należności od instytucji rządowych szczebla
160 909
centralnego, w tym
Kredyty
810
3 832
2 406
2 256
2 182
2 222
2 831
2 526
2 413
145 337
168 872
201 343
253 371
268 824
275 697
310 283
411 607
182 792
224 409
239 787
311 159
321 398
346 352
383 746
533 706
781
701
1 142
961
1 011
1 043
1 127
1 287
138 615
180 804
193 333
259 586
267 216
293 297
331 138
475 201
37 456
55 536
38 444
57 788
52 574
70 655
73 464
122 099
Instytucje samorządowe
Akcje i pozostałe udziały kapitałowe oraz
udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach
inwestycyjnych
niebędących
funduszami
rynku pieniężnego, w tym
Pozostałe instytucje finansowe
Dłużne papiery wartościowe
119 192
Zobowiązania wobec instytucji rządowych szczebla
52 529
centralnego
Długoterminowe zobowiązania finansowe
295 938
293 510
336 409
359 605
389 984
374 963
407 306
438 021
513 631
10 844
17 154
20 512
22 001
25 189
25 784
25 676
28 812
28 956
Gospodarstwa domowe
4 572
10 067
13 756
16 552
19 839
21 344
21 836
25 362
25 549
Pozostałe instytucje finansowe
4 104
5 485
5 851
4 624
4 452
3 483
2 939
2 541
2 312
Przedsiębiorstwa niefinansowe
Instytucje niekomercyjne działające na rzecz
gospodarstw domowych
Instytucje samorządowe
2 055
1 492
813
733
777
789
772
784
948
96
79
64
68
102
144
100
100
118
18
30
27
25
19
24
29
26
28
0
0
0
0
0
0
0
0
0
35 871
40 875
40 422
43 879
53 782
69 762
72 267
78 530
106 211
Depozyty i inne zobowiązania powyżej 2 lat
Fundusze ubezpieczeń społecznych
Emisja dłużnych papierów wartościowych
z terminem pierwotnym powyżej 2 lat
Kapitał i rezerwy
249 224
235 482
275 475
293 725
311 013
279 417
309 363
330 679
378 464
Aktywa trwałe (bez aktywów finansowych)
45 160
48 474
50 382
51 475
52 610
53 221
54 777
61 958
65 524
Saldo pozostałych pozycji netto
-15 426
-12 187
-13 794
-14 334
-21 788
-31 031
-31 364
-38 341
45 178
Źródło: dane NBP.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Załącznik
2.
Rady Polityki
Wyniki
głosowań
Pieniężnej
nad
członków
wnioskami
i uchwałami
Poniżej zamieszczono wyniki głosowania członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami
i uchwałami podjętymi w 2020 r.
Data: 8 stycznia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie wysokości stóp procentowych NBP o 15 p.b.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
K. Zubelewicz
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Data: 8 stycznia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie wysokości stóp procentowych NBP o 25 p.b.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
E. M. Łon
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
Data: 5 lutego 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie wysokości stóp procentowych NBP o 25 p.b.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
E. M. Łon
Za
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
R. Sura był nieobecny.
Data: 4 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie wysokości stóp procentowych NBP o 25 p.b.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
E. M. Łon
Za
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie wysokości stopy referencyjnej NBP o 50 p.b. do 1,00% oraz
o ustalenie wysokości pozostałych stóp procentowych NBP na następującym poziomie
stopa lombardowa 1,50%
stopa depozytowa 0,50%
stopa redyskontowa weksli 1,05%
stopa dyskontowa weksli 1,10%.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Decyzja RPP
Wniosek uzyskał większość głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Za
Przeciw
Ł. J. Hardt
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
E. Gatnar był nieobecny.
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 1/2020 w sprawie stopy referencyjnej, oprocentowania kredytów refinansowych,
oprocentowania lokaty terminowej oraz stopy redyskontowej i stopy dyskontowej weksli
w Narodowym Banku Polskim.
Decyzja RPP
RPP obniżyła stopę referencyjną o 50 p.b. do 1,00% oraz ustaliła następujący poziom pozostałych
stóp procentowych NBP
stopa lombardowa 1,50%
stopa depozytowa 0,50%
stopa redyskontowa weksli 1,05%
stopa dyskontowa weksli 1,10%.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
Ł. J. Hardt
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
E. Gatnar był nieobecny.
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie stopy rezerwy obowiązkowej z 3,5% do 0,25%.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
Wyniki głosowania członków RPP
Za
Ł. J. Hardt
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
E. Gatnar był nieobecny.
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie stopy rezerwy obowiązkowej z 3,5% do 0,50%.
Decyzja RPP
Wniosek uzyskał większość głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
E. Gatnar był nieobecny.
Za
Ł. J. Hardt
Przeciw
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 2/2020 zmieniająca uchwałę w sprawie stóp rezerwy obowiązkowej banków,
spółdzielczych
kas
oszczędnościowo-kredytowych
i
Krajowej
Spółdzielczej
Oszczędnościowo-Kredytowej oraz wysokości oprocentowania rezerwy obowiązkowej.
Decyzja RPP
RPP obniżyła stopę rezerwy obowiązkowej z 3,5% do 0,50%.
Wyniki głosowania członków RPP
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
E. Gatnar był nieobecny.
Za
Przeciw
Ł. J. Hardt
Kasy
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o podwyższenie oprocentowania środków utrzymywanych w formie rezerwy
obowiązkowej z 0,50% do 1,0 wysokości stopy referencyjnej NBP.
Decyzja RPP
Wniosek uzyskał większość głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
nikt nie głosował
Przeciw
E. Gatnar był nieobecny.
Data: 17 marca 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 3/2020 zmieniająca uchwałę w sprawie stóp rezerwy obowiązkowej banków,
spółdzielczych
kas
oszczędnościowo-kredytowych
i
Krajowej
Spółdzielczej
Kasy
Oszczędnościowo-Kredytowej oraz wysokości oprocentowania rezerwy obowiązkowej.
Decyzja RPP
RPP podwyższyła oprocentowanie środków utrzymywanych w formie rezerwy obowiązkowej
z 0,50% do 1,0 wysokości stopy referencyjnej NBP.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
E. Gatnar był nieobecny.
Przeciw
nikt nie głosował
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
Data: 8 kwietnia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie wysokości stóp procentowych NBP o 50 p.b.
Decyzja RPP
Wniosek uzyskał większość głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
Ł. J. Hardt
E. Gatnar i K. Zubelewicz byli nieobecni.
Data: 8 kwietnia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 4/2020 w sprawie stopy referencyjnej, oprocentowania kredytów refinansowych,
oprocentowania lokaty terminowej oraz stopy redyskontowej i stopy dyskontowej weksli
w Narodowym Banku Polskim.
Decyzja RPP
RPP obniżyła wysokość stóp procentowych NBP o 50 p.b.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
E. Gatnar i K. Zubelewicz byli nieobecni.
Przeciw
Ł. J. Hardt
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Data: 8 kwietnia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 5/2020 zmieniająca uchwałę w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2020.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
nikt nie głosował
E. Gatnar i K. Zubelewicz byli nieobecni.
Data: 8 kwietnia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 6/2020 w sprawie przyjęcia rocznego sprawozdania finansowego Narodowego Banku
Polskiego na dzień 31 grudnia 2019 r.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
nikt nie głosował
E. Gatnar i K. Zubelewicz byli nieobecni.
Data: 8 kwietnia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o wprowadzenie operacji repo o terminie zapadalności powyżej 2 lat i rentowności
0,25%.
Decyzja RPP
Wniosek nie uzyskał większości głosów.
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
Wyniki głosowania członków RPP
Za
Ł. J. Hardt
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
E. Gatnar i K. Zubelewicz byli nieobecni.
Data: 28 maja 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o obniżenie stopy referencyjnej NBP o 40 p. b. oraz ustalenie wysokości stóp procentowych
NBP na następującym poziomie
stopa referencyjna 0,10%
stopa lombardowa 0,50%
stopa depozytowa 0,00%
stopa redyskontowa weksli 0,11%
stopa dyskontowa weksli 0,12%.
Decyzja RPP
Wniosek uzyskał większość głosów.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
Data: 28 maja 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 7/2020 w sprawie stopy referencyjnej, oprocentowania kredytów refinansowych,
oprocentowania lokaty terminowej oraz stopy redyskontowej i stopy dyskontowej weksli
w Narodowym Banku Polskim.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Decyzja RPP
RPP obniżyła stopę referencyjną NBP o 40 p.b. oraz ustaliła wysokość stóp procentowych NBP na
następującym poziomie
stopa referencyjna 0,10%
stopa lombardowa 0,50%
stopa depozytowa 0,00%
stopa redyskontowa weksli 0,11%
stopa dyskontowa weksli 0,12%.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
Data: 28 maja 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 8/2020 w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania założeń polityki pieniężnej na
rok 2019.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
Przeciw
nikt nie głosował
Data: 28 maja 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 9/2020 w sprawie oceny działalności Zarządu Narodowego Banku Polskiego w zakresie
realizacji założeń polityki pieniężnej na rok 2019.
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
Przeciw
nikt nie głosował
Data: 28 maja 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 10/2020 w sprawie zatwierdzenia sprawozdania z działalności Narodowego Banku
Polskiego w 2019 r.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
K. Zubelewicz
Data: 28 maja 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 11/2020 zmieniająca uchwałę w sprawie zasad rachunkowości, układu aktywów
i pasywów bilansu oraz rachunku zysków i strat Narodowego Banku Polskiego.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
Przeciw
nikt nie głosował
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Data: 15 września 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o zmianę celu inflacyjnego NBP z 2,5% z symetrycznym przedziałem odchyleń
o szerokości +/- 1 p.p. na 2% z symetrycznym przedziałem odchyleń o szerokości +/- 1 p.p.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
K. Zubelewicz
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
J. J. Kropiwnicki był nieobecny.
Data: 15 września 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Wniosek o poszerzenie symetrycznego przedziału odchyleń wokół celu inflacyjnego 2,5% z +/- 1 p.p.
do +/- 2 p.p.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
E. M. Łon
Przeciw
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
J. J. Kropiwnicki był nieobecny.
Data: 15 września 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 12/2020 w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2021.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
Przeciw
K. Zubelewicz
Załącznik 2. Wyniki głosowań członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami
C. Kochalski
E. M. Łon
R. Sura
J. Żyżyński
J. J. Kropiwnicki był nieobecny.
Data: 6 listopada 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 13/2020 w sprawie zasad rachunkowości Narodowego Banku Polskiego, wzoru bilansu,
rachunku zysków i strat oraz zawartości informacji dodatkowej.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
C. Kochalski
R. Sura
J. Żyżyński
Przeciw
J. J. Kropiwnicki
K. Zubelewicz
E. Gatnar, Ł. J. Hardt i E. M. Łon byli nieobecni.
Data: 2 grudnia 2020 r.
Przedmiot wniosku lub uchwały
Uchwała nr 14/2020 w sprawie zatwierdzenia planu finansowego Narodowego Banku Polskiego na
rok 2021.
Wyniki głosowania członków RPP
Za
A. Glapiński
G. M. Ancyparowicz
E. Gatnar
Ł. J. Hardt
C. Kochalski
J. J. Kropiwnicki
E. M. Łon
R. Sura
K. Zubelewicz
J. Żyżyński
Przeciw
nikt nie głosował
DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 28 maja 2021 r.
Poz. 500
Uchwała Nr 3/2021
Rady Polityki Pieniężnej
z dnia 5 maja 2021 r.
w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2020 r. poz. 2027)
uchwala się, co następuje
Załącznik do uchwały nr 3/2021 Rady Polityki
Pieniężnej z dnia 5 maja 2021 r. (poz. 500)
Załącznik do uchwały nr 3/2021 Rady Polityki
Pieniężnej z dnia 5 maja 2021 r. (poz. ...)
JEKT NA POSIEDZENIE RADNIU 10 M
Sprawozdanie z wykonania
założeń polityki pieniężnej
na rok 2020
AJA 2011
Warszawa, maj 2021 r.
Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020
Przedkładając sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej, Rada Polityki Pieniężnej wypełnia
zobowiązanie zawarte w art. 227 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej do złożenia Sejmowi sprawozdania
z wykonania założeń polityki pieniężnej w ciągu 5 miesięcy od zakończenia roku budżetowego. Zgodnie
z art. 53 ustawy o Narodowym Banku Polskim sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej jest
ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”. Sprawozdanie prezentuje
główne elementy realizowanej strategii polityki pieniężnej, opis uwarunkowań makroekonomicznych
i decyzji podejmowanych w zakresie polityki pieniężnej w roku objętym sprawozdaniem, a także opis
stosowanych instrumentów polityki pieniężnej.
Do Sprawozdania z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020 dołączono załączniki, w których
przedstawiono kształtowanie się istotnych zmiennych makroekonomicznych, a także Wyniki głosowania
członków Rady Polityki Pieniężnej nad wnioskami i uchwałami w roku objętym sprawozdaniem.
Przy ocenie polityki pieniężnej ex post należy brać pod uwagę jej uwarunkowania, w tym przede wszystkim
to, że działania
władz monetarnych wpływają
na
gospodarkę ze znacznym opóźnieniem,
a jednocześnie są podejmowane w warunkach niepewności dotyczącej przyszłych procesów
makroekonomicznych.
Należy także uwzględniać
to,
że w
gospodarce
występują
wstrząsy
makroekonomiczne, które – choć pozostają poza kontrolą krajowej polityki pieniężnej – mogą w znacznej
mierze wpływać na sytuację gospodarczą i procesy inflacyjne w krótkim, a niekiedy także
w średnim okresie.
Spis treści
1. Strategia polityki pieniężnej w 2020 r. ....................................................................................................... 5
2. Polityka pieniężna i jej uwarunkowania w 2020 r. .................................................................................. 7
3. Instrumenty polityki pieniężnej w 2020 r. .............................................................................................. 19