Uchwała Rady Polityki Pieniężnej z dnia 26 września 2007 r. w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 2008 r.

§ 1. Ustala si´ za∏o˝enia polityki pieni´˝nej na

rok 2008, stanowiàce za∏àcznik do uchwa∏y.

§ 2. Uchwa∏a wchodzi w ˝ycie z dniem 1 stycznia 2008 r.

Przewodniczàcy Rady Polityki Pieni´˝nej

S.S. Skrzypek

Cz∏onkowie Rady Polityki Pieni´˝nej: J. Czekaj, D. Filar,

S. Nieckarz, M. Noga, S. Owsiak, M. Pietrewicz,

A. S∏awiƒski, H. Wasilewska-Trenkner, A. Wojtyna

———————

1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w

Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398, z 2006 r. Nr 157,

poz. 1119 oraz z 2007 r. Nr 25, poz. 162 i Nr 61, poz. 410.

Za∏àcznik do uchwa∏y Rady Polityki Pieni´˝nej

z dnia 26 wrzeÊnia 2007 r. (poz. 799)

ZA¸O˚ENIA POLITYKI PIENI¢˚NEJ NA ROK 2008

1. Strategia polityki pieni´˝nej

Zgodnie z art. 227 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej „Narodowy Bank Polski odpowiada za wartoÊç polskiego pieniàdza”. Ustawa z dnia 29 sierpnia

1997 r. o Narodowym Banku Polskim w art. 3 okreÊla,

˝e „podstawowym celem dzia∏alnoÊci NBP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen, przy jednoczesnym

wspieraniu polityki gospodarczej Rzàdu, o ile nie

ogranicza to podstawowego celu NBP”.

Wspó∏czeÊnie banki centralne przez stabilnoÊç cen

rozumiejà inflacj´ na tyle niskà, aby nie wywiera∏a ona

negatywnego wp∏ywu na inwestycje, oszcz´dnoÊci

i inne wa˝ne decyzje podejmowane przez uczestników

˝ycia gospodarczego. Zapewnienie tak rozumianej

stabilnoÊci cen jest podstawowym sposobem, w jaki

bank centralny przyczynia si´ swoimi decyzjami do

osiàgania wysokiego i trwa∏ego wzrostu gospodarczego. Banki centralne traktujà stabilnoÊç cen symetrycznie, co oznacza, ˝e reagujà zarówno na zagro˝enia inflacyjne jak i deflacyjne.

Rada Polityki Pieni´˝nej opiera polityk´ pieni´˝nà

na strategii bezpoÊredniego celu inflacyjnego. DoÊwiadczenia mi´dzynarodowe pokazujà, ˝e taka stra-

tegia jest skutecznym sposobem zapewnienia stabilnoÊci cen. Po sprowadzeniu inflacji do niskiego poziomu, poczàwszy od 2004 r. RPP przyj´∏a ciàg∏y cel inflacyjny na poziomie 2,5 % z symetrycznym przedzia∏em

odchyleƒ o szerokoÊci ± 1 punkt procentowy. Horyzontem jego obowiàzywania mo˝e byç wejÊcie Polski

do ERM II. RPP realizuje strategi´ w warunkach p∏ynnego kursu walutowego, który powinien byç utrzymany do momentu przystàpienia Polski do ERM II.

System p∏ynnego kursu nie wyklucza prowadzenia

interwencji na rynku walutowym, gdyby okaza∏o si´ to

niezb´dne do realizacji celu inflacyjnego.

Rada podtrzymuje dotychczasowy sposób rozumienia celu inflacyjnego i jego realizacji

— Po pierwsze, okreÊlenie cel ciàg∏y oznacza, ˝e odnosi si´ on do inflacji mierzonej rocznà zmianà cen towarów i us∏ug konsumpcyjnych w ka˝dym miesiàcu w stosunku do analogicznego miesiàca poprzedniego roku. Dla lepszego zrozumienia procesów inflacyjnych uzasadnione jest równie˝ pos∏ugiwanie

si´ kwartalnymi i rocznymi wskaênikami inflacji, takimi jak stosowane w projekcji inflacji NBP i w bud˝ecie paƒstwa. Przy ocenie presji inflacyjnej wa˝nà rol´ odgrywajà tak˝e miary inflacji bazowej.

— Po drugie, przyj´te rozwiàzanie oznacza, ˝e polityka

pieni´˝na jest jednoznacznie ukierunkowana na

utrzymanie inflacji jak najbli˝ej celu 2,5%, a nie jedynie wewnàtrz przedzia∏u wahaƒ. Rozwiàzanie takie pozwala na zakotwiczenie oczekiwaƒ inflacyjnych, co sprzyja prowadzeniu polityki pieni´˝nej,

która w reakcji na wstrzàsy wymaga mniejszych

i rzadszych zmian stóp procentowych.

— Po trzecie, wyst´powanie wstrzàsów w gospodarce

jest nieuniknione. W zale˝noÊci od si∏y wstrzàsu

i stopnia inercyjnoÊci oczekiwaƒ inflacyjnych ró˝ne

sà skala i okres odchylenia inflacji od przyj´tego celu. Bank centralny zazwyczaj nie reaguje na takie

odchylenia inflacji, które uznaje za przejÊciowe

i które mieszczà si´ w przedziale wahaƒ wokó∏ celu.

W krajach o trwale niskiej stopie inflacji bank nie

musi reagowaç nawet wówczas, gdy przejÊciowo

inflacja odchyli si´ poza granice tego przedzia∏u.

W przypadku wstrzàsów, które oceniane sà jako powodujàce trwa∏e odchylenie inflacji od celu, bank

centralny odpowiednio modyfikuje polityk´ pieni´˝nà.

— Po czwarte, reakcja polityki pieni´˝nej na wstrzàsy b´dzie tak˝e zale˝a∏a od ich przyczyn i charakteru. Reakcja na wstrzàsy popytowe stanowi problem relatywnie ∏atwiejszy, poniewa˝ w tym przypadku inflacja i produkcja zmieniajà si´ w tym samym kierunku. Podwy˝ka stóp procentowych

os∏abia aktywnoÊç gospodarczà i w dalszej kolejnoÊci presj´ inflacyjnà. Wstrzàsy poda˝owe stanowià trudniejszy problem dla polityki pieni´˝nej,

bowiem w tym przypadku produkcja i inflacja

zmieniajà si´ w przeciwnych kierunkach. Niew∏aÊciwa reakcja polityki pieni´˝nej mo˝e mieç daleko idàce niekorzystne skutki dla gospodarki. Próba ca∏kowitego zneutralizowania przez polityk´

pieni´˝nà wp∏ywu wstrzàsu poda˝owego na inflacj´ mo˝e prowadziç niepotrzebnie do znacznego

spadku produkcji, poniewa˝ ju˝ sam wstrzàs poda˝owy wp∏ywa niekorzystnie na konsumpcj´ i inwestycje. Z kolei próba pe∏nego zamortyzowania

skutków wstrzàsu poda˝owego wywo∏ujàcego

wzrost cen i spadek produkcji — poprzez ekspansywnà polityk´ pieni´˝nà — powoduje z regu∏y

utrwalenie si´ wy˝szej inflacji i wymaga podj´cia

w nast´pnych okresach znacznie bardziej restrykcyjnej polityki pieni´˝nej, powodujàcej silniejsze

spowolnienie tempa wzrostu gospodarczego. Reakcja banku centralnego powinna zale˝eç od oceny trwa∏oÊci wstrzàsu.

— Po piàte, znaczna cz´Êç wstrzàsów poda˝owych ma

przejÊciowy charakter i niewielkà skal´, w zwiàzku

z czym nie ma potrzeby natychmiastowego reagowania na nie. Przy wi´kszych wstrzàsach nawet

przejÊciowe przyspieszenie wzrostu cen mo˝e wywo∏aç wzgl´dnie trwa∏y wzrost oczekiwaƒ inflacyjnych, a w konsekwencji wzrost inflacji ze wzgl´du

na pojawienie si´ ˝àdaƒ p∏acowych. Zadaniem polityki pieni´˝nej jest wi´c w takiej sytuacji zapobieganie wtórnym skutkom wstrzàsu poda˝owego

(tzw. efektów drugiej rundy). Ryzyko powstania tego rodzaju efektów jest znaczne w krajach o krótkiej

historii niskiej inflacji. Przy analizie wstrzàsów po-

Poz. 799

da˝owych bardzo przydatne stajà si´ miary inflacji

bazowej, które pozwalajà przynajmniej cz´Êciowo

odró˝niç skutki przejÊciowe od trwa∏ych zmian presji inflacyjnej.

— Po szóste, ze wzgl´du na opóênienia reakcji produkcji i inflacji na prowadzonà polityk´ pieni´˝nà,

wp∏ywa ona w niewielkim stopniu na poziom bie˝àcej inflacji. Bie˝àce decyzje w∏adz monetarnych

oddzia∏ujà na zachowanie cen w przysz∏oÊci, podobnie jak bie˝àca inflacja pozostaje pod wp∏ywem zmian stóp procentowych dokonanych kilka

kwarta∏ów wczeÊniej. D∏ugoÊç tych opóênieƒ nie

jest jednak sta∏a i zale˝y w du˝ej mierze od zachodzàcych w gospodarce zmian strukturalnych i instytucjonalnych. Zmiany w mechanizmie transmisji impulsów monetarnych powodujà, ˝e banki

centralne tylko w przybli˝eniu mogà okreÊliç opóênienie, jakie wyst´puje od podj´cia decyzji do zaobserwowania najsilniejszego jej wp∏ywu na wielkoÊci realne (produkcj´, zatrudnienie), a nast´pnie

na inflacj´.

— Po siódme, polityka pieni´˝na oddzia∏uje na gospodark´ nie tylko poprzez zmiany stóp procentowych,

ale równie˝ poprzez utrzymanie ich przez pewien

czas na okreÊlonym poziomie. Utrzymanie stóp

procentowych przez kilka okresów (miesi´cy lub

kwarta∏ów) na niezmienionym poziomie jest równie˝ decyzjà o istotnych konsekwencjach dla

gospodarki, gdy˝ prowadzi do stopniowego zamykania albo otwierania si´ luki popytowej.

— Po ósme, polityka pieni´˝na jest prowadzona w warunkach niepewnoÊci. Wysoka niepewnoÊç wynika

mi´dzy innymi z faktu, ˝e modele wykorzystywane

przez banki centralne do prognozowania inflacji

mogà zaczàç gorzej odwzorowywaç zachowanie

gospodarki ze wzgl´du na zachodzàce w niej zmiany strukturalne. Oznacza to, ˝e a) przy podejmowaniu decyzji konieczne jest uwzgl´dnianie ca∏okszta∏tu dost´pnej informacji, a nie tylko wyników projekcji inflacji; b) nie jest mo˝liwe pos∏ugiwanie si´ prostà regu∏à polityki, która ex ante mog∏aby byç znana uczestnikom rynku, oraz c) ukierunkowana na

przysz∏oÊç polityka pieni´˝na musi byç przedstawiana otoczeniu jako dà˝enie do zrealizowania celu

inflacyjnego w warunkach niepewnoÊci, a nie jako

sprawowanie Êcis∏ej kontroli nad przebiegiem procesów gospodarczych.

— Po dziewiàte, w ocenie perspektyw inflacji —

szczególnie, gdy jest ona niska — banki centralne

w prowadzeniu polityki pieni´˝nej uwzgl´dniajà

kszta∏towanie si´ cen aktywów w zwiàzku z potrzebà zapewnienia stabilnoÊci finansowej. W warunkach zliberalizowanych rynków finansowych oraz

sprzyjajàcych niskiej inflacji korzystnych zjawisk po

poda˝owej stronie gospodarki, wzrasta potrzeba

uwzgl´dniania stabilnoÊci finansowej w decyzjach

w∏adz monetarnych. JeÊli w reakcji na niskà inflacj´ banki centralne nadmiernie obni˝à stopy procentowe, mo˝e to prowadziç do szybkiego wzrostu

cen aktywów. Wzrostowi temu towarzyszy ryzyko

tzw. niestabilnego boomu, w którym wy˝sza inflacja pojawia si´ ze znacznym opóênieniem. Wraz

z szybkim wzrostem cen aktywów narasta ryzyko

gwa∏townego i znacznego ich spadku, co rodzi zagro˝enie dla stabilnoÊci systemu finansowego

i sfery realnej. StabilnoÊç systemu finansowego

umo˝liwia efektywne funkcjonowanie mechanizmu transmisji, co jest kluczowe dla w∏aÊciwej realizacji polityki pieni´˝nej. Przy ocenie ryzyka wystàpienia zaburzeƒ na rynku aktywów oraz perspektyw inflacji na d∏u˝szà met´ przydatne mo˝e

byç uwzgl´dnianie kszta∏towania si´ agregatów

monetarnych.

czego1). W Stanach Zjednoczonych utrzymuje si´ jednak ryzyko znaczàcego obni˝enia aktywnoÊci gospodarczej, zwiàzane z mo˝liwoÊcià g∏´bszego ni˝ oczekiwany spadku cen nieruchomoÊci na rynku amerykaƒskim i utrzymania si´ w d∏u˝szym okresie du˝ej zmiennoÊci na mi´dzynarodowych rynkach finansowych.

Zrealizowanie si´ takiego scenariusza prowadzi∏oby

do os∏abienia wzrostu gospodarczego na Êwiecie, co

w wyniku ograniczenia popytu zewn´trznego przyczyni∏oby si´ do os∏abienia dynamiki wzrostu gospodarczego w Polsce.

— Po dziesiàte, przy ocenie stopnia restrykcyjnoÊci

polityki pieni´˝nej nale˝y braç pod uwag´ nie tylko

wysokoÊç realnych stóp procentowych, ale tak˝e

poziom realnego kursu walutowego. Tak rozumiana restrykcyjnoÊç polityki pieni´˝nej wp∏ywa wraz

z realizowanà politykà fiskalnà na ∏àcznà restrykcyjnoÊç polityki makroekonomicznej. Nadmiernie ekspansywna polityka fiskalna jest najcz´stszym powodem koniecznoÊci utrzymania stóp procentowych na wy˝szym poziomie.

Wa˝nym elementem uwarunkowaƒ zewn´trznych

sà ceny ropy naftowej, które wed∏ug aktualnych prognoz b´dà utrzymywaç si´ w kolejnych latach na wysokim poziomie2). W zwiàzku z korzystnymi prognozami wzrostu gospodarczego na Êwiecie, oczekuje si´

relatywnie du˝ego wzrostu Êwiatowego zapotrzebowania na rop´ zarówno w II po∏. 2007 r., jak i w 2008 r.,

co mo˝e prowadziç do dalszego spadku zapasów tego

surowca. Ponadto, utrzymanie wydobycia ropy przez

kraje OPEC3) na niezmienionym poziomie oraz wysokie ryzyko polityczne w regionach wydobycia ropy

mo˝e powodowaç dalszà presj´ na wzrost cen tego

surowca.

— Po jedenaste, istotnà przes∏ankà podejmowania

decyzji w polityce pieni´˝nej jest bilans czynników wp∏ywajàcych na prawdopodobieƒstwa

ukszta∏towania si´ przysz∏ej inflacji powy˝ej lub

poni˝ej celu. Bilans ten jest tworzony na podstawie projekcji inflacji, oceny rzeczywistego przebiegu procesów gospodarczych, które mogà odbiegaç od przebiegu przedstawionego w projekcji,

a tak˝e kszta∏towania si´ zmiennych oraz informacji nieuwzgl´dnionych bezpoÊrednio w projekcji.

Oceniajàc czynniki wp∏ywajàce na kszta∏towanie

si´ przysz∏ej inflacji, banki centralne biorà pod

uwag´, jak d∏ugi by∏ okres, w którym inflacja

utrzymywa∏a si´ blisko celu, poniewa˝ takie

kszta∏towanie si´ inflacji sprzyja zakotwiczeniu

oczekiwaƒ inflacyjnych.

Rada podtrzymuje przekonanie, ˝e najbardziej korzystna dla Polski by∏aby realizacja strategii gospodarczej nastawionej na stworzenie warunków umo˝liwiajàcych przystàpienie do strefy euro w najbli˝szym

mo˝liwym terminie, przy uwzgl´dnieniu bilansu kosztów i korzyÊci z tym zwiàzanych.

2. Polityka pieni´˝na w 2008 r.

Gospodarka polska znajduje si´ w okresie silnego

wzrostu obejmujàcego wszystkie jej sektory. Dominujàcy wk∏ad do wzrostu PKB ma dynamicznie rosnàcy

popyt krajowy. Obserwuje si´ wysoki wzrost eksportu,

jednak ze wzgl´du na o˝ywienie popytu krajowego

i towarzyszàce mu przyspieszenie importu, wk∏ad eksportu netto do wzrostu PKB b´dzie w 2007 r. ujemny.

Silnemu wzrostowi gospodarczemu towarzyszy szybki wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia. Przeci´tne

wynagrodzenie w gospodarce roÊnie szybciej ni˝ wydajnoÊç pracy, w wyniku czego nast´puje wzrost jednostkowych kosztów pracy.

W 2008 r. w strefie euro spodziewane jest nieznaczne spowolnienie aktywnoÊci gospodarczej w porównaniu z 2007 r., natomiast w Stanach Zjednoczonych oczekuje si´ przyspieszenia wzrostu gospodar-

W ostatnich latach obserwowany jest systematyczny wzrost cen ˝ywnoÊci na Êwiatowych rynkach,

przy czym relatywnie d∏ugi okres utrzymywania si´

wzrostowej tendencji cen mo˝e wskazywaç, ˝e jest

ona w wi´kszym stopniu wynikiem zmian strukturalnych ni˝ krótkookresowych dostosowaƒ. Coraz silniejsze zwiàzanie krajowego sektora rolno-spo˝ywczego

z sytuacjà na rynku Êwiatowym mo˝e spowodowaç, ˝e

wzrostowa tendencja Êwiatowych cen ˝ywnoÊci stanie

si´ czynnikiem ryzyka wzrostu inflacji w Polsce.

Perspektywy utrzymania si´ wysokich cen ropy

oraz wzrostu cen ˝ywnoÊci mogà oddzia∏ywaç w kierunku wzrostu inflacji w Polsce w 2008 r. Jednak prowadzona przez najwa˝niejsze banki centralne polityka

pieni´˝na wskazuje na ich dà˝enie do zapewnienia

stabilnoÊci cen w Êrednim okresie, co bioràc pod uwag´ rosnàcà rol´ powiàzaƒ handlowych mi´dzy krajami

oraz niepe∏ne przenoszenie inflacji na zmiany kursów

walutowych, powinno sprzyjaç ograniczeniu wzrostu

inflacji w Polsce. W strefie euro oraz w Stanach Zjed———————

1) Ocena

Departamentu Analiz Makroekonomicznych

i Strukturalnych NBP uwzgl´dniajàca prognozy instytucji

zewn´trznych (EBC, OECD, Komisji Europejskiej, banków

komercyjnych) z sierpnia i wrzeÊnia 2007 r. wskazuje, ˝e

dynamika PKB w strefie euro obni˝y si´ w 2008 r. do 2,2 %

wobec 2,5 % w 2007 r., a w USA wyniesie w 2008 r. 2,6 %

wobec spodziewanego 1,9 % w 2007 r.

2) Prognoza Departamentu Energii Stanów Zjednoczonych

z dnia 11 wrzeÊnia 2007 r. skorygowana o ró˝nic´ mi´dzy

cenà ropy Brent a WTI wynikajàcà z notowaƒ rynków terminowych wskazuje, ˝e Êrednia cena ropy WTI wyniesie

w 2007 r. 67,9 USD/b, a w 2008 r. 71,3 USD/b.

3) Bioràc pod uwag´ znacznie wolniejszy wzrosty produkcji

ropy w krajach nienale˝àcych do OPEC w porównaniu ze

wzrostem Êwiatowego zapotrzebowania, kluczowe znaczenie dla równowagi na rynku paliw b´dzie mia∏o wydobycie w krajach OPEC, które dysponujà obecnie relatywnie du˝ymi rezerwami mocy produkcyjnych.

noczonych w 2007 r. inflacja obni˝y si´ w porównaniu

z 2006 r., a obecne prognozy na 2008 r. wskazujà na

stabilizacj´ tempa wzrostu cen w strefie euro na poziomie bliskim definicji stabilnoÊci cen Europejskiego

Banku Centralnego oraz na dalsze niewielkie obni˝enie inflacji w Stanach Zjednoczonych4).

Perspektywy wzrostu gospodarczego w Polsce

w 2008 r. pozostajà korzystne. Tempo wzrostu PKB

prawdopodobnie obni˝y si´ nieznacznie w stosunku

do 2007 r. Struktura wzrostu najprawdopodobniej nie

ulegnie istotnej zmianie; nadal g∏ównà rol´ odgrywaç

b´dzie wzrost popytu krajowego (inwestycji i konsumpcji), a wk∏ad eksportu netto do wzrostu PKB pozostanie ujemny. Mo˝na oceniaç, ˝e tempo wzrostu inwestycji kszta∏towaç si´ b´dzie na wysokim, dwucyfrowym poziomie, do czego przyczyniaç si´ powinny

m.in. korzystne perspektywy zbytu (w kraju i za granicà), wysokie wykorzystanie mocy produkcyjnych,

a tak˝e nap∏yw bezpoÊrednich inwestycji zagranicznych oraz Êrodków unijnych. Wzrost konsumpcji b´dzie prawdopodobnie wynikaç z dynamicznie rosnàcych dochodów do dyspozycji gospodarstw domowych, w tym przede wszystkim z rosnàcego funduszu

p∏ac (wzrostu liczby zatrudnionych oraz wzrostu p∏ac,

dodatkowo wzmocnionych obni˝kà sk∏adki rentowej

w 2007 i 2008 r.5)), dochodów gospodarstw domowych z tytu∏u dzia∏alnoÊci gospodarczej prowadzonej

na w∏asny rachunek oraz planowanej waloryzacji rent

i emerytur6).

Szybkiemu wzrostowi gospodarczemu oraz o˝ywieniu na rynku pracy towarzyszy stopniowo rosnàca

inflacja. Po okresie, w którym roczny wskaênik CPI

utrzymywa∏ si´ poni˝ej dolnej granicy przedzia∏u odchyleƒ od celu inflacyjnego NBP, na poczàtku 2007 r.

roczna stopa inflacji powróci∏a do przedzia∏u odchyleƒ, a w marcu do celu inflacyjnego (2,5 %). W kolejnych miesiàcach inflacja kszta∏towa∏a si´ w pobli˝u

celu. Oceniajàc jednak, ˝e w Êrednim okresie prawdopodobieƒstwo ukszta∏towania si´ inflacji powy˝ej celu

inflacyjnego jest wy˝sze ni˝ prawdopodobieƒstwo, ˝e

inflacja b´dzie ni˝sza od celu, w kwietniu, czerwcu

i sierpniu 2007 r. Rada podj´∏a decyzje o podwy˝szeniu stóp procentowych NBP (ka˝dorazowo po

25 punktów bazowych).

Dostosowywanie polityki pieni´˝nej do zmieniajàcych si´ warunków koniunkturalnych jest powszech———————

4) Ocena Departamentu Analiz Makroekonomicznych i Struk-

turalnych NBP uwzgl´dniajàca prognozy instytucji zewn´trznych (EBC, Komisji Europejskiej, banków komercyjnych) z sierpnia i wrzeÊnia 2007 r. wskazuje, ˝e inflacja

w strefie euro zarówno w 2008 r., jak i w 2007 r. utrzyma

si´ na poziomie 2,0 %, natomiast w Stanach Zjednoczonych w 2008 r. wyniesie 2,3 % wobec 2,7 % w 2007 r.

5) Ustawa z dnia 15 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeƒ spo∏ecznych oraz niektórych innych

ustaw przewiduje m.in. obni˝enie sk∏adek rentowych od

dnia 1 lipca 2007 r. o 3 pkt procentowe po stronie pracownika oraz od dnia 1 stycznia 2008 r. o 2 pkt procentowe po

stronie pracownika i o 2 pkt procentowe po stronie pracodawcy. Ostatecznie, w wyniku tych zmian, sk∏adka rentowa obni˝y si´ z 13 % do 6 % podstawy wymiaru sk∏adki.

6) Pod koniec maja 2007 r. rzàd przyjà∏ projekt ustawy zak∏adajàcy corocznà waloryzacj´ rent i emerytur od 2008 r.

Poz. 799

nie stosowanym przez banki centralne sposobem

Êredniookresowego stabilizowania inflacji na poziomie celu inflacyjnego. JeÊli oczekiwanemu wysokiemu wzrostowi gospodarczemu w Polsce b´dzie towarzyszyç narastanie presji inflacyjnej, konieczne stanie

si´ dalsze zaostrzanie polityki pieni´˝nej. W przypadku

wystàpienia silnych szoków, polityka pieni´˝na b´dzie

prowadzona w sposób umo˝liwiajàcy realizacj´ celu

w Êrednim horyzoncie czasowym. Rada b´dzie dà˝y∏a

do tego, aby powrót inflacji w okolice celu (2,5 %),

który nastàpi∏ w pierwszym pó∏roczu 2007 r., mia∏ charakter trwa∏y. Utrzymanie inflacji w okolicach celu

stwarza korzystne warunki dla zakotwiczenia oczekiwaƒ inflacyjnych na poziomie celu, co w przysz∏oÊci

powinno umo˝liwiç realizacj´ celu inflacyjnego przy

mniejszej zmiennoÊci stóp procentowych oraz PKB.

WÊród czynników, które b´dà wp∏ywaç na kszta∏t

polityki pieni´˝nej w 2008 r. na pierwszy plan wysuwajà si´: sytuacja na rynku pracy oraz sytuacja w sektorze finansów publicznych.

Oczekuje si´, ˝e kontynuacja wysokiego tempa

wzrostu gospodarczego przyczyni si´ do dalszego

znacznego wzrostu popytu na prac´, a dynamika liczby pracujàcych w gospodarce pozostanie dodatnia,

choç powinna obni˝yç si´ w porównaniu do 2007 r.

Wzrost zatrudnienia b´dzie wynikaç przede wszystkim

z wyczerpywania si´ w przedsi´biorstwach mo˝liwoÊci dalszego zwi´kszania produkcji bez wzrostu zatrudnienia oraz tworzenia wi´kszoÊci nowych miejsc pracy

w pracoch∏onnych sektorach, tj. w us∏ugach i budownictwie. Od 2006 r. wzrostowi popytu na prac´ towarzyszy spadek liczby osób aktywnych zawodowo, co

zwiàzane jest m.in. z migracjami zarobkowymi Polaków do niektórych paƒstw UE. Mo˝na oczekiwaç, ˝e to

niekorzystne z punktu widzenia potencja∏u gospodarki

zjawisko ulegnie zahamowaniu i w 2008 r. nastàpi

stopniowy wzrost poda˝y pracy. Brak pe∏nych i wiarygodnych danych o liczbie Polaków pracujàcych za granicà znacznie jednak utrudnia iloÊciowà ocen´ wp∏ywu tego zjawiska na procesy inflacyjne i w konsekwencji zwi´ksza niepewnoÊç towarzyszàcà prowadzeniu polityki pieni´˝nej. Z kolei przed∏u˝enie okresu

przechodzenia na wczeÊniejsze emerytury oraz znaczàce podwy˝szenie p∏acy minimalnej b´dà negatywnie oddzia∏ywaç na liczb´ osób aktywnych zawodowo.

Przed∏u˝enie okresu przechodzenia na wczeÊniejsze

emerytury prowadzi do dezaktywizacji osób w wieku

przedemerytalnym. Podwy˝szenie p∏acy minimalnej

eliminuje z rynku pracy cz´Êç osób o najni˝szych kwalifikacjach lub powoduje wyparcie ich zatrudnienia do

szarej strefy.

Kontynuacja silnego wzrostu liczby pracujàcych

i relatywnie wolnego tempa zwi´kszania liczby osób

aktywnych zawodowo, w po∏àczeniu z niedostosowaniem struktury poda˝y i popytu na prac´, mogà przyczyniaç si´ do narastania problemów przedsi´biorstw

ze znalezieniem odpowiednio wykwalifikowanych pracowników oraz do utrzymywania si´ wysokiej dynamiki wzrostu wynagrodzeƒ. W efekcie, pomimo korzystnych perspektyw wzrostu gospodarczego i rosnàcej wydajnoÊci pracy, oczekuje si´, ˝e w 2008 r. nastàpi dalszy wzrost jednostkowych kosztów pracy,

a w konsekwencji tak˝e nasilenie presji inflacyjnej.

Istotnym uwarunkowaniem polityki pieni´˝nej

b´dzie tak˝e kszta∏t polityki fiskalnej w latach 2008—2009.

Znaczenie perspektyw kszta∏towania si´ polityki fiskalnej

w najbli˝szych latach wynika stàd, ˝e podmioty uwzgl´dniajà w swoich bie˝àcych decyzjach tak˝e oczekiwane

zmiany obcià˝eƒ fiskalnych. Redukcja sk∏adki rentowej,

rozszerzenie zakresu ulg prorodzinnych w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zmiana skali podatkowej wraz z obni˝eniem najwy˝szej stawki od 2009 r.

przyczynià si´ do istotnego ubytku dochodów sektora

finansów publicznych. Sà to rozwiàzania sprzyjajàce

utrwaleniu wysokiego tempa wzrostu gospodarczego

w d∏ugim okresie, pod warunkiem ˝e towarzyszy im odpowiednia redukcja wydatków sektora finansów publicznych. Obecnie brak jest jednak konkretnych propozycji

zmierzajàcych do zrekompensowania ubytku dochodów

sektora finansów publicznych poprzez ograniczenie wydatków publicznych, a te, które si´ pojawiajà, zamiast obni˝ania wydatków implikujà wzrost podatków. Takie rozwiàzania mog∏yby os∏abiç korzystny wp∏yw redukcji klina

podatkowego na potencja∏ polskiej gospodarki. Ryzykiem dla perspektyw wzrostu jest to, ˝e deklarowane obni˝ki podatków b´dà dokonywane w warunkach oczekiwanej kontynuacji szybkiego wzrostu gospodarczego, co

mo˝e doprowadziç do zwi´kszenia deficytu sektora finansów publicznych, szczególnie gdy nastàpi spowolnienie

wzrostu gospodarczego. Rodzi to tak˝e obawy, ˝e mo˝e

to zwi´kszyç presj´ inflacyjnà oraz prowadziç do pogorszenia relacji polityki fiskalnej i pieni´˝nej (ang. policy

mix).

Rozwa˝ajàc kwestie dotyczàce polityki pieni´˝nej,

Rada bierze pod uwag´ wyniki badaƒ i analiz prowadzonych w NBP. W 2008 r. w zakresie tych badaƒ b´dà

mieÊci∏y si´ tak˝e prace dotyczàce korzyÊci i kosztów

przystàpienia Polski do strefy euro.

Wa˝nym elementem w procesie realizacji celu inflacyjnego jest tak˝e komunikacja z otoczeniem. W jej

ramach Rada przedstawia swoje oceny aktualnego

stanu gospodarki oraz przysz∏ego przebiegu procesów

gospodarczych. Istotnym, wprowadzonym od kwietnia 2007 r. elementem komunikacji sà publikowane co

miesiàc Opisy dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym

Rady Polityki Pieni´˝nej, w których prezentowane sà

najwa˝niejsze zagadnienia rozpatrywane podczas posiedzeƒ Rady oraz argumenty wysuwane przez uczestników dyskusji. Do najwa˝niejszych instrumentów

w sferze komunikacji w 2008 r. nadal nale˝eç b´dà tak˝e Raporty o inflacji, komunikaty oraz konferencje prasowe po posiedzeniach RPP. Rada do∏o˝y staraƒ w dà˝eniu do utrzymania przejrzystoÊci polityki pieni´˝nej.

Zgodnie z praktykà rosnàcej liczby banków centralnych, dà˝àc do bardziej wnikliwej analizy zjawisk

gospodarczych, Rada postanowi∏a ograniczyç od

2008 r. cz´stotliwoÊç publikacji Raportu o inflacji wraz

z projekcjà z czterech do trzech razy w roku. Taka cz´stotliwoÊç projekcji b´dzie wystarczajàca z punktu widzenia Êredniookresowego charakteru zale˝noÊci pomi´dzy politykà pieni´˝nà a procesami gospodarczymi. Z kolei dodatkowy czas pomi´dzy przygotowaniem

kolejnych Raportów pozwoli na pog∏´bienie prowadzonych w NBP badaƒ oraz umo˝liwi prac´ nad doskonaleniem narz´dzi analitycznych niezb´dnych dla skutecznego prowadzenia polityki pieni´˝nej. Ponadto,

Poz. 799

rozpocz´ta w bie˝àcym roku publikacja comiesi´cznych Opisów dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym

Rady Polityki Pieni´˝nej pozwala na prezentowanie

opinii cz∏onków RPP dotyczàcych procesów inflacyjnych ze znacznie mniejszym opóênieniem i wi´kszà

szczegó∏owoÊcià. Dzi´ki temu zmniejszenie liczby

Raportów nie wp∏ynie negatywnie na przejrzystoÊç polityki pieni´˝nej. Raporty b´dà publikowane w lutym,

czerwcu i paêdzierniku.

3. Instrumenty polityki pieni´˝nej

P∏ynnoÊç sektora bankowego

W 2007 r. nastàpi∏a stabilizacja poziomu nadp∏ynnoÊci sektora bankowego, mierzonego skalà emisji

bonów pieni´˝nych NBP. Szacuje si´, ˝e Êredni w roku

poziom wyemitowanych bonów pieni´˝nych NBP wyniesie ok. 20 mld z∏.

Przewiduje si´, ˝e po wzroÊcie w latach 2005—2006,

w 2008 r. nadp∏ynnoÊç zostanie ograniczona. Podobnie

jak w latach poprzednich, g∏ównym czynnikiem oddzia∏ujàcym na wzrost poziomu p∏ynnoÊci sektora bankowego b´dzie nap∏yw do Polski Êrodków z Unii Europejskiej i ich przewalutowanie w NBP. Z kolei, czynnikiem

powodujàcym spadek poziomu p∏ynnoÊci b´dzie przyrost pieniàdza gotówkowego w obiegu. WysokoÊç lokat

terminowych Ministerstwa Finansów w NBP ukszta∏tuje si´ Êrednio na poziomie zbli˝onym do odnotowanego w 2007 r.

Stopa procentowa

Podstawowym instrumentem polityki pieni´˝nej

jest krótkoterminowa stopa procentowa. Zmiany wysokoÊci stopy referencyjnej NBP okreÊlajà kierunek

prowadzonej polityki pieni´˝nej. Poziomy stóp depozytowej oraz lombardowej NBP wyznaczajà pasmo

wahaƒ stóp procentowych overnight na rynku mi´dzybankowym.

Stopa referencyjna NBP okreÊla rentownoÊç podstawowych operacji otwartego rynku, wp∏ywajàc jednoczeÊnie na poziom oprocentowania krótkoterminowych lokat na rynku niezabezpieczonych depozytów

mi´dzybankowych.

Stopa lombardowa NBP wyznacza koszt pozyskania pieniàdza w NBP. OkreÊla górny pu∏ap wzrostu

rynkowych stóp overnight.

Stopa depozytowa NBP wyznacza oprocentowanie depozytu w NBP. OkreÊla dolny pu∏ap spadku rynkowych stóp overnight.

Operacje otwartego rynku

Operacje otwartego rynku sà podstawowym instrumentem umo˝liwiajàcym utrzymywanie krótkoterminowych stóp procentowych na poziomie spójnym

z realizacjà ustalonego przez RPP celu inflacyjnego.

Operacje podstawowe, w postaci emisji 7-dniowych bonów pieni´˝nych NBP, odbywajà si´ regularnie raz w tygodniu. Za ich pomocà bank centralny zarzàdza bie˝àcym poziomem p∏ynnoÊci sektora banko-

wego. Poczàwszy od 2008 r. na przetargach bonów

pieni´˝nych NBP b´dzie obowiàzywaç sta∏a rentownoÊç na poziomie stopy referencyjnej NBP.

Bank centralny b´dzie przeprowadza∏ operacje

podstawowe w skali umo˝liwiajàcej kszta∏towanie si´

stawki POLONIA w pobli˝u stopy referencyjnej NBP.

PrzejÊcie z kszta∏towania stawki WIBOR SW wokó∏ stopy referencyjnej NBP na stawk´ POLONIA wynika

z tendencji zachodzàcych w strukturze terminowej

rynku pieni´˝nego. W ostatnich latach wzrasta∏ m.in.

udzia∏ lokat overnight w ca∏oÊci obrotów na rynku niezabezpieczonych lokat mi´dzybankowych. Obecnie

stanowià one zdecydowanà wi´kszoÊç transakcji.

Dzi´ki przejÊciu na stawk´ overnight NBP b´dzie efektywniej oddzia∏ywa∏ na gospodark´ poprzez mechanizm transmisji impulsów polityki pieni´˝nej. Stabilizowanie stopy overnight wokó∏ stopy referencyjnej

NBP pozwoli z kolei bankom na lepsze zarzàdzanie

w∏asnà pozycjà p∏ynnoÊciowà.

Operacje dostrajajàce mogà zostaç podj´te w celu

ograniczenia wp∏ywu nieoczekiwanych zmian w poziomie p∏ynnoÊci sektora bankowego na wysokoÊç

krótkoterminowych stóp procentowych, w tym szczególnie stawki POLONIA. Mogà one obejmowaç operacje absorbujàce i zasilajàce: emisj´ bonów pieni´˝nych NBP, operacje repo i reverse repo oraz przedterminowy wykup bonów pieni´˝nych NBP.

Operacje strukturalne mogà zostaç przeprowadzone w celu d∏ugoterminowej zmiany struktury p∏ynnoÊci w sektorze bankowym. Gdyby wystàpi∏a taka koniecznoÊç, bank centralny mo˝e przeprowadziç nast´pujàce operacje strukturalne: emisj´ obligacji, przedterminowy wykup obligacji, zakup i sprzeda˝ papierów wartoÊciowych na rynku wtórnym.

Rezerwa obowiàzkowa

Podstawowà funkcjà rezerwy obowiàzkowej jest

∏agodzenie wp∏ywu zmian p∏ynnoÊci w sektorze ban-

Poz. 799 i 800

kowym na wahania stóp procentowych. Ewentualne

zmiany stopy rezerwy obowiàzkowej b´dà uzale˝nione od kszta∏towania si´ warunków p∏ynnoÊciowych na

rynku mi´dzybankowym.

Operacje depozytowo-kredytowe

Celem operacji depozytowo-kredytowych jest

ograniczanie skali wahaƒ stopy procentowej rynku

mi´dzybankowego overnight. Banki uczestniczà

w tych operacjach z w∏asnej inicjatywy.

Depozyt na koniec dnia pozwala na lokowanie nadwy˝ek Êrodków w banku centralnym na termin overnight, a jego oprocentowanie stanowi dolne ograniczenie dla stawki

rynkowej kwotowanej na ten termin.

Kredyt lombardowy umo˝liwia zaciàganie w banku centralnym kredytu na termin overnight. Jego

oprocentowanie okreÊla maksymalny koszt pozyskania pieniàdza w banku centralnym i stanowi górne

ograniczenie dla stawki rynkowej overnight. Kredyt

lombardowy jest zabezpieczany papierami wartoÊciowymi, akceptowanymi przez bank centralny.

Wa˝nym elementem systemu rozliczeniowego pozostanà oferowane przez NBP kredyty w z∏otych

i w euro, jako êród∏a pozyskania Êrodków w ciàgu dnia

operacyjnego. Kredyty te sà nieoprocentowane. Podobnie jak w przypadku kredytu lombardowego, zabezpieczenie stanowià papiery wartoÊciowe, które sà

akceptowane przez bank centralny.

Interwencje walutowe

Instrumentem polityki pieni´˝nej, który mo˝e zostaç wykorzystany przez NBP, sà interwencje na rynku

walutowym. W gospodarce polskiej zmiany kursu walutowego wywierajà istotny wp∏yw na inflacj´. Mogà

tym samym zaistnieç okolicznoÊci, w których NBP zadecyduje, ˝e dà˝enie do stabilizowania inflacji wymaga dokonania interwencji na rynku walutowym.

800

ZARZÑDZENIE Nr 113 PREZESA RADY MINISTRÓW

z dnia 15 paêdziernika 2007 r.

w sprawie u˝ycia ˝o∏nierzy ˚andarmerii Wojskowej do udzielenia pomocy Policji

Na podstawie art. 18a ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277,

z póên. zm.1)) zarzàdza si´, co nast´puje

§ 1. W zwiàzku z przewidywanym nat´˝eniem ruchu osobowego i pojazdów podczas okresu przypadajàcego na wybory do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej

———————

Polskiej, dzieƒ Wszystkich Âwi´tych oraz obchody

dnia Narodowego Âwi´ta Niepodleg∏oÊci ˝o∏nierze

˚andarmerii Wojskowej udzielà pomocy Policji od

dnia 19 paêdziernika 2007 r. do dnia 12 listopada

2007 r. w zakresie ochrony bezpieczeƒstwa i porzàdku

publicznego.

1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

§ 2. Zarzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia.

og∏oszone w Dz. U. z 2007 r. Nr 57, poz. 390, Nr 120,

poz. 818, Nr 140, poz. 981 i Nr 165, poz. 1170.

Prezes Rady Ministrów: J. Kaczyƒski

799

UCHWA¸A RADY POLITYKI PIENI¢˚NEJ

z dnia 26 wrzeÊnia 2007 r.

w sprawie ustalenia za∏o˝eƒ polityki pieni´˝nej na rok 2008

Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U.

z 2005 r. Nr 1, poz. 2, z póên. zm.1)) uchwala si´, co nast´puje