Zarządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 29 października 1968 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania trwałego uszczerbku na zdrowiu dla celów wypłaty jednorazowych odszkodowań oraz świadczeń wyrównawczych pracownikom poszkodowanym wskutek wypadków przy pracy.

§ 1. Orzeczenia

trwał ym uszcze rbku na zdrowiu dla

celów przyznawania jednorazowych ods zkodowań ,oraz świad­

czeń wyrównawczych przysługujących prac ownikom poszkodowanym wskutek wypadków przy pracy są wyd,a wane na

podstawie badań lekarskich oraz dokumentacji lekarskie j

dotyczą cej wypadku i przeb iegu leczenia powypadkowego.

.

§ 2. Sto.pień trwałego us zc ze rbku na zdrowiu określa

się w

proce.ntach według tabeli norm oceny trwałego

Wlzczerbku na zdr·owiu, sta,nowiącej załącznik do zarządze­

nia, zwanej dal e j "tabelą"·

§ 3. 1. W ·orze.czeniu określającym stopień trwał e'go

uszczerbku na zdrowiu nal eży podać rozpoznanie Oraz stop i eń uszkod zenia czynności naruszonego organu, nar ządu

lub układu' łącznie z towarzyszącymi powikłaniami , odpowiednio do treści tej pozycji tabeli, która ma zastosowanie

WI danym przypadku.

2. Jeżeli w odpowiednie j ,p ozycji tabeli procent trwał ego uszczerbku na z·drowiu określany jest w granicach od

- do, należy ustalić stopień trwałeg,o us zczerbku na zdrowiu

w podanych granicach, biorąc pod uwagę' qbraz klinicmy,

s t opień uszkodzenia czynności mganu, ' narządu lub układu

o raz towarzyszące ,powikłania.

3. Jeżeli dla danego przypa{\ku brak jest odpowiednie j

pozycji w tabeli, należy oceniać dany przypadek według

pozycji najbardziej zbliżonej. Można przy tym ustalić stopień trwałego uszczer1;Jku na zdrowiu w procencie nieco. niż­

szym lub wy±Szym od przewid zianego w danej pozycji, 'w

zależności od różnicy występującej między ocenianym stą ­

nem przedmiotowym a stanem przewidzianym w odpowiedn iej pózycji tabeli. W ra zie zastosowania takiej oceny Qrzecz,e nie należ'y dodatkowo uzasadnić, wskazując przesł'anki

do zastosowania określ onej pozycji tabeli. Przy powoływa ­

niu się n a okreśJonepozyc je tabeli należy zamieścić dopi ~

sek "per anarogiam",

4. W razie utraty lub uszkodzenia organu, narządu albo

których funkcje przed wypa{\kiem lub us zkodzen iem

były już upośledwne wskutek wcześ n ie j zaistnia łego wypadku lub choroby samoistnej, stopień trwałego uszczerbk u

na zdrowiu określa się w wysokości różnicy pom i ędzy stopniem trwałego uszczerbku na zdrowiu, właściwym dla stanu

dane go organu, narządu lub układu po wypadku, a st,opniem

upośled z enia istni ejącego bezpośrednio przed wypadkie m.

Jeżeli określenie, w jakiITI s topniu organ, narząd lub uk ła d

były upośledzone przed wypadkiem, nie jest mo żliwe, przyjmuj e się, że upośledzenia funkcji nie było.

5. Przy wielomiejscowych uszkodzeniach kończyny ogólny st,opień trwałego uszc zerbku na zdrowiu ró wna się sumie proc.entów uszczerbku ustalonych za poszczególne uszkodzania według norm . przewidzianych w tabeli , z tym że procent ten nie może być wy ż szy od procentu przewidzia nego

za utratę uszkodzonej części kończ yny .

6. Jeżeli wypadek spowodował uszkodze,n ie kilku koń­

czyn albo narząd ów , ogólny stopień trwałego uszczerbk u

równa się sumie proce'n tów us zczer bku ustalonych za poszczególne uszkodzeni a według norm przewidzianych w tabeli, z ograniczeniem d,o 100% .

7. Przy usżkodzenia'ch kończyn górnych u mańkutów

stopień trwałego uszczerbku na 'łdrowiu ustala się według

norm p rzewidzianych w tabeli, przyjmując dla uszkodzeń

ręki prawej procenty ustal'one dla r'ękilewe'j. a·' dla ręki lewej procenty ustalone dla r ęk i 'p Ia'wej.

8. Jeżeli okres czasowej niezdolności d,o pracy, s'p owodowanej wypadkiem pr,z y pr.a cy, trwał c·o nąjmniej 5 tygodni, a nie ma możliwości ścisłego określe!l:ia sbopnia

us zcz,e rbku na wrowiu , prżyjmuje się, ' że trw:,ały .uszq:erbek

na zdrowiu wynosi, Su/o.

§ 4. Stopień trwaleg'o usz<;zer bku na zdr,o,wi)l ustąlasię

według stanu w chwili badania poszkodowaneg,q;. " "

;'

§ 5. 1. Zakłady społe czne służby zdrowia na wni'osek

powiatowego (miejsk iego)! ińspe.ktorCltu PaństwGlwego :zakła ­

du Ubezpieczeń. obowiązane są u d,QstępniĆl,. daJttlmentację- "le.karską, . dotyczącą lec zenia po,s źkodow,an.e;9' o \PQ ; wq.pątdk u, '

a w miarę potrzeby ró.wn,ie'z i. plzed ' wyp:a dkieID~. ;, , 1'; ;,:,{1 , l' ,;

.

układu,

-

2. Powiatowy (mięjski) inspektorat Państwowego Zakła­

du Ubezpieczeń zobowiązany jest zwrócić do zakładu spo- '

łeczneg, o służby zdrowia udostę'pnioną dokumentację niezwłocznie po jej wykorzystaniu.

§ 6. Jeżeli do wydania orzeczenia nie-zbędne jest przeprowadzenie badania pomocniczego lub obserwacji szpital-

Poz. 343

- - - - - - - - - - - _ . _ - - - - - -,---- -

nej, zespól lekarzy orzekających kieruje pracownika do wła­

ściwego zakładu społecznego służby wrowia.

_ § 7. Za' rządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia

i ma zastosowanie do wypadków zaistniałych od dnia

1 września 1968 r.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej : J. Kostrzewski

MoniŁor

665 P 01:. 342 i 343

------------------------------~--------------~--------------~~

Polski Nr 49

Załączpik

do zarząd z enia

Sprawiedliwości z dnia 12

Ministra

paździer­

nika 1968 r. (poz. 342).

TABELA Nr 7 STAWEK

MIESIĘCZNYCH RÓWNOWARTOŚCI .śWIADCZEŃ ZAOPATRZENIA MUNDUROWEGÓ,

OBOWIĄZUJĄCYCH

I

Lp.

W OKRESIE OD DNIA 1 LIPCA 1968 R.

I

Stopień

Funkcjonariusze młodsi - mężczyźni

FunkcJonariusze starsi - męż-czyżni

od podinspektora do starsz ego inspektora włącznie

FunkcJonarius ze starsi - mężczyżni

,od podkomisarza do komisar za włącznie

Funkcjonarius ze starsi - mężc zyźni

starsi komisarze

Funkcjonarius ze młodsi - kobiety

Funkcjonariusze starsi - kobiety

od podinspektora Uo staJs zego inspe){.tora włącZlllie

Funkcjonariusze starsi - kobiety

od podkomisarza do k'omisarza włącznie

1

2

3

4

5

6

7

Suma zł

24t>,-

388,-

5{)9.,-

548,283,-

,

383,-

.} "

495,-

343 '

ZARZĄDZ ENIE

MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ

z dnia 29 października 1968 r.

w sprawie szczegółowych zasad ustalania trwałego uszczerbku na zdrowiu dla celów wypłaty jednorazowych

oraz świadczeń wyrównawczych pracownikom poszkodowanym wskutek wypadków . przy pracy.

odszkodowań

Na podstawie § l ust. 2 ro z-porządze nia Rady Ministrów

z dnia 18 czerwca 1968 r. w s.prawie jednoraz,owych odszkodowań i innych św iadczeń przysługujących w ra zie wypadku przy pracy (Dz. U. Nr 22, poz. 144) zarządza się, co następuje

°

Załącznik

do zarządzenia Ministra

Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia

29 października 1968 r_ (poz. 343).

NORMY OCENY TRWAŁEGO USZCZERBKU NA ZDROWIU

A. UsZkodzenia głowy.

Procent trwałego

uszczerbku na wrowiu

1. Uszkodzenia powłok czaszki (bez uszkodzeń kostnych)

a) uszkodzenie , powłok czaszki - w zależności od rozmiaru, ruchomości

i tkliwości blizn itp.

b) oskalpowanie

u mężczyzn

u kobiet

2. Uszkodzenie kości sklepienia i po<lstawy czaszki (wgłobienia, szczeliny,

fragmentacja) --'- zależnie od rozległości uszkodzeń

3. Ubytek w kościach czaszki

a) o średnicy poniżej 2,5 cm

b) o średnicy powyżej 2,5 cm - w zależności od rozmiarów

1-15

20

30

5-10

1

10-25

Jeżeli pr zy uszkod zeniac h i ubytkach

stępują jednocześnie uszkod z-enia po włok claszki

kości czaszki (poz. 2 i 3) wy(poz. l), należy osobno oceniać

stopień trwałeg o uszczerbku za us zkodzenia lub ubytki k o ści według poz. 2 lub 3

i osobno za uszkod zenia powlok czaszki według poz. I.

U wag a

4.

Powikłania towarzyszące

uszkod zeni-om wymienionym w poz. L 2, 3 w

wycieku płynu mózgowo -rdzen iowego, przewlekłego zapalenia kości, ropowicy podczepcowej leczonej operacyjnie,

zakrzepicy powłok, przepukliny mózgowej - ocenia się dodatkowo

w za l eżności od rodzaju i stopnia p-o wikłań _

S. Porażenia i niedowłady połowicze

a) porażenie pol-owicze utrwalone

bl niedowład połowic z y znacznie utrudniający sprawnoś ć ko ń czyn z afazją

c) niedowład połowiczy 2macznie utrudni.ający spraw.ność kończyn bez

afazji

d) niedowład połowiczy nieznacznego stopnia z afazją

e) niedowład połowiczy nieznaczneg'o stopnia bez afazji

- f) porażenie kończyny górnej z niedowład e m kończyny dol,n ej

postaci

nawracająceg·o

się

g)

porażenie kończyny dolnej

h)

niedowład kończyny

górnej bez niedowładu kończyny dolnej

d,olnej bez niedowładu kończyny górnej

6. Zespoły pozapiramidowe

a) utrwalony zespół pozapiramidowy znacznie utrudniający sprawność

ustroju i wymagający opieki osób trzecich

b) zespół pozapiramidowy utrudniający sprawność ustroju z zaburzeniami mowy, napadami ocznymi itp.

e) zaznaczony zespół pozapiramid,owy

7. - Zaburzenia równowagi pochodzenia móżdżkowego

a) zaburzenia równowagi uniemożliw i ające chodzenieb) zaburzenia równowagi utrudniaj ą ce w dużym stopniu chodzen ie

c) zaburzenia równ,owagi utrudniające w mał y m stopniu chodzenie

8. Padaczka

a) padaczka z zaburzeniami psychitzn ymi, charakteropatią, otępieniem

i ekwiwalentami padacakowymi, uniemożliwiająca jakąkolw i ek pracę

b) padaczka z rzadk imi n'apadami, ale ze zmianiuńi otępiennymi, utrudniająca w du ż ym stopniu wykonywanie pracy

c) padaczka bez zmian psychicźnych z' cięstymi napadami

i)

niedowład kończyny

z niedowładem kończyny górnej

5-15

100

100

70

80

40

prawej 90

lewej 80

prawej 80

lewej 70

prawej 40

lewej 30

30

100

80

30

80

60

30

Monitor. Polski Ni 49

-

-

Poz. 343

-----------------------------------

----------------~-----------

Procent lrwałego

uszczerbk u na zdrowiu

dl

padaczka bez zmian psychicznych z rzadkimi na,padami (2

na miesiąc)

mniej

30

U wag a: Podstawą rozpoznania padaczki są: obserwacja napadu przez . lekarza,

typowe zmiany eeg., dokumentacja ambulatoryjna bądź szpitalna.

9. Zaburzenia neurologic zne i psychiczne uwarunkowane organicznie (encefalo.patie)

a) ciężkie _zaburzen.iapsychiczne wymagające stałej opieki osób trzecich

(.

, (zmiany otępienne, utrwalone psychozy)

b) encefalopatie ze zmia.nami charaktero log icznymi

c) encefalopatie' z utrwalonymi skargami subiektywnymi, jak bóle, zawroty głowy, wzmożona , pobudH wosć nerwowa, trudności w skupieniu uwagi, z zabu.rzeniami pamięci, snu itp_

100

70

30

U wag a: Za encel ,l lopatią pon zespołem psychoorganicznym przemawiają ' odchylenia przedmiotowe w stani-e neurologicznym. zmiany w lapisie eeg. i · w

obrazie odmowym mól.g u.

10. Nerwice

'a) utrwalone nerwice związane z urazem czasz,kowo-mózgowym - w zale.żn·ości od stopnia zaburżeń

b) utrwalona nerwica po ciężkim uszkodzeniu ciała .- w zależności od

stopnia zaburzeń

11. Zabur z.e nia mowy

a) afazja. całkowi ta (sepsoryczna lub sensoryczno-motoryczna) z agrafią

i aleksją

b) afazja całkowilil motoryczna

c) alazja znacznego stopnia utrudniająca porozumiewan ie się

d) afazja nieznac z- nego stopnia'

12. Zespoły p'odwzgórzowe pourazowe (cukrzyc a, moczówka prosta, nadczynność tarczycy

inne zaburzenia wewnątrzwydzielnicze pochodlenia

5-20

5-10

80

{iO

40

20

ośrodkowego)

a) znacznie up,ośledzające czynność uslroju

b) nieznacznie upośledzające czynność llslr.o j u

13. U.szkodzenie częściowe lub całkowite nerw ów ruchowych gałki ocznej·

a) nerwu ,o koruchowego

w zakresie mięśni wewnętrznych oka

w za:eżn n śs; i 'od stop ni1

uszkodzenia

w zakresie mięśni zewnętrznych ,oka

w z,lleżn o ści od stopnia

uszkodzenia

b} nerwu bloczkoweg'o

w zależności od stopnia' uszkodzenia

cl nerwu odwod z ącegq

'4. Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwu trójdzielnego - w zależno­

ści od stopnia us zkodzenia

15. Us'zkodzenie częściowe lub całkowite nerwu twarzowego - w zależności

od stopnia -uszkodzenia

/

U wag a: Uszkqd zenie nerwu twarzoweg-o łącznie z pęknięciem

n ależy oceniać według pb~.

koś c i

60

30

5-15

.,

10-30

:3

1-15

10"'::"20

10-20

skalistej

48.

16. Uszkodzenie częściowe lub całkow ite nerwów językowo-gardłowego

i błędneg,o - w zależności od stopnia zaburz e ń mowy, połykania, oddechu, krążenia ipr zeWodll pokarmowego

H.· Uszkodzenie częściowe lub całkowite nerwu dodatkowego - w z a leż­

ności od stopnia uszk o,dzenia

18. Uszkodzenie częściowe lub całk·owite nerwu podjęzykowego - w załeż­

ności od stopnia uszkodzenia

10-50

5-15

10-20

B. Uszkodzenia twarzy.

19. Uszkodzenia powłok twarzy (blizny i ubytki)

.a) oszpecenia bez zaburzeń funkcji - w zależności od rozmiarów blizn

i ubytków w powłokach twarzy

bl ,o szpecenia 'Z miernymi zaburzeniami funkcji - w zależnościoa rozmiarów blizn I ubytków w powłokach twarzy oraz stopnia zaburzeń

funkcji

c) oszpecenia połączone z dużymi zaburzeniami funkcji (przyjmowanie

pokarmów, zabutzen ia oddychania, !.nowy, ślinotok i zaburzenia· funkcji powiek itp.) - w zależności od rozl1!ia l ów blizn ' i ·ubytków w pq~

włokach twarzy oraz stopnia zaburzeń funkcji

,

1-10

~,

l

,lO-3D

..

30-60

('

,

"

•

MonitDr PDlski Nr 49

------------------------------------668

______________~~------,------------~PDZ. 343

Procent trwałego.

uszczerbku na zdrDwiu

20. Uszkodzenia nDsa

a) UszkDdzenie nDsa be~ zaburzeń oddychania

pDwonienia - zaleŻJlie

od rDzległDści uszkod zenia

h) UszkDdzel)ie nDsa z z'a bur,zeniami,-Dddychania - zależnie od rożległo­

ści uszkodzenia i ~opnia ~aburzeń oddychania

c) , uszkodzenie nDsa z zaburzeniami oddyc:.hania i pDwonienia ...... W zaieżnDści od stDpnia zaburzeń w Dddychaniu i powonieniu

d) ńtrata pDwonienia w następstwie uszkodzenia przednie ~'lD dDłu , czaszkowego.

e) , utrata nDsa w cał-Dści (łącznie z k;Dśćmi nDsa)

1-10

5-20

10-25

5

30

U wag ą: Jeżeli uszkod~n i e nosa wchodzi w zespół uszkódzeń objętych poz. 19,

należy stosować ocenę według tej pozycji (tj. według poz. 19).

'

21. Utrata zębów

'

a) siekacze r kły ~ za każdy ząb

b) po,zDstałe zęby pDCZąwszy od , dwóch - 'la każdy ząb (niezależnie od

zaprDtezowania)

,

22. Utrata części szczęki górnej lub dDlnej (łącznie z Dszpeceniem i utratą

zębów) - staw rzekDmy ~ zależnie od rDzległości ubytków, stanu odżywiania i powikłań .

23. Utrata szczęki (łącznie z Dszpeceniem i utratą zębów)

a) górnej

b)d'Dlnej

24. Ubytek pDdniebienia

a) z zaburzeniami mDwy i pDłykania - w zależności od stopnia zabu-

l

15-30

40

50

. 10-30

rzeń

b) z dużymi zaburzeniami mDwy i pDłykania -

w zależnDści od ' stopnia

25-40

zaburzeń

25. Ubytki języka

a) bez zaburzeń mDwy i pDłykania

'b) z zaburzeniami mDw y i połykania -

w zależnDści Dd st·opriia

3

/

za- '

burzeń

c) z dużymi zaburzeniami mDwy d) całkDwita utrata języka

C.

5-15

15-40

50

w zależności od stopnia zaburzeń

•

U8zkodz~nła narządu wzroku.

26. a) Przy Dbniżeniu ostrDści wzrDku lub utracie wzroku jednego. lub obu

oczu trwały uszczerbek na zdrDw iu Dkreśla się

tabeli

OstrDśĆ

/

wzrDku 'oka

, prawego.

0,9

(9/10)

1.0

(10/10)

0,8

(8/10)

0,6

(6/10)

0,5

(112)

0,4

(4/10 '

O'

0,2

0,1

(2/10) ! (1110)

0,3

(3/10)

\

OstrDść

Procent trwałego uszczerbku na zdrD'w iu -

wzro.ku Dka

lew_ego.

-1,0

0,9

0,8

0,7

0,6

0,5

0,4

0,3

0,2

0,1

0,7

(7/10)'

według następującej

'

(10/ 10)

(9/10)

(8/ 10)

(7/10) tj-'

(6/ 10) "

;4 ' (1/2) ",-,

(4/ 10)

(3/ 10)

(2110)

(1110)

O

0Ci ',~

j . ,.'Ił',i ~\ - \ ~

J ' . ... ;,.: . ~ ",\

2,5

,5

7,5

5

7,5

10

10

12,5

12,5

15

15

20

20 , ,; " >,, 25

30,

25 " "

3a" , C ' i 35

35

40

40

45

O

2,5

5

7,5

, lO

12;5

15

20

25 30

35

, ,'

7,5

10

12;5

15

20

25

.. -.'30

35

40

4,5

50

10

12,5

15

20

25

30

.3..5

'46 '

45 . . ,....

' 50

' {'S5

12;5

15

.20

25

30

35,

40

45

50

55 '

'60

"

"

-

.

15

20

25

30

35

40

45

50

55

6,Q

65 '

25

30

35

40

20

25

"

30

35

40

45 ·,'

, 50

' 55

60

65

..

70

30

35 40...

45

"

4~

!?O

.-

5D ·

~5

"

55I

60

,

65

70

80

.-~

60 "

'" 65"

'

70

'80'

90

90

100

,,,

','C", !

(

"

35

40

~ - 45

50

55

60

65

' 70

80

... ..-

l

Uwag a: Os&ó,k 'wzroku<#' d .];sze określa się po korekcji szkłami, zarówno przy zmętnieniu rogówki lub ' scicze~~i, j~k i przy

:współi~tnieniu uszkodzenia siatkówki lub nerwu wzrokowego.

' . '

" ' .. ' ," , , ' , , "

PrDcent trwałeg'D

uszczerbku na zdrowiu

Dka z jednoczesnym , i M'y{;U'szcZ~niem ,,; gałki

ocznej

,

'

27. PDrażen'ie nastawnDści (akoID'!)q:a<ji) ,, ""'7)· .pI~y . za~:tDsowaniu .•F,I.c.ieł . po~

prawczych

a) jednego. o.ka

b) Dbu DCZU

b) Utrata wzrDku jednego.

_,

38

.\

"

15

fi

I

______________________________

Mpnitbr Polski Nr 49

-

669.________________________________________

P

~

28. Uszkodzen ie gaiki ocznej wskutek urazów tępych

a) rozdarcie naczyn iówki jednego oka

b) zapalenie naczyniówki i siatkówki jednego oka, powodujące zaburze- .

nia widzenia środkoweg·o lub obw odowego

c) przedziura wienie plainki żółtej jednego oka

d) zanik nerwu wzrokowego

29. Uszkodzenia gaiki ocznej wskutek urazów drążących

a) blizny rogówki lub twardówki (garbiak twardówki)

b) zaćma urazowa (uszkodzenie soczewki)

cj cialo ' obce wewnątrzgałkowe powodujące obniżenie ostrości .wzroku

30. Uszkodzenia g.alki ocznej wskutek urazów chemiczn yc h i termicznych

(oparzeRia itp.)

31. Koncentryczne zwężenie pola widzenia ocenia się według niżej poda:nej

tabeli

Z wężenie

do

IPrzy dru'

n ie n~ruszonym I

·W obu oczach

g im oku

I

I

60°

50°

40°

30°

20°

10°

poiiiżej . 10°

O

s%

100/0

150/0

200f0

25%

35%

I

Procent trwalego

uszczerbku na zdrowiu

wg tabeli ostrości wzrokq

(poz . 26al

"

"

"

Przy ślepocie

drugiego oka

35%

45%

550/0..700/0

850/0

95%

1000/0

O

15%

25%

500/0

- -- .. _ -,

80°.'0

900/0

95 %

Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

32.

Połowicze

niedowidzenia

a) dwuskroniowe

b)

c)

d)

e)

60

30

25

dwunosowe

jednoimienne

jednoimienne górne

jednoimienne dolne

la

40

33. Utrata ,funkcji s O<: z.e w:k! po operacyjnym usunięciu zaćmy pourazowej,

przy braku jednoczesneg'o pojedynczegO' widzenia obuocznego

a) w jednym oku

b) w obu oczach

34. Utrata soezewki - oceniać według tabeli ostrości wzroku (poz. 26a) oraz

według tabeli koncentrycznego zwężenia pola ' widzenia (poz" . 31), z tym

zastrzeżeniem że ogólny procent trwałeg·o uszczerbku na zdrowiu nie

może wynosić więcej . niż 350/0 za jedno oko i 1000/0 za oba oczy.

i'"

343

~~oz~.~~.

25

40

35. Zaburzenia w drożności przewodów łzowych (łza wienie)

a) w jednym: oku

b) w obu oczach

36. Odwarstwienie siatkówki jednego oka

37. Jaskra ~ oceniać według tabeli ostrości wzroku (poz. 26a) oraz według

taueli koncentrycznego zwężenia pola widzenia (poz. 31), . z tym zastrze-'·

żeniem że ogólny procent trwal ego uszczerbku na zdrowiu nie może '

wynosić więcej niż 350/0 za jedno oko i 1000/0 za oba oczy.

.P

38. Wytrzeszcz tętn[ący - w zależności od stopnia

39: Zaćma urazowa

40. Przewlekle zapalenie spojówek

D. Uszkodzen ia narządu sł'u(:hu.

41. Pr zy u pośi edzeniu ,ostrości slllchu"pr'ócen't t rwale go 'us z0zerbk u ita' Zuro-'

wiu określa się weDług niżej podanej ta beli

10

J.5

35

','!

50-100

wg tabeli ostrości wzroku

10 ; . .~

I

. .•: -t: t

"

\

;'C

Monitor_._P_ol_sk_i Nr 4_9_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ 670 _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _.::..P--=o~z. 343

Ucho

prawe

Ucho

lewe

I

Słuch

Osłabienie słuchu

normalny

(słyszy

\

Przytępienie słuchu

Głuchota

szept do 4 m) (słyszy szept do 1 m)

zupełna

-

Procent trwałego uszczerbu na zdrowiu

Słuch

normalny

,

5

10

20

5

15 ·

20

30

10

20

30

40.. -

O

Osłabienie

słuchu

.

(słyszy

szept

do .4 m)

Przytępienie

słuchu

(słyszy

szept

do 1 m)

~

Głuchota

zupełna

,

20

,

s<r

40

30

u wag ił: W celu wykluczenia agriłwacji lub symulacji ostrość słuchu powinno określać się nie tylko badaniem sluchu szeptem I mową, lecz badaniem slroikami. W przypadkach szczególu ych należy przeprowadzić badanie audiometryczne.

Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

42. Urazy małżowiny US7nej

a) utrata części małżowiny

b) zniekształcenie małżowiny (blizny, oparzenia

odmrożenia) leżności od stopnia

c) utrata jednej małżowiny

d) utrata obu małżowin

43. Zwężenie lub zarośnięcie zewnętrznego pr7ewod u słuchowego

a) jednostronne z osłab i eniem lub prz y t ę p i eniem słuchu

5

w za5-10

15

25

oceniać

wg tabeli ostrości

(poz. 41)

s łuchu

hl obustronn e z osłabieniem lub przytę p ieni e m słuchu

Przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego

al jednostronne

bl obustronne

45. Przewlekłe ropne zapa!enie ucha środkowego powikłane per lakiem,

próchnicą kości lub polipem ucha w zależności od stopnia powikłań

al jednostronne

bl obustronne

46. Uszkodzenie ucha środkowego w następstwie złam.ania kości skroniowej

z urpoś!edzeniem słuchu

47 . Uszkodzenie ucha wewnętrznego

al z uszkodzeniem części słuchowej

44.

bl z uszkodzeniem części statycznej

w za!efności od stopnia uszkodzenia

e) z uszkodzeniem części słuchowej i statycznej - w zależności od

stopnia uszkodzenia

48. Uszkodzen ie nerwu twarzowego łącznie 7. pęknięciem kości skalistej

a) jednostronne - w zależności od stopnia uszkodzenia

hl dwustronne

5

10

5-15

10-20

oceniać wg tabeli ostrości

słuchu (poz. 41 l

oceniać

wg tabeli ostrości

(poz. 41 l

słuchu

20-50

30-60

25-40

60

E. Uszkodzenia szyi, krtani, tchawicy I przełyku.

49. Uszkodzen ie gardła z upośleclzen :e m funkcji

50. US7kod zen :e lub zwężenie krtani pozwalające na obchodzenie się bez

rurki tchawic zej - w zal e żności od sto pnia zwężenia

51. Uszkodzenie krtani .. powodujące koniecZ-llość stałego noszenia rurki tchawiGej

al z z.aburzeniami głosu - w zależności od stopnia

bl z bezułosem

' .

52. Uszkodzenie lchawicy - w zależności od slopnia jej zwężenia

10

10-30

35-50

20-60

_~_o~n_i_to~r~

· ~P_ol_s_k_i_N_r__

4_9________________________~____~6~7~l____________~__________~~____________~P~o~z.

343

Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

53. Uszkodzenie przełyku powodujące

a) częściowe trudności w odżywianiu - w zależności od stopnia upośledzenia stanu odżywiania

b) odżywianie tylko płynami

c) całkowitą niedrożność przełyku ze stałą przetoką żołądkową

54. Uszkodzenia tkanek miękkich (skóry i m i ęśni) szyi z ograniczeniem ruchomości szyi w zależności od st.opnia i ustawienia głowy

10-30

50

ao

10-30

O wag a ,: , Uszkodzenia tJcanek miękkich z jednoczesnym uszkodzeniem kręgosłupa

szyjnego należy oceniać według pOL. 89.

,

F. Uszkodzenia klatki piersiowej I Ich następstwa.

55. Blizny powłok klatki piersiowej ograniczające ruc,homość klatki piersiowej - w zależności od stopnia ograniczenia ruchomości klatki piersiowej

56. ' Utrata sutka u kobiet

57. Utrata gruczołu piersiowego (w części lub w. całości)

58. Uszkodzenia przynajmniej 2 żeber (złamanie itp.)

a) z obecnością zniekształceń i bez zmniejszenia pojemności życiowej

płuc

.

b) z obecnośCią zniekształceń i zmniejszenia pojemności życiow'ej płuc­

w zależności od stopnia zmniejszenia pojemności życiowej

59. Złaman ie mos tka ze zniekształceniem

60. Zapalen ie kości (przetoki) żeber lub mostka

61. Uszkodzenia płuc ioplucnej (zrosty opłucnowe, uszkodzenia tkanki pł u cnej, ubytki tkank i płucnej, ciała obce itp.)

. '

a) bez n i ewydoln ości oddechowej

b) z niewydolnością oddechową - W zależności od stopnia

62. Uszkodzenia tkanki płucnej powikłallf~ przetokami oskrzelowymi, ropniem

płuc przetoki w zależności od stopnia niewydolności oddechowej.

10-30

15

25

10

15-25

10

20

10

20-40

40-80

U wag a: Przy orzekaniu według pozycji 61 i 62 stopień uszkodzenia tkanki

płucnej i niewydolnoś c i

oddechowej potwierd z ić badaniem spirometrycznym

i badaniem rentgenowskim,

63 . Uszkndzenia -serca lub osierdzia

a) z wydolnym układem krążenia

b) z objawami względnej wydolności układu krążenia

c) z objawami n iewy dolności krążenia - w zależn'ości od stopnia niewydolności

10

30

40-90

U wag a: St Q pień uszkodzenia serca ocemac należy na podstawie badania radiologicznego i elektrokardiograficznego.

64. Przepukliny przeponowe - w zależności od stopnia

przewodu pokarmowego, oddychania i krążenia

zaburzeń

funkcji

20-40

G. Uszkodzenia brzucha i łeh następslwa.

65. Uszkodzenia p,owłok jamy brzusznej (przepukliny urazowe, wysiłkowe,

przetoki itd.) - w zależności od umiejscowienia i rozmiarów uszkodzenia powłok jamy brzusznej

5-30

U wag a: l. Za przepukliny ura zowe uważa się przepukliny spowodowane pourazowym uszkod zeniem powłok brzusznych (np. po rozerwaniu mięśni powłok

brzuszn ych)

2. Za przepukliny tzw. wysiłkowe uwai,a się przepukliny , spowodowane nagłym

wysiłkiem fizycznym lub gwałtownym ruchem.

66. Uszk od ze nia żołą9ka, jelit i sieci

a) bez zaburzeń funkcji - przewodu pokarmowego i przy dostatecznym sta'nie odżywiania

b) zzaburze,niami · trawienia i nie d,ostatecznym stanem odżywiania w zależn' ości od stopnia zaburzeń i stanu odżywiania

67. Przetok i jelitowe, ka rowe i Odbyt sztuczny w za leż ności od stopnia

zaniec zys zczania się i zmian zapalnych tkanek otaczających przetokę

a) jelita cienkiego

b) jelita grubego

68. Przeloki okoloodbytnicze

-

10

15-50

30-80

20-50

-

-

Po!l. 34l

--------------------.------------------~

Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

69. Uszkodzenie zwieracza odbytu, powodujące stałe, całkowite nietrzymanie kału i gazów

70. Wypadnięcie odbytnicy -- w zależności od stopnia wypadnięcia

71. Utrata ś~edziony

a) bez większych zmian w obrazie krwi

b) ze zmianami w obrazie krwi lub i ze zrostami otrzewnowymi

72. Uszkodzenia wątroby i przewodów żółciowych. pęcherzyka żółciowego

lub trzustki -- w zależności od stopnia powikłań

60

10-30

15

30

20-60

H. Uszkodzenia narządów moczopłciowych.

73, Uszkodzenie jednej nerki lub obu nerek powodujące upośl edzenie ich

funkcji - w zależności od stopnia upośledzenia ' funkcji

74. ' Utrata je<lnej nerki przy drugiej zdrowej i prcl widłowo działającej

75, Utrata jednej nerki przy upośle<lzeniu. funkcjonowan ia drugiej nerki

w . zależności od stopn ia upośledzenia funkcji powstałej ner.ki .

76, Uszkodzenie moczowo<lu powo<lujące zwężenie jego światła,

17. Uszkodzenie pęcherza - w zależn·ościod stopnia zmniejszenia jego pojemności. zaburzeń w oddawaniu moclU. przewlekłych stanów zapalnych

78, Przetoki dróg moczowych i pęcherza moczowego - w zależności od stopnia stałeg'o zanieczyszczania się moczem

79. Zwężenia cewki moczowej

a) powodujące tru<lności w o<ldawaniu moczu

b) z przewlekłym nieżytem pęcperza i częstym m.oczeniem

c) z nietrzymaniem moczu lub zaleganiem moczu

d) z zaleganiem moczu i zakaż,eniem

80. Utrata prącia

81. Częściowa utrata prącia

82. Utrata jednego jądra lub jajnika

83. Utrata obu jąder lub obu jaJników

84. Wo<lniak jądra

85. Utrata macicy

a) w wieku do 45 lat

b) w wieku powyżej 45 lat

86. Uszkodzenie krocza powodujące wypadnięcie narządów rodnych

a) pochwy

b) pochwy i macicy

10-25

35

40-75

20

10-30

20-50

15

30

50

75 .

40

20

20

40

"

~

10

40

20,

..

10 ,

)0

I. Ostre zatrucia I Ich następstwa

(orzekać nie wcześniej niż po 6 miesiącach).

....

',,

87. Nagłe zatrucie gazami oraz subStancjami i ,produktami (z wyjątkiem zatruć pokarmowych)

a) ze stwierdzoną utratą' przy t OIDIll ości, lecz bez wtórnych powikłań

b) powodujące uszkodzenie układu krwiotwórczego· i narządówwe- '

wnętrznych (rozedma. przewlekły, nieżyt krtani, tchawicy i oskrzeli)

-- w zależności od stopnia uszkodzenia

10

10-25

U Y! a g a : ' Uszkodzenia układu , nerwowego spowodowane nagłym zatruciem gll~,

za mi należy oceniać według odpowiednich pozycji dotyczących układu nerwowego.

"

98. Na,głe , zairucJ~ pokarmami powodujące uszkodzenie narządów miąższo-,' i c. '

wych i przewo<lu pokarmowego ....... , w 'zależnOści ód stopnia uszkodzenia .. ·

, 5-1·5 , ..

U wag a ; " 1. (Uszkodzenia układu nerwowego ~~klitek nagłych zatruć pokarmowych należy oceniać według odpowiefil,nicb pozycji ; dotyczących ukła,du n,ę~w.o-,., , :",

;.eg~~trucie włośnicami ' nie po'~~~tawi; w ' zasa'dzi~" tr~ałytb następstw. ' " ' " '

J. Uszkodzenia kręgosłupa, rdzenia kręgowego l iiolb.następstwa.- ."i r. )'!

89. Uszkodzenia kręgosłupa w odcinku szyjnym

).: ' 'c ec ,1

al z ograniczeniem ruchomości - za l eżnie od ruchomości i ustawienia

głowy

.'.

rl ·~ .l. '1 )\' "\ t. l . f!" ~(.

r ·· · ~t · · ··": '. :'

, tt · "

t

b) z calkówitym zes ztywnie~iem i 'z ;i~k~~:zys'l;lym ~s't awie'~'i,~~' \gł~W'; ' "

j '

-

)

,.o (

• ....

~.,

•~

, ~.

' ."

.

' . c~ :l \. I '. .

y ,"

"

," ' I

'\1

;

I '

-

---------. --~~-----------------------

,673

-

'- -------------------------

Poz. 343

,' .

Procent t~wałego

uszczerbku na zdrowiu

90. Uszkodzenia kręgosłupa w odcinku piersiowym (th1-lh ll )

a) bez zniekształceń - w zależności od stopnia uszkodzenia

b) ze zniekształceniem i ograniczeniem ruchomości - -w zależności od

stopnia z,niekształc€ń i ograniczenia ruchomości

91. Uszk~zenia kręgosłupa w odcinku piersiowym th 12 i lędźwiowym

(th 12 -L5)

a) ze zniekształceniem i ograniczeniem nichomości - w za l eżności od

.

I

stopma

b) ze znacznym zniekszlalceniem oraz dużym ograniczeniem ruchomości w zależności od stopnia

92. Izolowane uszkodzenia wyrostków poprzecznych, wyrostków oŚcistych

....:... w zaieżności od ich liczby i zaburzeń funkcji

,

93. Uszkodzenia kręgosłupa powikłane zapaleniem kręgów, obecnością ciała

obcego ,itp. ocenia się według poz. 89~92, zwiększając , stopień uszczerbku na zdrowiu

94. Uszkodzenia rdzenia k(ęgowego

a) przy objawachpoprzecmego przecięda rdzenia ' z całkowitym ' porażeniem lub niedowładem dużego stopnia dwóch lub czterech kończyn

b) niedowład kończyn dolnych Mz uszkodzenia górnej części rdzenia

(kończyn górnych), umożliwiający poruszanie się za pomocą dwóch

lasek

c) niedowład kończyn- dolnych , umożliwiający ,poruszanie się o jednej

lasce

d) porażenie całkc;>wite obu kończyn górnych z zanikami mięsmowymi,

zaburzeniami czucia i zmianami troficznymi bez porażenia kończyn

dolnych (po wylewie śródrdzeniowym)

e) niedowład znacznego stopnia obu kończyn górnych znacznie upośledzający czynność kończyn (po wyiewie śródrdzeniowym)

"

f) niedowład nieznacznego stopnia obu kończyn górnych (po wylewie

śródrdzeniowym) .

'

g) zaburzenia ze strony zwieraczy i narządów płciowych bez niedowładów (zespół stożka końcowego)

'

h) zaburzenia czucia, zespoły bólowe -hez niedowładów - w z,ależności

od stopnia zaburzeń

.

95. Ura~owe żespoły . korzonkowe (bólowe, ruchowe, czuc iowe lub mies'zane) - w zćlleżności od sto.pnia

a) szyjne '

b) piersiowe

e) lędżwiowo-krzyżowe

d) guziczne

/

5-15

15-20

10-20

25-40

3-10

Hl

100

70

40

100

70

30

40

10-30

5-20 ·

5-10

lQ--25

5

K. Uszkodzenia miednicy.

•

, '

96. Utrwalone rozejście się spojenia łonowego lub rozerwania stawu krzyżowo-biodrowego - w zależńości od s ~.opnia przemieszczenia i zaburzeń

chodu

'i~

•

.\

.' ',. ', "

'10-35

97. Złamanie miednicy z przerwaniem obręczy bi,odrowej jedno ·lulL wielo- .

miejsco'we - w zależności 9ązniekształcenia i upośledzenia cho~u: ~~, .'

. 5-,-,-20 .1

l ) w oą.~j!1~)l< przednim (k·ość łonowa, kulszowa) .

. ., , , :; ._ ,.

D) w odcinku przednim i tylnym (typ Malgaigne'a)

15-45

98. Złamanie dna panewki - ~ ;~ z,~l eżności od upoślE1dzepi~ funkiC'ji ' s'tawu '

-I,',

-i, zmian zniekształcających: . . , ~.

" l " " '; :.,;,'; "

; , , ','

,.o'

, ,."

~) bez zwichnięcia centralneg·o

10-20

b) zezwichl)ięciemcentralnym?'*'·;'

L·c .:!:,

·p·l. f-,,··"

,,;1 ..',.. ' "

~O -' " 'i'99. Izolowane złamanie mi'ednicy (tale rz' biodrowy, kolce biodró':w:e,-,:guz kul~- .,.: ; '; ,.:.

. ,,' .-\ : '~

szowy) - w zależności .od znj1,ff~\aIcenia i zaburzeit ~~n~~)i,.. ~: ,~ . '_ /. ',

i.::s c;, ." " ",iJ5~20!,

U w a g a: Towarzyszące uszk o'd~'~rria\ ńarządów miednicy ', i 'ob'j'aw,y <ri~-uT olotji~z.~ .'". \ l ,7"" ·h ~"::: ~,: :":"~~tJ:: 'o'j. '" r

':d'"

i,

dodatkowo według po zycji dotyczących . odpow~ednich us zkodzeń

narządów. miednicy lub uszko.dzeń neurólógicznych. · '; ' .. "

~ '\L·'-; U

""

t,,".' «,-C,,:-

ne ocenia

się

··c.

.C':,··',

:1. I' :';: ' .>i', .. .,' .. : . ,;'.

L. Uszkodzenia k~ńczyUY góme.j. ; j?hHT "".>1 i

J:. o p a tka.

100.

Złamań-t-a - rBpatki

d "wh /; 1; ':;

;

; ,;c-<. :r;"j :, ,',

!.'c ,,~j ' '':'.1''1:''

złamanie łopatki z nieznacznym prz emieszczeniem

Większych zaburzeń funlttjI' konć'żyn{ "' " 'II "~, o " " ',.,

a) wygojone

", '!(.,1 '1':'

bez

\

.\

:.::~~o~n~i~to~f....:P:..:;o::::I:.:::.ski::·~N:..:r_4..::9:..'_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _-.-..:6:.:1....:4~_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _....:...Poz .. 30

. Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

b) wygojone złamanie łopatki z dużym przemieszczeniem i wyraźnym

upośledzeniem funkcji · kończyny w zależności od stopnia zaburzeń

c) wygojone złamania szyjki i panewki łopatki z dużym przykurczem

przywiedzeniowym w stawie barkowym i z dużymi zanikami mię­

Prawa

Lewa

10-4.0

5---35

śniowymi

, 45

55

u wag a: Normy pozycji 100 uwzględniają' rQ~nież ewentualne powikłania.

neurologiczne.

o b o j c z Y k.

101. Wadliwe wygojone złamanie obojczyka -

w zaleźności od stopnia zniei O'gr,aniczenia ruchów .

102. Staw rzekomy obojczyka ograniczający ruchy kończyny

103. ;Zwichnię-cie stawu ' obojczykowo-barkowego lub ' obojczykowo-mostko'wego - w zależności od ograniczenia ruchów, upoś l edzenia zdolności ,_

dŹWIgania. i stopnia zniekształcenia

._

104. Uszkodzenia. obojczyka powikłane przewlekłym zap'a leniem kości i obecnością ciał obcych ocenia się według pozycji 101-103 zwiększając stopień trwałego uszczerbku :na zdrowiu .0

kształcenia

'5-25

5-20

25

2.0

5-25 .

$-20

5·

./

u wag a: Przy współistniejących powik/aoJach neurologiczńych należy stosować ocenę według pozycji dotyczących uszkodzeń odpewiednich ·odcinków k.oń­

czyny - w zależności od stopnia wypadnięcia funkcji.

B ark.

105. Przewlekłe zmiany stawu barkowego

w zaleźności od sto:pnia ogra-niczenia funkcji i · przykurczu

106. Zastarzałe n·ie odprowadz.one zwichnięcie stawu barkowego - w zaleź­

ności od zakresu ruchów. i ustawienia kończyny.

101. Nawykowe zwichnięcie barku potwierdzone zaświadczeniami lekarskimi i Rtg

108. Staw cepowy w następstwie pourazowych ubytków kości - w zależ­

ności od zaburzeń funkcji

U wag a

gicznych.

5-30

5---25

20-3.0

15---30

25

20

25---4.0

20-35

20-35

. 40

15-30

35

5-15

5-10

5-35

5-~5

15-

7.0

- 1.0., '.

Staw wiotki z powodu porażeń ocenia się według norm neurolo-

109. Zesztywnienie stawu barkoweg'o

,

,

a) w ustawieniu czynnościowo korzystnym (w odwiedzeniu około 10°,

antepozycja 35° i rotacja zewnętrzna około 25°) - w zależności od

ustawi,enia ·i funkcji

bl w ustawieniu czynnośdowo niekorzystnym

110. Bliznowaty przykurcz stawu barkowego w zależności od zaburzer) czynności stawu

/

111'. Uszkodzenie barku powikłane przewlekłym zapalEmiem kości, obecnością ciał obcych, przetokami i zmia,nami neurologicznymi ocenia· s.ię

według pozycji 105---110, zwiększając stopień trwałego uszczerbku na

zdrowiu - w z'ależności od stopnia powikłań i upośl-edzenia · funkcji '

112. Utrata kończyny w barku

113. Utrata kończyny wra·z z łopatką.

. 80

•

... \

,~

·1

-

.'~

Ra mię.

"

114. Złamanie kości ramiennej - w zależności od zmian wtórnych I upośledzenia funkcji kończyny

a) z niewi.elkim przemieszczeniem i zaburzeniem osi

b) ze znacznym przemieszczen,i'em· i sk'r ó,cenie·M., ..

"

"

c) złamania powikłane przewlekłym zalłale~T~ąt )ości, przetoka.mi, ',brelk~em zr~stu, stawem rzekomym, ciałami of>ćYf1i ~. ~rilianaQl.i neurologIcznyml

.

115. Uszkodzenia mięśni,' Ścięgien i ich przyczepów w zależnośc,i ,.o~ , ZI1lI~p. .

wtórnych i upośledzenia funkcji

::- )

a) mięśnia dwugłowego

b) uszkodzenia innych 'mięśni ramienia

...

5-15 .

. 15~jO .

"

.

',

f

I~

... :;'

,

25---50

-, .:1.'

f

. 2 ~1O '"

T ,'. )

5-1"5

I

.

-

675 -

Poz. 343

Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

Prawa

Lewa

70

65

3

65

60

3

5-15

5-10

10-25

116. Utrata kończyny w obrębie ramienia

a} z zachowaniem tylko 113 bliższej kości ramiennej

bl przy dłuższych kikutach

117. Przepukliny mięśniowe ramienia

Staw

118.

Złamanie

obwodowej nasady

ł o kc io w y.

kości

ramiennel- w

zależności

od za-

burzeń osi i ograniczenia ruchów w stawie łokciowym

a) bez

większych

przemieszczeń,

7illiekształceń

i ograniczenia rucho-

mości

15-30

b) z dużym zniekształceniem i ze :z.nacznym przykurczem

119. Zesztywnienie stawu ł·okciowego

a) w zgięciu zbliżonym do kąta prostego i z zachowanymi ruchami

obrotowymi przedramienia (75°-110°)

b) z brakiem ruchów obrotowych

c) w ustawieniu wyprostnym lub zbliżonym (160°-180°)

d) w innych ustawieniach - zależnie od przydatności czynnościowej

30

50

25

30

45

30-45

2.5-4Q

10-30

5-20

5-25

5-15

15-30

10-25

5

5

5-15

5-10

15-25

10-20

5-15

3-10

15-35

30

40

10-30

25

15

35

5-15

5-15

55-65

55

50-60

50

5-10

3~8

35

kończ}-"ny

120. Przykurcz w stawie łokciowym - w zależności od zakresu zgięcia, wyprostu i stopnia zachowania ruchów obrotowych przedramienia

a) przy niemożności zgięcia do 90°

b) przy możliwości zgięcia ponad kąt Iprosty

U wag a: Wszelkie inne uszkodzenia w obrębie stawu łokciowego należy oceniać według pozycji 118-120.

121. Cepowy staw łokciowy ~ w zależności od stopnia

wiotkości

i sla·nu

mięśni

122. Uszkodzenia stawu łokciowego powikłane przewlekłym stanem zapalnym, przet·okami, ciałami obcymi itp. ocenia się według pozycji 118-121

zwiększając stopień trwałego uszczerbku na zdrowiu o

P r z e d r a m i ę.

w obrębie dalszych nasad jed.n ej lub obu kości przedramienia ,

ograniczenia ruchomości nadgarstka i zniekształcenia w zależności od stopnia zaburzeń czynnościowych

a) ze zniekształceniem

b) ze znacznym zniekształceniem , dużym ograniczeniem ruchomości

i zmianami wtórnymi (troficzne, krążeniowe itp.)

124. Złamania trzonów jednej lub obu kości przedramienia - w zależności

od przemieszczeń, zniekształceń i zaburzeń czynnośdo wych

a)' 'ze zniekształceniem i zaznaczonymi z.aburzeniami funkcji

b) ze znacznym zniekształceniem, dużym ograniczeniem ruchomości

i zmianami wtórnymi (troficzne, krążeniowe itp.)

12~. Stawrzekorn,y kości promieniowej

1"26. Staw rzekomy kości łokciowej

127. Brak zrostu, staw rzekomy ·obu kości przedrami.e nia

128. Uszkodzenie przedramienia powikłane przewlekłym zapaleniem kości,

przetokami, obecnością ciał obcych, ubytkiem tkanki kostnej i zmianami neurologicznymi ocenia się według pozycji 123-127, zwiększając stopień trwałego uszczerbku na zdrowiu w zależności ,od stopnia powikłań

129. Utrata kończyny w obrębie przedramienia - w zależności od charakteru kikuta i jego przydatności do oprotezowania

130. Utrata przedramienia w sąsiedztwi·e stawu nadgarstkowego

123.

Złamania

powodujące

40

N a d g ił r s t e k.

131. Oi:naniczenia ruchomości w obrębie. nadgarstka w ' h?stępstwie ' jego

uszkodzeń (skręceńia'- żwichnięcią, złamania kości nadg1lf'gtka. martwice aseptyczne tych kości) - tv. ' ·zależności odustawi~Ąia, 'i .a kresu ruchów, .obja wów bólowy<;:h i tron-cznych oraz funkcji palcÓw : -- .

al ' ograniczenie ni i::: h6iności

b) ograniczenie ruchomości du'żeg6 st!opnia

c) ?g~_aniczenie ru<;:hQmości dużego stopnia z ustawieniem ręki czyh~

nościowo niekó~zystnym

r

.,. '.

.J

1~20

. t

f·

..

~

,

8'- 15 15-25

-

Monitor ,Polski Nr 49

-

Poz. 343

Pracent trwałego

uszczerbku na zdrawiu

w obrębie nadgarstka

a) w ustawieniu czynnościawa korzystnym - w zależności od stopn}a

upośledzenia funkcji dłoni i palców

b) w ustawi eniu czynnościowo niekorzystnym - w zależności od stopnia up~led zen ia funkcji dłoni i palców

133. Uszkodzenia nadgarstka powikłane głębokimi trwałymi zmianami traficzn y mi, przewlekłym ropnym zapaleniem kości nadgarstka, przetoka, mi i zmianami neurologicznymi ocenia się według pozycji 131 i 132,

zwięks z ając stopień trwałego uszczerbku na zdrawiu w zależnaści od

stopnia powikłań {)

134. Utrata ręki na poziomie nadgarstka

132.

Całkowite zesztywnienie

Prawa

Lewa

15-30

10-25

25-4'5

20-40

1-10

55

1-10

5--10

3--8

8-15

50

t. Sródręcze i palce.

Kei uk.

135.

Złamania

i zwichnięcia kciuka ~pierwszej kości śródręcz~ i p ::: lIczk6w

kciuka) - ' w zalelŻ.ności od ustawienia, zniekształcenia i stopnia zaburzeń funkcji kciuka

a) ;Z przemieszczeniem

b) z dużym przemieszczeniem i znieksztakeniem

U wag a: Przy ocenie stopnia z abur zeń czynności kciuka

uwagę przede wszystkim zdolność przeciwstawienia i chwytu.

należy

brać

10-20

pod

't3ii. Utraty w obrębie kciuka

a) utrata opuszki

b) utrata paliczka pazn.okcioweg.o

c) utrata paliczka paznokciowego z częścią paliczka podstawowego (do

213 dług ośc i paliczka)

d) utrata paliczka paznokciowego i paliczka podstawowego poniżej 213

długości lub utrata obu paliczków bez kości śródręcza

e) u trata obu paliczków z kością śródręcza

137. Ws ze lkie inne uszk,odzen ia w obrę bie kciuka (blizny, uszk odzenia SClę­

gien , znieksz t ałcenia; przykurcze stawów, ze s zty~ nienia, zmiany trofic zne, czuciowe itp .) - powodujące

a)ogra.nic zenie funkcji

b) znaczne ograniczenie funkcji

c) upoś le d ze nie funkcji graniczące z następstwami utraty kciuka

Palec

5

3

10

8

15

10

20

30

25

15

1-8

3--10

10-20

20-30

8-15

15-'-25

w s k a z u j ą c y.

138. Utraty w obrębie palca wskazująceg'o

a) utrata op'u szki

b) utrata paliczka paznakciowego

c) utrata , paliczka paznokciowego z 1/3 dalszą paliczka środkowego

d) utrata paliczka pa,z nokciowego i środkowego powyżej 1/3

e) utrata trzech paliczków

f) utrata palca wskazującego z kością śródręcza

139. Wszelkie inne uszkodz enia w obrębie palca wskazująceg,o (bli-zny"

uszkodzenia ścięgien, zniekształcen-ia, przykurcze stawów, zesztywnie- '

nia, zmiany tr,oficzne, czuóowe itp.) - powodujące

a) ograniczenie funkcji - w zależności' od stopnia

b) znaczne ograniczenie funkcji - w zależności od stopnia

c) bezużyteczność palca graiIliczącą ,z utratą wskaziciela

P a l e c t r z e c i,

c z war t y

3

5

7

8

12

17

23

,5

5

10

15

20

3--8

1-5

8-12

' 5-10

15'

17

i ' p i ą t y.

140. Utrata całego ,paliczka lub części ,paliqka: : ,

a) palca trzecieg'a i czwartega - za każdy paliczek

' 2--':5

b) palca piątego - za każdy paliczek

l

141. Utrata pąlcó 'w III, IV lub V z kością śródręcza

12

142. Wszelkie inń e uszkodzenia w .obrębie palców III, IV, V (blizny, uszkodzeni a ścięgien, zniekształcenia, przykurcze stawów, zesztywnienia,

zmiany troficzne, czuciowe itp.) - powadujące

a) ograniczenie funkcji palca - w zależności od stapnia

"

2

b) znaczne agra·niczenie funkcji pa lca - w zależności od stopnia I l " " . : " • 4 c) bezużyteczność palta, graniczącą z utratą

" '} ~

.. r

'l 7'·

U w ag a: Przy uszk odzeniach ;'obe)~ulą'ć'yc~ \v'i'ęk~~d; 'HbŚ~ ,pa12ó~ ' gióblAna:!

r: " !

ocena musi być niższa mż całkoWita ' Iłtral'a tych 'Ptilcow1i otlpowiadaĆl Stopnio-':: ,. '

wi użyteczn'ości ręki. Uszkod zenia obejmuj ąc €' wsżystlde[ filaitce ' fZ ' \Deł ną : utratą "

,.

uży teczno ści ręki hie mogą przekroczyć dla ręki prawej 55%, a dla lewej 5fJJ/..

2

,J,

8" ,

1,5

'3' ,

5

'.

,"

Monitor Polski Nr 49 .

-

Poz, 343

677

M. Uszkodzenia kończyny dolnej.

B i o d r o.

Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

143. Utrata ' kończyny dolnej przez wyłusz'czenie jej w stawie biadr·owym

lub odjęcie wokolrcy podkrętarzowej

144. Przykurcze i ograniczenia ruchów w stawie ,biodrowym w . następstwie

uszkodzeń tkanek miękkich w zależności od stopnia

145. Zesztywnienie stawu biodrowego ~ w zależności od ustawienia l wtór- .

nych zabur z eń statyki i dynamiki

a) w ustawieniU' czynno ciowo korzystnym

b) , w ustawie niu cz y nnoś.ciówo niekorzystnym

' 146. Inne następstwa us z kodzeń stawu biodrowego (zwichnięć, złamań bliż­

szej nasady k,ości udowej, złamań szyjki, złamań przezkrętarzowych

i podkrętar z owych, złamań krętarzy itp.) ~ w zależności od zakresu

ruchów, przemieszc ze ń, skrócenia, zniekształceń i różnego rodzaju zmian

wtórnych oraz dolegliwości subiektywnych

a) ze zmianami miernego ' stopnia

b) ze zmia.n ami du ż ego stopnia

c) z bardzo ciężkimi zmianami miejscowymi i dolegliwościami wtórnymi (kr ę gosłup, staw krzyżowo-biodr·owy, kolano itp.)

147. Przykurcze i zesztywnienia powikłane p.rzewlekłym zapale'ńiem tkanki

kostne], z prre tokami\,. ciałami obcymi itp. oc enia się według ·p ozycji

.143-146, zwiększając stopień trwałego uszczerbku na zdrowiu w zależności od rozmiarów powikłań o

85

5-25

20-35

30-60

,

5-20

20-40

40~5

5-15

U wag a: Jako wynik urazowego uszkodzenia biodra zgłaszane . są często nazmiany chor obowe: krwi opochodne ropne zapalenie kości, gruźlica

kostno-sta';Vowa, nowotwory, martwice aseptyc zne kości, ' biodro szpotawe dorą­

s t aj~cych i inne· z nieks z tałcenia lf.' ~odu4ące . zaburzenia statyki. Przy ~eg~ r o­

dzaJu stanach chorobowych nalezyszczegolną uwagę ' zwracać na lstruenle

zwią ż ku przyczynowego międ z y ·tymi schorzeniami a wypadkiem.

.stępujące

Ud o.

udowej

w za!eżn'ości od zniekształceń, skrócenia, zaników mięśniowych i' ograniczen.ia ruchów w .stawach

a) z nieznacznymi zmianami i skróceniem do 4 cm

.b) z miemymi.zmianaml i skróceniem d,o 6 cm

c) ze skróceniem ponad 6 cm j ciężkimi zmianami

149. Staw rzekomy lub ubyfki kości udowej uniemożliwiające obciążenie

kończyny - ' w t:ależności 00 stopnia upośledzenia funkcji, skrócenia

i zaburzeń wtórnych .

1'50. Us.z kodzenia skóry, mięśni,ścięgien (oparzenia, przecięcia, pęknięcia

. podskórne, przepukliny mięśniowe itp.) - w zależności od zabu'rzeń

funkcji itp.

151. Uszkodzenia duży.ch naczyń, tętniaki pourazowe - w . zależności od

stopn ia wtórnych zaburzeń troficznych '

152. t,Jszkodzertia uda powikłane ' przewlekłym ropnym zapaleniem kości,

przetokami, cialami obcymi;' skostnieniem pozaszkieletowym j zmian.a mi n€urologicznymi ocenia się według ,p ozycji 148-151, zwiększając

stopień trw.ałego uszczerbku na zdrowiu w zależności . od .rozmiarów powikłań o

153. Uszkodzenia uda ~powikłilne współistniejącym uszkodzeniem nerwu kulsz.owego ocenia się według pozycji 148-151,zwiększając stopień trwa';"

łego uszczerbku na zdrowiu w 'zależności od rozmiarów uszkodzenia

nerwu o

148.

"

Złamanie kości

5-15

15-30

30-40

40-{)0

5-20

5-30

1-10

l0-6S

U wag a: Łączny stopień trwałego uszcz.erbku na zdrowiu ocenianeg'6 ''Wedhig

pozycji 148-151 i t 53 nie może przekroczyć 7eNo ,

";

.

154. Utrata kończyny - , zależnie od długości kikuta i przyd~InQści j~g~ ,c ech

do ' opr,otezowania .

." .i',. ;

.,

.' .

.

50-70

)

:- .

.~;

I '

. . .) .

K o la no.

• j( "

L.

155. Zesztywnienie stawu kolanowego:: \;

.

.,

, ;.

a) w pozycji funkcjonałnie korzystnej (165°-180°)

p ł~

,L"

b) przy większych stopniach ,l ~ilf ąa lu.łlprzy;.? ~d!'1'YJ>~oftc j e. s,t ~svJe,się

ocenę według li t. a). zwięj{;s~ając; ~ stQ-ptąp trwaj ę go r! u~zcłfe.tb}tlk na

zdrowiu za każqe 40 odchylenia ';ponaU" ~If~nkę' 1659---:180°" 0 ' .

j1

~.

'. r

~

i .

.,'

l

. '(

'"

/

,

Monitor Polski Nr 49

678

Poz. 343

/ Procent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

156. Trwałe ograniczenia ruchomości stawu kolanowego w następśtwie uszkodzeń samego stawu (uszkodzenia więzadłowe, torebkowe, łąkotek, kości

tworzących staw kolan,owy itd.} - w ' zależności od charakteru przykurcżu i zakresu ubytku funkcji

a)btrata ruchompści w zakresie 180°-140° za każde 2° ubytku ruchu

bl utrata ruchomoŚ'Ci w zakresie 140°-90° za każde 5°- ubytku ruchu

c) utrata ruchomości w zakresie 9()°-3Qo za każde 10° ubytku ruchu

/

1

1

1

U wag a: Fizjologiczny zakres ruchów przyjmuje się w granicach 30°-180°.

,

\

157. Inne następstwa, uszkodzeń kolana: Skrócenie kończyny, ' zaburzeni·a'

<lsi" stawu (koślawość, szpotawość, ruchomość patologiczna), dolegliwości przewlekłe zapalne, zapale~ia ropne, ciała obce, przetoki itp. w z,ależności od stopnia

,'

- 158. Utrata kóńczyny na poziomie stawu kolanowego

Ił p·o d

1-20

65

u d z i e.

:159. Złamanie kości podudzia - w zależności od zniekształcenia, przemieszczenia, powikłań wtórnych, zmian troficznych i cZY'l1iI1ościowych kończyny itp.

'

a) ze zmianami lub skróceniem d.o 4 cm '

b) z dużymi wtórnymi zmianami lub ze skróceniem od 4 cm do6 cm

cj ze skróceniem powyżej 6 cm lub bardzo rozległymi zmianami wtórnymi i z ' dodatkowymi powikłaniami w ,p ostaci przewlekłego zapalenia kości, prżeiok, zmian troficznych skóry z owrzodzeniami, stawów rzekomych, ubytków kostnych i zmian neur·o logicznych

160. holowane złamanie strzałki (oprócz kostki bocznej)

161. Uszkodzenia tkanek miękkich podudzia, uszkodteriia ścięgn.a Achm"a

i innych ścięgien - zależnie od rozległości uszkodzenia; z,aburzeń czynnościowych i zniekształceń stopy

162. , Utrata kończyny w obrębie podudzIa - w zależności od charakteru kikuta, długości, przydatności do oprotezowania i zmian wtórnych w obrę­

bi-e kończyny

a) przy długości kikuta do 8 cm mierząc od szpary stawowej

b) przy dłuższych kikutach

5-15

15-25

25-50

3

5~20

60

40-'-:55

S t a w y s ,k o k o w e, s t o·p a.

163.

Ograniczęnia ruchomości i zniekształcenia

stępstwie

wykręcenia,

zranień, ciał

zwichnięcia,

obcych, blizn itp.) -

w stawach skokowych (w na-

złamania ' kOSei twmzących staw,

w zależności od ich stopnia i dole-

gliwości

,

a) bez zniekształceń

b) ze zniekształceniem, upośledzeniem funkcji ruchowej I statycz;nej

stopy

c) powikłane przewiekłym za·paleniem kości i stawu, przetokami, marHvicą aseptyczną, zmianami neurologicznymi itp . .

164. Zesztywnienie stawu skokowego - w zależności od ustawienia stopy,

zmian wtórnych i pdwiklań

a) ,pod kątem tbliżońym do prostego

' b) w innych ustawieniach cZy!I1nOściowo niekorzystnych

.165. Złamaoniakości piętowej lub skokowej z przemieszczeniem, miekształ­

ceniem i innymi zmianami wtórnymi

a) miernego stopnia - zależnie od wielkości zaburzeń czynnościowych

b) zMcznego' stopni·a lub z powikłaniami - zależnie o.d wielkośd Za-

1~5

. 25-40

1O~20

2{)-!.40

5-15

.~

166. Utrata kości piętowej lub skokowej

167. Uszkodzenia , kości stępu ,z przemieszczeniami, z.niekształceniami i, innymi zmianami, wtórnymi

'

' .

a) miernego' stopnia - zależnie od wielkości zaburzeń czynn~ściowych ·

, b) znadiheg.o , stopnia lub innymi powikłaniami - zależnie od wielko;~

c)

rzeń czynnościowyoch

,

"40 I

c

5'-1'0

o

: ł .,

10',

'

,

"o "

j.

168. Złamania' kości śródstopi.a z przemieszczeniem;' ,zniekształceniem ' 'StopY': ' ( I '

al złamania I lub V kości z wyrażny~ pr,z.ę~ie!i~~zęniem - w zale~no- " ,'

ści od stopnia zaburzeń- czynności-owych ,,~,

'\ - " .

'

, r, I[ ;1 '_ c'' ,~ "

b) złamania II, III lub IV k'0ści śródstopia. _ ' w za1ężności od! stopn.ia 'I 0 -" . , , "

zaburzeń czynnościowych

złamanie trzech i więcej ~ości "Mó,dstOtP:ia ' ~

:Ot

l

"

15:--30

burzeń czynnościowych

śći zaburżeń '

'-I'

"

5"'-"-t5 ,. ,' ,'.

'

l

"

'3!..!.:10 '

w zal~żnośtt oOqozabu.o-;- rj ,

\

.

tO-20 ,

:.;: .

/

_

_ _ _ _ __ __

o

'

-

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ __

679

Poz. 343

Procent trwa ł ego

uszczerbku na zdrowiu

kości śródstopia

powikłane

zapaleniem kości , prze tokami,

wtórnymi zmianam i troficznymi i zmianami neurol ogicznymi ocenia się

wedlu(] pozyc ji 168, zwięk szając stopień trwałego uszc zerbku na zdrowiu w zależności od stopnia powikłań o

170. Inne uszkodzenia st o py pozostawiające zmiany bliznowate i zniekształcające w za:eżności od stopnia upośledzenia czynności

171. Utrata stopy w całości

172. Utrata stopy na poziomie stawu Choparta

173. Utrata stopy w sta wie Lisfran)!:a

174. Utrata stopy w obrębie kości śródstopia -,- zależnie od rozległości utraty przedstopia i cech kikuta

169.

Złamania

palce

1-10

1-15

50

40

35

20-30

s t o P y.

175. Utrata paliczka paznokciowego palucha

176. Utrata całego p'a lucha

177. Utrata palucha wraz z kością śródstopia - w zależności od rozmiar u

utraty kości śródst.opia

178. Utrata palców II-V w części lub całości - za każdy palec

179. Utrata V palca wr az z kością śródstopia - zależnie od wielkości utraty kości śródstopia

180. Utrata palców II-IV z kością śródstopia - za:eżnie od . wielkości utraty kQści' śrćx:lstopia, za każdy palec

181. Ilme uszkodzenia i zni ek sztakenia palców - w zależności od stopnia

upośledzenia funkcji

N.

Porażenia

182. Uszkodzenie

5

7

10-20

2

5-10

3-5

1-5

Pr ocent trwałego

uszczerbku na zdrowiu

Lewa

Prawa

lub nledowłady . poszczególnych nerwów obwodowych.

częściowe

lub

całkowite

-

w

zależności

,?

ad stopnia za"

burzeń

a) nerwu .przeponowego poniżej jego , połączenia z nerwem podobojczykowym

b) nerwu p,iersiowego długieg'o

c) nerwu , pachowego

d) nerwu mięśniowo-skórnego

e) nerwu promieniowego powyżej ódejścia gałązki do mięśnia trójgło­

wego ramienia

f) nerwu pr·omienioweg·o poniżej odejścia gałązki do m ięśnia trójgło­

wego ramienia

g) nerwu promieniowego nad wejściem do k anału mięśnfa odwracacza

'przedramienia

h) nerwu pr:o mieniowego po · wyjś<;:iu z kanału mięśnia .odwracacza

'

przedr.gp1i enia

i) nerwu ' poŚr'odkowego w zakresie ramienia

j) nerwu . pośr.odkQwego w zakresie nadgarstka

k) nerwu ' łokCiowego

, "

. '

l) splotu barkowego części nad.obojczykowej (górnej)

ł) s plotll , ba~k;owego części podobojczykowej (dolnej)

m) pozostalyi:h nerwów odcinka szyjno-piersiowego

n) nerwu zasionowego

," .

o) nerwu udowegQ

p) nerw?~_ JłOśladkowych (górnego i dolnego) ,

r) n erwu"sroli1owego wspó!nego

' . <'I '"

s) nerwu kulszowego przed podziałem na nerw piszczelowy i s trzałko­

wy .(norJgę w wysokości ponad 50010 stosować tylko przy nieuJeczpl, ,

n ych owrz.odzeniach)

,) : ,

yllo;

,'.:::, , ',

~

t) nerWu piszczelowego - (n ormę w wysokości ponad 30010 stosować

tylko ~prz~ ni e uleczalnych 9\-~rzodzeniach)

o"

u) nerwu strzałk ow ego

(: ~! '.' J,'

" K' :' 0,

' ,, :, <

w) splotll, Ję ~~wiQwo -krzyż~wego , .

.

z) pozoslałycłi nerwów odCln K;Bj,lę,dzwJ0w? -krzyzowegp.l: )1 ' ) "

5-15

5-15

15-25

10-25

5-:--10

10-20

5-20

15-45

5-35

10-30

5~25

5-25

5-15

5-15

.1.0-40

5-,-25

10':""'30 ,

15-25

2$-45.

1-10

5-30

5-15

.5-20

10-20

20-40

1-:-15

5-15

,107:'30

10-20

,

' 5 ~25

.... '

~ .;

! '.,

10-40

10-20 .

,4 0-70 ,

, l-lQ

f .

U wag a: Według pozycji 182 b'ć;;Iifa' s ię ' tylko uszk'odzeni&r 1lerwÓ,,/ obwodo- '

wych, W ,przy<padkach współistnienia uszkodzeń kostn ych, mięśi1ió'wy:Ch i ner; '. ~ I,

~

wowych należy stosować ocenę medłl1g~, pbi2iycji' do,tyc r.ącY'c h , us ~kodz,eń t ko ńczyUl '

górnych i ypllJych,

. • ~. :.~t. :": ... : '~.

183, Kauzalgie p otwier dzone obse,pw.ać'ją , Iszpiąaln<\, <;....;. łłV , ztlH~Ż;noś:c! '. ,od stop'nia zmiai}' hofkznych i nasilenia bólów

,

20-90 . '

' . '\"30'\ ,.'

-