Uchwała Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 19 maja 2003 r. w sprawie wytycznych dla obwodowych komisji do spraw referendum, dotyczących zadań i trybu przygotowania i przeprowadzenia głosowania oraz sposobu wykonania czynności związanych z przerwą w głosowaniu w referendum wyznaczonym na dzień 8 czerwca 2003 r.
Statutory Text (3 Articles)
§ 1. Ustala si´ wytyczne dla obwodowych komisji
do spraw referendum, dotyczàce zadaƒ i trybu przygotowania i przeprowadzenia g∏osowania oraz sposobu
wykonania czynnoÊci zwiàzanych z przerwà w g∏osowaniu w referendum wyznaczonym na dzieƒ 8 czerwca 2003 r., stanowiàce za∏àcznik do uchwa∏y.
§ 2. Uchwa∏a wchodzi w ˝ycie z dniem podj´cia.
Przewodniczàcy Paƒstwowej Komisji Wyborczej
F. Rymarz
Za∏àcznik do uchwa∏y Paƒstwowej Komisji Wyborczej
z dnia 19 maja 2003 r. (poz. 383)
WYTYCZNE DLA OBWODOWYCH KOMISJI DO SPRAW REFERENDUM, DOTYCZÑCE ZADA¡ I TRYBU
PRZYGOTOWANIA I PRZEPROWADZENIA G¸OSOWANIA ORAZ SPOSOBU WYKONANIA CZYNNOÂCI
ZWIÑZANYCH Z PRZERWÑ W G¸OSOWANIU W REFERENDUM WYZNACZONYM
NA DZIE¡ 8 CZERWCA 2003 R.
Podstawy prawne i zasady pracy komisji
1. Obwodowe komisje do spraw referendum, zwane dalej „komisjami”, dzia∏ajà na podstawie
— ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (Dz. U. Nr 57, poz. 507 i Nr 85,
poz. 782),
— ustawy z dnia 12 kwietnia 2001 r. — Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 46,
poz. 499, Nr 74, poz. 786 i Nr 154, poz. 1802,
z 2002 r. Nr 14, poz. 128, Nr 113, poz. 984, Nr 127,
poz. 1089 i Nr 153, poz. 1271 oraz z 2003 r. Nr 57,
poz. 507), zwanej dalej „Ordynacjà”, której przepisy stosuje si´ w sprawach nieuregulowanych usta-
wà o referendum ogólnokrajowym, w szczególnoÊci dotyczàcych trybu przeprowadzenia g∏osowania.
wzi´cia udzia∏u w pracach komisji z wa˝nych powodów
cz∏onek komisji powinien uprzedziç o tym jak najwczeÊniej przewodniczàcego komisji (§ 9 regulaminu).
2. Komisje wykonujà swoje zadania w sposób okreÊlony w
Cz∏onkowie komisji otrzymujà od przewodniczàcego komisji dokumenty potwierdzajàce cz∏onkostwo
i pe∏nione w komisji funkcje. Dokument potwierdzajàcy pe∏nienie funkcji przewodniczàcego komisji wystawia zast´pca przewodniczàcego.
— regulaminie obwodowych komisji do spraw referendum, stanowiàcym za∏àcznik do uchwa∏y Paƒstwowej Komisji Wyborczej z dnia 17 kwietnia
2003 r. w sprawie regulaminu obwodowych komisji do spraw referendum, powo∏anych do przeprowadzenia referendum ogólnokrajowego (M. P.
Nr 20, poz. 303), zwanym dalej „regulaminem” ,
— wytycznych Paƒstwowej Komisji Wyborczej, wià˝àcych komisje obwodowe.
3. Nadzór nad przestrzeganiem przepisów przez komisje sprawuje komisarz wyborczy.
Zadania komisji
4. Zadania komisji obwodowych obejmujà
— wykonanie prac i czynnoÊci zwiàzanych z przygotowaniem g∏osowania w obwodzie,
— przeprowadzenie g∏osowania w dniach 7 i 8 czerwca 2003 r. oraz zapewnienie sprawnego i zgodnego
z prawem jego przebiegu,
— zabezpieczenie lokalu, dokumentów i piecz´ci komisji po pierwszym dniu g∏osowania,
— ustalenie wyników g∏osowania w obwodzie, sporzàdzenie protoko∏u g∏osowania w obwodzie i niezw∏oczne podanie do publicznej wiadomoÊci wyników g∏osowania przez wywieszenie protoko∏u
w obwodzie,
— przekazanie protoko∏u g∏osowania w obwodzie
w∏aÊciwemu komisarzowi wyborczemu,
— przekazanie drugiego egzemplarza protoko∏u g∏osowania wraz z pozosta∏ymi dokumentami z g∏osowania wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta).
5. Obs∏ug´ i techniczno-materialne warunki pracy
komisji zapewnia wójt (burmistrz, prezydent miasta).
W szczególnoÊci zwo∏uje on pierwsze posiedzenie komisji, przygotowuje lokal do g∏osowania, sporzàdza
i przekazuje spis osób uprawnionych do udzia∏u w referendum, udziela pomocy przy przekazaniu i zabezpieczeniu kart do g∏osowania i piecz´ci komisji, zaopatruje komisj´ w materia∏y biurowe, zapewnia Êrodki transportu, ∏àcznoÊci, wyp∏aca Êwiadczenia przys∏ugujàce
cz∏onkom komisji, zapewnia ochron´ lokalu komisji
w czasie nocnej przerwy w g∏osowaniu.
W czasie g∏osowania cz∏onkowie komisji sà obowiàzani nosiç identyfikatory z imieniem i nazwiskiem
oraz funkcjà pe∏nionà w komisji.
Cz∏onkowie komisji nie mogà udzielaç g∏osujàcym
pomocy w g∏osowaniu.
7. Przewodniczàcy komisji kieruje pracami komisji,
zwo∏uje jej posiedzenia i przewodniczy im. W razie nieobecnoÊci przewodniczàcego jego obowiàzki pe∏ni zast´pca przewodniczàcego komisji.
Podczas g∏osowania przewodniczàcy komisji odpowiada za utrzymanie porzàdku i spokoju, czuwa nad
przestrzeganiem tajnoÊci g∏osowania, zakazem prowadzenia w jakiejkolwiek formie kampanii referendalnej
i przestrzeganiem w∏aÊciwego toku czynnoÊci podczas
g∏osowania. Ma on prawo za˝àdaç opuszczenia lokalu
przez osoby naruszajàce porzàdek i spokój (art. 66
ust. 2 Ordynacji), a w razie potrzeby zwróciç si´ do komendanta w∏aÊciwej jednostki policji o zapewnienie
koniecznej pomocy (art. 66 ust. 3 Ordynacji). Przypadki zak∏ócenia g∏osowania odnotowuje si´ w protokole
g∏osowania.
M´˝owie zaufania
8. W dniach g∏osowania w lokalu komisji przy
wszystkich czynnoÊciach komisji mogà byç obecni m´˝owie zaufania lub zast´pcy m´˝ów zaufania wyznaczeni przez uprawnione do tego podmioty. W tym samym czasie obowiàzki m´˝a zaufania mo˝e wykonywaç tylko jedna z tych osób. M´˝owie zaufania i ich zast´pcy przedstawià komisji zaÊwiadczenie podpisane
przez osoby upowa˝nione do wyznaczania m´˝ów zaufania w imieniu podmiotu uprawnionego, sporzàdzone wed∏ug wzoru ustalonego przez Paƒstwowà Komisj´ Wyborczà uchwa∏à z dnia 17 kwietnia 2003 r. (M. P.
Nr 20, poz. 302). Wraz z zaÊwiadczeniem mà˝ zaufania
lub jego zast´pca okazuje komisji kopi´ dokumentu
upowa˝niajàcego osob´, która podpisa∏a zaÊwiadczenie, do wyznaczenia m´˝a zaufania w imieniu podmiotu uprawnionego. ZaÊwiadczenia mogà ró˝niç si´ mi´dzy sobà wyglàdem i uk∏adem graficznym, ale ich treÊç
musi odpowiadaç wzorowi ustalonemu przez Paƒstwowà Komisj´ Wyborczà. Komisja sprawdza zgodnoÊç treÊci przed∏o˝onego zaÊwiadczenia z ustalonym
wzorem oraz to˝samoÊç osoby okazujàcej zaÊwiadczenie.
Cz∏onkowie komisji
6. Cz∏onkowie komisji obowiàzani sà czynnie
uczestniczyç we wszystkich pracach komisji, a w szczególnoÊci w szkoleniach oraz w przeprowadzeniu g∏osowania i ustaleniu jego wyników. W razie niemo˝noÊci
9. W czasie obecnoÊci w lokalu komisji m´˝owie zaufania i ich zast´pcy powinni nosiç identyfikatory
z imieniem, nazwiskiem, funkcjà oraz nazwà podmiotu,
który reprezentujà. Identyfikatory nie mogà zawieraç
elementów kampanii referendalnej.
M´˝owie zaufania i ich zast´pcy majà prawo obserwowaç wszystkie prace komisji i wnosiç uwagi do protoko∏u g∏osowania w obwodzie.
M´˝owie zaufania i ich zast´pcy nie mogà wykonywaç ˝adnych czynnoÊci cz∏onka komisji, pomagaç g∏osujàcym ani udzielaç im wyjaÊnieƒ. Wykonywanie
uprawnieƒ m´˝ów zaufania i ich zast´pców nie mo˝e
tak˝e utrudniaç pracy komisji, zak∏ócaç sprawnego
przebiegu g∏osowania ani naruszaç jego tajnoÊci. Przewodniczàcy komisji mo˝e wydawaç polecenia o charakterze porzàdkowym, je˝eli uzna, ˝e dzia∏ania m´˝ów
zaufania lub ich zast´pców wykraczajà poza ich uprawnienia. Fakt ten nale˝y odnotowaç w punkcie 14 protoko∏u g∏osowania.
Poz. 383
W lokalach przystosowanych do g∏osowania przez
osoby niepe∏nosprawne obwieszczenia i informacje
powinny byç dodatkowo umieszczone na wysokoÊci
umo˝liwiajàcej ich odczytanie z wózka inwalidzkiego.
14. W lokalu komisji i na terenie budynku, w którym
mieÊci si´ ten lokal, nie mogà byç umieszczone has∏a
lub ulotki oraz inne materia∏y dotyczàce referendum,
w tym równie˝ flagi Unii Europejskiej (art. 39 ust. 2
ustawy o referendum ogólnokrajowym). Kontroli
w tym zakresie komisja dokonuje bezpoÊrednio przed
dniem g∏osowania oraz ponownie przed rozpocz´ciem
g∏osowania (w pierwszym i drugim dniu g∏osowania),
a w razie umieszczenia takich materia∏ów powiadamia
w∏aÊciwe s∏u˝by w celu ich usuni´cia.
Przewodniczàcy komisji informuje m´˝ów zaufania
i ich zast´pców o przys∏ugujàcych im prawach i wskazuje im miejsce w lokalu komisji, które umo˝liwi im obserwacj´ przebiegu g∏osowania.
15. Komisja w swojej siedzibie powinna mieç zapewniony dost´p do telefonu oraz znaç numery telefonów w∏aÊciwego komisarza wyborczego, urz´du gminy oraz posterunku Policji.
Dziennikarze
16. W terminie uzgodnionym z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta), nie póêniej jednak ni˝
w przeddzieƒ g∏osowania, komisja skontroluje stan
przygotowania lokalu i budynku, w którym odb´dzie
si´ g∏osowanie. O stwierdzonych brakach lub nieprawid∏owoÊciach komisja zawiadamia wójta (burmistrza,
prezydenta miasta), a nast´pnie sprawdza, czy zosta∏y
one usuni´te.
10. W czasie g∏osowania w lokalu mogà przebywaç
dziennikarze posiadajàcy wa˝ne legitymacje dziennikarskie.
Dziennikarze sà obowiàzani zg∏osiç swojà obecnoÊç przewodniczàcemu komisji oraz dostosowaç si´
do zarzàdzeƒ majàcych na celu zapewnienie tajnoÊci
g∏osowania, jego powagi i ustalonego porzàdku.
Dziennikarze nie mogà przeprowadzaç wywiadów
w lokalu, w którym odbywa si´ g∏osowanie, ani przebywaç w tym lokalu przed rozpocz´ciem i po zakoƒczeniu g∏osowania.
Lokal komisji
11. W lokalu powinny znajdowaç si´: god∏o paƒstwowe, urna mogàca pomieÊciç wszystkie oddane karty do g∏osowania, pomieszczenia lub os∏ony zapewniajàce tajnoÊç g∏osowania umieszczone w takiej liczbie
i w taki sposób, aby zapewniç sprawny jego przebieg.
Miejsca za os∏onami powinny byç wyposa˝one w przybory do pisania. W miejscach tych nale˝y tak˝e umieÊciç
plakat informacyjny Paƒstwowej Komisji Wyborczej
o sposobie g∏osowania i warunkach wa˝noÊci g∏osu.
12. W lokalu przystosowanym do g∏osowania przez
osoby niepe∏nosprawne miejsce zapewniajàce tajnoÊç
g∏osowania powinno umo˝liwiaç skorzystanie z niego
g∏osujàcemu poruszajàcemu si´ na wózku inwalidzkim
(np. kabina o odpowiednich rozmiarach lub stó∏ z os∏onà, do którego mo˝na podjechaç wózkiem inwalidzkim).
13. Na widocznym miejscu w lokalu wywiesza si´
urz´dowe obwieszczenia i informacje
— o numerach i granicach obwodów g∏osowania oraz
siedzibach obwodowych komisji do spraw referendum,
— plakat informacyjny Paƒstwowej Komisji Wyborczej o sposobie g∏osowania i warunkach wa˝noÊci
g∏osu,
— informacj´ o sk∏adzie komisji.
Zadania komisji przed dniem g∏osowania
17. Niezw∏ocznie po powo∏aniu komisja odbywa
pierwsze posiedzenie, na którym dokonuje wyboru
przewodniczàcego komisji i jego zast´pcy oraz, po dok∏adnym zapoznaniu si´ z niniejszymi wytycznymi,
ustala sposób wykonania swoich zadaƒ.
Niezw∏ocznie po ukonstytuowaniu si´ komisja podaje do publicznej wiadomoÊci informacj´ o jej sk∏adzie (z uwzgl´dnieniem pe∏nionych funkcji) w sposób
zwyczajowo przyj´ty. W dniu g∏osowania informacj´
o sk∏adzie komisji wywiesza si´ w jej siedzibie.
18. Cz∏onkowie komisji sà obowiàzani uczestniczyç
w organizowanych przez w∏aÊciwego komisarza wyborczego szkoleniach w celu przygotowania si´ do wykonania zadaƒ i czynnoÊci. W czasie szkoleƒ cz∏onkowie komisji sà obowiàzani szczegó∏owo zapoznaç si´
z treÊcià oraz sposobem sporzàdzenia protoko∏ów g∏osowania w obwodzie.
19. Nie póêniej ni˝ na 3 dni przed pierwszym dniem
g∏osowania przewodniczàcy zwo∏uje posiedzenie komisji poÊwi´cone organizacji pracy komisji w przeddzieƒ i w dniu g∏osowania. W czasie tego posiedzenia
komisja ustala w szczególnoÊci godziny rozpocz´cia
pracy w pierwszym i drugim dniu g∏osowania. Informacj´ o godzinach rozpocz´cia pracy podaje si´ do publicznej wiadomoÊci, w szczególnoÊci przez jej wywieszenie w lokalu komisji i w urz´dzie gminy. Informacja
ta jest przeznaczona dla m´˝ów zaufania w celu umo˝liwienia im obecnoÊci przy wszystkich czynnoÊciach
komisji poprzedzajàcych otwarcie lokalu. Komisja
wspó∏dzia∏a w tym zakresie z wójtem (burmistrzem,
prezydentem miasta).
20. Komisja odbiera w przeddzieƒ g∏osowania karty do g∏osowania, formularze protoko∏ów, piecz´ç oraz
spis osób uprawnionych do udzia∏u w referendum. Do
wykonania tego zadania komisja wyznacza co najmniej
dwie osoby ze swego sk∏adu, przy czym jednà z nich
powinien byç przewodniczàcy komisji lub jego zast´pca. Komisja ustala tak˝e miejsce i sposób przechowywania odebranych dokumentów do dnia g∏osowania.
Przy odbiorze upowa˝nieni cz∏onkowie komisji sprawdzajà, czy
— karty do g∏osowania zosta∏y dostarczone w odpowiedniej liczbie (konieczne jest przeliczenie kart),
— przekazano w∏aÊciwà liczb´ formularzy protoko∏ów
g∏osowania oraz protoko∏ów czynnoÊci wykonanych przez komisj´ po zakoƒczeniu g∏osowania
w pierwszym dniu referendum i przed rozpocz´ciem g∏osowania w drugim dniu referendum,
— przekazano w∏aÊciwy spis osób uprawnionych do
udzia∏u w referendum (oraz spis dodatkowy, obejmujàcy osoby, które koƒczà 18 lat w dniu 8 czerwca 2003 r., jeÊli w obwodzie sà takie osoby),
— przekazano w∏aÊciwà piecz´ç komisji (nazwa komisji, numer i siedziba — miejscowoÊç),
— przygotowane zosta∏y dla komisji potrzebne materia∏y biurowe (poduszka do stempli, przybory do
pisania, papier, sznurek, nawil˝acze, taÊma klejàca
itp.).
Odbiór dokumentów potwierdza si´ na piÊmie, wymieniajàc ich rodzaj i iloÊç, w tym liczb´ otrzymanych
kart do g∏osowania. Protokó∏ odbioru otrzymuje organ
dokonujàcy przekazania, a jego kopi´ w∏àcza si´ do dokumentacji komisji.
Zgodnie z art. 17 ust. 7 Ordynacji, spis osób uprawnionych do udzia∏u w referendum przekazuje si´ przewodniczàcemu komisji w przeddzieƒ g∏osowania, gdyby zatem przekazanie pozosta∏ych dokumentów wymienionych wy˝ej nastàpi∏o wczeÊniej, przekazanie
spisu nale˝y potwierdziç odr´bnie.
Zadania komisji w pierwszym dniu g∏osowania przed
otwarciem lokalu
21. W pierwszym dniu g∏osowania komisja zbiera
si´ w lokalu w mo˝liwie pe∏nym sk∏adzie na tyle wczeÊnie, aby wykonaç wszystkie czynnoÊci zwiàzane
z przygotowaniem g∏osowania, lecz nie póêniej ni˝
o godz. 5.00.
Przewodniczàcy komisji ustala to˝samoÊç m´˝ów
zaufania, sprawdza zaÊwiadczenia i umo˝liwia im obserwacj´ pracy komisji.
22. Przed rozpocz´ciem g∏osowania komisja,
w mo˝liwie pe∏nym sk∏adzie
— sprawdza dostarczone jej dokumenty oraz piecz´ç
komisji,
— ponownie przelicza karty do g∏osowania,
Poz. 383
— ostemplowuje kolorowym tuszem karty do g∏osowania swojà piecz´cià; zaleca si´ ostemplowanie
wszystkich kart do g∏osowania przed otwarciem lokalu tj. przed godzinà 6.00; w razie niemo˝noÊci
wykonania tej czynnoÊci przed rozpocz´ciem g∏osowania nale˝y ostemplowaç karty bezpoÊrednio
po godzinie 6.00, w lokalu komisji; po ostemplowaniu wszystkich kart piecz´cià komisji nale˝y je wraz
z piecz´cià komisji odpowiednio zabezpieczyç,
— rozk∏ada spis uprawnionych do g∏osowania oraz
karty do g∏osowania w sposób u∏atwiajàcy prowadzenie g∏osowania,
— sprawdza, czy w lokalu komisji i na terenie budynku, w którym mieÊci si´ ten lokal, nie znajdujà si´
elementy kampanii referendalnej (plakaty, ulotki,
napisy) i usuwa je; w wypadku gdyby usuni´cie ich
przez komisj´ w∏asnymi si∏ami by∏o niemo˝liwe,
zwraca si´ ona o pomoc do wójta (burmistrza, prezydenta miasta),
— sprawdza czy urna jest pusta, a nast´pnie zamyka
jà i opiecz´towuje; urna powinna byç ustawiona
w takim miejscu, by by∏a przez ca∏y czas g∏osowania widoczna dla cz∏onków komisji; ponadto mo˝liwe jest wyznaczenie jednego cz∏onka komisji (rotacyjnie), którego zadaniem b´dzie czuwanie nad
urnà.
Zadania komisji w pierwszym dniu g∏osowania
w godz. 6.00—20.00.
23. O godzinie 6.00 komisja otwiera lokal. Od chwili rozpocz´cia g∏osowania do czasu jego zakoƒczenia
komisja wykonuje swoje zadania w sk∏adzie co najmniej 3-osobowym, w tym zawsze z udzia∏em przewodniczàcego komisji bàdê jego zast´pcy (art. 61 ust. 3
Ordynacji).
24. Przed wydaniem karty do g∏osowania komisja
— sprawdza to˝samoÊç g∏osujàcego na podstawie
dowodu osobistego lub innego dokumentu z fotografià (art. 68 ust. 1 Ordynacji),
— ustala, czy g∏osujàcy jest uprawniony do g∏osowania w tym obwodzie, sprawdzajàc, czy jego nazwisko jest uj´te w spisie uprawnionych do udzia∏u
w referendum; komisja pos∏uguje si´ tylko podstawowym spisem uprawnionych (osoby, które koƒczà 18 lat w dniu 8 czerwca 2003 r., umieszczone
w spisie dodatkowym, mogà g∏osowaç wy∏àcznie
w drugim dniu g∏osowania).
25. G∏osujàcemu wydaje si´ jednà kart´ do g∏osowania. Komisja odmawia wydania drugiej karty niezale˝nie od sposobu umotywowania proÊby (np. z powodu pomy∏kowego wype∏nienia karty, zniszczenia jej
itp.).
26. Przy wydawaniu kart do g∏osowania komisja
baczy, by fakt otrzymania karty g∏osujàcy potwierdzi∏
w∏asnor´cznym podpisem i datà w przeznaczonej na to
rubryce spisu. W wypadku odmowy z∏o˝enia podpisu
przewodniczàcy komisji w rubryce spisu „Uwagi” czy-
ni adnotacj´ „odmowa podpisu” i opatruje jà datà oraz
swojà parafà. Przy czynnoÊci potwierdzania przez g∏osujàcych otrzymania kart, nale˝y baczyç, by podpisy
sk∏adane by∏y w miejscach (w linii) odpowiadajàcych
nazwiskom. Mo˝liwe jest sk∏adanie podpisu bez odwracania spisu.
dotyczy przypadków, gdy do g∏osowania przyst´puje osoba zamieszka∏a w kraju, której nazwisko
jest uj´te w spisie, lub osoba przedk∏adajàca zaÊwiadczenie o prawie do g∏osowania, pos∏ugujàca
si´ paszportem w celu umo˝liwienia ustalenia jej
to˝samoÊci,
Na ˝yczenie g∏osujàcego komisja jest obowiàzana
wyjaÊniç mu sposób g∏osowania oraz warunki wa˝noÊci g∏osu, zgodnie z informacjami umieszczonymi na
karcie do g∏osowania.
— osobie, która przysz∏a g∏osowaç w obwodzie utworzonym w szpitalu lub zak∏adzie pomocy spo∏ecznej, a przyby∏a do szpitala lub zak∏adu w przeddzieƒ
g∏osowania; dla dopisania do spisu osób, które
przyby∏y 6 czerwca 2003 r., nie jest wymagane posiadanie zaÊwiadczenia o prawie do g∏osowania;
w celu unikni´cia trudnoÊci z bie˝àcym potwierdzaniem przybycia do szpitala lub do zak∏adu pomocy
spo∏ecznej w przeddzieƒ g∏osowania (6 czerwca
2003 r.) komisja wczeÊniej powinna zwróciç si´ do
dyrektora placówki o udost´pnienie wykazu osób,
które zosta∏y przyj´te w dniu 6 czerwca 2003 r.
27. W dniu g∏osowania komisja dopisuje, zgodnie
z art. 67 ust. 2 Ordynacji, do spisu osób uprawnionych
do g∏osowania i umo˝liwia g∏osowanie
— osobie przedk∏adajàcej zaÊwiadczenie o prawie do
g∏osowania, zatrzymujàc zaÊwiadczenie i do∏àczajàc je do spisu; odnosi si´ to tak˝e do osób, które
na podstawie zaÊwiadczenia chcà g∏osowaç
w „swoim” obwodzie (g∏osujàcy otrzyma∏ zaÊwiadczenie w zwiàzku z zamiarem g∏osowania np.
w innej miejscowoÊci, a póêniej odstàpi∏ od tego
zamiaru),
— osobie pomini´tej w spisie, je˝eli z wpisu w dowodzie osobistym jednoznacznie wynika, i˝ stale zamieszkuje ona na terenie obwodu g∏osowania,
a dzia∏ ewidencji ludnoÊci urz´du gminy, na ˝àdanie komisji, potwierdzi telefonicznie, ˝e pomini´cie
jest wynikiem pomy∏ki powsta∏ej przy sporzàdzaniu spisu,
— osobie skreÊlonej ze spisu dla danego obwodu g∏osowania w zwiàzku z umieszczeniem w spisie osób
uprawnionych do udzia∏u w referendum w szpitalu
lub zak∏adzie pomocy spo∏ecznej, je˝eli udokumentuje, i˝ opuÊci∏a szpital lub zak∏ad pomocy spo∏ecznej w przeddzieƒ g∏osowania,
— obywatelowi polskiemu stale zamieszkujàcemu za
granicà, na podstawie wa˝nego polskiego paszportu, jeÊli udokumentuje, i˝ stale zamieszkuje za granicà. Dane obj´te spisem wpisuje si´ w odpowiednich rubrykach spisu na podstawie paszportu.
Udokumentowanie zamieszkiwania za granicà polega na okazaniu komisji dokumentów potwierdzajàcych ten fakt. Dokumentami takimi sà na przyk∏ad: karta sta∏ego pobytu, dokument potwierdzajàcy zatrudnienie za granicà, dokument potwierdzajàcy uprawnienie do korzystania ze Êwiadczeƒ
ubezpieczenia spo∏ecznego za granicà itp. Przed
dopisaniem do spisu obywatela polskiego stale zamieszka∏ego za granicà komisja jest obowiàzana
sprawdziç, czy w paszporcie nie ma odcisku piecz´ci innej komisji z datà 7 lub 8 czerwca 2003 r. W razie wystàpienia takiej sytuacji nale˝y odmówiç dopisania nazwiska g∏osujàcego do spisu, gdy˝ odcisk piecz´ci komisji w paszporcie Êwiadczy
o wczeÊniejszym udziale w g∏osowaniu. Po dopisaniu obywatela polskiego zamieszka∏ego zagranicà
do spisu, komisja jest obowiàzana umieÊciç
w paszporcie na ostatniej wolnej stronie przeznaczonej na adnotacje wizowe odcisk swojej piecz´ci
i obok wpisaç dat´ g∏osowania. Umieszczanie odcisku piecz´ci obwodowej komisji w paszporcie nie
Komisja nie jest uprawniona do dokonywania jakichkolwiek innych zmian w spisie osób uprawnionych
do udzia∏u w referendum.
28. W czasie g∏osowania komisja baczy, by uprawnieni g∏osowali osobiÊcie. Niedopuszczalne jest g∏osowanie za cz∏onka rodziny lub za innà osob´. Osobie niepe∏nosprawnej, na jej proÊb´, mo˝e pomagaç w g∏osowaniu inna osoba; pomocy nie mo˝e udzielaç cz∏onek
komisji i mà˝ zaufania (art. 69 Ordynacji). Przeprowadzanie g∏osowania poza lokalem mo˝liwe jest wy∏àcznie w szpitalach i zak∏adach pomocy spo∏ecznej przy
zastosowaniu urny pomocniczej, o czym mowa
w punktach 55—56.
29. G∏osowania nie wolno przerywaç, chyba ˝e
w wyniku nadzwyczajnych wydarzeƒ zostanie ono
przejÊciowo lub trwale uniemo˝liwione. Zarzàdzenie
przerwy w g∏osowaniu, jego przed∏u˝enie lub odroczenie komisja bezzw∏ocznie podaje do publicznej wiadomoÊci i zgodnie z art. 64 ust. 1 Ordynacji przesy∏a
uchwa∏´ w tej sprawie w∏aÊciwemu komisarzowi wyborczemu oraz wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi
miasta).
W razie przerwania lub odroczenia g∏osowania komisja zapiecz´towuje wlot urny, a tak˝e umieszcza
w odr´bnych opiecz´towanych pakietach spis i niewykorzystane karty do g∏osowania, a nast´pnie urn´ wraz
z pakietami oddaje na przechowanie przewodniczàcemu komisji. Niewykorzystane karty do g∏osowania nale˝y policzyç. Z czynnoÊci tych nale˝y sporzàdziç protokó∏ i podaç w nim liczb´ niewykorzystanych kart
do g∏osowania, zgodnie z art. 64 ust. 2 Ordynacji. Piecz´ç komisji oddaje si´ zast´pcy przewodniczàcego,
a gdyby zast´pca by∏ nieobecny — innemu cz∏onkowi
komisji.
Przed wznowieniem g∏osowania komisja stwierdza
protokolarnie, czy piecz´cie na urnie i pakietach z kartami oraz spisem nie zosta∏y naruszone. Uchwa∏´
o przerwaniu lub odroczeniu g∏osowania komisja za∏àcza do protoko∏u g∏osowania w obwodzie i czyni o tym
adnotacj´ w protokole (w punkcie 14). W razie naruszenia piecz´ci lub braku dokumentów komisja opisuje
stwierdzony stan w protokole i zawiadamia o tym niezw∏ocznie komisarza wyborczego oraz wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Zadania komisji po zakoƒczeniu g∏osowania w pierwszym dniu
30. O godz. 20.00 komisja zamyka lokal; osobom
przyby∏ym do lokalu przed tà godzinà nale˝y umo˝liwiç
oddanie g∏osu. Po opuszczeniu lokalu przez ostatniego
g∏osujàcego komisja zapiecz´towuje wlot urny zaklejajàc go paskiem papieru opatrzonym piecz´cià komisji
i podpisami jej cz∏onków.
Z czynnoÊci wykonywanych po zamkni´ciu lokalu
komisja sporzàdza w trzech egzemplarzach protokó∏
wed∏ug wzoru ustalonego przez Paƒstwowà Komisj´
Wyborczà uchwa∏à z dnia 19 maja 2003 r. (M. P. Nr 27,
poz. 384).
31. Komisja ustala
— liczb´ osób uprawnionych do g∏osowania w obwodzie, tj. uj´tych w spisie (∏àcznie z osobami dopisanymi do spisu przez komisj´ w trakcie g∏osowania);
liczb´ t´ wpisuje si´ do protoko∏u w punkcie 1,
— liczb´ kart wydanych g∏osujàcym, tj. liczb´ podpisów w spisie (∏àcznie z adnotacjami „odmowa podpisu” zast´pujàcymi podpisy); liczb´ t´ wpisuje si´
do protoko∏u w punkcie 2,
— liczb´ kart niewykorzystanych; liczb´ t´ po przeliczeniu kart wpisuje si´ do protoko∏u w punkcie 3.
W protoko∏ach na wpisywanie liczb przeznaczone
sà cztery kratki. Ka˝dà cyfr´ nale˝y wpisywaç w oddzielnej kratce. Liczby jednocyfrowe wpisywane sà
w ostatniej kratce z prawej strony, dwucyfrowe
w dwóch ostatnich kratkach, a trzycyfrowe w trzech
ostatnich kratkach.
32. Protokó∏ czynnoÊci wykonanych po zakoƒczeniu g∏osowania w pierwszym dniu referendum podpisujà wszyscy cz∏onkowie komisji obecni przy jego sporzàdzeniu; opatruje si´ go piecz´cià komisji.
Protokó∏ komisja wywiesza w miejscu ∏atwo dost´pnym dla zainteresowanych i widocznym po zamkni´ciu lokalu.
33. Po ustaleniu danych, o których mowa w punkcie 31, komisja przekazuje telefonicznie komisji obwodowej wskazanej przez komisarza wyborczego informacj´ o liczbie osób uprawnionych do g∏osowania
oraz o liczbie osób, którym wydano karty do g∏osowania; tryb przekazywania informacji ustalà komisarze
wyborczy. Wyznaczone do zbierania informacji komisje obwodowe zbierajà dane ze wskazanych komisji,
dokonujà ich zsumowania i wyniki ∏àczne przekazujà
komisarzowi wyborczemu. W wypadku gdyby do godz.
21.30 wyznaczona do zbierania danych komisja nie
otrzyma∏a danych z któregoÊ obwodu, kontaktuje si´
z tym obwodem telefonicznie, a jeÊli bezzw∏oczne uzyskanie danych jest niemo˝liwe — sumuje i przekazuje
dane z pomini´ciem tego obwodu informujàc o tym
komisarza wyborczego.
Poz. 383
34. Karty niewykorzystane i spis komisja pakuje
w osobne pakiety, piecz´tuje je zaklejajàc paskami papieru opatrzonymi piecz´cià komisji i podpisami jej
cz∏onków. Urn´ i pakiety komisja pozostawia w lokalu.
Komisja piecz´tuje okna i drzwi ∏àczàce lokal z innymi
pomieszczeniami, umieszczajàc na nich paski papieru
opatrzone piecz´cià komisji i podpisami jej cz∏onków,
a nast´pnie zamyka lokal i piecz´tuje drzwi wejÊciowe.
CzynnoÊci te wykonuje si´ w obecnoÊci przedstawiciela wójta (burmistrza, prezydenta miasta) odpowiedzialnego za ochron´ lokalu komisji w czasie przerwy w g∏osowaniu; w razie jego nieobecnoÊci komisja kontaktuje si´ z urz´dem gminy (miasta) i czeka z zamkni´ciem
lokalu do czasu jego przybycia. JeÊli zamkni´cie pomieszczenia stanowiàcego lokal komisji nie jest mo˝liwe, komisja wydziela i oznacza (np. taÊmà) cz´Êç tego
pomieszczenia, do której wst´p w czasie przerwy jest
zakazany. W takiej sytuacji wójt (burmistrz, prezydent
miasta) zobowiàzany jest zorganizowaç sta∏y dozór
w celu zapewnienia przestrzegania tego zakazu. W zale˝noÊci od potrzeb i warunków lokalowych celowe
jest równie˝ zamkni´cie i oplombowanie wejÊcia do
budynku, w którym znajduje si´ lokal komisji.
Klucze od pomieszczeƒ komisja umieszcza w kopercie opiecz´towanej paskiem papieru opatrzonym
piecz´cià komisji i podpisami jej cz∏onków i powierza
kopert´ przewodniczàcemu. Piecz´ç komisji umieszcza
si´ równie˝ w zapiecz´towanej kopercie (niezb´dne
jest wczeÊniejsze przygotowanie opiecz´towanego paska papieru) i powierza si´ zast´pcy przewodniczàcego, gdyby zaÊ zast´pca by∏ nieobecny — innemu cz∏onkowi komisji.
35. Cz∏onkowie komisji powinni dysponowaç numerami telefonów wszystkich jej cz∏onków oraz numerami telefonów: przedstawiciela wójta (burmistrza,
prezydenta miasta) odpowiedzialnego za ochron´ lokalu komisji, pracowników urz´du gminy (miasta) pe∏niàcych dy˝ur w urz´dzie, komisarza wyborczego i w∏aÊciwej jednostki Policji.
36. Komisja kontroluje w czasie nocnej przerwy
w g∏osowaniu stan zabezpieczenia lokalu komisji,
a w szczególnoÊci sposób pe∏nienia dozoru (bez otwierania lokalu i naruszania piecz´ci). CzynnoÊci te mogà
byç dokonywane przez wyznaczonych cz∏onków komisji dy˝urujàcych na zmian´ bàdê prowadzàcych kontrole kilkakrotnie w czasie przerwy nocnej. O planowanych czynnoÊciach kontrolnych komisja informuje m´˝ów zaufania w celu umo˝liwienia im udzia∏u w tych
czynnoÊciach. O nieprawid∏owoÊciach stwierdzonych
w czasie czynnoÊci kontrolnych komisja zawiadamia
niezw∏ocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Zadania komisji w drugim dniu g∏osowania przed
otwarciem lokalu
37. W drugim dniu g∏osowania komisja zbiera si´
w lokalu w mo˝liwie pe∏nym sk∏adzie na tyle wczeÊnie,
aby wykonaç wszystkie czynnoÊci zwiàzane z przygotowaniem g∏osowania, lecz nie póêniej ni˝ o godz. 5.00.
Przed otwarciem lokalu komisja sprawdza, czy piecz´cie na kopertach zawierajàcych klucze od lokalu
i piecz´ç komisji oraz piecz´cie na drzwiach pozosta∏y
nienaruszone. Nast´pnie komisja otwiera lokal
i sprawdza, czy piecz´cie na pakietach z kartami niewykorzystanymi i spisem osób uprawnionych do udzia∏u
w referendum oraz na urnie sà nienaruszone. Z czynnoÊci tych komisja sporzàdza w dwóch egzemplarzach
protokó∏ wed∏ug wzoru ustalonego przez Paƒstwowà
Komisj´ Wyborczà uchwa∏à z dnia 19 maja 2003 r. (M. P.
Nr 27, poz. 384). Protokó∏ podpisujà wszyscy cz∏onkowie komisji obecni przy jego sporzàdzeniu; opatruje si´
go piecz´cià komisji. W przypadku stwierdzenia naruszenia piecz´ci lub innych nieprawid∏owoÊci komisja
opisuje je w protokole i niezw∏ocznie zawiadamia
o tym komisarza wyborczego oraz wójta (burmistrza,
prezydenta miasta).
Karty niewykorzystane nale˝y zapakowaç w opiecz´towany pakiet, opisaç go i od∏o˝yç.
W wypadku nieobecnoÊci przewodniczàcego komisji, któremu powierzono klucze od lokalu, komisja ustala przyczyny jego nieobecnoÊci, a w razie koniecznoÊci
korzysta z pomocy wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w otwarciu lokalu.
43. Na podstawie ustalonych danych komisja dokonuje rozliczenia kart do g∏osowania, tzn. ustala, czy liczba kart niewykorzystanych (punkt 2 protoko∏u) i liczba
osób, którym wydano karty do g∏osowania (punkt 4
protoko∏u), stanowià w sumie liczb´ kart, które otrzyma∏a komisja (punkt 1 protoko∏u).
Zadania komisji w drugim dniu g∏osowania w godz.
6.00—20.00
38. W drugim dniu g∏osowania komisja wykonuje
zadania w sposób opisany w punktach 23—29 wytycznych. Osoby, które w drugim dniu g∏osowania ukoƒczy∏y 18 lat, umieszczone w dodatkowym spisie uprawnionych do udzia∏u w referendum, mogà g∏osowaç
w tym dniu.
Zadania komisji w drugim dniu g∏osowania po
godz. 20.00
39. O godz. 20.00 komisja zamyka lokal; osobom
przyby∏ym do lokalu przed tà godzinà nale˝y umo˝liwiç
oddanie g∏osu.
Po zamkni´ciu lokalu i po zakoƒczeniu g∏osowania
przez ostatnich g∏osujàcych komisja przyst´puje
w mo˝liwie pe∏nym sk∏adzie do wykonania kolejnych
czynnoÊci. W lokalu mogà przebywaç poza cz∏onkami
komisji wy∏àcznie m´˝owie zaufania bàdê ich zast´pcy.
Nie mogà oni uczestniczyç w liczeniu g∏osów ani pomagaç cz∏onkom komisji w wykonywaniu ich zadaƒ.
Pierwszà czynnoÊcià komisji jest zapiecz´towanie
wlotu urny.
Komisja sporzàdza w trzech egzemplarzach protokó∏ g∏osowania w obwodzie wed∏ug wzoru ustalonego
przez Paƒstwowà Komisj´ Wyborczà uchwa∏à z dnia
17 kwietnia 2003 r. (M. P. Nr 20, poz. 307). Jeden egzemplarz protoko∏u, przeznaczony do wywieszenia w miejscu dost´pnym dla zainteresowanych, nale˝y zapisaç
jednostronnie tak, by po wywieszeniu widoczne by∏y
obie strony protoko∏u.
41. Komisja ustala liczb´ osób uprawnionych do
udzia∏u w referendum, tj. umieszczonych w spisie,
∏àcznie z osobami dopisanymi przez komisj´ w trakcie
g∏osowania. Liczb´ t´ wpisuje si´ w punkcie 3 protoko∏u.
42. Kolejnà czynnoÊcià komisji jest ustalenie liczby
osób, którym wydano karty do g∏osowania. Jest nià
liczba podpisów potwierdzajàcych otrzymanie karty do
g∏osowania (∏àcznie z adnotacjami „odmowa podpisu”
zast´pujàcymi podpisy). Liczb´ t´ wpisuje si´ w punkcie 4 protoko∏u.
W razie stwierdzenia niezgodnoÊci nale˝y ponownie przeliczyç podpisy w spisie, a jeÊli wynik rozliczenia
kart b´dzie ten sam — przypuszczalnà przyczyn´ niezgodnoÊci nale˝y opisaç w punkcie 12 protoko∏u.
44. Komisja sprawdza, czy piecz´cie na urnie oraz
na wlocie do urny pozosta∏y nienaruszone, po czym
otwiera urn´ i wyjmuje z niej karty do g∏osowania.
Komisja przeglàda wszystkie karty i wydziela z nich
karty ca∏kowicie przedarte, których nie bierze si´ pod
uwag´ przy obliczeniach. Karty takie nale˝y zapakowaç
w opiecz´towany pakiet, opisaç go i od∏o˝yç.
45. Komisja liczy karty ca∏e wyj´te z urny. Liczb´
tych kart wpisuje si´ w punkcie 5 protoko∏u.
Liczba kart wyj´tych z urny (punkt 5 protoko∏u) powinna byç równa liczbie osób, którym wydano karty do
g∏osowania (punkt 4 protoko∏u). W razie stwierdzenia
niezgodnoÊci — przypuszczalnà przyczyn´ nale˝y
omówiç w punkcie 13 protoko∏u. Przyczyn´ t´ nale˝y
ustaliç po przeliczeniu kart wa˝nych i niewa˝nych.
46. Komisja wydziela karty niewa˝ne, tj. inne ni˝
ustalone urz´dowo lub nieopatrzone piecz´cià komisji
obwodowej. Liczb´ takich kart wpisuje si´ w punkcie 6
protoko∏u. Karty niewa˝ne nale˝y zapakowaç w opiecz´towany pakiet, opisaç go i od∏o˝yç.
47. Pozosta∏e karty sà kartami wa˝nymi i na ich
podstawie ustala si´ wyniki g∏osowania. Liczb´ kart
wa˝nych wpisuje si´ w punkcie 7 protoko∏u.
40. Komisja wpisuje w punkcie 1 protoko∏u ustalonà przed rozpocz´ciem g∏osowania liczb´ otrzymanych
kart do g∏osowania, o której mowa w punkcie 22.
Suma liczby kart niewa˝nych (punkt 6 protoko∏u)
i liczby kart wa˝nych (punkt 7 protoko∏u) musi byç równa liczbie kart wyj´tych z urny (punkt 5 protoko∏u).
Komisja przelicza nast´pnie niewykorzystane karty
do g∏osowania. Liczb´ kart niewykorzystanych wpisuje si´ w punkcie 2 protoko∏u.
48. Komisja dzieli karty wa˝ne na karty z g∏osami
niewa˝nymi oraz karty z g∏osami wa˝nymi, osobno
g∏osy pozytywne „Tak” i g∏osy negatywne „Nie”.
Niewa˝ne sà g∏osy na kartach, na których
— postawiono znak „x” w obu kratkach,
— nie postawiono znaku „x” w ˝adnej z kratek,
— w jednej lub obu kratkach umieszczono znak lub
znaki nieb´dàce znakami „x” (tak˝e przekreÊlenia,
zamazania itp.).
Komisja podejmuje decyzj´ o uznaniu g∏osu za niewa˝ny po okazaniu karty wszystkim cz∏onkom komisji
uczestniczàcym w ustalaniu wyniku g∏osowania.
Wszelkie znaki, wykreÊlenia, przekreÊlenia, w tym
równie˝ i znak „x” postawiony poza przeznaczonà na
to kratkà, traktuje si´ jako dopiski, które nie wp∏ywajà
na wa˝noÊç g∏osu.
W przypadkach wàtpliwych nale˝y przyjmowaç, ˝e
znakiem „x” postawionym w kratce sà dwie linie przecinajàce si´, których punkt przeci´cia znajduje si´
w obr´bie kratki. Ustalenie, czy znak „x” postawiony
jest w kratce, czy poza nià, nale˝y do komisji.
M´˝owie zaufania obecni przy tych ustaleniach
mogà wnieÊç w sprawie obliczania g∏osów uwagi do
protoko∏u z wymienieniem konkretnych zarzutów.
Liczb´ g∏osów niewa˝nych wpisuje si´ w punkcie 8
protoko∏u.
49. Pozosta∏e g∏osy sà g∏osami wa˝nymi.
Liczb´ g∏osów wa˝nych wpisuje si´ w punkcie 9
protoko∏u.
Suma liczby g∏osów niewa˝nych (punkt 8 protoko∏u) i liczby g∏osów wa˝nych (punkt 9 protoko∏u) musi
byç równa liczbie kart wa˝nych (punkt 7 protoko∏u).
Liczb´ g∏osów pozytywnych „Tak” wpisuje si´
w punkcie 10 protoko∏u, a liczb´ g∏osów negatywnych
„Nie” wpisuje si´ w punkcie 11 protoko∏u.
Suma liczby g∏osów pozytywnych „Tak” (punkt 10
protoko∏u) i liczby g∏osów negatywnych „Nie” (punkt
11 protoko∏u) musi byç równa liczbie g∏osów wa˝nych
(punkt 9 protoko∏u).
Poz. 383
Protokó∏ podpisujà wszyscy cz∏onkowie komisji
obecni przy jego sporzàdzeniu, tak˝e ci, którzy wnieÊli
do niego uwagi; opatruje si´ go piecz´cià komisji.
51. Pierwszy egzemplarz protoko∏u komisja wywiesza w miejscu ∏atwo dost´pnym dla zainteresowanych
i widocznym po zamkni´ciu lokalu.
Drugi egzemplarz protoko∏u wraz z protoko∏ami
sporzàdzonymi po zakoƒczeniu g∏osowania w pierwszym dniu referendum oraz przed rozpocz´ciem g∏osowania w drugim dniu referendum komisja umieszcza
w kopercie, zakleja jà i piecz´tuje na z∏àczeniu oraz opisuje
„Referendum ogólnokrajowe wyznaczone na dzieƒ
8 czerwca 2003 r.
Obwód g∏osowania nr ......... Gmina .........................
Adres siedziby Obwodowej Komisji ds. Referendum
...........................................................................................
tel. ..................................................”
Przed przekazaniem protoko∏u komisarzowi wyborczemu przewodniczàcy komisji ustala z cz∏onkami sposób komunikowania si´ w razie potrzeby zwo∏ania posiedzenia, jeÊli stwierdzone zostanà b∏´dy i omy∏ki wymagajàce sprostowania przez komisj´.
52. Je˝eli komisarz wyborczy powo∏a∏, na podstawie art. 47 ust. 1 Ordynacji, swojego pe∏nomocnika do
sprawdzenia zgodnoÊci arytmetycznej ustalonych
przez komisj´ wyników g∏osowania w obwodzie, komisja sporzàdza na podstawie protoko∏u g∏osowania zestawienie wyników g∏osowania w obwodzie. Zestawienie sporzàdza si´ w dwóch egzemplarzach, wykorzystujàc dodatkowe formularze protoko∏u g∏osowania;
w tytule formularza nale˝y wykreÊliç wyraz „protokó∏”
i wpisaç „zestawienie wyników”. W zestawieniu wpisuje si´ wy∏àcznie dane w tabeli na górze pierwszej
strony oraz dane liczbowe w tabelach na pierwszej
stronie (punkty 1—11); pozosta∏e punkty nale˝y wykreÊliç. Zestawienie podpisujà wszyscy cz∏onkowie komisji obecni przy jego sporzàdzeniu; opatruje si´ je piecz´cià komisji.
50. Po sprawdzeniu prawid∏owoÊci danych komisja
wype∏nia protokó∏ w pozosta∏ych punktach.
Zaleca si´, aby po sporzàdzeniu zestawienia dwóch
cz∏onków komisji sprawdzi∏o, czy dane liczbowe w zestawieniu sà identyczne z danymi w protokole g∏osowania w obwodzie. Jeden egzemplarz zestawienia komisja dor´cza w zapiecz´towanej kopercie pe∏nomocnikowi komisarza wyborczego w sposób okreÊlony
przez komisarza, w celu sprawdzenia zgodnoÊci arytmetycznej ustalonych wyników g∏osowania w obwodzie.
Do protoko∏u mogà wnieÊç uwagi m´˝owie zaufania obecni przy pracach komisji oraz cz∏onkowie komisji uczestniczàcy w jej pracach. Uwagi m´˝ów zaufania
wpisuje si´ bezpoÊrednio do protoko∏u w punkcie 15,
a uwagi cz∏onków komisji w punkcie 16, bàdê do∏àcza
w formie za∏àcznika do protoko∏u. Komisja ma obowiàzek ustosunkowaç si´ do wniesionych zarzutów, za∏àczajàc do protoko∏u wyjaÊnienia.
W wypadku gdy pe∏nomocnik stwierdzi, ˝e ustalone wyniki g∏osowania w obwodzie zawierajà b∏´dy
arytmetyczne, komisja obowiàzana jest wyeliminowaç
pomy∏ki przez sporzàdzenie nowego protoko∏u. Je˝eli
jest to konieczne dla sprostowania pomy∏ek, komisja
powinna ponownie obliczyç wyniki g∏osowania w obwodzie, przeliczajàc karty do g∏osowania i oddane
g∏osy.
Karty z g∏osami niewa˝nymi oraz z g∏osami wa˝nymi, osobno g∏osy pozytywne „Tak” i g∏osy negatywne
„Nie”, nale˝y zapakowaç w odr´bne opiecz´towane
pakiety, opisaç je i od∏o˝yç.
O sposobie sprostowania b∏´dów arytmetycznych
komisja zawiadamia telefonicznie pe∏nomocnika komisarza wyborczego i po uzyskaniu potwierdzenia, ˝e b∏´dy usuni´to, sporzàdza nowy protokó∏ g∏osowania
z poprawnymi danymi arytmetycznymi. Protokó∏ zawierajàcy b∏´dy stanowi dokument z g∏osowania. Nale˝y uczyniç na pierwszej stronie protoko∏u adnotacj´
„WADLIWY”. Adnotacj´ t´ opatrujà podpisami wszyscy cz∏onkowie komisji obecni przy tej czynnoÊci. Adnotacj´ opatruje si´ piecz´cià.
53. Kopert´ z protoko∏em przewodniczàcy komisji
lub jego zast´pca dor´cza komisarzowi wyborczemu.
Przekazanie protoko∏ów mo˝e byç dokonane bezpoÊrednio do komisarza wyborczego, a jeÊli zgodnie
z ustaleniami organizacyjnymi utworzono rejonowe
punkty odbioru protoko∏ów — za ich poÊrednictwem.
W punkcie rejonowym protoko∏y w zapiecz´towanych kopertach mo˝e odbieraç wy∏àcznie osoba upowa˝niona przez komisarza wyborczego, a przekazanie
protoko∏u potwierdza si´ na piÊmie; protoko∏y dostarcza si´ komisarzowi wyborczemu w zapiecz´towanych
kopertach. W czasie przewo˝enia i przekazywania
kopert z protoko∏ami mogà byç obecni m´˝owie zaufania.
54. Trzeci egzemplarz protoko∏u g∏osowania, spis
osób uprawnionych do udzia∏u w referendum wraz
z do∏àczonymi do niego zaÊwiadczeniami oraz sporzàdzone wczeÊniej pakiety zawierajàce posegregowane
karty do g∏osowania pakuje si´ w jednà paczk´, którà
opisuje si´, piecz´tuje i zabezpiecza. Pozosta∏à dokumentacj´ komisji (protoko∏y posiedzeƒ, uchwa∏y itp.)
komisja pakuje w jednà paczk´, którà opisuje i piecz´tuje.
Wszystkie paczki z dokumentami oraz piecz´ç komisja przekazuje wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi
miasta) jako depozyt. Sposób przekazania nale˝y
uzgodniç wczeÊniej z osobami, którym dokumentacja
jest przekazywana. Dokumenty stanowiàce depozyt
przechowywane sà w archiwum urz´du i mogà byç
udost´pnione wy∏àcznie na ˝àdanie Paƒstwowej Komisji Wyborczej, Sàdu Najwy˝szego, sàdów powszechnych i prokuratury.
Szczególne zadania komisji w obwodach utworzonych w szpitalach i zak∏adach pomocy spo∏ecznej
55. Tylko w obwodach g∏osowania utworzonych
w szpitalach i zak∏adach pomocy spo∏ecznej dopuszczalne jest g∏osowanie przy zastosowaniu urny pomocniczej.
Komisja obwodowa powo∏ana dla takiego obwodu, po uzyskaniu zgody komisarza wyborczego, mo˝e
stosowaç w g∏osowaniu (oprócz urny zasadniczej)
urn´ pomocniczà (art. 62 ust. 1 i 2 Ordynacji).
Urna pomocnicza s∏u˝y do g∏osowania poza lokalem tylko tym osobom, które figurujà w spisie uprawnionych do udzia∏u w referendum w danym obwodzie
g∏osowania i wyra˝à wol´ takiego g∏osowania.
Poz. 383
56. G∏osowanie przy u˝yciu urny pomocniczej odbywa si´ w nast´pujàcy sposób
— komisja og∏asza w szpitalu lub zak∏adzie pomocy
spo∏ecznej przed dniem g∏osowania informacj´
o mo˝liwoÊci g∏osowania w pokojach, w których
przebywajà osoby ob∏o˝nie chore i pensjonariusze
majàcy trudnoÊç w dojÊciu do lokalu komisji,
— komisja zbiera informacje, którzy uprawnieni wyra˝à wol´ oddania g∏osu przy wykorzystaniu urny pomocniczej, a nast´pnie sporzàdza roboczy wykaz
nazwisk i imion tych osób, ze wskazaniem numerów sal (pokojów), do których cz∏onkowie komisji
powinni przyjÊç z urnà pomocniczà,
— komisja ustala orientacyjnà liczb´ kart do g∏osowania, z pewnà nadwy˝kà w stosunku do wczeÊniejszych zg∏oszeƒ (na wypadek zg∏oszeƒ dodatkowych dokonanych w trakcie g∏osowania), i przygotowuje pokwitowanie przyj´cia tych kart przez
cz∏onków komisji, którzy przeprowadzà g∏osowanie przy u˝yciu urny pomocniczej,
— komisja w formie uchwa∏y okreÊla czas (godziny)
g∏osowania przy zastosowaniu urny pomocniczej
i przerwanie w tym czasie g∏osowania w lokalu
przy wykorzystaniu urny zasadniczej i spisu osób
uprawnionych do udzia∏u w referendum, gdy˝
w tym okresie spis b´dzie niezb´dny cz∏onkom komisji, którzy b´dà prowadzili g∏osowania z wykorzystaniem urny pomocniczej; zaleca si´, aby przerw´ w g∏osowaniu zarzàdziç w takich godzinach,
kiedy wi´kszoÊç uprawnionych umieszczonych
w spisie odda∏a g∏osy w lokalu komisji; uchwa∏´
komisji obwodowej o zarzàdzeniu przerwy w g∏osowaniu nale˝y wywiesiç przed rozpocz´ciem g∏osowania na drzwiach lokalu komisji,
— przed przystàpieniem do g∏osowania z wykorzystaniem urny pomocniczej komisja obwodowa piecz´tuje wlot urny zasadniczej, a cz∏onkom komisji,
którzy b´dà prowadzili g∏osowanie, chodzàc do
uprawnionych z urnà pomocniczà, wydaje za pokwitowaniem spis osób uprawnionych do udzia∏u
w referendum, odpowiednià liczb´ kart do g∏osowania oraz roboczy wykaz pacjentów szpitala lub
pensjonariuszy zak∏adu pomocy spo∏ecznej umo˝liwiajàcy sprawne dotarcie do uprawnionych, którzy wyrazili wol´ g∏osowania przy u˝yciu urny pomocniczej; nast´pnie komisja sprawdza, czy urna
pomocnicza jest pusta i piecz´tuje jà,
— g∏osowanie przy u˝yciu urny pomocniczej mo˝e
prowadziç co najmniej 2 cz∏onków komisji przez
nià wyznaczonych; cz∏onkom komisji mogà towarzyszyç m´˝owie zaufania,
— g∏osujàcy po otrzymaniu karty do g∏osowania kwituje jej odbiór podpisem w spisie, a cz∏onek komisji w rubryce spisu „Uwagi” umieszcza litery „UP”
(jako skrót od nazwy „urna pomocnicza”), w celu
póêniejszego rozliczenia kart do g∏osowania u˝ytych do g∏osowania z wykorzystaniem urny pomocniczej; podczas g∏osowania nale˝y dbaç o to,
aby zachowane by∏y zasady tajnoÊci g∏osowania,
— po zakoƒczeniu g∏osowania cz∏onkowie komisji,
którzy je przeprowadzili, rozliczajà si´ protokolarnie przed komisjà z liczby otrzymanych wczeÊniej
kart do g∏osowania (uwzgl´dniajàc ich liczb´ wymienionà w pokwitowaniu oraz liczb´ znaków
„UP” w spisie), zwracajà niewykorzystane karty do
g∏osowania i piecz´tujà wlot urny pomocniczej; zapiecz´towanà urn´ pomocniczà oddaje si´ pod dozór przewodniczàcemu komisji,
— otwarcia urny pomocniczej komisja dokonuje po
zakoƒczeniu g∏osowania w obwodzie, przed otwarciem urny zasadniczej; po otwarciu urny pomocniczej komisja sprawdza, czy liczba kart odpowiada
liczbie osób, które g∏osowa∏y przy wykorzystaniu
urny pomocniczej. Je˝eli komisja nie stwierdzi rozbie˝noÊci, karty wyj´te z urny pomocniczej w∏àcza
si´ do obliczeƒ wyników g∏osowania dokonywanych dla ca∏ego obwodu; w wypadku stwierdzenia
ró˝nic nale˝y wyjaÊniç ich przypuszczalnà przyczyn´ i omówiç w punkcie 17 protoko∏u g∏osowania
lub w formie za∏àcznika do protoko∏u,
— w aktach komisji pozostajà: roboczy wykaz uprawnionych, którzy zamierzali g∏osowaç przy u˝yciu
urny pomocniczej, uchwa∏a komisji o przerwie
w g∏osowaniu, pokwitowanie kart do g∏osowania,
Poz. 383 i 384
protokó∏ rozliczenia kart do g∏osowania, a tak˝e
protokó∏ sprawdzenia, czy piecz´cie urny zasadniczej na wlocie zapiecz´towanym na czas przerwy
nie zosta∏y naruszone.
Zadania komisji w obwodach utworzonych za granicà
oraz na polskich statkach morskich
57. Komisje w obwodach utworzonych za granicà
oraz na polskich statkach morskich wykonujà swoje zadania w sposób okreÊlony w niniejszych wytycznych,
z tym ˝e
— zadania wójta (burmistrza, prezydenta miasta)
zwiàzane z obs∏ugà i zapewnieniem techniczno-materialnych warunków pracy komisji wykonuje
odpowiednio konsul lub kapitan statku,
— komisje nie przekazujà komisarzowi wyborczemu
danych, o których mowa w punkcie 33,
— komisji tych nie dotyczà punkty 52—53; tryb sprawdzenia poprawnoÊci ustalenia wyników g∏osowania i przekazania wyników g∏osowania oraz protoko∏ów g∏osowania komisarzom wyborczym reguluje odr´bna uchwa∏a Paƒstwowej Komisji Wyborczej.
384
UCHWA¸A PA¡STWOWEJ KOMISJI WYBORCZEJ
z dnia 19 maja 2003 r.
w sprawie ustalenia wzorów protoko∏ów sporzàdzanych przez komisje obwodowe po zakoƒczeniu
g∏osowania w pierwszym dniu i przed rozpocz´ciem g∏osowania w drugim dniu referendum
przeprowadzanego w ciàgu dwóch dni
Na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 5 i art. 32
ust. 4a ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum
ogólnokrajowym (Dz. U. Nr 57, poz. 507 i Nr 85,
poz. 782) Paƒstwowa Komisja Wyborcza uchwala, co
nast´puje
§ 1. Ustala si´ do stosowania w referendum ogólnokrajowym, którego termin przeprowadzenia zosta∏
wyznaczony na dwa kolejne dni
1) wzór protoko∏u czynnoÊci wykonanych przez komisj´ obwodowà po zakoƒczeniu g∏osowania
w pierwszym dniu referendum, stanowiàcy za∏àcznik nr 1 do uchwa∏y;
2) wzór protoko∏u czynnoÊci wykonanych przez komisj´ obwodowà przed rozpocz´ciem g∏osowania
w drugim dniu referendum, stanowiàcy za∏àcznik
nr 2 do uchwa∏y.
§ 2. Uchwa∏a wchodzi w ˝ycie z dniem podj´cia.
Przewodniczàcy Paƒstwowej Komisji Wyborczej
F. Rymarz
za wzorowe, wyjàtkowo sumienne wykonywanie obowiàzków wynikajàcych z pracy zawodowej
BRÑZOWYM KRZY˚EM ZAS¸UGI
57. Gniewczyƒska Teresa Danuta, 58. Kowacka Halina Wanda, 59. Leszczyk Jadwiga Wiktoria, 60. Pietrzyk
Krystyna, 61. Reil Barbara,
na wniosek Wojewody Podkarpackiego
Poz. 382 i 383
SREBRNYM KRZY˚EM ZAS¸UGI
64. Go∏aszewska Gra˝yna Bogus∏awa, 65. Grzegorczyk Józef, 66. Szwejkowska Maria,
na wniosek Wojewody Ma∏opolskiego
za zas∏ugi w ratowaniu ˝ycia ludzkiego i mienia spo∏ecznego
za zas∏ugi dla rozwoju turystyki
MEDALEM ZA OFIARNOÂå I ODWAG¢
67. Batkiewicz Andrzej, 68. Batkiewicz Krzysztof, 69.
J´drol Adam, 70. Lipkowski Czes∏aw, 71. ¸apsa Jan, 72.
¸aÊ Marek, 73. Waligórski Marcin, 74. Wielkiewicz Jakub, 75. Zi´ba Pawe∏.
SREBRNYM KRZY˚EM ZAS¸UGI
62. Winiarski Mieczys∏aw,
na wniosek Wojewody Warmiƒsko-Mazurskiego
za zas∏ugi w dzia∏alnoÊci na rzecz rozwoju spó∏dzielczoÊci mieszkaniowej
Z¸OTYM KRZY˚EM ZAS¸UGI
63. Sztomberski Andrzej Wac∏aw,
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: A. KwaÊniewski
383
UCHWA¸A PA¡STWOWEJ KOMISJI WYBORCZEJ
z dnia 19 maja 2003 r.
w sprawie wytycznych dla obwodowych komisji do spraw referendum, dotyczàcych zadaƒ i trybu
przygotowania i przeprowadzenia g∏osowania oraz sposobu wykonania czynnoÊci zwiàzanych z przerwà
w g∏osowaniu w referendum wyznaczonym na dzieƒ 8 czerwca 2003 r.
Na podstawie art. 5 ust. 5, art. 32 ust. 7 i art. 92
ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum
ogólnokrajowym (Dz. U. Nr 57, poz. 507 i Nr 85,
poz. 782) oraz art. 40 ust. 1 i art. 74 ust. 3 ustawy
z dnia 12 kwietnia 2001 r. — Ordynacja wyborcza do
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 46, poz. 499, Nr 74, poz. 786
i Nr 154, poz. 1802, z 2002 r. Nr 14, poz. 128, Nr 113,
poz. 984, Nr 127, poz. 1089 i Nr 153, poz. 1271 oraz
z 2003 r. Nr 57, poz. 507) Paƒstwowa Komisja Wyborcza uchwala, co nast´puje