Uchwała Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 8 stycznia 2007 r. w sprawie wytycznych dla komisarzy wyborczych oraz terytorialnych i obwodowych komisji wyborczych, dotyczących przygotowania i przeprowadzania wyborów do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w toku kadencji w latach 2006-2010

§ 1. Ustala si´ wytyczne dla komisarzy wyborczych

oraz terytorialnych i obwodowych komisji wybor———————

Przewodniczàcy Paƒstwowej Komisji Wyborczej

F. Rymarz

§ 2. Uchwa∏a wchodzi w ˝ycie z dniem podj´cia

i podlega og∏oszeniu.

1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 25, poz. 219, Nr 102, poz. 1055

i Nr 167, poz. 1760, z 2005 r. Nr 175, poz. 1457 oraz z 2006 r. Nr 17, poz. 128, Nr 34, poz. 242, Nr 146, poz. 1055, Nr 159,

poz. 1127 i Nr 218, poz. 1592.

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 127, poz. 1089 i Nr 214, poz. 1806, z 2004 r. Nr 102,

poz. 1055, z 2005 r. Nr 175, poz. 1457 oraz z 2006 r. Nr 218, poz. 1592.

Za∏àcznik do uchwa∏y Paƒstwowej Komisji

Wyborczej z dnia 8 stycznia 2007 r. (poz. 20)

WYTYCZNE DLA KOMISARZY WYBORCZYCH ORAZ TERYTORIALNYCH I OBWODOWYCH KOMISJI

WYBORCZYCH, DOTYCZÑCE PRZYGOTOWANIA I PRZEPROWADZANIA WYBORÓW DO RAD GMIN,

RAD POWIATÓW I SEJMIKÓW WOJEWÓDZTW ORAZ WYBORÓW WÓJTÓW, BURMISTRZÓW

I PREZYDENTÓW MIAST W TOKU KADENCJI W LATACH 2006—2010

Ilekroç w niniejszych wytycznych jest mowa o

1) Ordynacji

wyborczej

— nale˝y przez to rozumieç

ustaw´ z dnia 16 lipca

1998 r. — Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r.

Nr 159, poz. 1547, z póên.

zm.1));

2) ustawie

o wyborze

wójta

— nale˝y przez to rozumieç

ustaw´ z dnia 20 czerwca

2002 r. o bezpoÊrednim wyborze wójta, burmistrza

i prezydenta miasta (Dz. U.

Nr 113, poz. 984, z póên.

zm.2));

3) ustawie

o samorzàdzie

gminnym

— nale˝y przez to rozumieç

ustaw´ z dnia 8 marca

1990 r. o samorzàdzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142,

poz. 1591, z póên. zm.3));

4) radzie

— nale˝y przez to rozumieç rad´ gminy, rad´ powiatu

i sejmik województwa;

5) wójcie

— nale˝y przez to rozumieç

wójta, burmistrza i prezydenta miasta;

6) wyborach

w toku kadencji

— nale˝y przez to rozumieç wybory ponowne, wybory uzupe∏niajàce, wybory przedterminowe i wybory do nowych rad;

7) wyborach

ponownych

— nale˝y przez to rozumieç

wybory ponowne do rad

i wybory ponowne wójtów;

8) wyborach

— nale˝y przez to rozumieç

przedterminowych

wybory

przedterminowe

do rad i wybory przedterminowe wójtów.

Wybory w toku kadencji przeprowadza si´, stosujàc

1) wzory urz´dowych formularzy i druków wyborczych ustalone dla wyborów przeprowadzanych

w zwiàzku z up∏ywem kadencji, z uwzgl´dnieniem

wzorów ustalonych uchwa∏à Paƒstwowej Komisji

Wyborczej z dnia 8 stycznia 2007 r. w sprawie ustalenia wzorów urz´dowych formularzy oraz druków

wyborczych stosowanych w wyborach ponownych, uzupe∏niajàcych, przedterminowych, wyborach do nowych rad i w wyborach przedterminowych wójtów, burmistrzów i prezydentów miast

(M. P. Nr 3, poz. 19);

2) wzory zg∏oszenia kandydatów na cz∏onków komisji

wyborczych ustalone uchwa∏à Paƒstwowej Komisji Wyborczej z dnia 4 wrzeÊnia 2006 r. w sprawie

sposobu zg∏aszania kandydatów na cz∏onków komisji wyborczych, wzoru zg∏oszenia oraz zasad powo∏ywania terytorialnych komisji wyborczych

i obwodowych komisji wyborczych w wyborach

do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st.

Warszawy (M. P. Nr 61, poz. 641 i Nr 68, poz. 701).

Przy stosowaniu druków ustalonych dla wyborów

w zwiàzku z up∏ywem kadencji nale˝y dokonaç stosownych zmian redakcyjnych oraz zmian zwiàzanych

z rodzajem wyborów.

W wyborach w toku kadencji terytorialne i obwodowe komisje wyborcze oraz komisarze wyborczy mogà korzystaç ze wspomagania informatycznego. Zasady korzystania ze wspomagania informatycznego

okreÊla odr´bna uchwa∏a.

———————

1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 25, poz. 219, Nr 102, poz. 1055

i Nr 167, poz. 1760, z 2005 r. Nr 175, poz. 1457 oraz z 2006 r. Nr 17, poz. 128, Nr 34, poz. 242, Nr 146, poz. 1055, Nr 159,

poz. 1127 i Nr 218, poz. 1592.

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 127, poz. 1089 i Nr 214, poz. 1806, z 2004 r. Nr 102,

poz. 1055, z 2005 r. Nr 175, poz. 1457 oraz z 2006 r. Nr 218, poz. 1592.

3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 23, poz. 220, Nr 62, poz. 558, Nr 113,

poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 214, poz. 1806, z 2003 r. Nr 80, poz. 717 i Nr 162, poz. 1568, z 2004 r. Nr 102, poz. 1055, Nr 116,

poz. 1203 i Nr 167, poz. 1759, z 2005 r. Nr 172, poz. 1441 i Nr 175, poz. 1457 oraz z 2006 r. Nr 17, poz. 128 i Nr 181, poz. 1337.

I. Zadania komisarzy wyborczych

1. Ogólne zadania

Stosownie do uchwa∏y Paƒstwowej Komisji Wyborczej z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie okreÊlenia

w∏aÊciwoÊci terytorialnej komisarzy wyborczych, w∏aÊciwoÊci rzeczowej w zakresie wykonywania czynnoÊci o charakterze ogólnowojewódzkim oraz trybu pracy komisarzy wyborczych (M. P. Nr 13, poz. 225 i Nr 37,

poz. 589 oraz z 2004 r. Nr 6, poz. 114), zadania zwiàzane z przygotowaniem i przeprowadzeniem wyborów

wykonujà komisarze wyborczy zgodnie z ich w∏aÊciwoÊcià terytorialnà.

Wyznaczeni komisarze wyborczy wykonujà czynnoÊci o charakterze ogólnowojewódzkim. Zadania te

sà wymienione w § 2 ust. 1 wymienionej wy˝ej

uchwa∏y, przy czym w wyborach w toku kadencji nie

sà ustalane zbiorcze wyniki wyborów na obszarze województwa i, w zwiàzku z tym, podanie do publicznej

wiadomoÊci wyników wyborów (do rady lub wyborów

wójta) oraz og∏oszenie obwieszczenia w wojewódzkim

dzienniku urz´dowym nale˝y do kompetencji w∏aÊciwego terytorialnie komisarza wyborczego.

Komisarze wyborczy, zgodnie z w∏aÊciwoÊcià terytorialnà

1) wspó∏dzia∏ajà z wojewodà w sprawach zwiàzanych

z zarzàdzeniem wyborów oraz przestrzeganiem

prawa w sprawach zwiàzanych z wygaÊni´ciem

i obsadzeniem mandatów radnych;

2) czuwajà nad prawid∏owym wykonywaniem przez

w∏aÊciwe organy — stosownie do rodzaju wyborów — zadaƒ wymienionych w art. 203a ust. 1 Ordynacji wyborczej (utworzenie obwodów g∏osowania, powo∏anie obwodowych komisji wyborczych, sporzàdzenie spisów wyborców, podzia∏ na

okr´gi wyborcze). Je˝eli zadania wyborcze wymienione w tym artykule nie sà wykonywane w terminie, w sposób zgodny z prawem, po bezskutecznym up∏ywie wyznaczonego terminu ich wykonania, komisarz wyborczy wydaje postanowienie

w sprawie wykonania zast´pczego;

3) sprawujà nadzór nad przestrzeganiem prawa wyborczego, w tym nad zgodnoÊcià z prawem czynnoÊci wykonywanych przez terytorialne i obwodowe komisje wyborcze, podajà do publicznej wiadomoÊci wyniki wyborów oraz og∏aszajà je w wojewódzkim dzienniku urz´dowym, a tak˝e wykonujà

inne czynnoÊci powierzone im przepisami prawa;

4) uczestniczà w post´powaniach w sprawach protestów wyborczych. Kopie orzeczeƒ sàdów o niewa˝noÊci wyborów lub niewa˝noÊci wyboru radnego (wraz z uzasadnieniem) komisarze wyborczy

przesy∏ajà do Paƒstwowej Komisji Wyborczej.

2. Przyjmowanie zawiadomieƒ o utworzeniu komitetu wyborczego

W wyborach ponownych mogà uczestniczyç wy∏àcznie komitety wyborcze utworzone dla wyborów,

Poz. 20

przeciwko wa˝noÊci których wniesiono zasadny protest. Udzia∏ innych komitetów wyborczych w takich

wyborach jest dopuszczalny jedynie wówczas, je˝eli

z orzeczenia sàdu wynika, ˝e nale˝y powtórzyç równie˝ czynnoÊci zwiàzane z przyjmowaniem zawiadomieƒ o utworzeniu komitetu wyborczego.

W wyborach uzupe∏niajàcych, wyborach przedterminowych oraz wyborach do nowych rad mogà

uczestniczyç tylko komitety wyborcze utworzone dla

zarzàdzonych wyborów do okreÊlonej rady lub wyborów wójta.

JeÊli wybory przedterminowe w danej gminie sà

jednoczeÊnie wyborami do rady i wyborami wójta, to

utworzone dla udzia∏u w tych wyborach komitety wyborcze mogà zg∏aszaç kandydatów na radnych i kandydatów na wójtów.

W wyborach uzupe∏niajàcych, wyborach przedterminowych, wyborach do nowych rad wszystkie komitety wyborcze (w tym równie˝ komitety wyborcze partii politycznych i koalicyjne komitety wyborcze) zawiadamiajà o swoim utworzeniu komisarza wyborczego,

którego w∏aÊciwoÊç terytorialna obejmuje jednostk´

samorzàdu terytorialnego, w której odbywajà si´ wybory (art. 64j Ordynacji wyborczej).

Zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego muszà spe∏niaç takie same wymogi, jak zawiadomienia sk∏adane w zwiàzku z wyborami przeprowadzanymi w zwiàzku z up∏ywem kadencji z zastrze˝eniem, ˝e

1) zawiadomienia sk∏ada si´ w terminie ustalonym

w kalendarzu wyborczym stanowiàcym za∏àcznik

odpowiednio do rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów lub zarzàdzenia wojewody;

2) komitety wyborcze wyborców nie zbierajà podpisów wyborców popierajàcych utworzenie komitetu wyborczego.

Komisarze wyborczy wydajà postanowienia

w sprawie zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego w trybie i na zasadach jak w przypadku wyborów przeprowadzanych w zwiàzku z up∏ywem kadencji, stosujàc odpowiednio art. 64i Ordynacji wyborczej.

Komisarze wyborczy zwrócà uwag´, aby w kalendarzu wyborczym stanowiàcym za∏àcznik do zarzàdzenia wojewody o przeprowadzeniu wyborów uj´ta by∏a czynnoÊç dotyczàca zawiadomienia komisarza wyborczego o utworzeniu komitetu wyborczego.

3. Przyjmowanie sprawozdaƒ finansowych komitetów wyborczych

Pe∏nomocnik finansowy ka˝dego komitetu wyborczego uczestniczàcego w wyborach uzupe∏niajàcych,

w wyborach przedterminowych oraz w wyborach nowych rad obowiàzany jest do z∏o˝enia komisarzowi

wyborczemu sprawozdania finansowego, o którym

mowa w art. 84 ust. 2 Ordynacji wyborczej.

W przypadku gdy komitet wyborczy nie pozyskiwa∏ i nie wydatkowa∏ Êrodków, pe∏nomocnik finansowy komitetu wyborczego mo˝e z∏o˝yç komisarzowi

wyborczemu oÊwiadczenie zast´pujàce sprawozdanie

finansowe. Do post´powania z oÊwiadczeniami stosuje si´ odpowiednio przepisy dotyczàce sprawozdaƒ finansowych.

Komisarze wyborczy, przyjmujàc sprawozdania finansowe, wykonujà czynnoÊci, o których mowa

w art. 84 ust. 6, art. 84a ust. 1—4, 7 i 8, art. 84b ust. 2,

art. 84c oraz art. 84d ust. 4 i 5 Ordynacji wyborczej.

Komitet wyborczy uczestniczàcy w wyborach ponownych, w których prowadzona jest kampania wyborcza, sk∏ada oddzielne sprawozdanie finansowe

z wyborów poprzedzajàcych wybory ponowne i oddzielne sprawozdanie finansowe o przychodach i wydatkach zwiàzanych z udzia∏em w wyborach ponownych.

Kampania wyborcza w wyborach ponownych prowadzona jest jedynie, gdy w wyborach tych przeprowadza si´ g∏osowanie.

W zwiàzku z udzia∏em w wyborach ponownych,

w których prowadzona jest kampania wyborcza, komitetowi wyborczemu przys∏uguje odr´bny limit wydatków na kampani´ wyborczà, wyliczony w sposób

okreÊlony w art. 83e ust. 2 i 3 Ordynacji wyborczej (lub

w art. 24 ust. 5 ustawy o wyborze wójta).

Sprawozdania finansowe z wyborów ponownych

sk∏ada si´ w∏aÊciwemu komisarzowi wyborczemu

(art. 84 ust. 2a Ordynacji wyborczej).

Komisarze wyborczy przekazujà Paƒstwowej Komisji Wyborczej kserokopie sprawozdaƒ finansowych

z∏o˝onych przez komitety wyborcze partii politycznych

i koalicyjne komitety wyborcze (bez za∏àczonych do

sprawozdaƒ dokumentów) oraz postanowienia wydane w sprawie tych sprawozdaƒ.

II. Wybory ponowne

1. Wybory przeprowadza si´, poczynajàc od czynnoÊci wskazanej w postanowieniu sàdu, stwierdzajàcym niewa˝noÊç wyborów lub niewa˝noÊç wyboru

radnego (art. 61 ust. 2 Ordynacji wyborczej). Je˝eli

orzeczenie sàdu nie zawiera wskazaƒ co do czynnoÊci,

od których nale˝y ponowiç post´powanie wyborcze,

bàdê budzi wàtpliwoÊci, czy dla przeprowadzenia wyborów powinny zostaç powo∏ane nowe komisje wyborcze lub sporzàdzone nowe spisy wyborców, komisarz wyborczy wyst´puje do sàdu o uzupe∏nienie postanowienia lub o rozstrzygni´cie wàtpliwoÊci co do

jego treÊci (art. 351 § 1 i art. 352 Kodeksu post´powania cywilnego w zwiàzku z art. 61 ust. 2 i art. 63 ust. 1

i 2 Ordynacji wyborczej).

2. Odwo∏anie si´ w art. 62 ust. 2 Ordynacji wyborczej do odpowiedniego stosowania w wyborach ponownych art. 26 tej ustawy oznacza, ˝e wojewoda wydaje zarzàdzenie o wyborach ponownych po zasi´gni´ciu opinii komisarza wyborczego. Wojewoda obo-

Poz. 20

wiàzany jest zarzàdziç wybory w ciàgu 7 dni od zakoƒczenia post´powania sàdowego (art. 62 ust. 1 Ordynacji wyborczej). Data tych wyborów musi przypadaç

w okresie 90 dni od dnia zakoƒczenia post´powania

sàdowego, jednak˝e kalendarz wyborczy mo˝e przewidywaç skrócone — w rozsàdnym wymiarze — terminy wykonania niektórych czynnoÊci wyborczych.

Komisarz wyborczy wspó∏dzia∏a i zapewnia stosownà

pomoc wojewodzie w sprawach zwiàzanych z zarzàdzeniem wyborów, ustaleniem czynnoÊci post´powania wyborczego. W kalendarzu wyborczym muszà byç

uwzgl´dnione nie tylko te czynnoÊci, które wskaza∏

w postanowieniu sàd, ale tak˝e inne, b´dàce nast´pstwem czynnoÊci wskazanych przez sàd (np. podanie

do wiadomoÊci wyborców informacji o numerze i granicach okr´gu, siedzibie komisji, a tak˝e danych o kandydatach). Komisarze wyborczy udzielajà potrzebnej

pomocy komisjom wyborczym, organizujàc szkolenia,

udzielajàc wyjaÊnieƒ prawnych oraz pomocy w sprawach organizacyjnych.

3. Dla przeprowadzenia wyborów ponownych nie

powo∏uje si´ nowych komisji, chyba ˝e podstawà

uniewa˝nienia wyborów by∏y zarzuty odnoszàce si´

do komisji wyborczych (art. 63 ust. 1a i 2 Ordynacji

wyborczej). W takim przypadku powo∏uje si´ komisje

spoÊród kandydatów zg∏oszonych przez pe∏nomocników tych komitetów wyborczych, które mia∏y prawo

zg∏osiç kandydatów w wyborach uniewa˝nionych, na

zasadach okreÊlonych w wy˝ej wymienionej uchwale

Paƒstwowej Komisji Wyborczej z dnia 4 wrzeÊnia

2006 r.

4. G∏osowanie w wyborach ponownych przeprowadza si´ na podstawie tych samych spisów wyborców, które by∏y sporzàdzone w zwiàzku z wyborami

uniewa˝nionymi, chyba ˝e podstawà uniewa˝nienia

wyborów by∏y nieprawid∏owoÊci w spisie wyborców;

w takim przypadku sporzàdza si´ nowy spis wyborców. Spis wyborców sporzàdza si´ lub dokonuje jego

aktualizacji w sposób okreÊlony w rozporzàdzeniu Ministra Spraw Wewn´trznych i Administracji z dnia

19 paêdziernika 2006 r. w sprawie spisu wyborców

w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików

województw (Dz. U. Nr 191, poz. 1417).

JeÊli oba egzemplarze spisu wyborców by∏y wykorzystane w zwiàzku z ponownym g∏osowaniem na

wójta i w obu rubrykach spisu przeznaczonych na potwierdzenie otrzymania kart do g∏osowania (na obu

egzemplarzach spisu) znajdujà si´ podpisy wyborców,

nale˝y wówczas w urz´dzie gminy r´cznie wykonaç

dodatkowà rubryk´ za rubrykà „Uwagi” przeznaczonà

na potwierdzenie otrzymania przez wyborc´ karty do

g∏osowania i oznaczyç jà datà g∏osowania.

5. W czynnoÊciach wykonywanych w wyborach

ponownych mogà uczestniczyç pe∏nomocnicy komitetów wyborczych, których kandydaci kandydujà

w okr´gu wyborczym, w którym czynnoÊci sà powtarzane. Dotyczy to równie˝ m´˝ów zaufania.

6. Druki, formularze i inne dokumenty (karty do

g∏osowania, protoko∏y sporzàdzane przez komisje wyborcze, obwieszczenia) nale˝y oznaczyç adnotacjà in-

formujàcà, ˝e dotyczà wyborów ponownych. TreÊç dokumentów sporzàdzanych w zwiàzku z wykonywaniem wskazanych przez sàd czynnoÊci wyborczych nale˝y równie˝ dostosowaç do zakresu czynnoÊci wykonywanych w konkretnych wyborach, zapewniajàc ich

spójnoÊç z treÊcià zarzàdzenia wojewody o wyborach

ponownych. Oznacza to mi´dzy innymi, ˝e wype∏nia

si´ tylko te cz´Êci protoko∏ów i zestawieƒ, które zawierajà informacje i dane dotyczàce czynnoÊci przeprowadzonych w tych wyborach.

7. Komisje wyborcze majà obowiàzek wywieszenia

jednego egzemplarza odpowiednio protoko∏u g∏osowania i protoko∏u z wyborów w miejscu ∏atwo dost´pnym dla wyborców (art. 64 Ordynacji wyborczej).

W celu zapewnienia wyborcom zrozumia∏ej informacji

o zakresie wyborów ponownych komisja podaje

w protokole, w rubryce „Uwagi” bàdê w do∏àczonej

do protoko∏u odr´bnej notatce, wyjaÊnienie o wykonanych czynnoÊciach (dotyczy to np. ponownego losowania w celu ustalenia, któremu kandydatowi przypada mandat, przeliczenia g∏osów itp.).

8. W∏aÊciwy terytorialnie komisarz wyborczy sporzàdza obwieszczenie o wynikach przeprowadzonych

wyborów ponownych i og∏asza je w wojewódzkim

dzienniku urz´dowym oraz podaje do wiadomoÊci wyborców na obszarze dzia∏ania rady, do której wybory

by∏y przeprowadzone.

III. Wybory uzupe∏niajàce

20 tys. mieszkaƒców

w

gminach

do

1. Wybory uzupe∏niajàce zarzàdza si´ i przeprowadza w ciàgu 3 miesi´cy od daty stwierdzenia przez rad´ wygaÊni´cia mandatu. Zarzàdzenie wojewody

o wyborach podaje si´ niezw∏ocznie do publicznej

wiadomoÊci i og∏asza w wojewódzkim dzienniku urz´dowym najpóêniej w 60. dniu przed dniem wyborów;

w zarzàdzeniu podaje si´ tak˝e liczb´ wybieranych

radnych. Ustawowe terminy wykonania czynnoÊci

wyborczych nie mogà byç skracane. Kalendarz wyborczy powinien obejmowaç wszystkie czynnoÊci wyborcze, jak w wyborach zwiàzanych z up∏ywem kadencji z wyjàtkiem nieodp∏atnego rozpowszechniania

audycji wyborczych (art. 76 ust. 2b Ordynacji wyborczej). W kalendarzu wyborczym nale˝y wskazywaç

czynnoÊci dostosowane do przeprowadzanych wyborów np. zamiast powo∏ania terytorialnych komisji wyborczych — powo∏anie Gminnej Komisji Wyborczej

w .................................. .

W wyborach uzupe∏niajàcych wykonuje si´ bowiem takie same czynnoÊci, jak w wyborach przeprowadzanych w zwiàzku z up∏ywem kadencji, z uwzgl´dnieniem zasad zawiadamiania o utworzeniu komitetów wyborczych wskazanych w pkt I.2. oraz zasad

nadawania numerów zarejestrowanym listom kandydatów wskazanych w pkt III.3.

Dla ka˝dych wyborów uzupe∏niajàcych sà sporzàdzane nowe spisy wyborców. Komisje wyborcze powo∏uje si´ zgodnie z zasadami ustalonymi wy˝ej

wskazanà uchwa∏à Paƒstwowej Komisji Wyborczej

z dnia 4 wrzeÊnia 2006 r.

Poz. 20

2. Komisja terytorialna sprawdza w czasie zg∏oszenia list kandydatów na radnych, czy wykaz podpisów

wyborców popierajàcych zg∏oszenie listy wyraênie

wskazuje, ˝e dotyczy wyborów uzupe∏niajàcych do danej rady. Bada ponadto, czy na liÊcie zg∏oszono wymaganà liczb´ kandydatów. Nale˝y pami´taç, ˝e stosownie

do art. 98 ust. 2 pkt 1 Ordynacji wyborczej, lista kandydatów mo˝e zawieraç najwy˝ej tyle nazwisk, ilu radnych

wybiera si´ w okr´gu w konkretnych wyborach. Je˝eli

na przyk∏ad w wyborach uzupe∏niajàcych w 4-mandatowym okr´gu wybiera si´ 1 radnego, ka˝da zg∏oszona

lista mo˝e zawieraç tylko po 1 kandydacie.

3. Komisja terytorialna nadaje, w terminie okreÊlonym w kalendarzu wyborczym, zarejestrowanym listom numery w drodze losowania, poczynajàc od numeru 1, stosujàc odpowiednio przepisy art. 64o ust. 7

i 8 Ordynacji wyborczej.

4. Ustalajàc treÊç karty do g∏osowania, terytorialna

komisja wyborcza umieszcza na niej informacj´, ˝e

jest to karta do g∏osowania w wyborach uzupe∏niajàcych do danej rady.

5. Pozosta∏e czynnoÊci komisji terytorialnych i obwodowych zwiàzane z przygotowaniem i przeprowadzeniem wyborów uzupe∏niajàcych, sà takie same jak w wyborach powszechnych i ich wykonanie zosta∏o omówione w uchwa∏ach Paƒstwowej Komisji Wyborczej

1) z dnia 25 wrzeÊnia 2006 r. w sprawie wytycznych

dla terytorialnych komisji wyborczych dotyczàcych wykonywania zadaƒ do dnia g∏osowania

w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz w wyborach bezpoÊrednich wójtów, burmistrzów i prezydentów miast zarzàdzonych na dzieƒ 12 listopada 2006 r. (M. P.

Nr 68, poz. 700);

2) z dnia 2 paêdziernika 2006 r. w sprawie wytycznych

dla obwodowych komisji wyborczych, dotyczàcych zadaƒ i trybu pracy w przygotowaniu i przeprowadzeniu g∏osowania w wyborach do rad

gmin, rad powiatów, sejmików województw, Rady

m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz

w wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów

miast, zarzàdzonych na dzieƒ 12 listopada 2006 r.

(M. P. Nr 70, poz. 709);

3) z dnia 9 paêdziernika 2006 r. w sprawie wytycznych

dotyczàcych druku i przechowywania kart do g∏osowania w wyborach do rad gmin, rad powiatów,

sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad

dzielnic m.st. Warszawy oraz w wyborach wójtów,

burmistrzów i prezydentów miast zarzàdzonych

na dzieƒ 12 listopada 2006 r. (M. P. Nr 72, poz. 716);

4) z dnia 18 paêdziernika 2006 r. w sprawie wytycznych dla terytorialnych komisji wyborczych, dotyczàcych sposobu ustalania wyników g∏osowania

i wyników wyborów do rad gmin, rad powiatów,

sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad

dzielnic m.st. Warszawy oraz wyników g∏osowania

i wyników wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast zarzàdzonych na dzieƒ 12 listopada

2006 r. (M. P. Nr 74, poz. 738 i Nr 84, poz. 851).

Wytyczne te w wyborach uzupe∏niajàcych nale˝y

stosowaç odpowiednio.

6. Je˝eli w wyniku wyborów uzupe∏niajàcych mandat nie zostanie obsadzony, wybory uzupe∏niajàce powtarza si´ mi´dzy 6. a 9. miesiàcem od daty wyborów

uzupe∏niajàcych, w których mandat zosta∏ nieobsadzony (art. 193 ust. 2 Ordynacji wyborczej). W takiej

sytuacji komisarz wyborczy wyst´puje do wojewody

o zarzàdzenie wyborów.

7. Wyborów uzupe∏niajàcych nie przeprowadza

si´, je˝eli ich data przypada∏aby w okresie 6 miesi´cy

przed zakoƒczeniem kadencji rady (art. 193 ust. 4 Ordynacji wyborczej).

IV. Uzupe∏nianie sk∏adów rad gmin w gminach powy˝ej 20 tys. mieszkaƒców, rad

powiatów i sejmików województw

1. W razie wygaÊni´cia mandatu uzupe∏nienie sk∏adu rady nast´puje przez wstàpienie na opró˝nione

miejsce kandydata z tej samej listy, który w wyborach

uzyska∏ kolejno najwi´kszà liczb´ g∏osów, a nie utraci∏

prawa wybieralnoÊci. Gdyby natomiast dwaj kandydaci uzyskali równà liczb´ g∏osów, mandat uzyskuje ten

kandydat, którego nazwisko jest umieszczone na liÊcie

w pierwszej kolejnoÊci (art. 194 ust. 1 Ordynacji wyborczej).

2. Je˝eli uzupe∏nienie sk∏adu rady w trybie art. 194

ust. 1 i 2 Ordynacji wyborczej nie by∏o mo˝liwe, w wyniku czego sk∏ad rady zmniejszy∏ si´ o ponad 1/5, wojewoda zarzàdza wybory uzupe∏niajàce do tej rady. Informacj´ o wystàpieniu takiej sytuacji komisarz wyborczy niezw∏ocznie przekazuje wojewodzie. W wyborach

uzupe∏niajàcych w gminach powy˝ej 20 tys. mieszkaƒców, powiatach i województwach stosuje si´ odpowiednio tryb post´powania omówiony w pkt III niniejszych wytycznych z tym, ˝e numery zarejestrowanym

listom nadajà

1) terytorialne komisje wyborcze — w wyborach do

rad w gminach powy˝ej 20 tys. mieszkaƒców;

2) w∏aÊciwi

terytorialnie

komisarze

— w wyborach do rad powiatów;

wyborczy

3) komisarze wyborczy wykonujàcy zadania ogólnowojewódzkie — w wyborach do sejmików województw,

stosujàc odpowiednio przepisy art. 64o Ordynacji

wyborczej.

3. W podziale mandatów w wyborach uzupe∏niajàcych w gminach powy˝ej 20 tys. mieszkaƒców, w powiatach i w województwach biorà udzia∏ listy kandydatów tych komitetów wyborczych, na których listy

oddano w wyborach uzupe∏niajàcych co najmniej 5 %

wa˝nie oddanych g∏osów. W przypadku grupy list,

w podziale mandatów uczestniczà tylko te grupy, na

które oddano co najmniej 10 % wa˝nie oddanych g∏osów, a w przypadku województwa — co najmniej

15 % wa˝nie oddanych g∏osów i co najmniej jedna lista z grupy otrzyma∏a co najmniej 5 % wa˝nych g∏osów. W podziale mandatów w ramach grupy list

Poz. 20

uczestniczà wy∏àcznie listy, które otrzyma∏y co najmniej 5 % wa˝nie oddanych g∏osów. Je˝eli dana grupa nie spe∏nia∏a wymaganych ustawowo warunków,

podzia∏u mandatów dokonuje si´ tak, jakby grupa list

nie wyst´powa∏a. Do list z tej grupy stosuje si´ wówczas przepisy odpowiednie do innych list kandydatów

— w podziale mandatów biorà udzia∏ te listy, na które

oddano co najmniej 5 % wa˝nie oddanych g∏osów.

4. Obowiàzkiem komisarza wyborczego, zgodnie

z art. 182 i 183 w zwiàzku z art. 194 ust. 1 i 2 Ordynacji

wyborczej, jest podanie do publicznej wiadomoÊci

i og∏oszenie w wojewódzkim dzienniku urz´dowym

zmian w sk∏adach rad. Niezb´dne jest w zwiàzku z tym

bie˝àce wspó∏dzia∏anie komisarzy wyborczych z w∏aÊciwymi radami, zapewniajàce systematyczne przekazywanie uchwa∏ dotyczàcych zmian w sk∏adach rad,

czuwanie nad poprawnoÊcià uchwa∏ rad w tych sprawach oraz udzielanie potrzebnej pomocy prawnej.

5. Nie uzupe∏nia si´ sk∏adu rady oraz nie przeprowadza si´ wyborów uzupe∏niajàcych, je˝eli do zakoƒczenia kadencji rady zosta∏o mniej ni˝ 6 miesi´cy

(art. 194 ust. 1 zdanie trzecie i ust. 3 Ordynacji wyborczej).

Wybory przedterminowe

6. Wybory przedterminowe rady

Przygotowanie i przeprowadzenie wyborów przedterminowych odbywa si´, zgodnie z art. 196 Ordynacji

wyborczej, na zasadach i w trybie przepisów Ordynacji wyborczej przy zastosowaniu art. 26 ust. 1 tej ustawy. W wykonaniu zadaƒ i czynnoÊci wyborczych stosuje si´ odpowiednio wytyczne Paƒstwowej Komisji

Wyborczej ustalone dla wyborów powszechnych.

Wyborów przedterminowych nie przeprowadza

si´, je˝eli ich data przypada∏aby w okresie 12 miesi´cy

przed zakoƒczeniem kadencji rady (art. 196 ust. 3 Ordynacji wyborczej).

7. Wybory przedterminowe wójta

Przygotowanie i przeprowadzenie wyborów przedterminowych wójta odbywa si´ na zasadach okreÊlonych w ustawie o bezpoÊrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta i w Ordynacji wyborczej

(art. 28d ust. 1 ustawy o samorzàdzie gminnym).

Wybory przedterminowe wójta sà zarzàdzane

w sposób okreÊlony w art. 26 Ordynacji wyborczej.

JeÊli w wyborach przedterminowych wybiera si´

tylko wójta, do zg∏oszenia kandydata nale˝y do∏àczyç

wykaz podpisów wyborców popierajàcych zg∏oszenie

co najmniej w liczbie wskazanej w art. 7 ust. 4 ustawy

o wyborze wójta.

Wzór wykazu osób popierajàcych zg∏oszenie kandydata na wójta stanowi za∏àcznik do rozporzàdzenia

Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 listopada 2002 r.

w sprawie wzoru wykazu osób popierajàcych zg∏oszenie kandydata na wójta, burmistrza albo prezydenta

miasta w wyborach przedterminowych (Dz. U. Nr 197,

poz. 1664).

W wyborach przedterminowych wójta przeprowadzanych ∏àcznie z wyborami przedterminowymi rady

lub z wyborami do nowej rady prawo zg∏oszenia kandydatów majà komitety wyborcze, które zarejestrowa∏y listy kandydatów na radnych w co najmniej po∏owie

okr´gów wyborczych w danej gminie, przy czym

w ka˝dym z tych okr´gów liczba zarejestrowanych

przez ten komitet kandydatów nie mo˝e byç mniejsza

od liczby radnych wybieranych w tym okr´gu (art. 7

ust. 2 ustawy o wyborze wójta). Do zg∏oszenia kandydatów na wójta nie do∏àcza si´ wówczas wykazu podpisów wyborców popierajàcych zg∏oszenie.

Wyborów przedterminowych wójta nie przeprowadza si´, je˝eli data tych wyborów mia∏aby przypaÊç

w okresie 6 miesi´cy przed zakoƒczeniem kadencji

wójta, jak równie˝ wtedy, je˝eli data wyborów mia∏aby przypaÊç w okresie d∏u˝szym ni˝ 6 a krótszym ni˝

12 miesi´cy przed zakoƒczeniem kadencji wójta i rada

gminy w terminie 30 dni od dnia podj´cia uchwa∏y

stwierdzajàcej wygaÊni´cie mandatu wójta podejmie

uchwa∏´ o nieprzeprowadzaniu wyborów (art. 28d

ust. 2 ustawy o samorzàdzie gminnym).

Poz. 20 i 21

V. Wybory do nowych rad

1. Do przeprowadzenia wyborów do nowych rad

stosuje si´ art. 26 Ordynacji wyborczej; wybory zarzàdza Prezes Rady Ministrów i sà one przeprowadzane

w ciàgu 90 dni od wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia Rady Ministrów o dokonanych zmianach w podziale terytorialnym. W wykonaniu zadaƒ i czynnoÊci wyborczych stosuje si´ odpowiednio wytyczne Paƒstwowej

Komisji Wyborczej ustalone dla wyborów przeprowadzonych w zwiàzku z up∏ywem kadencji.

2. Wyborów do nowych rad nie przeprowadza si´,

je˝eli ich data przypada∏aby w okresie 6 miesi´cy

przed zakoƒczeniem kadencji rad (art. 197 ust. 8 Ordynacji wyborczej).

3. Komisarze wyborczy sà obowiàzani systematycznie analizowaç zmiany w podziale terytorialnym

i podejmowaç dzia∏ania zwiàzane ze skutkami tych

zmian. Czuwajà tak˝e nad terminowym wykonaniem

przez rady obowiàzku podejmowania uchwa∏ o wygaÊni´ciu mandatów, a tak˝e wspó∏dzia∏ajà z wojewodami w sprawach zwiàzanych z zarzàdzeniem wyborów

do rad w zwiàzku ze zmianami w podziale terytorialnym paƒstwa.

21

UCHWA¸A PA¡STWOWEJ KOMISJI WYBORCZEJ

z dnia 8 stycznia 2007 r.

w sprawie wykorzystywania techniki elektronicznej przy ustalaniu wyników g∏osowania i wyników wyborów

przez obwodowe komisje wyborcze, terytorialne komisje wyborcze i komisarzy wyborczych w wyborach

do rad gmin, rad powiatów, sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Warszawy

oraz wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów miast przeprowadzanych w toku kadencji

w latach 2006—2010

Na podstawie art. 11 ust. 2, art. 22 ust. 3, art. 51

ust. 2, art. 56 ust. 3, art. 126 ust. 2, art. 154 ust. 2

i art. 180 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. — Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r. Nr 159, poz. 1547,

z póên. zm.1)), art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 15 marca

2002 r. o ustroju miasta sto∏ecznego Warszawy (Dz. U.

Nr 41, poz. 361 i Nr 127, poz. 1087 oraz z 2006 r.

Nr 249, poz. 1826 i 1828) i art. 2 ust. 2 ustawy z dnia

20 czerwca 2002 r. o bezpoÊrednim wyborze wójta,

burmistrza i prezydenta miasta (Dz. U. Nr 113,

———————

1) Zmiany

tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 25, poz. 219, Nr 102,

poz. 1055 i Nr 167, poz. 1760, z 2005 r. Nr 175, poz. 1457

oraz z 2006 r. Nr 17, poz. 128, Nr 34, poz. 242, Nr 146,

poz. 1055, Nr 159, poz. 1127 i Nr 218, poz. 1592.

poz. 984, z póên. zm.2)) Paƒstwowa Komisja Wyborcza

uchwala, co nast´puje

§ 1. W wyborach do rad gmin, rad powiatów, sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, przeprowadzanych w toku kadencji w latach 2006—2010, terytorialne i obwodowe komisje wyborcze oraz komisarze wyborczy mogà wykorzystywaç technik´ elektronicznà przy ustalaniu wyników g∏osowania i wyników wyborów na warunkach i w sposób okreÊlony w

———————

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.

z 2002 r. Nr 127, poz. 1089 i Nr 214, poz. 1806, z 2004 r.

Nr 102, poz. 1055, z 2005 r. Nr 175, poz. 1457 oraz

z 2006 r. Nr 218, poz. 1592.

20

UCHWA¸A PA¡STWOWEJ KOMISJI WYBORCZEJ

z dnia 8 stycznia 2007 r.

w sprawie wytycznych dla komisarzy wyborczych oraz terytorialnych i obwodowych komisji wyborczych,

dotyczàcych przygotowania i przeprowadzania wyborów do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw

oraz wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w toku kadencji w latach 2006—2010

Na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca

1998 r. — Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r.

Nr 159, poz. 1547, z póên. zm.1)) i art. 2 ust. 2 ustawy

z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpoÊrednim wyborze

wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz. U. Nr 113,

poz. 984, z póên. zm.2)) Paƒstwowa Komisja Wyborcza

uchwala, co nast´puje

czych, dotyczàce przygotowania i przeprowadzania

wyborów do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w toku kadencji w latach 2006—2010,

stanowiàce za∏àcznik do uchwa∏y.