Obwieszczenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 kwietnia 2021 r. w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej "Operator obrabiarek skrawających - dyplom mistrzowski" do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji
Statutory Text (1 Articles)
DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 12 maja 2021 r.
Poz. 438
OBWIESZCZENIE
MINISTRA ROZWOJU, PRACY I TECHNOLOGII 1)
z dnia 21 kwietnia 2021 r.
w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej „Operator obrabiarek skrawających – dyplom mistrzowski”
do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji
Na podstawie art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (Dz. U.
z 2020 r. poz. 226) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia informacje o włączeniu kwalifikacji rynkowej
„Operator obrabiarek skrawających – dyplom mistrzowski” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.
Minister Rozwoju, Pracy i Technologii: J. Gowin
1)
Minister Rozwoju, Pracy i Technologii kieruje działem administracji rządowej – gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporzą
dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju, Pracy
i Technologii (Dz. U. poz. 1718).
Załącznik do obwieszczenia Ministra Rozwoju, Pracy
i Technologii z dnia 21 kwietnia 2021 r. (poz. 438)
INFORMACJE O WŁĄCZENIU KWALIFIKACJI RYNKOWEJ „OPERATOR OBRABIAREK SKRAWAJĄCYCH –
DYPLOM MISTRZOWSKI” DO ZINTEGROWANEGO SYSTEMU KWALIFIKACJI
1.
Nazwa kwalifikacji rynkowej
Operator obrabiarek skrawających – dyplom mistrzowski
2.
Nazwa dokumentu potwierdzającego nadanie kwalifikacji rynkowej
Dyplom mistrzowski
3.
Okres ważności dokumentu potwierdzającego nadanie kwalifikacji rynkowej
Bezterminowy
4.
Poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji przypisany do kwalifikacji rynkowej
5 poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji
5.
Efekty ucz enia się wymagane dla kwalifikacji rynkowej
Syntetyczna charakterystyka efektów uczenia się
Osoba posiadająca kwalifikację „Operator obrabiarek skrawających – dyplom mistrzowski” posiada rozległą wiedzę na
temat maszyn, narzędzi i materiałów stosowanych w procesie obróbki skrawaniem. Jest przygotowana do planowania
i przeprowadzenia procesu obróbki skrawaniem na podstawie otrzymanej dokumentacji technicznej. Kontroluje przebieg
wykonywanych zadań oraz ocenia jakość wykonanego elementu. Organizuje stanowisko pracy własne oraz pracowni
ków, w tym odpowiada za przygotowanie narzędzi i materiałów niezbędnych do wykonywania powierzonego zadania,
w tym potrafi tworzyć proste programy obróbki wytwarzanych części na obrabiarkach sterowanych numerycznie. Nad
zoruje, jak również samodzielnie użytkuje i konserwuje maszyny, urządzenia i narzędzia stosowane w obróbce skrawa
niem oraz samodzielnie posługuje się dokumentacją techniczną, techniczno-ruchową (DTR) oraz instrukcjami obsługi
maszyn i urządzeń skrawających. Osoba posiadająca kwalifikację „Operator obrabiarek skrawających – dyplom mi
strzowski” jest przygotowana do samodzielnego wykonywania zadań zawodowych oraz prowadzenia działalności go
spodarczej, w tym stosowania odpowiednich przepisów prawa, planowania i wdrażania działań marketingowych, wdra
żania usprawnień technicznych i organizacyjnych, prowadzenia dokumentacji firmy. Odpowiada za podlegający jej
personel i za organizację pracy w zespole, tj. przede wszystkim planuje i nadzoruje pracę zespołu oraz ocenia jakość za
dań wykonywanych przez poszczególnych pracowników. Dba o przestrzeganie zasad bezpieczeństwa i higieny pracy
oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska. Osoba posiadająca kwalifikację
„Operator obrabiarek skrawających – dyplom mistrzowski” jest także przygotowana do udzielania instruktażu i doradz
twa związanego z doskonaleniem zawodowym współpracowników. Stosuje zróżnicowane metody nauczania na bazie
podstawy programowej, programów nauczania w zawodzie oraz uczenia w procesie pracy.
Zestaw 1. Charakterystyka procesu obróbki skrawaniem
Poszczególne efekty
uczenia się
Charakteryzuje maszyny
i materiały stosowane
w obróbce skrawaniem
Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia
– omawia wszystkie rodzaje obróbek (np. wstępna, zgrubna, wykończeniowa),
– rozróżnia i omawia zasady działania wszystkich typów obrabiarek skrawających konwen
cjonalnych (np. szlifierka, tokarka, frezarka, wiertarka, dłutownica),
– omawia wszystkie rodzaje narzędzi stosowanych do obrabiarek skrawających ze wskaza
niem przykładów ich wykorzystania,
– omawia przyrządy pomiarowe i ich zastosowanie (np. mikromierze, suwmiarki, średni
cówki, czujniki),
– omawia wszystkie rodzaje materiałów stosowanych w obróbce skrawaniem ze względu
na zastosowanie,
– omawia zasady konserwacji maszyn i urządzeń.
Charakteryzuje
zagrożenia w procesie
obróbki skrawaniem
– identyfikuje zagrożenia mogące wystąpić w procesie obróbki skrawaniem i podaje przykłady,
– omawia sposoby rozwiązywania i zapobiegania zidentyfikowanych problemów (np. zmia
na narzędzi, zatrzymanie produkcji).
Analizuje dokumentację
techniczną oraz
sporządza szkice robocze
– odczytuje z rysunku technicznego informacje w celu przeprowadzenia obróbki na obra
biarkach skrawających,
– sporządza szkice części maszyn,
– interpretuje dane i informacje zawarte w dokumentacji technologicznej,
– odczytuje informacje zawarte w normach oraz tabelach dotyczących tolerancji, chropo
watości, kształtu i położenia.
Zestaw 2. Organizowanie i przygotowanie procesu obróbki skrawaniem
Poszczególne efekty
uczenia się
Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia
Planuje proces obróbki
skrawaniem
– posługuje się dokumentacją techniczno-ruchową maszyn (DTR),
– odczytuje dokumentację techniczną,
– odczytuje oznaczenia i symbole tolerancji i pasowań, chropowatości powierzchni, obrób
ki cieplnej i cieplnochemicznej i stosuje się do nich,
– sporządza i uzasadnia plan działania na podstawie dokumentacji technicznej oraz wska
zuje kolejność wykonywanych operacji i zabiegów,
– dobiera typ obrabiarki,
– posługuje się oprogramowaniem komputerowym wspierającym wykonanie obróbki skra
waniem.
Przygotowuje
stanowisko pracy
– dobiera środki ochrony osobistej niezbędne do bezpiecznego wykonania obróbki skrawaniem,
– dobiera materiał do wykonania danego elementu zgodnie z dokumentacją techniczną,
– dobiera maszyny do danej obróbki skrawaniem i uzasadnia wybór,
– dobiera narzędzia do maszyny do wykonania danego elementu i uzasadnia wybór,
– dobiera przyrządy pomiarowe zgodnie z dokumentacją techniczną i uzasadnia wybór,
– sprawdza stan techniczny maszyn, urządzeń i sprzętów,
– ocenia przygotowane przez inne osoby stanowiska pracy.
Tworzy proste programy
obróbki wytwarzanych
części
– rozróżnia rodzaje układów sterowania CNC,
– wykorzystuje oprogramowanie CAM do projektowania obróbki,
– pisze proste programy sterujące.
Zestaw 3. Wykonywanie obróbki na obrabiarkach skrawających
Przygotowuje maszynę
skrawającą
– odczytuje oznaczenia symboliczne materiałów,
– ustawia wartości parametrów skrawania do procesów obróbki skrawaniem danego ele
mentu na maszynie skrawającej zgodnie z dokumentacją techniczną,
– uzbraja maszynę skrawającą w uchwyty i przyrządy obróbkowe do wykonywanych ope
racji zgodnie z dokumentacją techniczną,
– uruchamia maszynę skrawającą.
Dokonuje obróbki
skrawaniem
– mocuje materiał w pozycji dostosowanej do maszyny skrawającej,
– wykonuje operacje obróbki skrawaniem zgodnie z dokumentacją techniczną (np. zgrubna
lub właściwa),
– nadzoruje i kontroluje proces obróbki skrawaniem wykonanej przez siebie lub inne osoby,
– wskazuje sposoby usprawnienia procesu technologicznego.
Finalizuje proces obróbki
skrawaniem
– wyjmuje/zdejmuje element z maszyny skrawającej,
– dokonuje kontroli jakości obrabianych powierzchni szablonami, sprawdzianami, suw
miarkami, mikrometrem i innymi przyrządami, w zależności od wymaganej dokładności
wykonywanej obróbki, oraz dokonuje oceny końcowej elementu,
– na podstawie oceny jakości dokonuje korekty wykonanego elementu,
– sprawdza stan techniczny i określa stopień zużycia narzędzi skrawających,
– wykrywa nieprawidłowości pracy maszyny i usuwa drobne usterki,
– rozbraja maszynę i wyłącza maszynę skrawającą,
– dobiera środki smarne do konserwacji maszyn i urządzeń,
– czyści maszynę skrawającą i porządkuje stanowisko pracy,
– kontroluje stan stanowiska po zakończeniu pracy przez inne osoby.
Obsługuje obrabiarki
sterowane numerycznie
– uruchamia obrabiarki sterowane numerycznie,
– korzysta ze sterownika obrabiarki podczas procesu obróbki,
– wczytuje program sterujący do pamięci obrabiarki,
– testuje programy na obrabiarki,
– wykonuje pomiary warsztatowe.
Zestaw 4. Prowadzenie działań związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa
Nadzoruje przestrzeganie
zasad BHP oraz
przepisów prawa
dotyczących ochrony
przeciwpożarowej
i ochrony środowiska
– wyjaśnia pojęcia związane z BHP, ochroną przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią stosowane podczas wykonywanych zadań zawodowych,
– objaśnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pra
cy i ochrony środowiska w Polsce,
– omawia prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie BHP,
– wskazuje przykładowe zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowi
ska związane z niewłaściwym wykonywaniem zadań zawodowych oraz z występowa
niem szkodliwych czynników w środowisku pracy,
– omawia skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka,
– organizuje stanowiska pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepi
sami BHP, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska,
– organizuje proces technologiczny zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii,
przepisami BHP, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska,
– wyjaśnia zasady stosowania środków ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wyko
nywania zadań zawodowych,
– wskazuje zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy
oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia.
Stosuje zasady
prowadzenia działalności
gospodarczej
– wyjaśnia wybrane pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej,
– omawia przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych
oraz przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego w zakresie wykonywanych zadań
zawodowych,
– wskazuje przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży związanej z wykonywany
mi zadaniami zawodowymi oraz omawia powiązania między nimi,
– wskazuje metody analizy skuteczności działań prowadzonych przez przedsiębiorstwa
funkcjonujące w branży,
– uzasadnia znaczenie inicjowania wspólnych przedsięwzięć z różnymi przedsiębiorstwami
z branży,
– wyjaśnia zasady przygotowywania dokumentacji niezbędnej do uruchomienia i prowa
dzenia działalności gospodarczej i ilustruje je przykładami,
– wskazuje zasady prowadzenia korespondencji związanej z prowadzeniem działalności
gospodarczej,
– wskazuje urządzenia biurowe oraz programy komputerowe wspomagające prowadzenie
działalności gospodarczej,
– uzasadnia znaczenie podejmowania działań marketingowych prowadzonej działalności
gospodarczej,
– objaśnia zależności w kosztach i przychodach prowadzonej działalności gospodarczej,
– monitoruje stan zasobów materialnych (materiałów i urządzeń) oraz zasobów personal
nych niezbędnych do wykonania produktów i świadczenia usług,
– sporządza przykładową kalkulację kosztów.
Zestaw 5. Organizowanie pracy w zespole i doskonalenie zawodowe współpracowników
Organizuje pracę zespołu
– uzasadnia znaczenie planowania i nadzorowania pracy zespołu w celu wykonania przy
dzielonych zadań, odwołując się do własnych doświadczeń,
– omawia zasady doboru osób do wykonania przydzielonych zadań,
– podaje przykłady właściwego i niewłaściwego kierowania wykonywaniem przydzielo
nych zadań,
– omawia rolę osoby organizującej pracę w zespole (takie jak ocena jakości wykonania
przydzielonych zadań, dążenie do poprawy warunków i jakości pracy),
– wyjaśnia zasady komunikowania się ze współpracownikami,
– uzasadnia znaczenie przestrzegania zasad kultury i etyki.
Organizuje instruktaż
i doradztwo związane
z doskonaleniem
wewnątrzzakładowym
– wyjaśnia zagadnienia z obszaru psychologii i pedagogiki dotyczące uczenia się w procesie pracy, motywowania współpracowników i uczniów do nauki oraz rozwiązywania
problemów dydaktycznych i interpersonalnych,
– określa cele kształcenia w procesie praktycznej nauki zawodu zgodnie z podstawą progra
mową i programem nauczania,
– określa zakres doskonalenia zawodowego,
– omawia zasady doboru metod nauczania do treści nauczania,
– dobiera środki dydaktyczne do treści nauczania,
– omawia możliwe do zastosowania narzędzia pomiaru dydaktycznego oraz kryteria oce
niania uczącego się,
– wyjaśnia zasady prowadzenia dokumentacji niezbędnej do szkolenia zawodowego.
6.
Wymagania dotyczące walidacji i podmiotów przeprowadzających walidację
Szczegółowe wymagania dotyczące walidacji i podmiotów przeprowadzających walidację są określone w rozporządze
niu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskie
go oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych (Dz. U. poz. 89
i 1607 oraz z 2019 r. poz. 2468) oraz w standardzie wymagań egzaminacyjnych.
Metody stosowane w walidacji
Weryfikacja efektów uczenia się wymaganych dla kwalifikacji jest przeprowadzana w dwóch etapach: praktycznym
i teoretycznym. Etap praktyczny polega na samodzielnym wykonaniu przez kandydata zadań egzaminacyjnych spraw
dzających umiejętności ujęte w zestawach efektów uczenia się 2–3. Etap teoretyczny (składający się z części pisemnej
i ustnej) polega na udzieleniu odpowiedzi na pytania sprawdzające umiejętności określone we wszystkich zestawach
efektów uczenia się.
Zasoby kadrowe
W skład komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin mistrzowski wchodzi co najmniej pięć osób: przewodni
czący komisji lub jego zastępca, co najmniej trzech członków komisji oraz sekretarz, który sprawuje obsługę administra
cyjno-biurową komisji egzaminacyjnej i nie uczestniczy ani w przeprowadzaniu egzaminu, ani w ocenianiu i ustalaniu
wyniku egzaminu.
Przewodniczący komisji i zastępcy przewodniczącego komisji posiadają wykształcenie wyższe oraz co najmniej sześcio
letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin. W przypadku braku możliwości powołania przewodniczące
go komisji lub zastępcy przewodniczącego komisji, którzy posiadaliby wykształcenie wyższe oraz co najmniej sześciolet
ni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, w szczególności w przypadku egzaminu przeprowadzanego
w zawodzie unikatowym, przewodniczący komisji lub zastępcy przewodniczącego komisji posiadają
– wykształcenie średnie lub średnie branżowe i tytuł mistrza w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie
wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej trzyletni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin,
lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza, albo
– wykształcenie średnie lub średnie branżowe i tytuł technika w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie
wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej sześcioletni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egza
min, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu technika, albo
– wykształcenie zasadnicze zawodowe lub zasadnicze branżowe i tytuł mistrza w zawodzie unikatowym, którego doty
czy egzamin, oraz co najmniej sześcioletni okres wykonywania zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza.
Członkowie komisji posiadają
– wykształcenie co najmniej zasadnicze zawodowe lub zasadnicze branżowe i tytuł mistrza w zawodzie, którego doty
czy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej trzyletni okres wykonywania za
wodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza, albo
– wykształcenie co najmniej średnie lub średnie branżowe i tytuł technika w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub
w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej sześcioletni okres wykonywania zawodu, którego
dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu technika.
Przewodniczący komisji, zastępcy przewodniczącego komisji oraz członkowie komisji posiadają przygotowanie pedago
giczne wymagane od nauczycieli, określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia
1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215 oraz z 2021 r. poz. 4), lub ukończyli kurs pedagogiczny wyma
gany od instruktorów praktycznej nauki zawodu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 70 ust. 4
ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2020 r. poz. 1327 oraz z 2021 r. poz. 4).
Przewodniczącym komisji, zastępcami przewodniczącego komisji oraz członkami komisji mogą być także osoby, które
są wpisane do ewidencji egzaminatorów, o której mowa w art. 9c ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie
oświaty, w zakresie przeprowadzania egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe lub egzaminu potwierdzające
go kwalifikacje w zawodzie.
Sekretarze komisji są wyznaczani spośród pracowników organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, posiadających
co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe oraz co najmniej dwuletni staż pracy w organizacji samorządu
gospodarczego rzemiosła. Sekretarze komisji sprawują obsługę administracyjno-biurową komisji.
Osoby wchodzące w skład komisji są obowiązane ukończyć szkolenie zorganizowane przez izbę rzemieślniczą.
W skład zespołu egzaminacyjnego nie może wchodzić osoba pozostająca z kandydatem w stosunku prawnym lub fak
tycznym budzącym uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności, albo która w okresie ostatnich trzech lat pozosta
wała z kandydatem w stosunku pracy lub zlecenia.
Sposób prowadzenia walidacji oraz warunki organizacyjne i materialne niezbędne do prawidłowego prowadzenia
walidacji
Etap praktyczny egzaminu mistrzowskiego przeprowadza się u pracodawców lub w warsztatach szkoleniowych, posia
dających warunki organizacyjne i techniczne niezbędne do wykonania zadań egzaminacyjnych. Decyzję o tym, czy miej
sce spełnia wymagania niezbędne do przeprowadzania egzaminu, podejmuje przewodniczący komisji egzaminacyjnej
w porozumieniu z izbą rzemieślniczą.
Czas trwania etapu praktycznego nie może być krótszy niż 120 minut i nie dłuższy niż 24 godziny, łącznie w ciągu 3 dni.
Czas trwania części pisemnej nie może być krótszy niż 45 minut i nie dłuższy niż 210 minut.
Czas trwania części ustnej etapu teoretycznego nie może być dłuższy niż 30 minut.
Warunki niezbędne do przeprowadzenia egzaminu praktycznego
– stanowisko: hala warsztatowa lub pracownia technologiczna,
– sprzęt i narzędzia: obrabiarki skrawające konwencjonalne, w tym tokarki uniwersalne, frezarki uniwersalne, szlifierki
do płaszczyzn, wałków i otworów, szlifierki ostrzałki, frezarka do uzębień, strugarka wzdłużna, wiertarka promienio
wa, dłutownica, uchwyty i przyrządy obróbkowe, narzędzia do obróbki skrawaniem, przyrządy pomiarowe, narzędzia
obsługowe,
– katalogi: narzędzi skrawających, przyrządów i uchwytów oraz oprawek narzędziowych,
– przykładowe dokumentacje techniczne obrabiarek, normy dotyczące obróbki skrawaniem,
– środki ochrony indywidualnej, apteczka.
Identyfikowanie i dokumentowanie
Nie określa się.
7.
Poz. 438
Warunki, jakie musi spełniać osoba przystępująca do walidacji
Do egzaminu mistrzowskiego izba rzemieślnicza dopuszcza osobę, która spełnia jeden z następujących warunków
1) posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej, dotychczasowej szkoły ponadgimnazjalnej albo szkoły
ponadpodstawowej działającej w systemie oświaty przed dniem 1 stycznia 1999 r. oraz tytuł czeladnika lub równo
rzędny w zawodzie, w którym zdaje egzamin, a także
a) co najmniej trzyletni okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, po uzyskaniu tytułu zawodowego,
albo
b) co najmniej sześcioletni okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, łącznie przed uzyskaniem i po
uzyskaniu tytułu zawodowego,
2) posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej, dotychczasowej szkoły ponadgimnazjalnej albo szkoły
ponadpodstawowej działającej w systemie oświaty przed dniem 1 stycznia 1999 r. oraz co najmniej sześcioletni okres
wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, w ramach samodzielnie prowadzonej działalności gospodarczej,
3) posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej, dotychczasowej szkoły ponadgimnazjalnej albo szkoły
ponadpodstawowej działającej w systemie oświaty przed dniem 1 stycznia 1999 r. oraz tytuł czeladnika lub równo
rzędny w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, a także co najmniej trzyletni okres
wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, po uzyskaniu tytułu zawodowego,
4) posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej, dotychczasowej szkoły ponadgimnazjalnej albo szkoły
ponadpodstawowej działającej w systemie oświaty przed dniem 1 stycznia 1999 r. oraz tytuł mistrza w zawodzie
wchodzącym w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, a także co najmniej roczny okres wykonywania zawodu,
w którym zdaje egzamin, po uzyskaniu tytułu mistrza,
5) posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej, dotychczasowej szkoły ponadgimnazjalnej albo szkoły
ponadpodstawowej działającej w systemie oświaty przed dniem 1 stycznia 1999 r., dających wykształcenie średnie
albo średnie branżowe i kształcących w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, oraz ty
tuł zawodowy w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, a także co najmniej dwuletni
okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, po uzyskaniu tytułu zawodowego,
6) posiada dyplom ukończenia szkoły wyższej na kierunku lub w specjalności w zakresie wchodzącym w zakres zawo
du, w którym zdaje egzamin, oraz co najmniej roczny okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, po
uzyskaniu tytułu zawodowego.
8.
Termin dokonywania przeglądu kwalifikacji rynkowej
Nie rzadziej niż raz na 10 lat