Obwieszczenie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej "Optyk okularowy - świadectwo czeladnicze" do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

Dokument

podpisany przez

Marek Głuch

Data: 2018.12.29

17:18:21 CET

MONITOR POLSKI

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 29 grudnia 2018 r.

Poz. 1268

OBWIESZCZENIE

MINISTRA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I TECHNOLOGII 1)

z dnia 19 grudnia 2018 r.

w sprawie włączenia kwalifikacji rynkowej „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze”

do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji

Na podstawie art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (Dz. U.

z 2018 r. poz. 2153 i 2245) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia informacje o włączeniu kwalifikacji

rynkowej „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze” do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.

Minister Przedsiębiorczości i Technologii: J. Emilewicz

1)

Minister Przedsiębiorczości i Technologii kieruje działem administracji rządowej – gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Przedsiębiorczości

i Technologii (Dz. U. poz. 93).

Załącznik do obwieszczenia Ministra Przedsiębiorczości

i Technologii z dnia 19 grudnia 2018 r. (poz. 1268)

INFORMACJE O WŁĄCZENIU KWALIFIKACJI RYNKOWEJ „OPTYK OKULAROWY

– ŚWIADECTWO CZELADNICZE” DO ZINTEGROWANEGO SYSTEMU KWALIFIKACJI

1.

Nazwa kwalifikacji rynkowej

Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze

2.

Nazwa dokumentu potwierdzającego nadanie kwalifikacji rynkowej

Świadectwo czeladnicze

3.

Okres ważności dokumentu potwierdzającego nadanie kwalifikacji rynkowej

Bezterminowy

4.

Poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji przypisany do kwalifikacji rynkowej

4 poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji

5.

Efekty uczenia się wymagane dla kwalifikacji rynkowej

Syntetyczna charakterystyka efektów uczenia się

Osoba posiadająca kwalifikację rynkową „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze” jest gotowa do samodzielnego

wykonania i naprawy okularów korekcyjnych, ochronnych i przeciwsłonecznych oraz pomocy wzrokowych. Posługuje

się sprzętem niezbędnym do wykonania pomiarów oftalmicznych, ustala parametry okularów i pomocy wzrokowych,

biorąc pod uwagę zalecenie specjalisty oraz preferencje klienta. W ramach swoich działań zawodowych osoba posiadająca kwalifikację rynkową „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze” udziela klientowi niezbędnych instrukcji

i wskazówek oraz dopasowuje wykonane okulary i pomoce wzrokowe do jego potrzeb. Osoba posiadająca kwalifikację

rynkową „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze” jest również gotowa do wykonywania umiarkowanie złożonych

czynności związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, w tym inicjowania prostych działań marketingowych

i stosowania kluczowych przepisów prawa gospodarczego oraz prawa pracy. Potrafi współpracować w zespole, samodzielnie organizować własne stanowisko pracy, a także wspierać innych w tym zakresie. Osoba posiadająca kwalifikację

rynkową „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze” w trakcie wykonywania swoich zadań zawodowych dba o jak

najwyższą jakość wykonanych produktów i świadczonych usług. Przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy

(BHP), ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska oraz stosuje przepisy prawa w tym zakresie.

Zestaw 1. Wykonywanie i naprawianie okularów korekcyjnych, ochronnych i przeciwsłonecznych

Poszczególne efekty

uczenia się

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Charakteryzuje wady

wzroku i sposoby ich

korekcji

– omawia budowę narządu wzroku, funkcje poszczególnych części oka, cechy charakterystyczne oka miarowego oraz wad wzroku,

– odczytuje zapisy zlecenia i na ich podstawie dobiera parametry soczewek okularowych,

– w przypadku braku zlecenia przeprowadza wstępny wywiad i kieruje klienta do specjalisty,

– dobiera odpowiednie oprawy okularowe, uwzględniając parametry soczewek okularowych.

Dokonuje pomiarów

oftalmicznych okularów

– rozpoznaje symbole i oznaczenia stosowane w oftalmice,

– kontroluje parametry fizyczne soczewek okularowych,

– przestrzega zasad tworzenia zapisu równoważnego soczewek sferocylindrycznych,

– wykorzystuje prawa optyki geometrycznej do obliczania wielkości charakterystycznych

soczewek,

– dobiera przyrządy i urządzenia do wykonywania pomiarów oftalmicznych;

– wykonuje pomiary mocy soczewek okularowych oraz pomiary oftalmiczne okularów za

pomocą sferometru, oftalmometru, dioptriomierza lunetowego i elektronicznego, grubościomierza,

– wyznacza osie cylindra i środki optyczne soczewek, kierunek i moc pryzmy, rozstaw źrenic, kąt pantoskopowy, kąt nachylenia tarcz oprawy, odległość wierzchołkową,

– oblicza wartości decentracji pryzmatycznej w soczewkach okularowych na podstawie zlecenia i wyznacza położenie głównego punktu refrakcyjnego.

Wykonuje okulary

korekcyjne, ochronne

i przeciwsłoneczne

– rozróżnia materiały konstrukcyjne i rodzaje opraw okularowych,

– dobiera oprawy okularowe zgodnie z zasadami optyki, fizjologii widzenia i estetyki,

– rozpoznaje rodzaje soczewek okularowych oraz określa ich zastosowanie,

– wyznacza minimalną średnicę soczewek okularowych i dobiera soczewki okularowe,

– dobiera rodzaje uszlachetnień soczewek okularowych (bezbarwnych, barwionych i fotochromatycznych) oraz narzędzia, urządzenia i maszyny potrzebne do wykonania okularów,

– przestrzega zasad oznakowania soczewek okularowych podczas wykonywania okularów,

– wykonuje centrowania soczewek okularowych z uwzględnieniem decentracji poziomej

i pionowej oraz obróbkę soczewek okularowych z zastosowaniem maszyn, urządzeń i narzędzi,

– osadza soczewki okularowe z zastosowaniem narzędzi do montażu,

– stosuje wartości odchyleń dopuszczalne w procesie wykonywania okularów,

– omawia zasady obróbki cieplnej opraw okularowych i jej wpływ na właściwości zastosowanych materiałów.

Sprawdza i dopasowuje

okulary oraz udziela

wskazówek w zakresie

korzystania z nich

– reguluje i modeluje okulary,

– ocenia jakość wykonania okularów,

– udziela klientowi wskazówek dotyczących korzystania z okularów.

Naprawia okulary

korekcyjne, ochronne

i przeciwsłoneczne

– rozpoznaje typ usterki,

– dobiera narzędzia i technologie do naprawy okularów,

– wykonuje czynności związane z naprawą okularów (klejenie, lutowanie, spawanie, zgrzewanie), a także ich regulacją i konserwacją,

– dokonuje wymiany elementów opraw okularowych (nanośniki, zauszniki, fronty opraw).

Zestaw 2. Wykonywanie i naprawianie pomocy wzrokowych

Poszczególne efekty

uczenia się

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Dokonuje wstępnej

oceny potrzeb klienta

w zakresie pomocy

wzrokowych

– omawia różne rodzaje pomocy wzrokowych oraz etapy przygotowania i realizacji zamówienia na pomoce wzrokowe,

– wyjaśnia zapisy zlecenia specjalisty dotyczące pomocy wzrokowej,

– proponuje pomoce wzrokowe z uwzględnieniem potrzeb i możliwości klienta (np. finansowych).

Dokonuje pomiarów

oftalmicznych pomocy

wzrokowych

– wykonuje przeliczenia parametrów układów optycznych w pomocach wzrokowych,

– omawia symbole i oznaczenia stosowane w układach optycznych,

– oblicza wielkości charakterystyczne soczewek, wykorzystując prawa optyki geometrycznej (np. ogniskową),

– przygotowuje rysunek w celu wyznaczenia położenia i wielkości obrazów tworzonych

przez układy optyczne,

– ustawia punkty optyczne zgodnie z osią widzenia,

– dokonuje pomiarów oftalmicznych pomocy wzrokowych za pomocą: sferometru, oftalmometru, dioptriomierza lunetowego i elektronicznego.

Wykonuje pomoce

wzrokowe (lupa, okulary

lupowe, lornetkowe

i stenopeiczne)

– rozróżnia materiały konstrukcyjne i rodzaje pomocy wzrokowych,

– dobiera oprawy okularowe konieczne do stworzenia pomocy wzrokowej (okulary lupowe

i lornetkowe),

– rozpoznaje rodzaje soczewek stosowane w przygotowaniu pomocy wzrokowych,

– wykonuje obróbkę soczewek z zastosowaniem maszyn, urządzeń i narzędzi oraz centrowanie soczewek z uwzględnieniem decentracji poziomej i pionowej,

– osadza soczewki z zastosowaniem narzędzi do montażu,

– stosuje wartości odchyleń dopuszczalne w procesie wykonywania pomocy wzrokowych.

Sprawdza i dopasowuje

pomoce wzrokowe oraz

udziela wskazówek

w zakresie korzystania

z nich

– sprawdza, dopasowuje i reguluje ustawienia pomocy wzrokowej,

– ocenia jakość wykonania pomocy wzrokowej,

– udziela klientowi wskazówek dotyczących korzystania z pomocy wzrokowych.

Naprawia pomoce

wzrokowe (lupa, okulary

lupowe, lornetkowe

i stenopeiczne)

– rozpoznaje typ usterki pomocy wzrokowej,

– dobiera narzędzia i technologie do naprawy pomocy wzrokowych,

– wykonuje czynności związane z naprawą pomocy wzrokowych (klejenie, lutowanie, spawanie, zgrzewanie) oraz ich regulacją i konserwacją.

Zestaw 3. Funkcjonowanie w przedsiębiorstwie

Poszczególne efekty

uczenia się

Kryteria weryfikacji ich osiągnięcia

Stosuje zasady BHP oraz

przepisy prawa

dotyczące ochrony

przeciwpożarowej

i ochrony środowiska

– wskazuje pojęcia związane z BHP, ochroną przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią, stosowane podczas wykonywanych zadań zawodowych,

– omawia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy

i ochrony środowiska w Polsce,

– wskazuje prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie BHP,

– przytacza przykłady zagrożeń dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska

związane z niewłaściwym wykonywaniem zadań zawodowych oraz z występowaniem

szkodliwych czynników w środowisku pracy,

– wskazuje skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka,

– organizuje własne stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii,

przepisami BHP, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska,

– wymienia zasady stosowania środków ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych,

– wskazuje zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy

oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia.

Stosuje zasady

prowadzenia działalności

gospodarczej

– wyjaśnia wybrane pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej,

– wskazuje przepisy prawa pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego w zakresie wykonywanych zadań zawodowych,

– wskazuje przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży związanej z wykonywanymi

zadaniami zawodowymi oraz omawia występujące między nimi powiązania,

– wskazuje przykładowe metody analizy skuteczności działań prowadzonych przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży oraz uzasadnia znaczenie inicjowania wspólnych przedsięwzięć z różnymi przedsiębiorstwami z branży,

– wskazuje zasady przygotowywania dokumentacji niezbędnej do uruchomienia i prowadzenia działalności gospodarczej oraz zasady prowadzenia korespondencji związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej,

– wskazuje urządzenia biurowe oraz programy komputerowe wspomagające prowadzenie

działalności gospodarczej,

– uzasadnia znaczenie podejmowania działań marketingowych prowadzonej działalności

gospodarczej,

– podaje przykłady metod optymalizacji kosztów i przychodów prowadzonej działalności

gospodarczej,

– charakteryzuje sposoby monitorowania stanu zasobów materialnych (materiałów i urządzeń) oraz zasobów personalnych niezbędnych do wykonania produktów i świadczenia

usług.

6.

Wymagania dotyczące walidacji i podmiotów przeprowadzających walidację

Szczegółowe wymagania dotyczące walidacji i podmiotów przeprowadzających walidację są określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych (Dz. U.

z 2017 r. poz. 89 i 1607) oraz w standardzie wymagań egzaminacyjnych zatwierdzonym przez Związek Rzemiosła Polskiego.

Metody stosowane w walidacji

Weryfikacja efektów uczenia się wymaganych dla kwalifikacji jest przeprowadzana w dwóch etapach. Etap praktyczny

polega na samodzielnym wykonaniu przez kandydata zadań egzaminacyjnych sprawdzających umiejętności ujęte w zestawach efektów uczenia się 1 i 2. Etap teoretyczny (składający się z części pisemnej i ustnej) polega na udzieleniu odpowiedzi na pytania sprawdzające umiejętności określone we wszystkich zestawach efektów uczenia się.

Zasoby kadrowe – kompetencje osób przeprowadzających walidację

W skład komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin czeladniczy wchodzą co najmniej cztery osoby: przewodniczący komisji lub jego zastępca, co najmniej dwóch członków komisji oraz sekretarz, który sprawuje obsługę administracyjno-biurową komisji egzaminacyjnej i nie uczestniczy ani w przeprowadzaniu egzaminu, ani w ocenianiu i ustalaniu wyniku egzaminu.

Przewodniczący komisji i jego zastępcy posiadają wykształcenie wyższe oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania

zawodu, którego dotyczy egzamin.

W przypadku braku możliwości powołania przewodniczącego komisji lub zastępcy, którzy posiadaliby wykształcenie

wyższe oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, w szczególności w przypadku

egzaminu przeprowadzanego w zawodzie unikatowym, przewodniczący komisji lub zastępcy przewodniczącego komisji

posiadają: wykształcenie średnie lub średnie branżowe i tytuł mistrza w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 3-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza, albo

wykształcenie średnie lub średnie branżowe i tytuł technika w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie

wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub

zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu technika, albo wykształcenie zasadnicze zawodowe lub

zasadnicze branżowe i tytuł mistrza w zawodzie unikatowym, którego dotyczy egzamin, oraz co najmniej 6-letni okres

wykonywania zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza.

Członkowie komisji posiadają

wykształcenie co najmniej zasadnicze zawodowe lub zasadnicze branżowe i tytuł mistrza w zawodzie, którego dotyczy

egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 3-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza, albo

wykształcenie co najmniej średnie lub średnie branżowe i tytuł technika w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu po uzyskaniu tytułu technika.

Przewodniczący komisji, zastępcy przewodniczącego komisji oraz członkowie komisji posiadają przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia

1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2018 r. poz. 967 i 2245), lub ukończyli kurs pedagogiczny wymagany od instruktorów praktycznej nauki zawodu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 70 ust. 4 ustawy z dnia

7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2018 r. poz. 1457, 1560, 1669 i 2245), obowiązujących przed dniem

1 września 2017 r., oraz art. 120 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 996,

1000, 1290, 1669 i 2245). Przewodniczącym komisji, zastępcami przewodniczącego komisji oraz członkami komisji

mogą być także osoby, które są wpisane do ewidencji egzaminatorów, o której mowa w art. 9c ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia

7 września 1991 r. o systemie oświaty, w zakresie przeprowadzania egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe

lub egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie.

Sekretarze komisji są wyznaczani spośród pracowników organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, posiadających

minimum wykształcenie średnie lub średnie branżowe oraz minimum 2-letni staż pracy w organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła. Osoby wchodzące w skład komisji są obowiązane ukończyć szkolenie zorganizowane przez izbę

rzemieślniczą.

Sposób prowadzenia walidacji oraz warunki organizacyjne i materialne niezbędne do prawidłowego prowadzenia walidacji

– etap praktyczny przeprowadza się u pracodawców w salonach optycznych, spełniających warunki organizacyjne i techniczne niezbędne do wykonania zadań egzaminacyjnych,

– czas trwania etapu praktycznego nie może być krótszy niż 120 minut i nie dłuższy niż 24 godziny łącznie w ciągu 3 dni,

– czas części pisemnej nie może być krótszy niż 45 minut i nie dłuższy niż 210 minut,

– czas części ustnej etapu teoretycznego nie może być dłuższy niż 30 minut.

Warunki organizacyjne i materialne niezbędne do przeprowadzenia egzaminu praktycznego

Stanowiska egzaminacyjne etapu praktycznego muszą spełniać warunki bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony

przeciwpożarowej oraz być wyposażone w: systemy szlifierskie (szablonowy lub bezszablonowy oraz szlifierkę ręczną),

urządzenia pomiarowe (dioptriomierz, pupilometr elektroniczny, przyrządy i urządzenia oftalmiczne), polaryskop, podgrzewacz do opraw, zestaw narzędzi ręcznych do profilowania opraw i obłamywania szkieł, źrenicówkę, skalę Tabo, pisaki wodoodporne, zestaw do lutowania, wiertarkę z zestawem wierteł i frezów, polerkę z zestawem past polerskich,

materiały do czyszczenia szkieł, instrukcje obsługi maszyn i urządzeń, środki ochrony indywidualnej, apteczkę.

7.

Warunki, jakie musi spełniać osoba przystępująca do walidacji

Kwalifikację rynkową „Optyk okularowy – świadectwo czeladnicze” mogą uzyskać osoby, które z wynikiem pozytywnym zdały egzamin czeladniczy. Ogólne wymagania i warunki uzyskania kwalifikacji określa rozporządzenie Ministra

Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych. Do egzaminu czeladniczego może przystąpić osoba, która spełnia jeden z następujących warunków

– ukończyła naukę zawodu u rzemieślnika, jako młodociany pracownik oraz dokształcanie teoretyczne młodocianych

pracowników w formach pozaszkolnych,

posiada świadectwo ukończenia gimnazjum albo 8-letniej szkoły podstawowej oraz ukończyła kształcenie ustawiczne

w formie pozaszkolnej, dotyczące umiejętności zawodowych wchodzących w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin,

– jest uczestnikiem praktycznej nauki zawodu dorosłych, o której mowa w art. 53c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r.

o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 1265, 1149, 1544, 1629, 1669, 2077, 2192,

2215, 2245, 2432 i 2435),

– posiada świadectwo ukończenia gimnazjum albo 8-letniej szkoły podstawowej i co najmniej 3-letni okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin,

– posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej, dotychczasowej szkoły ponadgimnazjalnej albo szkoły

ponadpodstawowej działającej w systemie oświaty przed dniem 1 stycznia 1999 r., prowadzących kształcenie zawodowe

o kierunku związanym z zawodem, w którym zdaje egzamin,

– posiada tytuł zawodowy w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, oraz co najmniej półroczny okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin,

– posiada świadectwo ukończenia gimnazjum albo 8-letniej szkoły podstawowej oraz zaświadczenie o zdaniu egzaminu

sprawdzającego lub świadectwo potwierdzające kwalifikację w zawodzie, a także co najmniej roczny okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, po uzyskaniu zaświadczenia o zdaniu egzaminu sprawdzającego lub świadectwa

potwierdzającego kwalifikację w zawodzie.

8.

Termin dokonywania przeglądu kwalifikacji

Nie rzadziej niż raz na 10 lat