Obwieszczenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 27 listopada 2020 r. w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej "Rozpoznawanie potencjału rozwojowego ucznia i prowadzenie rozmów z uczniem z wykorzystaniem metod coachingowych" do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 11 grudnia 2020 r.

Poz. 1174

OBWIESZCZENIE

MINISTRA EDUKACJI I NAUKI 1)

z dnia 27 listopada 2020 r.

w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej „Rozpoznawanie potencjału rozwojowego ucznia i prowadzenie rozmów

z uczniem z wykorzystaniem metod coachingowych” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

Na podstawie art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (Dz. U. z 2020 r.

poz. 226) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia informacje o włączeniu kwalifikacji rynkowej „Rozpoznawanie potencjału rozwojowego ucznia i prowadzenie rozmów z uczniem z wykorzystaniem metod coachingowych” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.

Minister Edukacji i Nauki: P. Czarnek

1)

Minister Edukacji i Nauki kieruje działem administracji rządowej – oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 października 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji i Nauki

(Dz. U. poz. 1848).

Nazwa k walifik acji ryn kowej

Nazwa d oku men tu p otwierdzającego nad an ie kwalifikacji rynkowej

Ok res ważnoś ci doku men tu potwierd zającego n adanie kwalifikacji rynkowej

Poziom Polski ej Ramy Kwalifi kacji przypisan y do kwalifikacji rynkowej

E fekty uczen ia się wymagan e d la kwalifik acji rynkowej

–2–

Syntetyczna charakterystyka efektów uczenia się

Osoba posiadająca kwalifikację „Rozpoznawanie potencjału rozwojowego ucznia i prowadzenie rozmów z uczniem z wykorzystaniem metod coachingowych” posługuje się

pogłębioną wiedzą dotyczącą złożoności zjawiska zmiany rozwojowej, identyfikuje czynniki budujące potencjał ucznia oraz bariery utrudniające wykorzystanie i rozwój posiadanego potencjału. Wykorzystuje różnorodne metody pracy z uczniem, które pozwalają stymulować zmiany rozwojowe. W swoje działania aktywnie włącza ucznia, motywując

go do brania odpowiedzialności za proces zmiany. Samodzielnie rozpoznaje potencjał rozwojowy ucznia, jego potrzeby rozwojowe oraz planuje formy wsparcia stosowane

podczas rozmów coachingowych z uczniem. Swoje działania kieruje przede wszystkim do ucznia

– którego potencjał nie jest wykorzystywany ze względu na brak stymulacji,

– którego negatywna postawa wobec nauki skutkuje spadkiem wyników oraz

– który ma problemy z przyswojeniem wiedzy, u którego trudności w nauce prowadzą do obniżenia poczucia własnej wartości.

W swojej pracy bierze pod uwagę potrzeby i dobro ucznia. Współpracuje z innymi osobami (nauczycielami, pedagogami, psychologami, rodzicami dziecka) mającymi wpływ na

rozwój potencjału ucznia i osiąganie celów rozwojowych.

5.

6 poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji

4.

Ważny bezterminowo

3.

Certyfikat

2.

Rozpoznawanie potencjału rozwojowego ucznia i prowadzenie rozmów z uczniem z wykorzystaniem metod coachingowych

1.

INFORMACJE O WŁĄCZENIU KWALIFIKACJI RYNKOWEJ „ROZPOZNAWANIE POTENCJAŁU ROZWOJOWEGO UCZNIA I PROWADZENIE ROZMÓW

Z UCZNIEM Z WYKORZYSTANIEM METOD COACHINGOWYCH” DO ZINTEGROWANEGO SYSTEMU KWALIFIKACJI

Załącznik do obwieszczenia Ministra Edukacji

i Nauki z dnia 27 listopada 2020 r. (poz. 1174)

– formułuje końcowe rozpoznanie potencjału rozwojowego wspólnie z uczniem.

– konfrontuje percepcję potencjału rozwojowego ucznia z rozpoznaniem opracowanym w oparciu o obiektywne dane (np. dokumenty i dane z innych

źródeł, informacje od nauczycieli, wychowawcy klasy, pedagoga szkolnego itp.);

– integruje informacje zebrane o uczniu przed wywiadem i podczas jego przeprowadzenia oraz dokonuje weryfikacji wstępnego rozpoznania potencjału rozwojowego w rozmowie z uczniem;

– omawia z uczniem jego zasoby i ograniczenia;

– wyraża akceptację dla percepcji własnego potencjału przez ucznia;

– podaje przykłady pytań do wywiadu strukturalizowanego, prowadzonego z uczniem w celu poznania percepcji przez ucznia własnego potencjału;

– w oparciu o zebrane informacje, klasyfikuje typ potencjału ucznia w macierzy: wiedza i postawa;

– omawia zbiór potencjalnych zasobów i ograniczeń w potencjale ucznia;

– zbiera dane o uczniu dotyczące jego wiedzy i postawy (dokumenty i dane z innych źródeł, informacje od nauczycieli, wychowawcy klasy, pedagoga szkolnego itp.);

– uzasadnia znaczenie rozpoznania dla wyboru działań podejmowanych w procesie rozwojowym.

– przedstawia cel rozpoznania potencjału rozwojowego ucznia dla procesu rozwojowego;

– charakteryzuje 4 grupy potencjału ucznia;

– identyfikuje wskaźniki wysokiego, średniego i niskiego potencjału ucznia w specyficznych sytuacjach;

– omawia pojęcie: wskaźnik behawioralny i formułuje wskaźniki behawioralne różnych procesów rozwojowych;

– omawia pojęcia: wiedza i postawa w kontekście rozpoznawania potencjału rozwojowego ucznia;

– przedstawia podstawowe założenia coachingu zgodne ze standardami International Coach Federation (https://icf.org.pl/);

Posługuje się wiedzą

dotyczącą coachingu

– wskazuje zastosowanie różnych modeli rozmów coachingowych;

–3–

– omawia różne modele rozmów coachingowych;

– wyjaśnia istotę coachingu adekwatnie do potrzeb odbiorcy, np. rodzica, ucznia;

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Zestaw 2. Prowadzenie rozmów coachingowych

Formułuje rozpoznanie

potencjału rozwojowego

ucznia

– omawia pojęcie: potencjał rozwojowy ucznia;

Posługuje się wiedzą

dotyczącą

rozpoznawania

potencjału rozwojowego

ucznia

– identyfikuje czynniki niszy rozwojowej i klasyfikuje je w zasoby i bariery;

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Zestaw 1. Rozpoznawanie potencjału rozwojowego ucznia

Prowadzi rozmowę

coachingową z uczniem

– podsumowuje ustalenia z uczniem i osiągnięte rezultaty.

–4–

– udziela informacji zwrotnej i pyta o informację zwrotną;

– docenia ucznia – otwarcie wyraża uznanie dla działań ucznia zbliżających go do osiągania celów rozwojowych;

– wraca do celu rozmowy w przypadku poruszania wątków ubocznych przez ucznia;

– prezentuje transparentność w relacji, czyli nazywa pojawiające się emocje własne i dzieli się swoimi obserwacjami dotyczącymi reakcji ucznia,

włącza do rozmowy komunikaty z poziomu metakomunikacji, wyraża jasno intencje i cele stosowanych interwencji;

– identyfikuje przejawy oporu w procesie coachingowym;

– formułuje zadania coachingowe dla ucznia, wspierające ucznia w procesie wdrażania planu działania;

– ustala z uczniem plan działania;

– w bezpieczny sposób konfrontuje ucznia z rozpoznanymi barierami;

– zadaje pytania uświadamiające uczniowi jego potencjał;

– obserwuje przebieg rozmowy i elastycznie dobiera metody pracy coachingowej do potrzeb ucznia;

– prowadzi rozmowę zgodnie z założeniami wybranego modelu;

– dobiera model rozmowy coachingowej adekwatny do celów ucznia, jego potencjału i kontekstu sytuacji;

– ustala z uczniem wskaźniki realizacji celu;

– stosuje aktywne słuchanie (parafrazuje, podąża za rozmówcą, wyjaśnia, konkretyzuje);

– zadaje pytania pomagające uczniowi sformułować behawioralne wskaźniki zmiany;

– angażuje ucznia w proces formułowania celów rozwojowych;

– zawiera kontrakt coachingowy z uczniem – ustala zasady pracy, w celu określenia ram relacji, budowania poczucia bezpieczeństwa i odpowiedzialności ucznia za proces zmiany rozwojowej;

– wskazuje przykłady zachowań nieetycznych w procesie coachingu.

– identyfikuje dylematy etyczne w procesie coachingu z uczniem;

– omawia sposoby radzenia sobie z oporem w coachingu;

– charakteryzuje zachowania będące przejawem oporu w coachingu;

– omawia zjawisko oporu w coachingu;

– identyfikuje zachowania charakterystyczne dla danego etapu zmiany rozwojowej;

– omawia etapy zmiany rozwojowej;

– różnicuje modele strukturalne i procesowe oraz wskazuje ich zastosowanie;

– omawia trudności wynikające z pominięcia poszczególnych kroków w modelach rozmów coachingowych;

– wyjaśnia znaczenie poszczególnych kroków w modelach rozmów coachingowych;

– dokonuje syntezy danych zgromadzonych w procesie rozpoznania potencjału rozwojowego ucznia;

– opisuje przebieg poszczególnych spotkań z uczniem (dokumentuje ustalenia z uczniem, wykorzystane metody pracy, realizacje zobowiązań, postępy i pojawiające się trudności oraz inne istotne obszary pracy z uczniem, np. włączenie podmiotów – rodziców, pedagoga, innego nauczyciela –

w proces rozwijający potencjał ucznia);

– w podsumowaniu procesu formułuje wskazówki dalszych działań rozwijających potencjał ucznia.

– prezentuje wybrane elementy raportu uczniowi;

– prezentuje wybrane elementy raportu rodzicom i innym osobom mającym wpływ na rozwój potencjału ucznia;

– zbiera informacje zwrotne od ucznia dotyczące jego myśli i uczuć związanych z osiągniętymi rezultatami;

– docenia osiągnięcia ucznia – wyraża pochwały;

– udziela pozytywnej informacji zwrotnej, podkreślającej zasoby i możliwości ucznia w celu budowania poczucia własnej wartości ucznia.

Przygotowuje raport

z procesu

coachingowego

prowadzonego z uczniem

Wykorzystuje raport

z procesu do

wzmocnienia motywacji

ucznia do zmiany

i zbudowania poczucia

własnej wartości ucznia

–5–

2. Analiza dowodów i deklaracji (próbek pracy)

Pisemny raport zawierający

– rozpoznanie trzech uczniów (część diagnostyczna). Muszą być to uczniowie reprezentujący różne typy potencjału w macierzy: wiedza i postawa, tj. (1) uczeń z wysokim potencjałem i wysokimi wynikami; (2) uczeń z wysokim potencjałem i niskimi wynikami; (3) uczeń z niskim potencjałem i niskimi wynikami. Weryfikacja efektów uczenia się

„Formułuje rozpoznanie potencjału rozwojowego ucznia” (zestaw 1 określony w pkt 5);

– opis przebiegu procesu coachingowego dwóch uczniów, których przypadki zostały opisane w części diagnostycznej. Weryfikacja efektów uczenia się „Przygotowuje raport

z procesu coachingowego prowadzonego z uczniem” oraz „Wykorzystuje raport z procesu do wzmocnienia motywacji ucznia do zmiany i zbudowania poczucia własnej wartości ucznia” (zestaw 3 określony w pkt 5);

1. Test teoretyczny – weryfikacja następujących efektów uczenia się: „Posługuje się wiedzą dotyczącą rozpoznawania potencjału rozwojowego ucznia” (zestaw 1 określony w pkt 5),

„Posługuje się wiedzą dotyczącą coachingu” (zestaw 2 określony w pkt 5), „Posługuje się wiedzą dotyczącą dokumentowania procesu coachingowego” (zestaw 3 określony w pkt 5).

1. Etap weryfikacji

1.1. W weryfikacji efektów uczenia się stosuje się wyłącznie następujące metody: test teoretyczny, analiza dowodów i deklaracji (próbek pracy), prezentacja multimedialna,

wywiad swobodny – rozmowa z członkami komisji walidacyjnej.

Wymagania dotyczące wal id acji i pod miotów przeprowadzających walidację

– przedstawia znaczenie i wagę procesu dokumentowania pracy z uczniem;

– omawia strukturę raportu i przedstawia znaczenie poszczególnych elementów raportu;

– omawia korzyści z dokumentowania procesu i przedstawia zagrożenia wynikające z braku dokumentacji;

– odróżnia sformułowania konstruktywne od destruktywnych w języku raportu;

– omawia zasady archiwizowania dokumentów zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Posługuje się wiedzą

dotyczącą

dokumentowania

procesu coachingowego

6.

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Poszczególne efekty

uczenia się

Zestaw 3. Dokumentowanie procesu coachingowego

Waru nk i, jakie musi s pełnić osob a przystęp u jąca do walidacji

Nie rzadziej niż raz na dziesięć lat

Termin dok onywani a p rzeglądu k walifikacji

–6–

8.

Kwalifikacja pełna z poziomem 6 Polskiej Ramy Kwalifikacji

7.

1.3. Sposób organizacji walidacji oraz warunki organizacyjne

Instytucja certyfikująca, o której mowa w art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (Dz. U. z 2020 r. poz. 226), zwana dalej „instytucją certyfikującą”, musi zapewnić salę z dostępem do komputera, projektora/rzutnika oraz ekranu (do przeprowadzenia prezentacji multimedialnej). Walidacja może być w całości lub w części prowadzona zdalnie (online), pod warunkiem stosowania przez instytucję certyfikującą narzędzi online zapewniających wiarygodne sprawdzenie, czy osoba

ubiegająca się o nadanie kwalifikacji rynkowej osiągnęła wyodrębnioną część lub całość efektów uczenia się. Narzędzia i metody stosowane w walidacji zdalnej powinny

w szczególności umożliwiać identyfikację osoby przystępującej do walidacji, samodzielność pracy tej osoby i zabezpieczenie przebiegu walidacji przed ingerencją osób trzecich.

2. Etapy identyfikowania i dokumentowania

Instytucja certyfikująca musi zapewnić kandydatom dostęp do doradcy walidacyjnego. Osoba pełniąca funkcję doradcy walidacyjnego powinna posługiwać się wiedzą dotyczącą: (1) wspierania rozwoju uczniów (w tym między innymi metodą rozmów coachingowych), (2) metod walidacji dla kwalifikacji „Rozpoznawanie potencjału rozwojowego

ucznia i prowadzenie rozmów z uczniem z wykorzystaniem metod coachingowych”, (3) systemu kwalifikacji zawodowych w Polsce, (4) organizacji i funkcjonowania systemu

edukacji w Polsce.

1.2. Zasoby kadrowe

Proces walidacji odbywa się przed komisją walidacyjną, składającą się z 3 członków. Członkami komisji są

a) przewodniczący komisji walidacyjnej – osoba z wykształceniem minimum wyższym magisterskim i minimum 10-letnim praktycznym doświadczeniem w pracy z dziećmi

lub młodzieżą, w ostatnich 20 latach (np. nauczyciel przedmiotów lub zajęć, wychowawca klasy, pedagog, psycholog, opiekun świetlicy środowiskowej),

b) członek komisji walidacyjnej – osoba z co najmniej stopniem naukowym doktora (w dyscyplinie: psychologia, pedagogika), z udokumentowanym doświadczeniem coachingowym na poziomie wymagań certyfikatu PCC (Proffesional Certified Coach) według ICF (International Coach Federation) w obszarze odbytego szkolenia własnego

i godzin praktyki coachingowej (https://icf.org.pl),

c) członek komisji walidacyjnej – osoba z wykształceniem minimum wyższym magisterskim i minimum 5-letnim praktycznym doświadczeniem w pracy z dziećmi lub młodzieżą (np. nauczyciel przedmiotów lub zajęć, wychowawca klasy, pedagog, psycholog, opiekun świetlicy środowiskowej).

4. Rozmowa z komisją walidacyjną – wywiad swobodny. Weryfikacja efektów uczenia się z zestawów 1–3 określonych w pkt 5.

3. Prezentacja multimedialna: prezentacja wybranego przez kandydata fragmentu nagrania z rozmowy coachingowej z uczniem (do 10 minut rozmowy) oraz jego omówienie

i uzasadnienie zastosowanych oddziaływań. Weryfikacja efektów uczenia się „Prowadzi rozmowę coachingową z uczniem” (zestaw 2 określony w pkt 5);

Nagrania

– nagranie audio-wideo rozmowy z jednym uczniem, której celem było zweryfikowanie rozpoznania wstępnego. Nagranie musi być przeprowadzone z uczniem, którego rozpoznanie zostało przedstawione w postaci pisemnego raportu, o którym mowa powyżej. Rozmowa powinna trwać nie dłużej niż 45 minut. Weryfikacja efektów uczenia się

„Formułuje rozpoznanie potencjału rozwojowego ucznia” (zestaw 1 określony w pkt 5);

– nagranie audio-wideo rozmowy coachingowej z uczniem. Rozmowa powinna trwać nie dłużej niż 45 minut. Weryfikacja efektów uczenia się „Prowadzi rozmowę coachingową

z uczniem”(zestaw 2 określony w pkt 5).