Zarządzenie Ministra Komunikacji z dnia 28 sierpnia 1964 r. w sprawie norm zużycia paliw płynnych w eksploatacji pojazdów samochodowych.

§1. W zarządzeniu Ministra Komunikacji z dnia 28 gru~

dnia 1963 r. w sprawie planowo-zapobiegawczej obsługi technicznej i naprawy pojazdów samochodowych i przyczep (Mo~

nitor Polski z 1964 r. Nr 6, pc'!:. 28) wprowadza się następują­

cą zmianę: .

§ 35 otrzymuje brzmienie

,,§ 35. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia,

z wyjątkiem przeplsow § 20, § 21, § 22 i § 23

ust. 1-9, które -wchodzą w życie z dniem 1 stycznia1965 L"

załącznik nr 1 do zarządzenia, zwaI),e dalej w skróceniu

"normami podstawowymi".

§ 2. I?o dnia 1 sty.cznia 1965 r. stosuje się w sprawach

naprawy głównej pojazdów samochodowych i silników przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie zarządzenia

wymien.ionego w § 1.

.0

Załącznik nr 2 do zarządzenia Ministra Komunikacji Z dnia 28 sierpnia

. 1964 r. (poz. 282).

INSTRUKCJA O PRZEPROWADZANIU BADANIA Z UŻ'I-cIA PALIWA

2) doświadczony kierowca nie zainteresowany bezpośr ed nio

danym pojazdem,

1. Badanie zużycia paliwa, zwane dalej w skróceniu

3) przedstawiciel rady z akładowej (w miarę możliwości

"badaniem", nale ży przeprowadzać

te·c hniczny specjalista samochodowy) .

. 1) \f celu ustaleni a lub rewizji normy zakładowej albo wy3. W razie bra ~m specjalistów wymienionych w ust. 2

. jątkow e j, ·

pkt 1 i 2 można powołać uprawnion ego rzeczomawcę, który

2) w razie z głos zen ia przez kierowcę przekroczenia n ormy dokona badania (ust. 1) w obecności zaintere sowanego kiezakładowej ·Iub wyjątkowej · (prz ep ału).

" r.owcy oraz przedstawiciela rady zakłćidowej.

2. Badanie (ust. 1) przeprowadza w obe c ności zaintere4. 'Komisja lub upr awniony rzecwwaw ca (ust. 3) ustala

sowanego kierowcy komisja powołana przez kie rownika jed- wynik badania w protokole , ' który powinie n zawierać w

s zczególności następujące dane

n ostki. W skład komisji wchodzą

1) praco wnik jednostki pos i adający kwalifikacje w zakre1) imiona i nazwiska osób przeprowadzających ba<ianie,

sie techniki samochodowej,

2) datę przeprowadzania badania oraz jego cel,

§ 1.

Zasadyogółne.

./

_

MQnitor'.' Polski Nr 60

S2::::.8_ _ _ _ _ _-,---.-:;.._ _ _ _ _ _ _ _ _ _-'---_P_O_z.':::-2-'...S'_2

3) rodz aj, markę, typ i numer rejestracyjny badanego po-

jazdu,

4) stwierdzenie technicznej sprawności pojazdu, jeżeli celem badania jest ustalenie normy zakładowej lub wyjątkowej,

.

S) określenie trasy, na . której przeprowadzono badanie, jej

dług,ość i stan nawierzchni (sucha, mokra),

6) t e m o ~raturę powietrza, .przy której przeprow~dzono badaniA,

7) roLi zaj urządzenia zastosowanego do , pomiaru . zużycia

pal;wa,

8) ilo ść' zużytego paliwa w litrach oraz w przeliczeniu na

100 km przebiegu,

9) wnioski,

10) podpisy członków Komisji (uprawnionego rzeczoznawcy).

S. W wypadku wymienionym w ust. 1 pkt 2 komisja

(uprawni,o ny r zeczoznawca) ustala przyczynę przekroczen Ia

narmv zakładow e j lub ' wyjątkowej oraz stawia wniosek co

. do sposobu usunięcia tej przyCLyny.

.

§ 2.

te"chniczne.

Jeżeli

badanie wymaga -przeprowadzenia jazdy próbna drodze

1) możliwie poziomej,

2) o naw~erzchni ulepszonej (asfalt, bet'on, kostka) - możliwie

r ównej, nie zabłoconej i nie pokrytej śniegiem.

2. Do badań wykonyw-apych w wypadku wymienionym

w § 1 liSt. 1 pkt -1 należy

1) używać całkowicie sprawnych Pojazdów po okresie do~

, ciera,nia,

2) wyznaczać trasy, na których norma zakładowa lub wyjątkowa będzie miała zastosowanie.

3. Szybkość pojazdu podczas badani,a nie powinną prze.:.

kracza{ 2/ 3 największej szybkości możliwej do rozwinięcia

pr zez dany pojazd na biegu bezpośrednim, o ile warunki

drogowe nie wymagają sto,sowanianiższego biegu, nie , prze~

krac z ając jednak szybkości określonej przepisami o ruchu

na drogach publicznyc~ dl~ danej trasy lub rodzaju pojazdu.

4. Przed rozpoczęciem badania należy ustalić prawidło­

wo ść wskazań licznika kilome trów po ja'Zdu przeznaczoneg·o..

do badania: Ewentualny błąd licznika określa wskażnik, który otrzymuje się przez podzielenie odległości rzeczywistej

pr zez odległość odmierzoną prze'z licznik na prostym odcin-ku drogi. Wskaźnik ten może być mniejszy lub większy od

j edno ści, a jeżeli jest równy jedności, ·o znacza to, że wskazania- licznika są bezbłędne.

S. Pomiar ilości paliwa zuźywanego podczas badania

nal e ży wykonywać przez. zastosowanie urządzeń pomial ow :/ ch. Wyjątkowo dopuszcza się pomiar ilości zużytego paliwa metodą pełnego zbiornika. W tym ,wypadku pomiar nal eży wykonywać z największą starannością przez dokładny

pomiar uzupełnionego paliwa za pomocą wyskalowanej listwy, po usta-wieni-u pojazdu ' poziomo według poziomnicy.

1.

'u ej, należy

.;

Warun~i

wykonywać ją

§ 3., Okres wykonywania

badań.

1. Badania podejmowane w celu ustalenia normy żakła ­

dowej lub wyjątkowej należy wykonywać w zasadzie W.

okresie od 1 kwietnia do 1 października.

2. Wszelkie badania naleźy wykonywać przy pogodzie

możliwie bezwietrzne j i przy temperaturze umiarkowanej,

właściwej ' dla danego okresu.

§ 4.

Długość

trasy badania.

1. Długością trasy badania jest cał!! odległ,ość pr'żeje~

chana przez po jazd od rozpoczęc i a qo - , zakończenia badaónia,

łącznie z dojazdami od miejsca postoju pojazdu do wybro[leg·o do badań odcinka drogi i z powrot em do miejsf a postoju

poja zdu.

2. Wybrany do badań odcinek drogi powinien posiadać

długość co najmniej 20 km.

3. Przy wykonywaniu badania wybrany odcine k drogi

należy pr ze jechać w obu kierunkach; w ten sposób odległość

jazdy na wybranym odcinku powinna wynosić co najmniej

2 X 20 = 40 km, nie li cz ąc długości dojazdów.

4. Jeżen badanie wykonywane jest przy zastosowaniu

Ufząd-z€ń pomiarowych, długość trasy, na której prz€pf'Owadza się bada-nie, może być o połowę mniejsza niż -wymienione w ust. 2 i 3.

§ S.

OłK:łążeDie - pojazdu.

Podczas wykonywania badania pojazd przeznaczony .(io

przewo zu osób powinien być obciążony w granicach 3/ 4 cię- '

żaru odpowiadającego dopuszczalnej do przewozu liczbie

osób, wpisanej w dowodzie rejestracyjnym, a pojazd przeznaczony do przewozu ładunków - połową ciężaru odpowiadają cego jeg'o ładowności, wpisanej w dowodzie rejestracyjnym.

§ 6.

Kolejność czynności

badania.

1. Badanie rozpoc zyna się w miejscu postoju pojazdu

przeznaczoneg'o do badania.

2. W miejscu postoju należy

'1) ustalić stan lic znika kilometrów,

..2) obciążyć pojazd (§ S),

3) ustalić stan paliwa w zbiorniku_ lub w zbiorniczku -p omiarowym,

4) rozgrz.ać silnik (zużycie paliwa na Iozgrzani~ sHaika wll··

cza sięd'O pomiaru),

.

S) manewrować pojazdem w sposób najbardziej racjonalny,

aby nie spowodować nienormalnie .dużego zużycia .paliwa na wykonanie manewrów przy wyjeździe.

3. Na trasie badania należy

1) jechać z możliwie jednakową umiarkowaną szybkości"

(§ 2 ust. 3),

2) nie tracić czasu przy ewentualnej zmianie kierunku ja'Zdy.

4. . Po przebyciu trasy badania należy

1) ustalić stan licznika kilometrów,

2) ustalić ilość zuźytego paliwa w litrach, zaokrąglając d'Ó'

pół litra,

3} wyniki badania wpisać - do protokołu badania zużycia

paliwa.

§ 7.

Ustalenie wyników badania;

1. W celu ustal enia zużycia paliwa przypadającego na "

100 km przebiegu należy podzielić ilość zużytego paliwa

w czasie badania przez rzeczywistą długość prz.ejechanej dro 4

gi w kilometrach i iloraz pomnożyć przez 100.

'

2. Je że li zużycie paliwa przypadają,cego na 100 km

okaże się wyższe niż odpowiednia norma podstawowa gdy celem badania jest ustalenie normy zakładowej, .lub

wyższa I niż norma zakładowa lub wyjąt-kowa - gdy celem

badanła jest sprawdzenie przepału, badanie należy powtórzyć '

po usunięciu przyczyn nadmiernego zużycia . Jeżeli celem ba': • .

dania jest ustalenie normy zakładowej, wówczas ""7" w razi~

posiadania innego pojazdu tego samego typu - pożą.dane

jest wykonanie powtórnego badania przy użyciu inneg-o

pojazdu.

Redakcja: Urząd Rady Ministrów - Biuro Prawne, Warszawa, al. Ujazdowskie 1/3.

Administracja: Administracja Wydawnictw Urzędu Rady Ministrów, Warszawa, ul. Krakowskie Przedmieście 50.

Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Z a kładach Graficznych "Tamka", Warszawa, uJ. Tamka

Zomo 1565

3.

Cena 1,60 al

§ 3. Zarządzenie wchodzi w życie . z . dniem ogłoszenia

z mocą od dnia 11 stycznia 1964 r.

Miri·ist-er Komunikacji: P. Lewiński

.282

ZARZĄDZENIE MiNISTRA KOMUNIKACJI

z dnia 28 sierpnia, 19~4 r.

w sprawie norm zużycia paliw płynnych w eksploatacji pojazdów samochodowych.

1) administracji państwowej (organów, urzędów i instytucji

Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 dekretu z dnia 29 paź­

państwowych),

dziernika 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towa2) organizacji społecznych dotowanych z budżetu Pańslwa,

rowego i zaopatrzenia (Dz. U. z 1952 r. Nr 44, poz. 301

3) innych jednostek gospoda'r ki uspołec znionej, jak :- przedi z 1956 r. Nr 54, poz. 244) i § 1 ust. 1 zarządzenia Przewodńi­

siębiorstw państwowych, instytucji i organiza c ji spół­

czącego

Pańśtwowej

Komisji Planowania Gospodarezego

dzielczych,

z . dnia 14 grudnia 1956 r. w sprawie przekazania uprawnień .

do wydawania przepisów o gospodarowaniu pojazdami sa- zwanych dalej w · skróceniu "jednostkami".

2. Przepisów zarządzenia , nie stosuje się do po ja zdów

mochodowymi, częściami zamiennymi i ogumieniem do tych

samochodowych jednostek podległych Ministr owi Obr ony

pojazdów oraz o normowaniu zużycia materiałów pędnych

Narodówej i Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątki. e m

w eksploatacji i obsłudze pojazdów samochodowych (Monipojazdów Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, Instytutor Polski Nr 105, poz. 1209) zarządza się, co następuj e

tu Geodezji i Kartografii oraz przedsiębiorstw podległy c h

tym ministrom.

Rozdział 1.

§ 2. Przepisy ząrządzenia dotyczą

1)

wszystkich

rodzajów pojazdów samochodowych z silniZakres stosowania zarządzenia.

kami na p ędzanymi paliwem płynnym, używanych w

transporcie dr·o gowym, -oraz samochodów ' specjalnych

§ 1. 1. Przepisy zarząd zenia stosuje się do uźytkowni­

z takimi silnikami, innych niż wymienione w § . 3 ust. 1

,-<ów pojazdów samochodowychI

/

Monitor ' Polski Nr 60

-

522

pkt 1; pojazdy te zwane są dalej. w skróceniu "pojaz-,

dami",

2) paliw płynnych do silników wymienionych w pkt 1

a) niskopr ężnych (o zapłonie iskrowym),

b) wysokoprężnych (o zapłonie samoczynnym)

- zwanych dalej w skróceniu "paliwami".

f 3. 1. Przepisy zarządzenia nie dotyczą

1) samochodów specjalnych i ciężarowych z nadwoziem

specjalizowanym do przewozu okr e ślonych rodzajÓw ła­

dunków ' (z wyjątkiem SIlmochodów samowyładowczych),

w których nie je st możliwe wyrażne odgraniczenie ilości

palivIa zużywanego na jazdę od ilości paliwa zużywane­

go do napędu urządzeń wmontowanych na stałe, zarówno

w czasie jazdy, jak i Vi czt\sie postoju (np. dźwigi, sprt:żar ki, pompy, zamiatarki, polewarko-zmywarki! pługi odśn ie żne, samochody asenizacyjne, samochody do bezpylnego przewozu nieczystości), '

2) poja żdów używanych do ciągnięcia lub pchania innych

" poja zdów toczących się po szynach albo do. holowania

barek na r ze ce lub kan\lle,

'

3) poja zdów używanych do innych celów niż transportowe.

2. Do samochodów samowyładowczych (ust. 1 pkt 1)

zalicza się s/lmLlćhody ciężarowe bez wzgl ę du na rodzaj n'ad,w oz ia, posiadające urządzenia służące do mechaniczne'go wyładunku albo wyładunku i naładunku.

3. Zasady ustalania norm zużycia paliw oraz zasady

kontroli zużycia i rozliczania z pob ranego paliwa w stosunku do pojazdów wymienionych w ust. 1 zostaną określone

odrębnie na wniosek właściwego ministra (kierownika ur:lędu

centralnego).

.

"

4. Normy zużycia paliwa na jazdy ' próbne po naprawie

pojazdu lub silnika okr e śla zakład wykonujący naprawę

R o z d z i a ł 2.

Ogólne zasady ustalania norm zużycia paliw , płynnych. "

§ 4. Ustala się "Normy podstawowe zużycia paliw płyn­

nych w e k-s ploatacji pojazd6w samochodowych", stanowiące

§ 5. 1. J e dnostki obowią z ane są

1) ustalać na podstawie norm podstawowych według zasad

okre ś lonyc h w niniejstym zarządze'ltiu dla eksplolłtowa~

nych przez sie'b ie pojazdów normy określające najwięk­

s z ą dopuszczalną ilość paliwa potrzebnego do jazdy w

określonych warunkach eksploatacji wraz. z rozruchem

silnika i man e wrowaniem pojazdu - jako normy zakła­

dowe (§§ 7 i 8) lub' jako normy wyjątkowe (§ 9),

2) przeprowadzać w okresach nie dłuższych- niż jeden rok

rewi z ję ustalonych norm (pkt 1).

2. Nadrzędna je dnostka _ organizacyjna może zarządzić

w drodze nadzo ru z własn e j inicJatywy lub na wniosek wydziału komunikacji prezydium wojewódzkiej rady narodowej

(rady narodow e j miasta wyłąponego z województwa), wła­

ściwego ze w zg l ę du na teren eksploatacji pojazdu, rewiZję

' norm z akładowych lub wYJątkowycjl nie z ależnie od rewizji

określone j w ust. 1 pkt 2.

3.

Rewi zja norm, wymieniona w ust. 1 pk.t 2 -\ ust. 2, '

przeprowadzana

1) w trybie przewidzianym dla ustalania normy zakładowej

lub wyjątkowej bądź

mo ż e być

-

Poz. 282

2) na podsta wie analizy

okres,ie letnim. '

rze czywistego

zużycia

paliwa w

4. Normy ztlkładowe lub normy wyjqtkowe należy ustalać

1) dla grup poja zdów e ksploatowanych w zbliżonych warunkach i posiadających

a) jednakowy silnik,

b) jeapakowe przełożenie przekładni głównej,

c) jednakowy wymi ar opon na kołach napędow yc h,

d) jednakowy dopuszczalny ciężar całkowity (największy

dopuszc zalny cię żar pojazdu z ładunkiem),

2) indywidualnie dla poszc7.ególnych pojazdów, jeżeli _

nie są e ksploato~ane w zbliżonych warunkach lub nie

posiadają Jednakowych cech wymienionych w .pkt 1.

5. Normy zaKładowe lub wyjątkowe należy ustalać w

terminie 30 dni od dnia objęcia poja zdu w posiadanie w celu

jego eksploatacji. Do czasu ustalenia tych norm stosuje się

do pojazdu odpowiednie normy podstawowe .

§ 6. 1. Normy zakładowe i wyjątkowe stanowiąpodsta~

wę ' do planowania zaopatrze nia w paliwa oraz do o,bliczania

oszczędności

paliwa lub przekroczenia normy (przepału).

2. Rod zaje paliw dla poszczególnych mare k i typów pojazdów należy stosować w e dług instrukcji fabrycznych.

R o z d z i a ł 3.

Zasady ustalania norm lakladowych l wyjątkowych.

§ 7. 1. ' Normy zakładowe nalezy ust.alać M podstawie

rzeczywistych warunków eksploatacji na podstawie badania

z'użycia pallw'a przeprowadzonego w~dług instrukcji stanowiącej z,ałącznik nr 2 do zarządzenia, wykorzystUjąc darre

dotyczące zużycia paliwa, wskazane przez produce nta p(j~

jazdu.

2. ,Jednostki mogą stosować normy zakładowe ustalone

w innej jednostc e, położonej w tym samym powiecie lub

mieście dla pojazdu tego same go typu i eksploatowanego w

zbliżonych warunkach.

J. , Normy zakładowe ustalone w sposób okr eś lony w

ust. 1 i 2 mogą być stosowane w jednostce jedynie po za- ,

twierdzeniu ich pr zez kierownika tej jednost~i.

§ 8. 1. Norma zakładowa, z wyjątkiem wypadków określonychw

ust. 2, może być l;1iższ a lub równa normie podstawowej w zależności od warunków eksploatacji poja zdu.

2.

Jeżeli

ze wzgl~du na warunki eksploatacji, a w szc ze-

gólności

1) jazdę na krótkich odcinkach z częstymi postojaini lub

2) jazdę w miastach o dużym zagęszc z eniu ruchu

- norma podstawowa oka że się niewystart'z ająca, kierownik jednostki moze ustalić normę zakładową wyższą niż norma podstawowa w granicach do loo/d, a dla autobusów w

komunikacji miejskiej lub podmiejski e j do 15010 i dla Samoc hodów samowyładowczych do 2S0f0 w stosunku do normy podstawowe j.

\

się niewystarw ra zie

1) konieczności używania po jatdu ciężarowego na krótkich

odcinkach, nie przekraczających 1000 m między kol e jnymi punktami całkowitego lub częścioweqo n'ałatlunku

lub rozładunku (w razie zwózki lub rozwózki),

§ 9.

1.

Jeżeli

czająca, można

norma

zakładowa

okaże

ustalić normę wyjątkową

---------------------------------

2)

523

konieczności ciągłego

używania niżs z ych biegów na trasach

a) prowadzących po drogach grząskich, gruntowych nie

ulerszonych lub błotnistyc h,

b) górskich o stromych wzniesieniach przekraczających

· 50f0,

Norma· wy jątkowa może być ustalona wyłącznie na

podstawie badania z u życia paliwa, przeprowadzonego według

instrukcji wymienionej w § 7 ust. 1.

3. Norma wyjątkowa może być wyższa niż norn1a pods titwowa w granicach

l.) do 25% - w wypadkach określonych w .ust. 1 pkt 1,

2) do 40%, a dla samochodów samowyładowczych do 60%

- w wypadkach określonych w ust l pkt 2 i 3.

normy

wyjątkowej

wymaga zgody wy-

d .ziału komunikacji prezydium wojewódzkiej rady' nar odowe j

(rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) wła­

ze względu na tere n eks ploatacji pojazdu. Norma

' wyjątkowa może być stosowana jedynie w warunkach eksploatacji, dla których została ustalona.

ściwego

5. Norma wyjątkowa nie

dów w okresie docierania.

może być

ustalana dla pojaz-

R o z d z i a ł 4.

Zasady stosowania norm

zużycia

paliw

płynnych.

§ 10. 1. :Lac1na techniczna niesprawność lub usterka poja zdu nie może uzasadniać uznawania prze kroczenia normy

za usprawiedliwione lub stosowania wyższych norm, przewid zianych dlę trudniejszych warunków eksploatacji.

2.

Pojazd,

przekraczający

normę

zakładową

3, W wypadku wymienionym w ust. 2 po upływie okresu zimowego należy ustalić nową normę.

mę zakładową lub wyjątkową w stosunku do tego ciągnika

2.

Stoso\Ą7anie

2. Przepis ust. 1 nie ma ,'z astosowania w wypadku, gdy

wskutek braku .normy zakładowej lub wyjątkowej z konieczności norma ·taka zostanie ustalona w okresie zimowym.

§ 13. 1. J eże li ciągnik siodłowy jed·zie bez nacze py, nor-

, \ 3) używania pojazdu do wywozu drew na z lasu.

4.

Poz. 282 ,

lub

wyjąt -

- kową z powodu niesprawnoś·ci lub ust erki technicznej,

powinien być wycofany z eksploatacji i przywrócony do stanu technicznego zapewniającego z użycie paliwa w granicach

norm odpowiadających rzeczywistym warunkom eksploatacji.

nale ży obniżyć

o 30%,

2. Przy je źd z ie szkolnej z uczniami szkolonymi na kierowców należy stosować odpowiednią normę podstawową,

przy czym kaidą godzinę jazdy s zkoleniow e j należy przyjmowaĆ za 30 km wykonanego pnebiegu.

§ 14. 1. Jeż e li poja zd bierze bezo.ośredni udział w zwa lczaniu k·lęsk żywiołowych, ' w związku z czy m zachodzi potrzeba przebijania się . prze z zaspy śnieżne lub przejeżdżania

na długich odcinkach przez tereny za lane w odą w czasie powodzi, albo jest używany w inn yc h akcja ch ratunkowych

mających na celu nieslC' nie pomocy zagrożonym , zużyCie paliwa może być nie normowane.

~

W wypadkach wymienionych w ust. 1 rzeczywiste

paliwa należy uznać za uspra wiedliwionc pa podstawie protokołu stwierdzającego w odniesieniu do . określonej

jazdy, że odbywała się ona w warunkach nie objętych normowaniem. Protokół taki powinien zawierać opis warunków,

w jakich odbyła się jazda.

2,

zużycie

· 3. Protokół wymieniony w ust. 2, po zatwie;dzeniu przez

kierownika je dnostki, powinien b yć dołączony do dokumentów, na podstawie których dokonano rozliczenia zuży­

tego paliwa.

. § 15. W ra zie wyko.nywania ' określon ej pracy przewozowej w warunkach powodujących zużycie paliwa przekraczające granice normy wyjątkow ej, jaka może być us talona

zgcdnie z przepisami § 9 ust. 3, w y dział komunikacji prezydium wojewódzkiej rad y narodow e j (rady naródowej miasta

wyłącz.onego z województwa), wła ś ciwy ze w z ględu na mie jsce eksploatacji pojazdu, może na wniosek kierownIka jednostki uznać takie- zużycie za us pra wie dliwion e , •

Ro z cl z i a ł 5

§ 11. 1. Norma zakładowa może być podwyższona

1) jeżeli pojazd ciągnie przyczepę lub inny pojazd; w tym

wypadku na każdą tonę dopuszczalnego ciężaru całko­

witego ciągnionej przyczepy (również przyczepy kłoni­

cowej) lub pojazdu można stosować dodatek do normy

w granicach do 5%, jeżeli pojazd ciągnący posiada silnik niskoprężny (o zapłonie iskrowym), a w granicac h

do 3% - jeżeli pojazd ciągnący posiada silnik wysokoprężny (o zapło ni e samoczynnym);

2) w granicach do 5%, jeżeli pojazd

a) wykonał normę prze bieg u · międ zy naprawcz ego , a nie

został oddany do naprawy głównej, lub

b) znajduje się w okresie docierania.

2. Przepisu ust. 1 pkt 1 nie stosuje się

1) gdy pojazd

2) gdy

ciągnie nacz'epę,

wysoko.Ść

ustalonej normy

uwzględnia już pracę związaną

zakładowej dla pojazdu

z ciągnięciem przyczepy.

§ 12. 1. J eże li w okresie zimowym (od 1 listopada do

31 marca) warunki atmosfer-yc:z.ne powodują zwiększone zużycie paliwa w stosunku do zużycia występującego w'okresie letnim, kie rownik jednostki, w wleżności od warunków

a tmosferycznycb, może uz,nać przekroczenie normy zakłado ­

wej lub wyjątkowej za usprawiedliwione w granicach do

10% tej normy.

Wskaźniki zużycia

§ 16.

należy

olejów

smarów.

1. Wymiany oleju silnikowego i przekładniowego

dokonywać

według

o planowo,zapobiegawczej

pojazdów samochodowych.

zasad

określonych

obsłud ze

w przepisach

technicznej i na prawi

r

2. Całkowite dopuszczalne zużycie oleju silnikowego

potn,:ebnego zarówno do bieżącego użupełnienia ubytku w

silniku, jak i na okresowe wymiany oleju, n ie powinno przekraczać 3%

zużycia paliwa dla silników niskopreżny c h (o za płonie iskrowym) lub 4% zużycia paliwa dla silników .wysokoprężnych (o zapłonie samoc zynnym).

Zużycie oleju pr zek ładni o wego nie powinno prze kra0,80f0 zużycia paliwa w ra zie eksploatacji pojazd ów

z silnikami niskoprężnymi (o zapłonie iskrowym) i 1.2% zużycia paliwa . w razie eksploata cji pojazdów z silnikami wysokoprężnym-i (o zapłonie samoczynnym}.

3.

czać

Zużyci e smarów stałych (w kg) nie powinno przekra 0,3°/, zużycia paliwa w razie eksploatacji pojazdów

z sHnikami niskoprężnymi (o zapłonie iskrowym) oraz O,5{)!o

zużycia paliwa w razie eksploatacji poja zdów z silnikami

wysokoprężnymi (o :zapłl'n rP samof7vnnymJ. po przeliczeniu

ilości zużytego paliwa z litrów na kilog ra my, ..

4.

czać

~

__

Io_n_i_to_r__P_o_ls_k_i_N_

. _r_6_0________________~____~__~-----52~4~.____________.______________________________P_o_z_._2_8_2

5. Ustala się wskażnik zwrotu zużytego oleju silnikowego w wysokości co najmniej 250f0 w stosunk u do ilośCi

nabywanego oleju silnikowego . świezego.

6. W razie dokonywania wymiany oleju silnikowego

w ' punktach sprzedaży Centrali Produktów Naft'owych nabywca obowiązany jest zwrócić olej zużyty w ilości uzyskanej z opróżnienia układu olejenia.

I

R o z d z i a ł 6.

Zasady rozliczania kierowców z pobranego paHwil'

§ 17. 1. Jednostki obowiązane są bieżąco wpisywać w

karlach drogowych ilość paliwa pobieranego przez k ;erowcę . oraz numer. kwitu lub rachllnku, na podstawie którego

paliwo, zostało p9brane.

2.

Pobranie paliwa' kierowca obowiązany jest pokwi-

tować.

3. Rozliczenia kierowcy z pobrane~o paliwa należy doraz w miesiącu.

konywać

R o z d z i a ł 7.

Osoby zobowiązane do stosowania · i przestrzegania norm

zużycia paliw płynnych.

§ 18. Do stosowania i przestrzegania norm zużycia pali\\; t)łynnych - oraz innych przepisów zarządzenia zobowiązani są

.

1) kierownicy jednostek organizacyjnych nadrzędnych -w zakresie nadzoru nad pra widłowym i terminowym

ustalenIem norm zużycia paliw płynnych oraz właści­

wym ich st6sowanipm,

2) kierownicy jednostek; do ich obowiązkÓw należy ustalenie norm we właściwym terminie, . zapoz.nanie pra cowników z norm~mi oraz wstrzymywanie we właściwym

czasie użytkowania pojazdów przekraczających normy

w ce lu przywrócenia tym pojazdom właściwego · stanu

technicznego; w szczególności kierownicy ci są Z{)bo~.

wiązani do

a) zorganizowania kontroli, umożliwiającej ujilwnienie

I).admiernego . zużycia paliwa .możliwie bezpośrednio

po' jego powstaniu,

b) ustale,n ia normy zużycia paliwa zgodnIe z przepisami '

zarządzenia,

4. Rozliczenia kierowcy z pobranego paltwa należy dokonywać przez porównanie ilości paliwa rzeczywiście zuży­

tego w okr-esie rozliczeniowym z ilością paliwa, które pojazd powinien był zużyć w tym okresie.

5. W celu ustaJenia ilości rzeczywiście zużytego paliwa

w okresie ' rozliczeniowym należy

1) ustalić ilość pali wa pozostałego w zbiorniku w chwili

dokonywania rozliczenia,

2) ustalić ilość paliwa pobranego przez kierowcę w -okresie rozliczeniowym,

:ł) odnoŁo-wai: ilość paHwa pozostałego w zbiorniku w chwili

. dokonywania poprzedniego rozliczenia,

4) zsumować ilości paliwa ustalone Z90dnie z plet 2 ·i 3

i od sumy tej odj.ąć ilość paliwa ustaloną zgodnie

z pkt 1.

6. Ilość paliwa, którą pojazd powinien był zużyć w okresie rozliczeniowym, powinna być obliczona na, podstawie

ilości kilometrów przejechanych w danym okresie oraz zatwierdzonej dla danego pojazdu normy.

w wyniku rozliczenia się ·okaże, że ilość rze·

paliwa jest mniejsza od ilości paliwa,

którą pojazd powinien był zużyć w danym okresie (ust. 6),

różnica tych ilości oznacz·a oszczędność . Jeżeli ilość rzeczywiście zużytego paliwa jest w.iększa od ilości, którą pojazd

powinien był zużyć, to różnica tych ilości oznacza zużycie

paliwa ponad normę (przepał).

7.

Jeżeli

czywiście

zużytego

8. Ilość kilometrów przejechaną przez pojazd (ust. 6)

ustala się na podstawie zabezpieczonego i s'prawn'i e działa­

jącego licznika. Za okres nies prawności licznika lub braku

jego zabezpieczenia nie wolno uznawać oszczędności zuży­

cia paliwa.

9. Zabezpiec zenie licznika polega na zaopatrzeniu w

. plomby samego licznika or az jego mechanizmu napędowego

w sposób uniemożliwiający samowolne manipu10wanie tymi

mechanizmami.

10. Przepisy ust. 8 i 9 nie mają zastosowania do pojaz~

dów, w których konstrukcji nie -są pfzewidziane liczniki kilometrów. Ilość kilometrów przejechanych przez takie pojazdy oblicza się, przyjmując za każdą godzinę pracy pojazdu

15 km przebięgu.

c) . niezwłocznego usunięcia przyczyn przekroczenia nor·

my;

3) kierowcy pojazdów; do ich obowiązków nal eży w szcze·

gólnośd

a) użytkowanie wyłącznie pojazdów będących w stal1ie

sprawności technicznej, ze sprawnie działaj~cym licznikiem kilometrów (z wyjątkiem wypadku, gdy licz·

nik kilometrów nie jest przewidziany w konstrukcji

pojazdu),

'

.

b) rzetelne i zgodne z rzeczywistością 'zapisywanie w

kartach drogowych ' przebiegów i ciasu użytkowania

(pracy) pojazdu,

cj rzetelne i dokładne wykonywaIlie pomiaru zużytego

paliwa,

dl niezwłoczne zawiadomienie zwierzchnika Q przekrp-...

czeniu normy zużycia pa liwa; jeżeli zwierzchnik, za·

wiadomiony przez kierowcę o prz'e kroczeniu normy

zużycia paliwa, zleci kierowcy dalszą eksploatację

pojazdu, ponosi odp.9wiedzialność za paliwo zu~yte

ponad normę;

4) osoby odpowiedzialne w danej jednostce za gospodarkę

samochodową i zaopatrzenie pojazdów w paliwo; do ich

obowiązków należy w szczegó~ości

a) rzetelne i dokładne wykonywanie pomiaru ilości wy·

danego i . zużytego paliwa ,

b) dokładne obliczanie zużycia paliwa przypadającego

według norlJly oraz dokładne rozliczanie kierowcy

z pobranego paliwa.

R o z d z i a ł 8.

Przepisy

przejściowe

i

końcowe.

§ 19 . . Dla pojazdów pozostających w eksploatacji w dniu

wejścia

niniejszego zarządzenia l}ormy zakładowe

zgodne z przepisami zarządzenia, powinny

być ustalone w terminie 2 miesięcy od tej daty. Do czasu

ustalenia tych norm należy do wymienionych pojazdów sto. sować normy dotychczasowe.

lub

w

życie

wyjątkowe,

§ 20. Traci moc zarządzenie Ministr..a Kóm,mikacji z dnia

16 listopada 1959 r. w sprawie norm zużycia paliw płynnych

w eksploatacji . pojazdów samochodowych (Monitor Polski

z 1959 r. Nr 100, poz. 533 i z 1961 r. Nr 72, poz. 307).

§ 21. Zar ządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszen.ia

Minister Komunikacji: P. Lewiński

Monitor- Pols ki Nr 60

Zilłąeznik nr 1 do zarządzenia Ministra Komunikacji z dnia 28 sierpnia

1964 r. (poz. 282) .

NORMY PODSTAWOWE Z UŻYCIA PALIW PŁYNNYCH W EKSPLOATACJI POJAZDOW SAMOCHODOWYCH

Tab l ica

1.

- Normy podstawowe zuźycia paliw płynnych dla n iektórych po ja zdów samochodowych -produkcji krajow'e j.

Lp.

Rod zaj, marka i typ

Norma w lit rach na

100 km przebiegu

pojazdu z silnikiem

poja ~ du

nisko-

wysoko-

prężnym

I

1

Samochód osobowy

(wszystkie typy)

i

sanitarny

marki

FSO

~

13

-

-

-

I

,

23

25

26

31

-

-

-

-

-

35

.

-Autobusy

I

1) SFA SAN z silnikiem typu S-42 i S-472

2) SFA SAN z silnikiem typu S-47

3) SFA SAN z silnikiem typu S-53

4) "Jelcz"

5) przegubowe (Jełcz - ~arosa )

4

prężnym

-

13

14

, 14

---

Samochody ciężarowe

1) FSC "Lublin" typ M-51

2) "Star" typ 20, 21 , 25, 25 L

3) "Star" typ W-14, W -2l, W-25

4) "Star" typ C -601D-60 i C-25/D-60

5) "Żubr" typ A-BO

3

I

I

"Warszawa"

Dostawcze samochody clęz a rowe oraz pochodne od nich samochody sanitarne i autobusy.

1) FSO "Pick-~p" (wszy stkie typy)

2) FSC "Żuk " (wszystkie typy)

3) "Nysa " (wszystkie typy)

2

-

-

2B

30

-

24

-

28

42

-

"

-

T a b l i c a 2.

Normy podstawowe

I

zu życia

Lp.

,

,

paliw p łyn n ych dla po jazdów samochodowych z silnikiem nisk o prężnym (o - za pł oni e

iskrowym) n ie , wymienionych w t ablicy 1.

'

Rodzaj pojaZdu

I

Norma w litrach

na 100 km

1 - - = - - - --- - - - - : - - - - - - - - 1

1

Samochody osobowe, sa nitarne i pochodne od samochodów

osobowych dostawcze samochody ciężarowe , jeżeli dopuszczalny ciężar całkowity tych ostatnich nie przekracza 2,5 t,

z silnikiem o pojemności skokowej

1) do 0,7 I włącznie

2) powyżej 0,7 l do 0,9 l włącznie

3) powyżej 0,9 l do -1,3 l włąc znie

4) powyżej 1,3 l do 1,B l włą c znie

5) powyże j 1,8 l do 2,1 l włą c znie

6) powyże j 2,1 l do 2,9 l włącznie

7) powyże j 2,9 l do 3,4 l włącznie

8) powyżej 3,4 l do 4,0 l włącznie

9) powyżej 4 l do 5 l włącznie

10) powyżej 5 ,1

6

8

9

11

12

13

15

18

22

25

- - - ----'----'--,---"----"----- -- -- - ----- - - - - -- -- - - -- - ---- - -- -1

1 - --

2

SamOChody ci ęż arowe oraz specjalne i sanItarne pochodne

od samochodów ciężarowych, jak równi e ż ciągniki. siodłowe

z nac zepą o dopus zczalnym ciężarze całkowitym

1) powyżej 2,5 t do 3,5 t włąc z nie z silnikiem o poje mności skokowej : _

a) powyżej.l l do .1 ,B l wl i'lr.7n1P

.

Monitor , Polski Nr 60

Lp.

-

~

. ------------------------------------------~

N orn' a w litra ch

na 100 km

Rodzaj pojazdu

b) pawy:i' e j 1,a l do 2,5 l włącznie '

c) powyze] 2,5 l

2) pow yże j 3,5 t do 5,5 t włącznie z silnikiem o pojelllności skokowej

'

a) do 2,5 I włącznie

b) powyżej 2,5 l

3) powyżej 5,5 t do 8,5 t włąc z nie z siln ikiem o pojemno ści sko-ko w e j

a) do 4,5 I włącznie

b) powyżej 4,5 l

4) powyżej 8,5 t

15

23

18

23

25

33

36 j

AutobllSYO dOP\lSZCzalnym całkowitym ciężarze , liC;7ąC po

pasaż er a z ha.gażem w ru:hu międzymiastowym

i 65 kg w ruchu miejskim i podmiejskim

1) do 3 t włącznie

2) powyżej 3 t do 6 t włącznie

3) powyżej 6 t do 9 t włącznie

4) powyżej 9 t

3

15 kg na

14 .

20

28

36

Motocy:k le (skutery)

1) z silnikIem dwusuwowym o pojemno ś ci sko.kowe j

. a) do 100 cm a włącznie

b) powyżej liO cm 3 do 200 cm:! włącznie

c) powyze] 200 cm a do 250 cm:! włącznie

d) powyż e j 250 cm 3

2) z silnikiem czterosuwowym o pojemności skokow e j:"

a} do 250 e m 3 włącznie

b) powyżej 250 cm" do 350 cm:! włąc znie

c) powyż ej 350 cm 3

4

I

Ciągni ki

benzynowe typu rolniczego

cie drogowym

5

używane

2,5

3

3,5

4

i·

3,5

4

5

norma zakładowa

b ez ogranic ze ń

w transpor-

T a b l i c a 3.

Normy podstawowe zużycia paliw płynnych dla pojazdów samochodowych l silnikielll wysok'oprężnym (o zapłonie

samoczynnym) nie wymienionych w tablicy 1. ,

Lp.

1

,

,

,

I

Rod zaj poja zdu

Samochody osobowe, sanitarne i pochodne od samochodów'

osobowych dostawcze samochody ciężarowe , o ile dopuszczalny ciężar całkowity tych ostatnich nIe przekracza 2 t,

z silnikiem o pojemności s.kokow e j

1) do 1,3 l włącznie

2)

2

·3

I-

powyżej

Norma w litFach

na 100 km

7

10

"

1.3 l

Sallloch ody ciężarowe oraz specjalne i sanitarne, pochodne

od samochodów ciężarowych , jak równiez ciągniki śiodłowe

z naczepą o dopuszczalnym ciężane całkowitym

1) do 2,5 t włącznie

2) powyżej 2,5 t do 4 t włącznie

3) powyżej 4 t do 6 t włącznie

4) powyżej 6 t do 8 t włącznie

5) powyżej 8 t do 10 t włącznie

6) powyze] 10 t do 12 twlącznie

7) . powyżej 12 t do 15 t \vłącznie

8) - powyźej 15 t

Ciągniki

10

12

15

16

20

25

30

35

typu rolniczeg'o używane w transporcie ' drogowym

1) z silnikiem o mocy do 20 KM

a) jeżeli

ciągnik

cięl,arem

I

włącznie-

porusza się luzem lub z

riaonionv m do 2 t włąc z nie

całkowitym

M{)nitor Polski Nr 60

-

Lp.

Poz. 282

521

Norma w litrach

na 100 km

Rodtaj pojazdu

hl jeżeli . ciągnik

porusza się z całkowitym ciężarem

2 t

2) z silnikiem o mocy powyżej 20 KM

a) jeżeli ciągnik porusza się luzem z całko.witym cięża­

rem ciągnionym do 3 t włącznie

b) jeżeli ciągnik porusza się z całkowitym ciężarem

ciągnionym powyżej 3 t

3) ciągnik Ursus-45 i Lanz Buldog wyposażony w silnik

z głowicą żarową: '

-....

al jeżeli ciągnik porusza się luzem lub z całkowitym

ciężarem ciągnionym do 2 t włącmie

.

b) jeż e li ciągnik 'p orusza się z całkowitym ciężtuem

ciągnionym

powyżej

11

13

,

24

33

ciągnionym

2 t do5 t włącznie

31

5 t do 10 t włącznie

powyżej 10 t

52

powyżej

powyżej

4

-

,(0

Ciąg niki typu samochodowego (balastówej ze sprzęgłem dy, szlowym

l) ciągnik z silnikiem o mocy do 80 KM włącznie

a) jeżeli ciągnik porusza się luzem lub l całkowitym

ciężarem ciągnionym ctó 3 t włącznie

b) jeżeli ciągnik porusza . się z całkówitym ciężar e m

ciągnionym powyżej 3 t

2) ciągnik z silnikiem o mocy powyż e j 80 KM do 125 KM

włącznie

27

34

'

a) j eżeli ciągnik porusza się luzem 'lub z całkowitym

ciężarem ciągnionym do 5 t włącznie

h) jeżeli ciągnik porusza się z całkowitym cię ~are m

ciągnionym po wyże j 5 t

3) ciągnik z silnikiem ~ mocy powyżej 125 KM

31

59

norma zakładowa

be2 ograniczeń

Autobusy o dopuszczalnym całkowitym C!ęzarze licząc po

75 kg na pasażera z bagaż e m w ruthu międzymiastowym

i po 65 kg w ruchu m~ejskirn i podmiejskim

1) do 3 t włącznie

2) powyżej 3 t do 6 t włąt:znie

3) powyżej 6 t do 9 t włąc znie .

4) powyżej 9 t do 11 t włącznie

5) powyżej 11 t do 14 t włącznie

,

a) powyż e j 14 t do 19 t włąc z nie

1

'f) powyżej 19 t

5

I

12

lA

19

23

28

30

40

Uwagi do tablicy 3 lp. 2. Dla ciągników Ursus 45 i Lanz-Buldog w' czasie pra cy silnika na posroju bez obciążenia n·a- '

litra na jedną godzinę pracy silnika.

l eży przyjmować za normę zakładową zużycia paliwa 1,9

MONITOR p' OL S K I

i

.

-Dl I ENN I KUR l Ę DOWl pOLSKI Er ,Hl ECl YPOSPOLI TEI LUDOWEJ

Warszawa, dnia 4 września 1964 r.

Nr 60

TRESC

POl.

ZARZĄDZENIA

Ministra Komunik a cji z dnia 28 sierpnia 1964 r. zmieniające zarząd ze nie w

i naprawy pojazdów · samochodowych i przyczep .

281 -

spraw~ e

planowo-żapobiegawczej

obsługi . technicznej

282 - -' Ministra Komunikacji z dnia 28 sierpnia 1964 r. w sprawie norm

pojazdów samochodowych

zużycia

521

paliw płynnych w eksploatacji

521

a

r

.261

ZARZĄD~ENIE

MINISTRA KOMUNIKACJI

z dnia 28 sierpnia 1964 r.

zmieniające zarządzenie wspr'awie planowo-zapobiegawczej obsługi technicznej i naprawy pojazdów

samochodowych i przyczep.

Na podstawie art. 1 i art. 2 pkt 9 dekretu z dnia 8 stycznia 1946 r. o organizacji administracji i gospodarki motoryzacyjnej w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. Nr 1,

poz. 58) zarżądza się, co następuje