Uchwała Nr 12/2020 Rady Polityki Pieniężnej z dnia 15 września 2020 r. w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2021

§ 1. Ustala się założenia polityki pieniężnej na rok 2021, stanowiące załącznik do uchwały.

§ 2. Uchwała wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2021 r.

Przewodniczący Rady Polityki Pieniężnej: A. Glapiński

Członkowie Rady Polityki Pieniężnej: G

 . Ancyparowicz, E. Gatnar, Ł. Hardt, C. Kochalski, E. Łon,

R. Sura, K. Zubelewicz, J. Żyżyński

uchwały

nr 12/2020 Rady Polityki

Dokument

podpisany przez

Krzysztof Madej

Data

2020.09.25

15:27:40 CEST

MONITOR POLSKI

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 25 września 2020 r.

Poz. 859

UCHWAŁA NR 12/2020

RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ

z dnia 15 września 2020 r.

w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2021

Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2019 r. poz. 1810

oraz z 2020 r. poz. 568) uchwala się, co następuje

Załącznik do uchwały nrZałącznik

12/2020doRady

Polityki

Pieniężnej z dnia 15 września 2020 r. (poz. 859)

Pieniężnej z dnia 15 września 2020 r. (poz. …)

Założenia polityki pieniężnej

na rok 2021

Warszawa, 2020

Formułując Założenia polityki pieniężnej na rok 2021 Rada Polityki Pieniężnej, zwana dalej „Radą”,

wypełnia zobowiązanie zawarte w art. 227 ust. 6 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej do

corocznego ustalenia założeń polityki pieniężnej i przedłożenia ich do wiadomości Sejmowi.

W Założeniach polityki pieniężnej na rok 2021 Rada utrzymała dotychczasową strategię polityki

pieniężnej Narodowego Banku Polskiego, zwanego dalej „NBP”. Głównym ustawowym celem

polityki pieniężnej pozostaje zapewnienie stabilności cen. Jednocześnie polityka pieniężna będzie

prowadzona w taki sposób, aby sprzyjać utrzymaniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego

oraz stabilności systemu finansowego.

NBP będzie nadal wykorzystywał strategię średniookresowego celu inflacyjnego na poziomie 2,5%

z symetrycznym przedziałem odchyleń o szerokości ±1 punktu procentowego. Podstawowym

instrumentem polityki pieniężnej pozostaną stopy procentowe NBP, a celem operacyjnym będzie

kształtowanie stawki POLONIA w pobliżu stopy referencyjnej NBP. Polityka pieniężna będzie

nadal realizowana w warunkach płynnego kursu walutowego, który nie wyklucza interwencji na

rynku walutowym. Zakres, sposób oraz skala wykorzystywania przez NBP instrumentów polityki

pieniężnej będą uwzględniać występujące uwarunkowania jej prowadzenia, w szczególności

następstwa ekonomiczne pandemii COVID-19.

Spis treści

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

4

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2021 r.

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2021 r.

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

Zgodnie z art. 227 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. poz. 483,

z późn. zm.) „Narodowy Bank Polski odpowiada za wartość polskiego pieniądza”. Ustawa

z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2019 r. poz. 1810 oraz z 2020 r.

poz. 568) w art. 3 ust. 1 stanowi, że „Podstawowym celem działalności NBP jest utrzymanie

stabilnego poziomu cen, przy jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej Rządu, o ile nie

ogranicza to podstawowego celu NBP”.

Realizując podstawowe zobowiązania Narodowego Banku Polskiego, zawarte w Konstytucji

Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawie o Narodowym Banku Polskim, Rada Polityki Pieniężnej,

dąży do utrzymania stabilności cen. Jednocześnie polityka pieniężna jest prowadzona w taki

sposób, aby sprzyjać utrzymaniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego oraz stabilności

systemu finansowego.

Rada dąży do zapewnienia stabilności cen, wykorzystując strategię celu inflacyjnego. W ramach

tej strategii od 2004 r. celem polityki pieniężnej jest utrzymanie inflacji – rozumianej jako

procentowa roczna zmiana indeksu cen towarów i usług konsumpcyjnych – na poziomie 2,5%

z symetrycznym przedziałem odchyleń o szerokości ±1 punktu procentowego w średnim okresie.

W państwach, w których jest realizowana strategia celu inflacyjnego, inflacja jest przeciętnie niższa

niż w pozostałych krajach. Od 2004 r. przeciętny poziom inflacji w Polsce wynosił 2,1% rocznie,

a więc był zbliżony do celu NBP.

Średniookresowy

charakter

celu

inflacyjnego

oznacza,

że

–

ze

względu

na

szoki

makroekonomiczne i finansowe – inflacja może okresowo kształtować się powyżej lub poniżej

celu, w tym również poza określonym przedziałem odchyleń od celu. Reakcja polityki pieniężnej

na szoki jest elastyczna i zależy od ich przyczyn oraz oceny trwałości ich skutków, w tym wpływu

na procesy inflacyjne. W przypadku odchylenia inflacji od celu, Rada w sposób elastyczny określa

pożądane tempo powrotu inflacji do celu, ponieważ szybkie sprowadzenie inflacji do celu może

wiązać się z istotnymi kosztami dla stabilności makroekonomicznej lub finansowej.

Realizowana przez Radę strategia polityki pieniężnej zakłada elastyczność w zakresie

stosowanych instrumentów. Oznacza to, że instrumentarium NBP może być dostosowywane do

natury występujących w gospodarce zaburzeń oraz uwarunkowań rynkowych. Elastyczne

kształtowanie instrumentów polityki pieniężnej sprzyja efektywnemu działaniu mechanizmu

transmisji oraz stabilności makroekonomicznej i finansowej.

Podejmując decyzje w zakresie polityki pieniężnej, Rada bierze pod uwagę opóźnienia, z jakimi

wpływają one na gospodarkę. Długość opóźnień, jakie występują od podjęcia decyzji w zakresie

parametrów polityki pieniężnej do zaobserwowania jej najsilniejszego wpływu na wielkości realne

(m.in. produkcję i zatrudnienie) oraz inflację, wynosi kilka kwartałów i może zmieniać się w czasie.

Rozdział 1. Strategia polityki pieniężnej

Ponadto

polityka

pieniężna

jest

prowadzona

w warunkach

niepewności,

dotyczącej

w szczególności przyszłego kształtowania się sytuacji gospodarczej.

Stabilizowanie inflacji na niskim poziomie jest ważnym, ale niewystarczającym warunkiem

utrzymania równowagi w gospodarce, która z kolei sprzyja utrzymaniu stabilności cen w długim

okresie. Zagrożeniem dla stabilności cen w długim okresie są zwłaszcza nierównowagi w sektorze

finansowym. Mając to na uwadze, Rada prowadzi politykę pieniężną w taki sposób, aby sprzyjać

utrzymaniu stabilności systemu finansowego i ograniczać ryzyko narastania nierównowag

w gospodarce, uwzględniając w swoich decyzjach kształtowanie się cen aktywów (w tym cen

nieruchomości) oraz dynamikę akcji kredytowej. W warunkach znacznej swobody przepływu

kapitału i integracji rynków finansowych istotną rolę w ograniczaniu nierównowag

makroekonomicznych i finansowych oraz stabilizowaniu akcji kredytowej pełni polityka

makroostrożnościowa.

Oprócz polityki pieniężnej i makroostrożnościowej istotną rolę w utrzymywaniu stabilności

makroekonomicznej pełni także polityka fiskalna. Dla zachowania stabilności makroekonomicznej

niezbędne jest prowadzenie polityki fiskalnej, która łagodzi wpływ szoków na gospodarkę

i jednocześnie zapewnia długookresową stabilność finansów publicznych.

Rada realizuje strategię celu inflacyjnego w warunkach płynnego kursu walutowego. Reżim

płynnego kursu nie wyklucza interwencji na rynku walutowym, gdy jest to niezbędne

do zapewnienia stabilności makroekonomicznej i finansowej kraju.

Ważnym elementem wykorzystywanej przez Radę strategii celu inflacyjnego jest komunikacja

z otoczeniem. Z tego względu decyzje Rady wraz z ich uwarunkowaniami są przedstawiane

w

Informacjach

po

posiedzeniach

Rady,

na

konferencjach

prasowych,

a także w Opisach dyskusji na posiedzeniach decyzyjnych Rady, Raportach o inflacji, Założeniach polityki

pieniężnej i Sprawozdaniu z wykonania założeń polityki pieniężnej.

Zgodnie z przyjętą strategią w 2021 r. parametry polityki pieniężnej, w tym poziom stóp

procentowych NBP, będą dostosowywane do sytuacji w gospodarce tak, aby zapewnić

długookresową stabilność cen i jednocześnie wspierać zrównoważony wzrost gospodarczy

oraz stabilność systemu finansowego.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2021 r.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej

w 2021 r.

Uwarunkowania stosowania instrumentów polityki pieniężnej

W 2020 r., w ramach dokonanego łagodzenia polityki pieniężnej, związanego z pandemią COVID19, NBP zdecydował o szerszym wykorzystaniu istniejących instrumentów polityki pieniężnej.

Działania banku centralnego objęły m.in. obniżenie stóp procentowych NBP, skup na rynku

wtórnym skarbowych papierów wartościowych oraz dłużnych papierów wartościowych

gwarantowanych przez Skarb Państwa, a także obniżenie podstawowej stopy rezerwy

obowiązkowej. NBP udostępnił bankom kredyt wekslowy, umożliwiając refinansowanie

kredytów udzielanych przez banki przedsiębiorstwom. NBP pozostawał jednocześnie

w gotowości do zasilania sektora bankowego w formie operacji repo.

Zmiany w sposobie oraz zakresie wykorzystywania instrumentów polityki pieniężnej zwiększyły

poziom płynności sektora bankowego w 2020 r., do czego w szczególności przyczyniły się

obniżenie podstawowej stopy rezerwy obowiązkowej oraz skup dłużnych papierów

wartościowych przez bank centralny. Czynnikiem wspierającym wzrost płynności sektora

bankowego w 2020 r. był skup netto walut obcych przez NBP. W przeciwnym kierunku

oddziaływało zaś znaczące zwiększenie poziomu pieniądza gotówkowego w obiegu, mające

miejsce w szczególności w marcu oraz kwietniu 2020 r., tj. na początkowym etapie rozwoju

epidemii COVID-19 w Polsce.

NBP przewiduje, iż w 2021 r. instrumenty polityki pieniężnej będą stosowane w warunkach

nadpłynności sektora bankowego. Wpływ na ten stan będą mieć m.in. zmiany w zakresie

wykorzystywania instrumentów polityki pieniężnej wprowadzone przez NBP w 2020 r. Ponadto

do wzrostu poziomu płynności sektora bankowego w 2021 r. przyczyniać się będzie skup walut

obcych od Ministerstwa Finansów. W kierunku ograniczenia poziomu płynności sektora

bankowego oddziaływać będzie sprzedaż walut obcych przez NBP na potrzeby Komisji

Europejskiej, w związku z przewalutowaniem składki członkowskiej oraz przyrost pieniądza

gotówkowego w obiegu.

W 2021 r. zakres, sposób oraz skala wykorzystywania przez NBP instrumentów polityki pieniężnej

będą uwzględniać uwarunkowania jej prowadzenia, w szczególności następstwa ekonomiczne

pandemii COVID-19. Podobnie jak w 2020 r., instrumenty polityki pieniężnej mogą być

wykorzystywane w sposób elastyczny, uwzględniający zmieniające się uwarunkowania

makroekonomiczne i rynkowe. W związku z tym, w zależności od kierunku i dynamiki zmian tych

uwarunkowań, możliwe będzie zarówno ograniczanie zakresu stosowanych w 2021 r.

instrumentów polityki pieniężnej względem stanu obecnego, jak również jego poszerzanie.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2021 r.

W 2021 r. celem operacyjnym polityki pieniężnej NBP będzie kształtowanie stawki POLONIA

w pobliżu stopy referencyjnej NBP.

Stopy procentowe

Podstawowym instrumentem polityki pieniężnej w 2021 r. będą stopy procentowe NBP.

Główną stopą procentową NBP jest stopa referencyjna NBP, która będzie określać rentowność

podstawowych operacji otwartego rynku przeprowadzanych przez NBP, wpływając jednocześnie

na poziom krótkoterminowych rynkowych stóp procentowych.

Stopa lombardowa NBP będzie wyznaczać oprocentowanie oferowanego przez NBP kredytu

lombardowego, umożliwiającego pozyskiwanie środków z banku centralnego na termin

overnight.

Stopa depozytowa NBP będzie determinować oprocentowanie depozytu, umożliwiającego

lokowanie w NBP środków na termin overnight.

Stopa dyskontowa weksli będzie określać oprocentowanie kredytu wekslowego.

Operacje otwartego rynku

Operacje podstawowe będą głównym instrumentem, za pomocą którego NBP będzie dążyć do

oddziaływania na warunki płynnościowe w sektorze bankowym, a w konsekwencji – na poziom

stawki POLONIA. Operacje te standardowo będą przeprowadzane w sposób regularny, co do

zasady z 7-dniowym terminem zapadalności. Na przetargach operacji podstawowych

obowiązywać będzie stała rentowność, równa stopie referencyjnej NBP. Ze względu na

prognozowane utrzymywanie się w 2021 r. nadpłynności w sektorze bankowym, operacje te będą

polegać na emisji bonów pieniężnych NBP. Sposób prowadzenia operacji podstawowych może

zostać zmodyfikowany, gdy będzie to uzasadnione zmianą warunków rynkowych lub

parametrów polityki pieniężnej NBP.

Operacje dostrajające mogą zostać podjęte w celu ograniczenia zmienności krótkoterminowych

rynkowych stóp procentowych. Przesłanką ich zastosowania może być ponadto zasilenie sektora

bankowego w płynność bądź absorpcja płynności na dłuższe terminy. W ramach operacji

zasilających, NBP może oferować transakcje repo, a także dokonywać przedterminowego wykupu

bonów pieniężnych NBP. W przypadku operacji absorbujących, bank centralny może zastosować

emisję bonów pieniężnych NBP, a także zaoferować transakcje reverse repo. Zapadalność,

rentowność oraz sposób przeprowadzania tych operacji będą dostosowane do celu ich stosowania.

Operacje strukturalne mogą być przeprowadzane w celu długoterminowej zmiany struktury

płynności w sektorze bankowym, jak również – podobnie jak w przypadku operacji tego rodzaju

przeprowadzanych w 2020 r. – dla zapewnienia płynności rynku wtórnego skupowanych

papierów wartościowych oraz wzmocnienia mechanizmu transmisji monetarnej.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2021 r.

W 2021 r. NBP może nadal wykorzystywać strukturalne operacje otwartego rynku polegające na

skupie na rynku wtórnym dłużnych papierów wartościowych. Ponadto, gdyby wystąpiła taka

konieczność, bank centralny może stosować inne rodzaje operacji strukturalnych, tj. dokonywać

sprzedaży dłużnych papierów wartościowych na rynku wtórnym bądź emisji obligacji.

System rezerwy obowiązkowej

Głównym celem wykorzystania systemu rezerwy obowiązkowej będzie oddziaływanie

w kierunku stabilizacji krótkoterminowych rynkowych stóp procentowych. Wynika to

z uśrednionego

sposobu

utrzymywania

rezerwy,

który

stwarza

podmiotom

swobodę

decydowania o wysokości środków gromadzonych na rachunkach w banku centralnym w trakcie

okresu utrzymywania rezerwy, pod warunkiem utrzymania średniego stanu środków w NBP na

poziomie nie niższym od wymaganej wartości rezerwy. Jednocześnie wymóg utrzymywania

rezerwy ogranicza skalę operacji otwartego rynku przeprowadzanych w celu absorpcji

nadpłynności.

Zmiany stóp rezerwy obowiązkowej oraz jej oprocentowania uzależnione będą od warunków

prowadzenia polityki pieniężnej w 2021 r.

Operacje depozytowo-kredytowe

Oferowanie przez NBP operacji depozytowo-kredytowych będzie mieć na celu ograniczanie skali

wahań stawki rynkowej overnight poprzez stabilizowanie warunków płynnościowych w sektorze

bankowym.

Kredyt lombardowy będzie pozwalał na pozyskiwanie z banku centralnego w każdym dniu

operacyjnym środków na termin overnight. Kredyt ten jest zabezpieczany aktywami

akceptowanymi przez bank centralny (m.in. skarbowymi papierami wartościowymi, papierami

wartościowymi wyemitowanymi przez NBP, obligacjami komunalnymi, listami zastawnymi

oraz obligacjami korporacyjnymi o wysokiej jakości kredytowej). Oprocentowanie tego

instrumentu, wyznaczając koszt pozyskania pieniądza w banku centralnym, będzie stanowić

górne ograniczenie dla stawki rynkowej overnight.

Depozyt na koniec dnia będzie umożliwiał lokowanie w każdym dniu operacyjnym nadwyżek

środków w banku centralnym na termin overnight. Oprocentowanie tego instrumentu będzie

określać dolne ograniczenie dla stawki rynkowej wyznaczanej dla tego terminu.

Kredyt wekslowy

NBP może oferować kredyt wekslowy przeznaczony na refinansowanie kredytów udzielanych

przez banki przedsiębiorcom.

Rozdział 2. Instrumenty polityki pieniężnej w 2021 r.

Swapy walutowe

NBP może przeprowadzać swapy walutowe. Swap walutowy polega na tym, że NBP kupuje (lub

sprzedaje) złote za walutę obcą na rynku kasowym i jednocześnie odsprzedaje (lub odkupuje) je

w ramach transakcji terminowej w określonej dacie.

Interwencje walutowe

NBP może stosować interwencje na rynku walutowym.

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2021 r.

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki

pieniężnej w 2021 r.

Uwarunkowania zewnętrzne

W I połowie 2020 r. pandemia COVID-19 oraz wprowadzane restrykcje nakierowane na

ograniczenie jej rozprzestrzeniania się przyczyniły się do załamania aktywności w gospodarce

światowej oraz wyraźnego pogorszenia nastrojów konsumentów i firm. Silne negatywne skutki

ekonomiczne pandemii dotknęły wiele gospodarek będących ważnymi partnerami handlowymi

Polski, w tym strefy euro, w której doszło do wyraźnego spadku PKB. Znaczący spadek

aktywności gospodarczej miał miejsce także w Stanach Zjednoczonych, jednak jego skala była

mniejsza niż w strefie euro.

Spadek globalnego popytu w I połowie 2020 r. i pogorszenie się perspektyw światowej gospodarki

znalazły odzwierciedlenie w obniżeniu się cen surowców energetycznych – przede wszystkim

ropy naftowej – oraz surowców rolnych. Wraz ze spadkiem aktywności gospodarczej na świecie

przyczyniło się to do obniżenia dynamiki cen w otoczeniu polskiej gospodarki do najniższego

poziomu od czasu globalnego kryzysu finansowego.

Wobec negatywnych skutków pandemii w wielu krajach podjęto działania osłonowe oraz

stymulujące ożywienie koniunktury. Wprowadzono pakiety fiskalne mające na celu łagodzenie

negatywnego

wpływu

pandemii

na

sytuację

finansową

gospodarstw

domowych

i przedsiębiorstw, zwłaszcza z sektorów najsilniej dotkniętych restrykcjami. Z kolei banki

centralne zarówno gospodarek rozwiniętych, jak i wschodzących w bezprecedensowy sposób

poluzowały politykę pieniężną. W bardzo wielu krajach obniżono lub utrzymano stopy

procentowe na historycznie niskim poziomie oraz uruchomiono lub rozszerzono skup aktywów,

a także podjęto inne działania zwiększające płynność w sektorze bankowym.

Europejski Bank Centralny – utrzymując ujemną stopę depozytową – zwiększył skalę

dotychczasowego programu skupu aktywów oraz uruchomił nowy program skupu, który będzie

realizowany przynajmniej do połowy 2021 r. Z kolei Rezerwa Federalna Stanów Zjednoczonych

od początku 2020 r. obniżyła stopy procentowe o 1,5 pkt proc. do poziomu zbliżonego do zera oraz

uruchomiła szereg programów skupu aktywów na dużą skalę.

Wraz ze znoszeniem restrykcji w wielu gospodarkach następowało ożywienie aktywności

gospodarczej, choć jego tempo było zróżnicowane pomiędzy krajami. Dostępne prognozy

wskazują na dalszą poprawę koniunktury w II połowie 2020 r. oraz kontynuację odbudowy

globalnego PKB w 2021 r. Towarzyszyć temu będzie prawdopodobnie utrzymywanie się inflacji –

mimo jej możliwego wzrostu – na relatywnie niskim poziomie. Jednocześnie przebieg procesów

makroekonomicznych w 2021 r., a zwłaszcza trwałość i tempo poprawy koniunktury oraz

towarzyszące jej kształtowanie się inflacji, jest obarczony znaczną niepewnością, która związana

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2021 r.

jest w dużej mierze z dalszym przebiegiem pandemii oraz jej wpływem na nastroje i decyzje

podmiotów gospodarczych.

Uwarunkowania krajowe

Na początku 2020 r. koniunktura w Polsce pozostawała relatywnie dobra. Jednocześnie w marcu

– wraz z pojawieniem się pierwszych przypadków zachorowań na COVID-19 – wprowadzono

szereg restrykcji dotyczących kontaktów społecznych i działalności gospodarczej mających na celu

ograniczenie rozprzestrzeniania się wirusa. Wprowadzone ograniczenia oraz towarzyszące im

silne pogorszenie się nastrojów konsumentów i przedsiębiorstw przyczyniły się do istotnego

spadku aktywności gospodarczej, szczególnie silnego w sektorach usługowych. Wraz

z załamaniem się koniunktury w otoczeniu polskiej gospodarki oddziałującym w kierunku

ograniczenia sprzedaży zagranicznej, przełożyło się to na wyraźny spadek PKB w I połowie 2020 r.

Jednocześnie nastąpiło pogorszenie się sytuacji na rynku pracy, co znalazło odzwierciedlenie

w spadku zatrudnienia, wzroście bezrobocia oraz obniżeniu się dynamiki płac.

Na początku 2020 r. dynamika cen towarów i usług konsumpcyjnych w Polsce przejściowo

wzrosła, do czego przyczyniły się – pozostające poza wpływem krajowej polityki pieniężnej –

czynniki regulacyjne i podażowe obejmujące m.in. wzrost cen energii elektrycznej, wyższe ceny

paliw i wzrost cen żywności. Jednocześnie odnotowano podwyższoną dynamikę cen usług i cen

administrowanych. W kolejnych miesiącach wraz ze spadkiem cen wielu surowców na rynkach

światowych inflacja obniżyła się.

W celu złagodzenia negatywnych efektów pandemii i wpływu związanych z nią restrykcji na

aktywność gospodarczą podjęto szereg działań antykryzysowych o znacznej skali. Działania te

były nakierowane przede wszystkim na ograniczenie niekorzystnego oddziaływania pandemii na

sytuację finansową i płynnościową przedsiębiorstw oraz budżety gospodarstw domowych,

w szczególności poprzez ochronę miejsc pracy. W ramach rządowej Tarczy Antykryzysowej

zmniejszono

obciążenia

składkowe

dla

małych

firm,

zaoferowano

pożyczki

dla

mikroprzedsiębiorstw i dofinansowanie kosztów pracy. Przedsiębiorstwa, w szczególności

mikro-, małe i średnie, otrzymały również istotne wsparcie w formie subwencji w ramach tzw.

Tarczy Finansowej.

Jednocześnie w zakresie polityki pieniężnej Rada obniżyła stopy procentowe NBP, w tym stopę

referencyjną z 1,5% do 0,1%. NBP prowadził również skup skarbowych papierów wartościowych

i dłużnych papierów wartościowych gwarantowanych przez Skarb Państwa mający na celu

zmianę długoterminowej struktury płynności w sektorze bankowym, zapewnienie płynności

rynku wtórnego skupowanych papierów wartościowych oraz wzmocnienie oddziaływania

obniżenia stóp procentowych NBP na gospodarkę, tj. wzmocnienie mechanizmu transmisji

monetarnej. Ponadto obniżono stopę rezerwy obowiązkowej o 3 pkt proc., do poziomu 0,5%. NBP

zaoferował również bankom możliwość pozyskania środków w ramach operacji repo oraz

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2021 r.

refinansowanie kredytów udzielonych przedsiębiorstwom przez banki w formie kredytu

wekslowego.

Od maja 2020 r. wraz z łagodzeniem restrykcji nakierowanych na zahamowanie epidemii

następowała stopniowa poprawa nastrojów oraz ożywienie aktywności gospodarczej w Polsce.

W II połowie 2020 r. oraz w 2021 r. oczekuje się dalszej poprawy koniunktury, chociaż według

aktualnych prognoz poziom PKB może pozostać niższy niż przed pandemią. Wzrost aktywności

będzie wspierany przez działania podjęte w zakresie polityki gospodarczej, a także oczekiwaną

poprawę koniunktury w otoczeniu polskiej gospodarki. Jednocześnie utrzymująca się niepewność

dotycząca dalszego przebiegu i skutków epidemii wraz ze słabszymi niż w poprzednich latach

nastrojami gospodarstw domowych i przedsiębiorstw mogą działać ograniczająco na skalę i tempo

ożywienia. W warunkach jedynie stopniowej odbudowy aktywności gospodarczej w kraju i na

świecie oraz prawdopodobnie niskiej presji inflacyjnej za granicą oczekiwane jest obniżenie się

krajowej dynamiki cen towarów i usług konsumpcyjnych w 2021 r.

Czynniki niepewności

Głównym czynnikiem niepewności dla koniunktury oraz procesów cenowych jest dalszy przebieg

pandemii COVID-19 na świecie i w Polsce. W szczególności, w przypadku pogorszenia się sytuacji

epidemiologicznej, możliwe jest powtórne zaostrzenie restrykcji i osłabienie nastrojów podmiotów

gospodarczych. W takiej sytuacji mogłoby dojść do pogłębienia spadku globalnej i krajowej

aktywności oraz wydłużenia procesu jej odbudowy. Z kolei trwałe ograniczenie liczby

zachorowań oraz opracowanie skutecznej szczepionki na koronawirusa mogłyby przyspieszyć

powrót światowego i krajowego PKB do poziomów sprzed pandemii.

Niepewność dotyczy też dalszego zakresu oraz trwałości skutków dotychczasowych działań

podjętych w ramach polityki gospodarczej w celu łagodzenia negatywnych skutków pandemii.

W szczególności wycofywanie programów ochronnych i stymulacyjnych może osłabić proces

odbudowy aktywności gospodarczej, szczególnie w razie utrzymywania się negatywnych

skutków pandemii dla konsumpcji i inwestycji.

Kolejnym czynnikiem ryzyka są potencjalne zmiany strukturalne w gospodarce. Doświadczenia

związane z pandemią i przedłużający się okres niepewności dotyczącej jej dalszego przebiegu

mogą prowadzić do zmian zachowań ekonomicznych gospodarstw domowych i firm, a w efekcie

do zmian struktury oraz skali ich wydatków. Zmiany strukturalne mogą dotyczyć również

powiązań w gospodarce światowej, w tym funkcjonowania globalnych łańcuchów dostaw oraz

przyszłego przebiegu procesów globalizacji. W tym kontekście, czynnikiem niepewności jest także

polityka handlowa największych światowych gospodarek, w tym zwłaszcza Stanów

Zjednoczonych i Chin. Potencjalne zaostrzenie sporów gospodarczych na świecie może utrudniać

ożywienie globalnej wymiany handlowej.

Czynnikiem niepewności jest również przyszłe kształtowanie się cen wielu aktywów i surowców

na rynkach światowych. Źródłem niepewności pozostaje zwłaszcza trudne do przewidzenia

Rozdział 3. Uwarunkowania polityki pieniężnej w 2021 r.

kształtowanie się cen surowców energetycznych, głównie ropy naftowej, oraz surowców rolnych.

Znaczący czynnik ryzyka w przypadku cen żywności stanowią przy tym zmienne i trudne do

przewidzenia zmiany warunków agrometeorologicznych w kraju i za granicą.