Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 lipca 2020 r. w sprawie uczczenia 100. rocznicy powrotu części Orawy i Spisza do niepodległej Polski

Dokument

podpisany przez

Marek Głuch

Data: 2020.07.31

14:58:40 CEST

MONITOR POLSKI

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 31 lipca 2020 r.

Poz. 676

UCH WAŁA

SEJ M U RZECZYPO SPO LIT EJ PO LSK IEJ

z dnia 24 lipca 2020 r.

w sprawie uczczenia 100. rocznicy powrotu części Orawy i Spisza do niepodległej Polski

Dnia 5 listopada 1918 r. mieszkańcy Jabłonki i przedstawiciele innych wsi Górnej Orawy zawiązali Polską Radę Narodową, która rozpoczęła sprawowanie polskiej administracji w miejsce dotychczasowej – węgierskiej. Uchwaliła ona

uroczyście, iż

„My, Polacy na Górnej Orawie, korzystając z zasady samostanowienia narodów o sobie, po rozpadnięciu się państwa

węgierskiego nie chcemy pozostawać w nowo utworzonem państwie czecho-słowackim, lecz żądamy przyłączenia wszystkich polskich ziem w żupaństwach: trenczyńskiem, orawskiem i spiskiem do wielkiej, katolickiej Polski”.

W połowie listopada 1918 r. powstała kolejna Polska Rada Narodowa w Lubowli na Spiszu – w tym samym grodzie,

w którym funkcję starosty prawie pięć wieków wcześniej sprawował Zawisza Czarny. Wielkie zaangażowanie mieszkańców Podtatrza, działaczy niepodległościowych, pisarzy, wojskowych i całej budzącej się do niepodległego życia Polski nie

pozwoliło na zapomnienie o południowych Kresach.

Pierwotnie przynależność Spisza i Orawy miała się rozstrzygnąć w korzystnie rokującym plebiscycie mieszkańców.

Wobec bolszewickiego zagrożenia premier Władysław Grabski pod naciskiem opinii międzynarodowej zgodził się na

konferencji w Spa na rezygnację z plebiscytu. O przyłączeniu części Spisza i Orawy oraz kształcie granicy zdecydowała

Rada Ambasadorów 28 lipca 1920 r. Pomimo niesatysfakcjonującego rozstrzygnięcia Ignacy Jan Paderewski w imieniu

Rzeczypospolitej Polskiej złożył swój podpis pod decyzją.

W 2020 r. obchodzimy 100. rocznicę przyłączenia części Orawy i Spisza do niepodległej Polski. Kształtowanie granicy południowej trwało wyjątkowo długo i wymagało niezwykłej odwagi i zaangażowania jednostek, jak i solidarności

całego polskiego społeczeństwa.

Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wyraża najwyższy szacunek i uznanie tym, których determinacja i umiłowanie Ojczyzny doprowadziły do włączenia części ziem Orawy i Spisza do Rzeczypospolitej. Niech pamięć o nich będzie dla nas nauką miłości Ojczyzny oraz źródłem patriotycznej dumy.

Marszałek Sejmu: E. Witek