Obwieszczenie Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1971 r. o wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawie dochodzenia przed sądami powszechnymi odszkodowań za następstwa wypadków przy pracy lub chorób zawodowych po wprowadzeniu systemu świadczeń ustawą z dnia 23 stycznia 1968 r.

Monitor Po1s'ki Nr 8

-

Poz. 56, 57 i 58 "

3. Różnica między dochodami a kos ztami poszczególnych

przedsięwzięć gospodarczych finanso~anych z funduszu bran,ży zarówno zakończonych, jak i nie zakończonych w danym

roku, wpływa na powiększenie lub zmniejszenie tego funduszu.

'

różnica ' ujemna (nadwyżka kosztów nad dochodami określonego przedsięwzięcia gospodarczego) powinna być pokryta dodatkowymi wpłatami dokonanymi przez przedsiębiorstwa uczestniczące w przedsięwzięciu lub pokryta

ze środków funduszu rezerwowego zjednocze,nia.

2. Różnica między do::hodami a kosztami przedsięwzięć

gospodarczych finansowanych z funduszu przedsięwzięć gospodarczych, nie zakończonych w danym wku, wpływa na

!powiększenie lub zmniejszenie tego fundus.zu.

2)

§ 13. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia'.

,Minister Finansów : J. Trendola

57

ZARZĄDZEN"IE MINISTRA FINANSOW

,

z dnia 27 stycznia 1971 r.

w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw prowadzących.

Na podstawie § 12 ust. 3 uchwały nr 388 Rady Ministrów

z dnia 17 listopada 1960 r. o przedsiębiorstwach prowadzą- '

cych (Monitor Polski z 19'60 r. Nr 94, poz. 417 i z 1%5 r.

Nr 33, poz. 178) zarządza się, co następuje

§ 1. ' Zarządzenie dotyczy przedsiębiorstw prowadzących

typu A, określonych w § 1 ust. 2 i 3 uchwały nr 3088 Rady

Ministrów z dnia 17 listopada 1960 r. o przedsiębiorstwach

prowadzących (Monitor Polski z 1960 r. Nr 94, poz. 417

i z 1965 r. Nr 33, poz. 1'78), zwanej dalej "u chwa łą".

§ 2. 1. Przedsiębiorstwo prowadzące, podl egłe bezpośrednio ministrowi lub prezydium właściwej rady narodowej,

może

w zakresie gospodarki finansowej otrzymać w · cał ości

lub w części uprawnieMa zjednoczenia tego samego d zia łu

gospodarki narodowej, do którego zaliczone je st przedsię­

biorst wo prowadzące.

2. Zakres uprawnień, o któryc h mowa w ust. 1, oraz

zakres upraWlllen jednostki nadr zęd nej prz edsiębiorstwa

prowadzącego powinny być określone w statucie przedsiębiorstwa prowadząoego.

•

§ 3. 1. Przedsiębiorstwo prowad ząc e zgrupowane w zjednoczeniu może otrzymać w zakresie gospo·d arki finansow e j

część uprawnień zjednoczenia, w którym jest zgrupowane,

z wyjątkiem uprawnień

1) jednostki rozliczającej się za zgrupowane pr ze dsiębior­

stwa z tytułu wpłat z zysku do budżetu i z tytułu dotacji

budżetowych; pr ze dsiębiorstwo zgrupowane (§ 5 ust. 4

uchwały) obowiązane jest do rozliczeń z powyższyc h

tytułów

,ze zjednoc zen iem lub z właściwym' budżetem

terenowym; ,

2) do tworzenia . fu·ndus l u inwestycyjnego przeznaczonego

na finansowanie inwestycji branżow ych ;

3) db tworzenia fundus zu re zerwowego (§ 11 . ust. 2 uchwały), jeżeli przedsiębiorstwo .pr,owadzące jest zgrupowane

w zjednoczeniu, które nie twor zy takiego fundus zu;

4) do tworzenia fundus zu środków obrotowych.

2. Szcz egó łowy zakre.s uprawnień 'prz..edsiębiorstwa prowadzącego w !zakres,i e gosp,odarki finansowej określa jego

statut.

§ , 4, 1. . Przedsiębiorstwopro~adzące okre ś lone w ( 5

ust. 1 uchwały może .pokrywać dodatkowe wydatki związa ne

z' pełnieni em funkcji przedsiębiorstwa prowadzącego w· spoI sób i na warunkach wymienionych w '§ 12 ust. 1 i 2 uchwały.

2. Przedsiębiorstwo prowadzące, które wykonuje wylącz,nie funkcj e przeds ię b i orst w a prowadzącego typu A (§ 1

ust. 3 uchwał y) , prowadzi gospodarkę fi n a nsową na zasadach

obowiązujących centra lę zjednoczenia, należącą do te go samego działu gospodarki narodowej, co ·przedsiębiorstwo·

prowadzące , Przepis § 3 ust. 2 ma odpowiednie zastosowanie;

§ 5. Traci moc zarządzenie Ministra Hnansów 2 dnia

31 grudnia 1965 r. w 'sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsi ębior stw prowadzących (Monitor

Polski z 1966 r. Nr 1, poz. 8),

§ 6. Zarządzenie wchodzi w życie 2 dniem ogłoszenia. '

Minister Finansów: J. Trendala

58

OBWIESZCZENIE PIERWSZEGO PREZESA, SĄDU NAJWY2:SZEGO

z dnia 14 styczn ia 1971 r.

o wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawie dochodzenia przed sądami powszechnymi

odszkodowań za następstwa wypadków przy pracy lub chorób zawodowych po wprowadzeniu systemu świadczeń '

.

ustawą z dnia 23 stycznia 1968 r.

Na' podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego

1962 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 11, poz. 54) i § 6

uchwaly Rady Państwa z dnia 22 maja 1962 r. ' w sprawie

regulaminu Sądu Najwyższego (Monitor Polski Nr 45, poz.

210),ogłaszam wytyczne wymia'ru sprawie~Uiwości i praktyki

sądowej w sprawie dochodzenia przed sądami powszech~

Dymi odszkodowań za następstwa 'w ypadków przy pracy lub

chorób zawodowych po wprowadzeniu systemu światlczeil

ustawą

z dnia 23 stycz'nia 1968 ~" uchwalone prze'z Sąd Naj-

wyższy na posiedzeniu pełnego składu Izby Pracy i 'Ubezpieczeń Społecznych

w dniach 21, 30 i 31 grudnia 1970 r.

Treść wytycznych podana jest w załączniku do ni·niejszegn obwieszczenia.

Pierwszy Prezes Sądu 1:'!ajwyższego: Z. Resich

•

-

95

Poz. 58

-

do obwieszczenia Pięrwsze­

go Prezesa Sądu Najwyższego z dnia

14 stycznia 1971 r. (poz. 58).

Załącznik

UCHWAŁA PEŁNEGO SKŁADU IZBY PRACY I UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH PODJĘT A NA POSIEDZENIU

W DNIACH 21, 30 i 31 GRUDNIA 1970 R.

Aktualność tej problematyki i potrzebę poswlęcenia Jej /

szczególnej uwagi wzmogły poczynione w t-rch sprawach

obserwacje praktyki sądowej, wskazujące na rozbieżności

w stosowaniu przepisów przejściowych.

Sędziowie Sądu Najwyższego

W. Formański (sprawozdawca), K. Gelner, W. Glabisz, Z. Kapitaniak, J. Krzy' żanowski, K. Marowski, M. Piekarski, S. Rejman, Z. Stypuł­

kawska, A. Szczurzewski, J. Tyszka, J. Wasilewski, M. Wilewski, K. Zieliński,

protokolanci: członkowie Biura Orzecznictwa S. N. J. Soi H. Paruzal,

, kołowski

przy udziale zastępcy Prokuratora Generalnego Polskiej

Rzeczypospolitej Ludowej K. Kukawki i Podsekretarza Stanu

w 'Ministerstwie Sprawiedliwości J. Szczerskiego,

na wniosek Pierwszego Prezesa Sądu Na}wyższego z dnia

20 listopada 1970 r. na podstawie art. 9, art. 24 lit. c) i art. 28

ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U.

Nr 11, poz. 54)

uchwalił

wytyczne wymiaru sprawiedliwości i praktykisądo","ej w

sprawie dochodzenia przed sądami powszechnymi odszkodowań za~as,tępstwa wypadków przy .pracy lub chorób zawo. dowych po wprowadzeniu systemu świa·dczeń ustawą z dnia

23 stycznia 1968 r.

Ustawa z dnia 23 stycz.nia 1968 r. o świadczeniach pieprzysługujących w razie wypadków

przy pracy

(Dz. U. Nr 3, ·poz. 8), dotycząca pracowników uspołecznio­

nych zakładów pracy oraz członków ich rodzin, zmieniła zasady odpowiedzialności tych zakładów i tryb dochodzenia

. 'przez poszko.dowanych przysługujących im świadczeń. Do

najistotniejszych zmian w zakresie dochodzenia naprawienia szkód należy w szczególności wyłączenie w tych sprawach drogi sądowej przed sądami powszechnymi i powie~zenie komisjom rozjemczym albo jednostkom nadrzędnym

nad danym zaJdadem pracy oraz sądom ubezpi&Czeń społecz­

nych . rozstrzygania spraw o świadczenia przewidziane w

ustawie.

niężnych

Celem wytycznych jest przyjście ' z pomocą praktyce są­

dowej przecz' wyjaśnienie podstawowych wątpliwości, jakie

wystąpiły w orzecznictwie na tle stosowania

przepisów

przejściowych,

dotyczących

odszkodowań

należnych

pracownikom i członkom ich rodzin od uspołecznionych zakła­

dów pracy w związku z wypadkami przy pracy i chorobam!

.zawodowymi.

I.

l. Ustawa wypadkowa weszła w życie z dniem ogłosze­

nia, tj. 27 stycznia 1968 L, Z mocą wsteczną od dnia l stycznia 1968 r. i ma zastosowanie do wypadków, które zdarzyły

;się od tej daty.

..

W odniesieniu

natomiast

1 stycznia 1968 r.

obowiązują

do wypadków sprzed dnia

dotychczasowe przepisy procesowe i materialnoprawne. Wynika to z art. 27 usta'v'{y wypadk0wej w związku z art. 124 i 127 ust. 1 i2 ustawy o p.z.e.

W szczególności z mocy art. 124 ustawy o p.z.e. roszczelnia

zainteresowanych o wynagrodzenie szkód w sytua,cjach przewidzia,nych wart. 24 dekretu z dnia 25 czerwca 1954 ' r.

o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników

j ich rodzin (Dz. U. z 1958 r. Nr 23, poz. 97 i z 1965 r. Nr 14,

poz. 98), zwanego dalej dekretem o p.z.e., podlegają rozpo.~naniu w trybie i na zasadach stosowanych pnęd dniem

J stycznia 1968 L, jeżeli okolicZl1ości uzasadniające te rosziCzenia powstały przed tymże dniem.

W sprawach więc o wynagrodzenie wyżej wymienionych

szkód, do których należą przede wszyśtkim szkody wywołane

wypadka-mi przy pracy lub chorobami zawodowymi, poszkodowani mogą nadal dochodzić swych roszczeń przed sądami

iPowszechnymi. Materialnoprawną podstawą tych roszczeń

iPozostają art. 24 dekretu z dnia 25 czerwca 1954 ' r. o p.z.e.

.oraz przepisy prawa cywilnego. Obowiązuje również dotychczasowy tryb dochodzenia roszczeń bez względu ,n a datę

ich zgłoszenia.

2. 'W związku z odmiennymi zasadami nowego systemu

pojawiły się w orzecznictwie tendencje zmierzaPrzepisy przejściowe i końcowe us'tawy o świadcze.niach jące de zwężenia zakresu dochodzonych roszczeń. U podpieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy

staw tych tendencji leży błędny pogląd. że w świetle art. 24

(nazywanej w wytycznych w skrócie ustawą wypadkową) dekretu ' o p.z.e . tylko wypadek przy pracy (albo choroba zaoraz przepisy końcowe ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r. 1W0dowa. ujęta w urzędowym wykazie takich chorób) może

o powszechnym zaopatrzenIu emerytalnym pracowników i ich .uzasadniaćodpowiedzialność zakładu pracy za doznane przez

rodzin (Dz. U. Nr 3, poz. 6), którą wytyczne nazywają w skró- . Ipracownika szkody. Natomiast powołany przepis nie wymiecie ustawą o p.z.e., utrzymały jednak w mocy w określonych ,nia wypadku przy pracy i choroby zawodowej jako konieczsytuacjach tryb dochodzenia przed sądami · powszechnymi iIlej przesłanki odpowiedzialności uspołecznionego zakładu

roszczeń odszkodowawczych, i to bez względu na datę zglo- . ,pracy. Odpowiedzialność ta bowiem zachodzi również wówszenia żądań przez poszkodowanych.

czas, gdy jakakolwiek choroba wywołująca szkodę została

\Spowodowana naruszeniem ,przez taki zakład obowiązków

Chociaż nowy tryb postępowania w s.prawie świadczeń

:wynikających z przepisów lub zasad dotyczących ochrony

wypłacanych z funduszów zakładów pracy obowiązuje już ·

życia i zdrowia pracowników.

IW pełni od dnia l września 1968 r., [,0 jednak według damych z·a lata 1969 i 1970 liczba spraw ods:zkodowawczych,

Dlatego też ustawodawca odsyłając w przepisie art. 124

o których mowa w niniejszych wytycznych, w sądach po- ,ustawy o p.z . e. do dotychczasowego trybu dochodzenia roszIWszechnych nie wykazuje znaczniejszej tendencji malejącej, czeń i do dotyshczasowych zasad odpowiedzialności uspo• '. co wskazuje na utrzymującą się nadal aktualność problema- łecznionych zakładów pracy nie zacie ·śnia tej odpowiedzialtyki dochoBzenia omawi'anych odszkodowań przed sądami ności do wypadków przy pracy i chorób zawodowych, lecz

IPOwszechn ymi.

!posługuje się pojęciem okoliczności . obejmującym wszelkie

,

świadczeń

I

/

•

-

96 -

Poz. 58

,pisach o ,zaopatrzeniu emerytalnym pr~cowników i ich rodzin po potrąceniu podatku od wynagrodzeń oraz składki

na cele ' emerytalne) a zasiłkami z ubezpieczenia społeczne­

go wraz z dodatkiem. o którym mowa wart. 9 tej ustawy,

,(tj. 10% dodatkiem do zasiłków pobieranych w okresie le3. Pomiędzy datą wypadku a ujawnieniem szkody na

osobie występuje niekiedy znaczny upływ czasu. Na tle ta- czrnia w szpitalu lub sanatorium). b) jednoraz'owych odszkodowań przewidzianych wart. 445 i 446 K.c., c) rent uzupeł­

kich sytuacji zr,odziły się w orzecznictwie wątpliwości co

do tego, czy , rozpozna'n iu w doty~hczas'owym trybie podle- niających przysługujących jedynie pracownik,om "nie zali'czonym do żadnej z grup inwalidów"; ;prawomocne orzecze,gają tylko sprawy, w których zarówno sam wypadek, jak

Jlie o zalicze,n iu do jednej z grup inwaUdów z tytułu wypad~ jego ujemne skutki w postaci szkody wystąpiły przed

dniem l stycznia 1968 r., czy też także i te sprawy, w któryth ku przy pracy wiąże w tym. wypadku sąd powszechny (art. 23

.szkoda ujawniła się dopiero po dniu 31 grudnda 1967 r., . 'list. 2 pkt 3 cyt. ustaiw y) .

a sam wypadek, Mórego jest ona skutkiem, zdarzył się przed

Odpowiedzialność uspołecznionych uikła,dów praczy w .

>dniem l stycznia 1968 r.

przedstawionym zakresie oparta jest na zasadach. które obo!Wiązywały przed wejściem w życie ustawy, czyli przed dniem

Z zestawienia art. 124 ustawy o p.z.e. z art. 'Xl ustawy

1 stycznia 1968 r., jednakże podstawą roszczeń - , poza przewypadko~ej, z mocy której nowym systemem odszkodo,wań

pisami

prawa cywilnego - jest już nie art. 24 dekretu

objęte są tylko wypadki zaistniałe ,po dniu 31 grudnia 1967 r.,

o

p.z.e.,

fe oz art. 23 ust. 2 ustawy wypadkowej. Wymienio!Wynika, że do wypadków, które nastąpiły przed dniem

!Ue

roszczenia

podlegają rozpoznaniu przez sąd powszechny

:1 stycznia 1968 r., mają zastosowanie zasady odpowiedzialbez względu na datę ich zgłos~en!a.

ności i tryb dochodzenia odszkodowań slosowa,n e przed tą

:zdarzenia uzasadniające roszczenia zainteresowanych o ' wynagrodzenie szkód w sytuacjach ,p rzewidzianych wart 24

dekretu o p.z.e.

datą, choćby

!piła

szkoda jako skutek takich W)'1padków wystą­

dopiero po tej dacie "

Wykładnia taka dotyczy również ,sytuacJi. gdy śmierć

~racownika nastąpiła

po dacie wejścia rw życie . nowego 5yiStemu świadczen, jeżeli pozostaje ona w związku przyczyno/Wym z wypadkiem, który wydarzył się przed dniem 1 styczlilia 1968 r.

'

Poszkodowani w następstwie wypadków s'p rzed dnia

1 stycznia 1968 r. nie korzystają ~ wyższych świadczeń

z ubezpieczenia s.połecznego na podstawie ustawy wypadkowej, lecz przysługują im jedy,nie świadczenia z ube;>:pieczenia

społecznego,

przewidziane w przepisach obowill'zujących

przed dniem 1 stycznia 1968 r. albo w nowych przepi'sach

o zaopatrzeniach emerytalnych. Wynagrodzenie ' więc . na

podstawie prawa cywilnego nie pokrytej talcimi świadcze­

niami częSCJ szkody może zrek.ompensować poniesione

!Wskutek wypadku straty.

4. Nie wszystkie ,p rzepisy ustawy wypadkowej, mają­

cej zastosowanie do wypadków, które zdarzyły się od dnia

1 stycznia 1968 r., weszły w życie z tym dniem. Mianowicie

przepisy art. 10-12 tej ustawy, normujące świadczenia wypłacane przez zakład pracy (doda'1ek do zasiłków, jednoralZowe odszkodowania, świadqenia wyrównawcze) - zgodIllie z upoważnie,niem zawartym wart. 23 ust. 1 tej ustawy/Zostały wprowadzone w życie rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 czerwca 1968 r. w sprawie jednorazowych

'odsż~odowań i innych świadczeń przysługujących W razie

!Wypadku przy pracy -(Dz. U. Nr 22, poz. 144) z dniem l wrze;śnia 1968 r. i rriają zastosowanie do wypadków, które zdaIl'zyły się od tej daty (§ 17). Dopiero zatem od dnia 1 wrze;śnia 1968 r. nowy system świadczeń łącznie z nowym tryIbem postępowania . zaczął w pełni obowiązywać.

Natomiast poszkodowanym w njlstępstwie wypadków

przy pracy, które się wydarzyły w · okresie między dniem

,I stycznia 1968 r. a dniem 31 sierpnia 1968 r., (oraz człon­

,kom ich rodzin) przysługują wprawdzie wyższe świadczenia

iZ ubezpieczenia społecznego przewidziane ustawą wypadkoIWą, zamiast jedna k świadczeń z funduszów zakładu pracy,

/przewidzianych wart. 10-12 cytowanej ustawy. mogą oni

rz mocy art. 23 ust. 2 tejże ustawy dochodzić od uspołecznio­

n,e go zakładu pracy w trybie procesu cywilnego taksatywnie

!Wymienionych wart. 23 ust. 2 roszczeń: a) różnicy między

zarobkiem określonym wart. 4 ust. 3 ustawy wypadkowej

;(tj. przeciętnym miesięcznym zarobkiem ustalonym w prze-

5. W procesach o na.prawienie szkód ,powstały'ch w następ.stwie wypadków przy pracy, które ,zdarzyły się międ!zy

dniem 1 stycznia 1968 r. a dniem 31 sierpnia 1968 r.,zasą­

dza się niekiedy renty uzupełniające dla Iposzkodowanych

,p racowników zaliczonych do jed:nej z grup Inwalidów, renty,

uzupełniające dla członków rod2'lin ' po pracownikach zmarłych w .następstwie taki<:h wy.padków. a także inne odSźiko­

dowania nie ' pnęwidziane wart. 23 ust. 2 ustdJwy wypadkoweJ

Błędność takiej /praktykI jeśli choozl o zasąd'zanie

rent - polega także na tym, że nie uwzględnia ona faktu,

dż wymienionym osobom przysługują z ubezpieczeń społecz­

nych zamiast rent uzupefniających wyższe świadczenia z ustawy wypadkowej w ,p ostaci rent inwalidzkich (art. 3) lub rent

rodzinnych (art. 6). Natomiast zas·ąd'zenie i,nnych odszkodorwań nie znajduje podstawy wart. 23 ust. 2 .p kt 2 ustawy rwy'p adkowej, odsyłającym do "odszkodowań przewidzianych

,w art. 445 i 446 Kodeksu cywil.nego". Przepis art. 445 K.c.

iprzewiuuje bowiem ' wyłącznie jednorazowe odszkodowanie

w postaci zadośćuczynienia pfeniężnegoza doznaną krzywdę, nie daje przeto podstawy do objęcia nim innych szkód.

Odesłanie zaś do odszkodowań z art. 446 K.c .• mimo braku

'bliższego określenia. również !Uie daje Ipodstawy do zasą­

rdzenia odszkodowań przerwidzianych w jego § 1 (koszty leczenia. kosłty pogrzebu), chociaż mogq one mieć charakter

jednorazowych. "Jednorazowe odsżkodowania pr·zewidziane

'Wart. .44'6 K.c." obejmują bowiem tylko stosowne odszkodowania dla członków rodziny zmarłego, przewidziane w

,§ 3 teg'o iprzepisu. Mają one zastąpić odszkodowa,nia prze'W'idzia.ne wart. 11 ust. 1 d 2 ustawy wypadkowej, które nie

:przysługują poszkodowanym pracowJloikom Jub ich rodzinom

w następstwie wy:padków Iprzy pracy !Zaistniałych międtzy

dniem l ' stycznia a dniem 31 sierpnia 1968 r. Ustawa i te

odszkodowania nazywa jedn,orazowymf. OdmienlIlod wykład­

lIlia pojęcia .. jed.noraz.owe od:gzk,od,owaJlia IPxzewiclz'iaJle w

rut. , 446 Kc.... jest błęd.na. prowadziłaby bowjem do nie:możliwych do przyjęcia wyników. (według tej wykładni przyznaloby się zwrot kosztów leczenia rodzinie, która jeponią­

sla, a jednocześnie nie przyZ'11ałoby się ich 1iW'f,otu be,z po- . ·

śre,ooio poszkO'dowa..nemu. ponieważ podsta<wa do żąda,n.i'a

1ego roclzaju wydatków przez poszkodowanego znajduje się

,wart. 444 § 1 K.c., którego nie rwymienia art. 23 ust. 2

IPkt 2 'llstawy wypadloowej).

Należy przy tym mieć na uwadze, że wymienionym osobom przysługują z ubezpieczenia społecznego dodatkowe

świadczenia, np. z tytułu zwiększonych potrzeb (art. 4 ust. 2

,.

, Momrit.or Polski Nr 8

-

fJ1

li art. 1 ust. 2. ustawy wypadkqwej), zasiłku :pogrzebowego

, ~art. 49--52 ustawy o p.z.e. w związku z art 26 ustawy wy, padkowej). z tytułu świadczeń w naturz.e, m. in. w celu przeszko,leni& (art. 60-63 ustawy o p.'z.e. w , związku z art. 26

ustawy wypadkowej}.

6. Tryb dochodzenia odszkodowań za przedmioty osobistego użytku, zniszczone lub uszkodzone w związku z wy, padkiem przy pracy, został odrębni.e unormowany wart. 13

, :L ' 16 ustawy wypadlwwej i obowiązuje już, od dnia l stycznia 1900 r. w stosunku do szkód z wypadków, które zdarzyły się od dnia t stycznia 1968 r; Droga sądowa przed sądami

powszechnymi z:os~ala w tych sprawach wyłączona. Szczegó, ławe zasady postępowania określają przepisy § 13-15 roz. IpOrząd'2:enia Rady' Ministrów z, dnia 18 czerwca 1968 r. w

sprawie jednorazowych odszkodowaiJ. przysługujących Vi ra~ie wypadku przy pracy (Dz. U. Nr 22,poz. 144).

W sprawach o napra,wienie szkód rzeczowych wy,nikłych

s wypadków sprzed' dnia 1 stycznia 1968 r. właśc,iwy jest naflal tryb dochodzenia odszkodowań itosowany przed .tym

illliem, czyli przed sądami powszechnymi.

7. Do szkQd będących następstwem wypadków ,p rzy pra,C'ff które zd,arzyły się 'po dniu 31 sierpnia 1968 r., stosuje

się wyłącznie przepisy ustawy wypadkowej.

Swiadcze,nia

'w n,lej przewidziane sta,nowią w stosunku do uspołecznione­

go , zakładu pracy, jak stanowi art. 22 tej ustawy, wynagrol( henie wszelkich szkód wynikłych dla pracownika: lub jego

.l'1odziny na skutek wypadku przy pracy.

/

Opróczłwiadczeń

-

Poz. 58

w zakresie rozstrzygania sprawo świadczenia przysługujące

od us po łecznionego ,zakładu pracy pracownikoWi poszkodowanemu wskutek wypadku przy pracy lub czł,onkom

jego rodziny, przy jednoc zesnym zachowaniu dotychczasowego trybu dochodzenia przed sądami powszechnymi

odszkodowań za wypadki przy .p racy( które zdarzyły się

;p rzed dniem 1 stycznia 1968 r., oraz ściśle określonych od~ szkodowań za wypadki przy pracy, które zdarzyły się mię­

dzy dn ie m 1 stycznia a dniem 31 si€rpnia 1968 I., wywołują konieczność szczególnie wnikliwego rozważenia

każ­

dej tego ,r odzaju sprawie kwestii dopus zc zalności drogi są­

!dowej. '

w

Sprawy te, jako objęte dyspozycją arL 459 K.p.c., rozpomawane' są w .postępowaniu odrębnym unormowanym w

art. 45~76 K.p.c. W .przewidzianym w tych prZepisach po,stępowaniu wyjaśniającym należy przede wszystkim zbadać,

czy droga sądowa jest dopuszczalna" W tym celu powinno

nastąpić w miarę potrzeby ""7 dokładniejsze określenie

żądania powoda i podstaw faktycznych tego żądania. W razie stwierdzen~a. że zgłoszone żąda,nie podlega rozpatrzeniu.

przez komisję rozjemczą lub inny organ, jako dotyczące

świadczenia obiętego nowym systemem świadczeń, albo też

Vi razie stwierdzen ia. że nie może ono być dochodzone od

'Uspołecznionego zakładu pracy, gdyź nie mieści się w roszczeniach wyjątkowo przewidzianych wart. 23 ust. 2 ustawy

wypadkowej - zacho,dzi w rozważanych sprawach stan nfe~

dopuszczalnośoi drogi są&owej.

Sąd powszechny, stwierdziwszy nied,opuszczalność drogi sądowej przekazuje sp'fawę zgodnie żart. 463 § 1 K.p.c.w zależności od rodzaju żądania i stanu sprawy - właści­

lWej ject<l1ostce: zakładowi pracy, jednostce nadrzędnej nad

nim, komisji rozjemczej, właściwemu organowi rentowemu

'lub sądowi , uhezpieczeń społecz.nych. Sąd powszechny, choć­

by był przekonany o bezpodstawności zgłoszo nych żądań,

nie jest władny rozstrzygać spraw wyłączo.nych z jego ju:rysdykcji.

przewidZ'ianych w tej ustawie 'przyponadto z mocy jej art. 26 niektóre świadczenia

% ubeZlpiecze:nia społecznego przewidziane w ustawie o p.z.e.,

!j'ak dodatki rodzinne (alr t. 40 pkt 1 i att. 41-44), zasiłek pogrzebowy (art. 49-52), świadczenia w naturze (art. 60-63,

!np. uprawnien-ia do świadczeń leczniczych, do zaopatrzenia

w pratezy, aparaty ortopedyczne i środki pomocnicze do le~zenia następstw wypadków chocictżby osoby, które ule- •

Orzeczenie sądu o przekazaniu $oprawy do rozpoznania

gły wypadkQfWi, :nie miały prawa do renty inwalidzkiej,

innemu organowi zawiera rozstrzygnięcie podlegające za'Uprawnienie .osób pobierającY'ch :renty inwalidzkie do spe- skarżeniu na podstawie art. 394 § 1 K.p.c., a ponadto, jako

cjainego leczenia, iprzeszkolenia oraz usprawnienia w ośrod­ kończące postępowanie sądowe (tak jak to dzieje się w rakach rehabilitacji, prawo do umieszczenia w domu rend.s:tów zie ~rzucenia pozwu}, ,p odlega ono zaskarżeniu rewi'zją nadlub w innym zakładzie pomocy społecznej). Swiad€zenia te

~wyczainą.

przysług.ują również 'p oszkodow&nym w następstwie wypad2. W związku z przekazaniem' sporów o świadczenia

. ków przy pracy, które zdarzyły się w okresie ,od. dnia

określa,ne wart. 10-13 ustawy wy,p adkowej m. in. komisjom

1 stycz.nia 1968 iI. da dnia 31 sierpnia 1968 r.

Tozjemczym sąd powszechny przy rozstrzyganiu zagadnienia

Ponadt.o w razie , choroby pracownika spowodowanej drogi sądowej powinien mieć na względzie zmiany, jakie

wwadklem przy pracy przysługują ' mu o.pn'>cz świadczeń w 'W przepisach dekretu z dnia 24 lutego 1.964 r. o z,akłado­

naturze la,sUki pie:niężne z ubezpieczenia na wypadek cho- wych komisjach rozjemczych (Dz. U. Nr lO, poz. 35} i przeloby, unormowane w ustawie o ubezpieczeniu społecznym 'p isach rozporządzeń (uchwal) wykonawczych wydanych na

Ił dnia 28 marClt 1933 r. (Dz, U. Nr 51, poz. 3;96. z póżniej- ' jeg'O 'p odstawie zostały dokonane . pn.ez uS1tawę wypadkową.

, ,&zyml zmianami). przy czym prawo do z,asiłków pieniężnych

Przepisy art. 16 ust. 4 i 5 Łej ustawy wprowadzają w

lIli. jest uzależni'one od długości okIesu zatmdnienia.

szcz egó lności następujące z'm iany: a) spory, które na skut.e k wyJ;ączenia na podstawie alt. 2 ust. 2 dekretu spod wła­

n.

ściw ości komi.sji rozj,emczych podlegały rozpoznaniu przez

l. Z szeroko rozbudowanego s.ystemu &wiadczeń przy- sądy pGwszechne ' (spory pracowników zajmujących stanowiska kierownicze}, ohecnie podlegają - jeŚli choQ.zi o świad­

.łu§uj~ychpra€owBikowi lub jego rodzinie z tytułu szkód

poniesionych w wypadku przy pracy wywodzi się całościo­ czrenia z art. 10-13 usta wy wypadkowej ,- Jazpoznaniu

lWe unormowanie w oma.wianych ustawach świadczeń należ­ iprzez jednostkę nadrzędną nad zakł adem pracy, ' b) w razie ,

Dych 00 uspołecznioneg,o zakładu pra-cy" w którym pracow- lIlieosiągnięcia j ednomyś lno ści przy rozstrzyganiu s,prawy

!nik uległ wypadkowi, zakreślenie granic odpowiedzialności 'p'r zez komisję rozjemczą w s.prawacho świadczenia z art.

Ilego zakładu (art. 22) i przekazanie rozpatrywania spraw 10-13 ustawy wypadkowej zainteresowany może wystąplC

() rozpo--znanie s poru Gl!} jednostki nadrzęd'nej nad zakładem

10 te świadcze,nia na drogę odrębnego ,postępowania (art.

'

;14-16).

fPEa-cy, a nie do sądu powszechnego, c) orzeczenia zakłado­

wej. tterenawej) komisji rozjemczej IDotf:ą być zaskarżane w

myśl ar!. 11 dekretu do zarządu głównegQ" wlaściwego związ­

Wynikające z art. 1 ust. 1, art. 14-16 i art. 22 ustawy

IW·y padkowej. wyłączenie właściwości sądów powsz.e cbnych kli) ziiwtldowego w dąQlu 1 dni (§ 49, rozporządzenia Rady

'sługują

'-

,

.

, Monitor poIski Nr 8

Pool. ,58 ' '

Minist'Ców z dnia 24 kwietnia 1~54r. w sprawie składu, spo- ,k om ich rodzin przysługują świadczenia z ubezpieczenia sp,o lSobu powoływanill i funkcjonowania zakładowych 'k6ini$ji łecznego określone w ' nowych przepisach o ' zaopatrzeniach

rozjemczych ' i k,o misji rozjemczych przy terenowychorga- emerytalnych i na , warunkach przewidzi,a nych w tych przenach związków zawod6wychoraz trybu postępowaliia przed :p isach. Ponadto 'Zaś osoby te" mogą dochodzić od uspołecz­

Itymi koinisjami i 'trybu postępowania odwoławczego - Dz. U. nionego zakładu pracy wynagrodzenia szkód wynikłych na

Nr 18, \po:Z. 68)1 natomiast w sprawach o świadczenia prze- skutek choroby zawodowej, jeżeli choroba, ta zostala ' spo- ,

,widziane ' wart. 10--:-13 ustawy wypadkowej orzeczenia za,- wodowana przez zakład ,pracy narus zeniem jego obowiązków

!Wynikających z przepisów dotyczących "ochrony zdrowia

kład()wej ' (terenowej) komisji rozjemczej, jak również orze, czenia jednostki nadrzędnej nad zakładem pracy, mogą , być i życia pracowników. Od dnia l stycznia 1968 r. zatem · 05,0 ,

, 'Obecnie :taskarżan~ w terminie 30 dni do okręgowego sądu bom 'p oszkodowanym n'a skułek -choroby zawodo'wej i człon- '

, 'kom ' ich rodzin przysłu g i wały ' nadal roszczenia odszkodoubezpieczeńspołec2'inych.

'

wawcze w stosunku d'o uspołecznionych zakładów pracy na

Należy także nadmienić, że zgodnie z uchwałą Sądu Naj~

zasadach i w trybie_ stosowanym przed dnłem ,l stycz,nia wyższego z dnia 20 marca 1969 r. m PZP2/69 (OSNCP 1969 r. ' l968r. - Podstawą , tych ros zc zeń i , ich dochodzenia stal s i ę

nr ~, poz. 152) art. 376 prawa ósądach ubezpieczeń społecz­ .odtąd pr'zepis' art. 21 ust. 3 ' us taw y wypadkowej oraz ' \-.".lanych 'nie daje podstawy do zaskarżenia rewizją nadzwyczaj- ściweprzepisyprawacywilnego, mater,i alnegoproceso- ,·"

, lO.ą prawomocnego orzeczenia zakład,owej (terenowej) komiweg'o.

15ji rozjemczej, wydanego ,na podstawie art. 16 ust. 3 usta,wy

Ustawodawca , uznał ws zakże ,powyżs z y stan : praw ny za

wypadkowej. Centralna Rada Związków Zawodowych 'w wyprzejściowy, czemu dal wyraz w art. 21 ' ust. l l , 2, ).Istawy

'jaśnierriu z dnia 30 lipclI 1970 r. (UP/002/29/70) stwierdziła,

wYP.a dkowej, w którym upoważnił Radę Ministrów d'oroil'że prawomocne orzeczenie komisji rozjemczej wydane w tych

sprawach może być w terminie 6 miesięcy od jego uprawo- ciągnięcia i dostosowania (z mocą obowiązującą ni!3 póżn ~ ej

mocnienia się zaskarżone do Central,n e j Rady Zwią z ków , Za- ' :niż od dnia l stycznia 1969 r.) przepisów ustawy do syluacji, w których czasowa , niez dolność do pracy, trwały llszczerwodowych.

bek , na zurowiu, inwalidztwo lub śm i erć pracownika nast,ąpi~

-Wprowadzenie nowego systemu świadczeń i nowe go try- ły wskutek chor oby zaw od owej okre ś lonej w przepisach

bu ich dochodzenia spowodowało, że w sprawach, w których o powsze chnym zaopatrzeniu emery ta lny m pracow ników

droga sądowa jest wyłączona, sąd powszechny nie staje się :i ich rod zin.

'

właściwy, choćby komisja rozjemcza lub inny organ uzpały

się za niewłaściwe. Odmienna dyspozycja art. 463 § 1 z,da3. Zap owie,dzi ane w ,us tawie ' ro zpor'ządzenie w , ,sprawie

nie trzecie K.p.c. nie ma tu zastosowania

rO,zciągni ęc ia prze pisów us tawy wypadkowej na chorobyżci­

wodo we zostało wydane przez Radę Minislrów w dniu

3. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 grudn ia 1968r. 18 czerwca 1968 r. '(Dz. ' U. Nr 22, · 'poz. 145) i weszło w ży­

III PZP 59/68 (OSNCP 1969 L Nr 5, poz. 84) wy jaśnił już, cie, z mocy jego § 10, z dniem l w r z eśn i a 1968 r. Wyjąt­

że prawa ,p oszkodowanego do ś wiadczeń pieniężnych przykowo tylko w stosunku do osób mających prawo do renty

,sługujących z mocy art. 10-1'3 ustawy wypadkowej prze'i nwalidz[(iej lub rodzinnej pr zewidzia,n ej w przepisach o zaO~

chodzą po jego śmierci na osooy wymienione wart. 79 usta'p atrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin, jeżeli fnwaIWy z dnia 23 stycznia 1968 L o p. z.e., a dochodzenie przed lid~tw o lub śm i erć 'p racownika nastąpiły wskutek krzemicy

\ !Sądem ;powszechnym tych świad c zeń przez nastę p ców praw;

lub krzemogrużlicy, ro z p o rząd z enie to weszło ' w życie

inych poszkodowanego jest niedopuszczaJ.ne.

z dniem ogłoszenia, tj. z d,ni em 3 li pc a 1968 L, lecz z mocą

już od dnia l styczn ia 1968 r. (§ 10 cy towanego rozporzą­

III.

dzen ia). _

/

; ,'

1. Osobom poszkodowanym na skutek chorób Z iif.W o dowych i członkom ich rodzin, jeż~li w wyniku tych chorób

na,stąpiły inwalidz two, śmierć lub jakakolwiek inna szkoda

:przed dniem l stycz,nia 1968 r., przysługują roszczenia odISzkodowawcze na :zasadach i w trybie stosowanym przed

Itym dniem.

W szczególności tryb dochodzenia odszkodowań za choroby zawodowe, stosowany przed dniem l stycznia 1968 L,

;jest nadal aktualny - z mocy art. 124 ustawy o p.z.e. w

powiązaniu z art.- 27 ustawy wypadkowej - w sytuacji, gdy

stwierdzono u poszkodowa,nego chorobę zawod,ową, w której wyniku nastąpiła u niego przed dniem l stycznia 1968 r.

czasowa niezdolność do pracy; trwały uszczerbek na zdrowiu, inwalidztwo lub śmierć. i to bez względu na datę zgloszenia.roszczeń o wynagrodzenie tego rodzaju szkód. Poszko-'(dowanym lub członkom ich rodzin nie przysługują zwięk­

szone świadczenia ani z ubezpieczenia społecznego, ani

z funduszów zakładu pracy 'na podst.awie ustawy wypadkowej. Osoby te mogą natomiast dochodzić przed sądami po:wszechnymi odszkodowania od uspołecznioneg'o zakładu pra'C'I na ,podstawie przepisów prawa cywilnego.

w

/

2. Ustawa w.ypadkowa

chwili wejścia w życie, tj. w

Idniu 1 stycznia 1968 r., miała zastosowanie tylko do wypadlIców, które siEj zdarzyły od tego dnia, a nie do chorób zawodowych. Na podś~awje jednak art. 21 ust. 3 tej ustawy oso!bom poszkodowanym na skutek chorób zawodowych i " człori~

Na po,dstawie powyżs z ego ro z porządzenia przedsolawiony

stan prawny nie obowiążuje w stosunku do pra- ,

cowników, ktorzy stali si ę częścIowo n iezdolni d,o pracy,

doznali trwałego uszczerbku na zdrowiu, stali się inwalidami lub zmarli wshltek choroby zawodowej ,p o dniu 31 ' sierpnia 1968 r., a w stosunku do pracowników i ich rodzin obje:' tych syste'mem górnic zego za opatrzenia emerytafnego, jeżeli

inwalidztwo lub śmiere pr aco w nika nastąpiły wskutek krźemicy ' lub krzemogru ź licy ipO dniu 31 grudnia 1967 r;

,

!przejściowy

Oznacza to, ze pod rządem ustawy wypadkowej powstał

nowy stan prawny w odn iesieniu do chorÓb zawodowych.

Mianowicie przepisy cytowanej us tawy zostały rozciągnięte

z dniem l września 1968 r. na sytuacje, w których czasowa' ,

n i ezd o lność do pracy, trw a ły uszczerbek na zdrowiu, inwalidztwo lub śmierć nastąpiły po tej dacie WSKutek choroby,

zawodowe j, wymienionej w wykaz-ie chorób zawodowych,

ustalonym przez Radę Ministrów lub przez Ministra 'Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budo w lanych (art. 16 u'śt. 2

:i art. 57 ust. 2 ustawy () p.z.e .), ' z dniem zaś l styczni a

1968 r. - na sytuacje, 'IN których inwalidztwo lub śmierć ­

Ipracowni~a objętego systemem górniczego zaopatr zenia emerytałnego nastąpiły ,p o tej dacie wskutek krzemicy lub krzemogruż li cy.

'

Osobom, które

,przysługują ' więc

doznały

szkód po wymieni.()nych datach.

' świadczenia ' z ubezpieczeniaspołeczneqo

i świadczenia ' od , zakładu pracy w 'zakresie i na zasadach

określonych

w

rozporządzeniu

-

Rady

Ministrów

z

dnia

18 'czerwca 1968 .r. (Dz. U. Nr 22, poz. 145). Tryb dochodzenia ty;ch świadczeń określają przepisy art. 14-16 ustawy

wypadkowej (§ 9 tego rozporządzenia).

Szczególna sytua~ja powstała w następstwie rozciągnięcia ustawy wypadkowej z dniem 3 lipca 1968 r. z mocą jednak już od dnia 1 stycznia 1968 r. - w stosunku

do · osób mających prawo do górniczej renty inwalidzkiej

lUD rodzinnej, jeżeli inwalidztwo lub śmierć nastąpiły po

dniu 31 grudnia 1967 r. wskutek krzemicy lub krzemogru4.

żlicy.

Z;jodnie z art. 21 ust. 3 ustawy wypadkowej osoby te

dochodzić

roszczeń

odszkodowawczych po dniu

L stycznia 1968 r. przed sądami powszechnymi. Z chwilą jednak rozciągnięcia przepisów tej ustawy na krzemicę lub krzemogruźlicę, w których następstwie wynikły po dniu 31 gruT d.nia 1967 !. inwalidztwo lub śmierć o"soby uprawnionej do

renty górniczej, wszedł w życie nowy system świadczeń zakładów pracy oraz nowy tryb ich d·o chodzenia. Nastąpiło

więc z mocy ustawy wyłączenie drogi

przed sądami powszechnymi dla tego rodzaju spraw i w konsekwencji powstał obowiązek ich ,p rzekazania orga·nom powołanym do

rozpatrywania roszczeń o świadczenia z ustawy wypadkowej.

mogły

Zagadnienie drogi sądowęj w tych sprawach rozstrzygnę­

w wskazanym kierunku przepisy § 9 ' i 10 rozporządzenia

Rady - Ministrów w sprawie rozciągnięcia przepisów usta wy

wypadkowej na choroby zawodowe (Dz. U. z 1968 r. Nr 22,

poz. 145).

ły

Sąd Najwyższy

w uzasadnieniu uchwały z dnia 15 paż­

dziernika 1968 r. (III PZP 51/68, ogłoszonej w OSNCP 1969 r.

nr l, poz. 1) wyjaśnił, że · z chwilą ogłoszenia rozporządze­

nia Rady Ministrów z dnia 18 czerwca 1968 r. (Dz. U. Nr 22,

poz: 145), czyli z dniem 3 lipca 1968 r., droga do rozpoznania omawianych spraw przez sądy pq.wszec.hne zosŁała

wyłączona, wobec czego sądy powszechne, zgodnie z art. 463

§ 1 K.p.c;, obowiązane są przekazać · te sprawy nie zakoń­

czone prawomocnie organom powołanym z · mocy ustawy

i jej ro.zporządzeń wykonawczych.

Z zestawienia § 1 i § 10 wspomnianego rozporządzenia

wynika, że o'soby objęte zaopatrzeniem emerytalnym górników i ich rodzin są od dnia l stycznia 1968 r. uprawnione

do świadczeń określonych tym rozporządzeniem tylko 'w sytuacjach, w których wskutek krzemicy lub krzemogrużlicy

nastąpiły inwalidztwo lub śmierć. Natomiast w sytuacjach,

w których u wymienionych pracowników .g.astąpiła w okre:sie od dnia l stycznia 1968 r. do dnia 31 sierpnia 1968 r.

wskutek takich chorób tylko czasowa niezdolność do pracy

lub trwały uszczerbek na zdrowiu, ale bez inwalidztwa, iposzkodowani mogą dochodzić przed sądami powszechnymi ;podobnie jak w wypadkach innych chorób zawodowych Il'oszczeń odszkodowawczych 'Oa podstawie art. 21 ust. 3 ustaIWy ·w ypadkowej .

Szczególne wątpliwości wywołał § 10 omawianego

(Dz. U. z 1968 r. Nr 22, poz. 145) w sytuacjach, gdy w wyniku chorób zawodowych pewne szkody, nie

powodujące jeszcze inwalidz,t wa, powstały w okresie przed

dniem l września 1968 r., 1nwalidztwo zaś lub śmierć nastą­

!piły w okresie po tej dacie.

5.

Il'ozporządzenia

Za szkody wynikłe ze zdarzeń z okresu sprzed 1 wrze1968 r. przysługują odszkq.dowania na podstawie ' przepisów prawa cywilnego. W zakresie zaś przyznawanfai wypła<:ania . świadczeń należnych w wyniku zdarzeń, które naśnia

Poz. 58

99·'

sląpiły po tej dacie, mają zastosowanie nowe zasady i nowy tryb postępowania unormowany w przepisach art. 14

i 16 ustawy wypadkowej. Nie ma zatem podstaw do woJosku, że. możli wość uzyskania świadczeń z ustawy wypadkowej wyłącza dochodzenie w drodze sądowej, naprawienia

. szkód nie powodujących inwalidztwa, powstałych w następ­

stwie choroby zawodowej, wywodzących się ze zdarzeń

sprzed dnia 1 września 1968 r. Podobnie możliwość zasądże­

nia .przez sądy powszechne odszkodowań z tytułu szkód

wskutek choroby zawodowej, wywodzących się . zezdarzeń

z okresu sprzed wymienionej daty, a nie powodujących jeszcze inwalidztwa, nie wyłącza możności przyznania świad­

czeń z nowej ustawy wypadkowej w razie póżniejszego powstania inwalidztwa.

.-

Jeżeli po prawomocnym zasądzeniu przez sąd powszechny lub po umownym ustaleniu renty uzupełniającej z· prawa

cywilneg·o zostaną przyznane . świadczenia z nowej ustawy, ·

zakład pracy może na podstawie art. 907 § 2 K.c. - dochodzić zmiany czasu trwania renty ustalonej W orzecze·niu

sądowym lub w umowie.

:.

W razie natomiast przyznania świadczeń z ustawy wypadkowej przed wydaniem orzeczenia przez sąd powszechny,

sąd ten rozważy, w jaki.m zakresie przy uwzględnieniu

przyz.nanych świadczeń z ustawy wypadkowej ' -' mogą być

uzasadnione ' roszczenia odszkodowawcze na po·dstawie przepisów prawa cywilnego. Sąd określi wówczas końcowy termin trwania obowiązku płacenia renty uzupełniającej ... Obo. wiązek ten może trwać nie dłużej niż do dnia, od którego

przyznano rentę z ustawy wypadkowej.

6. Droga sądowa przed sądem powszechnym przysługuje

członkom rodziny rencisty, który zmarł wskutek

choroby zawodowej po ' dniu 31 grudnia 1967, r. albo po dniu

31 sierpnia 1968 r., jeżeli pobiera! on rentę inwalidzką na

podstawie poprzednio obowiązujących przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym. '

również

W takiej sytuacji śmierć pracownika wskutek choroby

zawodowej pozostaje w związku ze zdarzeniami, które wywołały tę chorobę i spowodowały inwalidztwo pracownika

w okresie przed wpr·o wadzeniem nowego systemu świad­

czeń. Nie stanowi ona bowiem odrębnego zdarzenia, oderwanego od uprzednio stwierdzonego inwalidztwa pracownika. Należy przy tym nadmie.nić , że Komitet Pracy i Płac

wyjaśnił organom rentowym, iż osobom tym nie przysłu­

guje renta rodzinna z ustawy wypadkowej. (Wyjaśnienie

nr 3 z dnia 5 września 1969 r. w sprawie terminu rozciąg­

nięcia na choroby zawodowe przepisów o świadczeniach

pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy - Dz. J,Jrz. KP. i.P. Nr 4, poz. 8).

IV.

Wyjaśnienie zawarte w niniejszych wytycznych w rozdziale II, dotyczące drogi sądowej dla dochodzenia rOSZi'

czeń w związku 'Z wypadkami przy pracy, odnosz ą się także

do roszczeń o·dszkodowawczych pozostających w związku \

z chorobami zawodowyrni.

Zauważyć też należy,

że gdy rehta uzupełniaj.ąca w

z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową

ustalona została w orzeczeniu sądu powszechnego lub w .

umowie, można dochodzić w procesie cywilnym zmiany wysokości renty lub czasu jej trwania na podstawie art. 907

§ 2 K.c. niezależnie od tego, kiedy nastąpiła po ustaleniu

renty zmiana stosunków uzasadniająca na podstawie art. 907

§ . 2 K.c. zlI1ianę renty, oraz bez . względu na datę zgłoszenia

żądania tej zmiany.

.

..

związku

.~

Montor Polski Nr 8

Poz . .58

-

, I{ .

v.

PrzepJsy ustaw szczególnych lub układów zbiorowych

pracy zobowiązują niektóre zakłady pracy w związku

ze śmiercią i pogrzebem pracow-nika - do świadczeń nie

'mających charakteru odszkodowawczego.

•

tek wypadku przy pracy. Osoha, która dokonała tego obo- '

wiązku za armatora, moie żądać zwrotu poniesionych kosztów w postępowaniu przed sądem powszechnym.

Przysługują też nadal odprawy pośmiertne (np. z art: 42

o umowie o pracę 'robotników i art. 42 I?Zumowie o pracę , pracowników umysłowych) '

i inne świadczenia mające charakter odprawy pośmiertnej ,

(np. zasiłki z karty górnika).

rozporządzenia

porządzenia o

Np. art. 35 ustawy z 'dnia 28 kwietnia 1952 r. o pracy

na morskiCh statkach handlowych w żegludze międzynaro­

dowej (Dz. U: Nr 25, poz. 171 z póżniejszymi zmianami)

Przepisy ustawy wypadkowej -nie stoją na przeszkodzie

wkłada ,na armatora obowiązek zajęcia się pogrzebem i poniesienia kosztów pogrzebu członka załogi, jeżeli na statku ' dochodzeniu takiCh toszczeń umownych przed sądami 1>0lub w obcym porcie nastąpiła śmierć, chociażby ,nie wsku- wszechnymi.

Reklamacje % powodu niedoręczenia poszczególnych numerów wnosić należy do Administracji Wydawnictw Urz~du 'Rc!r,ły Ministrów (Warszawa 34, ul. Powsi,ńska 69/71 - skrytka pocztowa nr 3) w terminie 10 do 15 dni od daty wydania riastępnegoko.

lejnego numer\!.

'

Opłata

la

prenumeratę

Prenumeratę na rok

pada, Prenumeratę

Monitora Polskiego wynosi: rocznie 100,- zł,

półrocznie

60,- zł.

lub półroczną) przyjmuje się do dnia ,30 Ustowstecz za I półrocze bieżącego roku do dnia

31 marca, za II p,ółrocze bądż za cały bIeżący rok do dnia 30 września. Do

abonentów, którzy op/acąprenumeratę po tych termInach, wysyłka "pierwszych numerów dokonana zostanIe z opóźnieniem, a ponadto zostaną policzone. koszty przesyłki.

Oplata za prenumeratę powinna być dokonana przelewem lub trzyodcinkowym przekazem pocztowym na konto Administracji Wydawnictw Urzędu Rady Ministrów w Narodowym .'Banku Polskim, IV Oddział Miejski, Warszawa nr 1551-91-43745. Rachunków

za prenumeratę nie wystawia się, Na odr.inku wpłaty należy podać dokładną nazwę

instytUCji (bez skrótów), nazwę i numer doręczającego urzędu pocztowego (jak Warszawa 10. Poznań 3 itp,), powiat. ulicę. nr domu, nr skrytki pocztowej oraz ' liczbę zamawianych egzemplarzy Monitora Polskiego,

'.

następny (roczną

można zgłaszać

Pojedyncze egzemplarze Monitora Polskiego nabywać można w punktach sprzedaży

w Warszawie: al. I Armir Wojska PolskIego 2/4, "Dom Książki" - Księgarnia Prawno-Ekonomiczna - uL Nowy Swiat l, kiosk "Domu Książki" w gmachu sądów al. Gen, Swierczewskiego 127, w kasach Sądów WOjewódzkiCh w: Białymstoku, Katowicach, Kielcach, Koszalinie, Łodzi. Olsztynie, Opolu, Rzeszowie, Wrocławiu i Zielonej

Górze, ora1 w kasach Sądów Powiatowych w; Bydgoszczy, Bytomiu, Cieszynie" Czę­

stochowie. Gdańsku, Gdyni. Gliwicach, Kaliszu, Krakowie, Lublinie, Nowym Sączu,

Ostrowie Wlkp" Poznaniu. Przemyślu, Raciborzu, Radomiu, Szczecinie, Tarnowie, Toruniu I Zamościu .

Redakcja: Urząd Rady Mini.strów - Biuro Prawne,Wars1awa, al. Ujazdowskie 1/3.

Administracja : Administracja Wydawni ctw Urzędu-; Rady Ministrów, Warszawa 34,

ul. P-Qwsiriska 69/71 (skrytka pocztowa nr 3).

Tłoczono 7 polecenia Prezesa Rady MinIstrów

w Zakładach Graficznych ' "Tamka". Zakłild nr l. Warszawa, ul. Tłlmka 3.

Zam. 185.

Cena 2,40 zł

-