Zarządzenie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 marca 1961 r. w sprawie przekazania uspołecznionym zakładom pracy niektórych czynności z zakresu rent.
Table of Provisions (22)
Statutory Text (22 Articles)
§ 1. Przekazuje się uSip olecznionym zakładom pracy wy,k onywanie następują<:ych czynnoś-ci z zakres u rent
1) informowanie pracowników oraz <członków rodzin pozostałych po pracownikach o warunkach wymaganych do
uzyskilnia rent (wraz z dodatkami) określonych w de. 'krecie z dnia 25 czerw<:a 1954 r. o powszechnym zaopatrzeniu emery talnym pracowników i ich rodzin (Dz. U.
z 1958 r. Nr 23, p oz . 97). zwanym dalej ,.dekretem",
2) informowanie o dowoda'c h, które na le ż, y dołączyć do
wniosku o reQtę, oraz udz ielanie pomocy przy załatwia
n i u . spra w rentowy c'h, w szczególności 'w zakresie uzyski wania potrzebnych dowodów,
3) zawiadamiaf1ie właściwych oddziałów Zakładu Ubezpieczeń Społe cz nych o przy jęciu do pracy renc isty lub o daJszym zatrudnieniu pra,cownika, któremu przyznano rentę.
§ 2. Uspołecznionym zakład om pracy zatrudniają:::ym co
n i!jmn iej 500 pracowników prze kazuje się ponadto przyjmowanie .zgłaszanych po raz p;erwszy wnio sk.ów o renty (w'raz
z dodatkam i), okre śl onym w d ek recie, a ' mianowicie wllio ' S'Kr:.W o renty
, 1) starcze lub inwal idzkie - zgł as zane przez pracowników"
którzy pozo3tają w Z3trud n ieai u lub kt órych zatrudnienie
ustało, jeże li wniosek o rent ę zostan ie zgłoszony pLZed
u pływem jednego roku od d a ty ust a nia zatrudnieni a ,
2) rodzinne zgfaszane przez członków rodziny pozostały c h po pTilcown lku, który zmarł w czas ie z a trudnienia
l ub po u s taniu z a trudnie'nia, j eże li wniosek o rentę zostanie zgłoszony p rzed upł ywe m j ed nego r oku od daty
u sta nia zatrudnien ia pracow!1ika .
U3połecznione z akła dy pracy zat ru dniające mn ie j
pracowników mogą za z(J odą wlaśc:we~o tery to rialn ie o cklzi alu Z a kładu ' Ubezp i eczeń Spole cz r;ych przyjmować
r ów n ież wnioski o renty, o których mowa w § 2.
.
§ 3.
n iż 500
§ 4. Z a u sp ołeczn i one zakłady p racy w roz\1mie n iu niniejs zego zarząd'wnia uwa ż a się w sz c zególności przcusiq-
, biorstwa państwowe i
org ani zac j e społeczne.
spółdzielcze,
urzędy,
instytucje ora;>;
§ 5. Datę zgłoszenia wniosku w uspołecznionym zakła
dz ie pracy przyjmującym wnioski rentowe uwai:! się za datę
zgłoszenia wniosku w oddZiale (inspektoracie) Zakładu Ubezpi e czeń
§ 6.
Społecznych.
Oddziały Z akładu Ubezpieczeń Społecznych
1.
prQ-
wadzą ewidencję zakładów pracy przyjmujących na ich obszane działania wnioski o renty (§§ 2 i J) i zawiadamiaj.ą
pisemnie te zakłady o obowiązku(§ 2) lub wyrażeniu zgody
(9 3) na przyjmowanie tych wniosków .
2. Zaniechanie przyjmowania wniosków o renty prze~
zakład pracy, w którym liczba pracowników zmniejszyła się
poniżej 500 (§ 2) łub była mn ie isza niż 500 (§ 3) , mo ż e -nastąpić tylko po uprzednim porozum ieniu z t e rytorialnie wlaściwym oddziałem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i musi
być potwierdzone pisemnie przez ten oddz iał.
§ 7. Szczegółowe wyjJśni en ia potrzebne do właściwego
wykonywan ia czynności, o których mowa 'vi §§ 1-3, zawie' ra instruk cja stanowiąca zaiączn i k do zCHząJzenia.
Uspołecznione zakłady pracy obowiązane są delepra co wni ków wykonujących czynnoś ci, o których mowa w §§ 1-3, na szkolen ie organizowan~ przez oddziały
(insp ek toraty) Zakł acl u Ubezpieczeń Sp o ł ec z'ly c h. Udz i ał pracow n ików w tym szkole n iu tra ktu je się na r ówni z wykonywa ni em ich normalnych obowiąz.ków slużb'.;wych.
§ 8.
gować
§ 9. Za w!Gś ci we wykonanie zad a ń : o kt óryc h mowa w
§§ 1-3, oupowiectz ialny j es t kierown ik zak!adu pracy i pracown ik, kt ó remu zlecił on nadzór nad wyk.onywani em tych
zadań.
Oclclz ia ly (inspektoraty) Zakła du Ub ezp ieczeń
są udzi elać instrukt ażu i pomocy
zak ł ado m pracy oraz zaopatrywać je bezp ł atnie w potrzelme
d ruki i formularze.
2. W ci ą gu dwóch mi esięc y po ogłoszeniu niniejszego
z ar z ądzenia oddziały (in s p ek toraty) Zakł a du Ubezpieczeń S[1ołenny c h pr ze prow cldzą szkolE'n ie pri1r cl\'.·ników d pleaowanyc h
przez za kl C1 dy pr a c y przyjmujące wnioski o ren ty (~ § 2 i 3) .
§ 10.
1.
Społ ecz ny c h
obowi ąz ane
I
!
"" ~' ~'
; . .r' ",.
Monitor PGlsk i Nr 32
-
(inspektoraty) Zakładu Ubezpieczeń Społeczny c h mają prawo kontrolować wykonywanie przez zakład
pracy czynności, o których mowa w §§ 1-3.
§ II.
Oddziały
410
Poz. 153
Zarządzenie wchodzi
miesięcy od dnia ogłosz e nia.
Prezes . Zakładu
..
życie
pc>
upływie
Ubezpieczeń . Społecznych;
S.
Będkowski
§ 12.
w
§ 13. 1. Uważa się, że rodzice za życia syna lub córki .
pozostawali na ich utrzymaniu, ił mąż za życia żony pozostawal" na jej utrzymaniu, j eże li w chwili śm i erci tvch r, sób Isyna, córki bądź żony) rodziCe lub mąż pozostawali na całkowi
tym tftrzymaniu tych o sób albo 0 50l:>y te w sposób istotny
przyczyniały się do utrzyman ia .r odziców bąd ź męża ,
2. Przyjmuje się, że rodzice za życia syna lub córki n ie
pozostawali na ich utrzymaniu , a mąż za życia żony ni e pozostawał na jej utrzymaniu i że osoby te [syn, cwka bądź
żona) n ie przy c zyniały się w sposób ist.otny do utrzym a n ia
rodziców lub męża, jeżeli oboje rodzice lub jedno z nich
albo mąż w chwili śmierci tych .osób
I) byli zatrudnIe ni i z tego tytułu uzyskiwali zarobek w
wys.okości co najmniej 500 zł miesi·ęcznie; jeże : i zatrudnienie n ie trwało dłużej niż 9 mi<!sięcy licząc wstecz
od śmierci syna, córki It)b żony, przyjmuje się, że rodz ic e bądź m ilŻ pozos1aw a li na utrzymaniu wspomnianych
osób bez względu na ~ysokość _ zarobków, jeśli nie mieli
do chodu z innych żródeł,
2) byli właś c icielami, posiad ac zami lub użytkown ikarni gospodarstwa rolnego D rocznym przychodzie sza c unk.o- .
wym ustalonym dla wym iaru podatku gruntowego na
kwotę co najmniej 4.000 zł,
3) posiadi:lli przedsiębiorstwo prz e mysłowe, han:d lowe lub
rzem i eślnicze,
4) pobierali renlę albo
dochód z wszelkich innych źród e ł poza wymienionymi w pkt 1-4, prz ek raczający wciągu o s ta tni c h 12 miesięcy k a lendarzowych przed śm i ercią syna ,
córki bądź żony przeciętnie kwotę 500 zł m i esię c znie; ·.
do dochodów tych n ie wl icza się pomocy ze strony zmarł ego oraz Ze strony o só b n ie obowiązanych do alimenta cji.
5 ) posiadali
Jakie
dowody
nale ży
dOlqczyć
do
każdego
wnio sku
o Tenlę rodzinnq?
§ · 14. Do k il żdf'go wnio sk u o r e ntę rodzinni) bez wzgl ę
du na to, ja k ich członków rodzi n y doty czy wniosek o r e n tę
Jodzinną (żony, m ęża, dzieci, rodzi ców), nal eży dołączyć
I) dow ó d stwierdzający datę urodzen ia zmarlego pra cow. n ika (§ 32).
2) wyciąg i aktu zgonu pracownika,
3) kartę wypadku w zatrudnieniu, jeżeli śmierć pr acown ika
by la nast ę p s twem te go wypad k u, a jeżeli śm ie rć. n a stą
p i ł a z inny ch przyczyn niż · wypadek w zatrudnien iu lo
do wo dy stwi e rdzające okresy z a trudnienia zmarłego wy Illagane do r enl y inwalidzkiej (§ 5 u st . 3 i 4),
4) zaświadczenie zakła du pracy o wysokości m iesięcznyc h
zilrobków pracownika , które mają bvć przyjęte do obliczenia podstawy wymiaru renty (§ 30),
Monitor Pojski Nr 32
5) dowód stwierdzający
datę
którego dotyczy wniosek o
urodzen ia członka
rentę (§ 32),
rodziny,
6) oświadczenie po-cl pisane przez pełnoletn i ego członka ro-
dziny albo przez op iekuna za n i epełnoletnie dziecko, czy
członek rodziny, którego doty czy wniosek o f?ntę, pOc
zostaje w zatrudnieniu lub posiada do'c hody z innych
źródeł (§ .34) .
Jakie dowody należy do!ąc zy ć do wn iosku o rentę rodzinnq dla żony?
§ 15. L
Do wniosku o
rentę rodzinną
dla
żony
nale ż y
Poz. 153
a) od kiedy te dz ieci zostały wz i ęte na utrzymanie
chowanie przez zmarłego pracownika oraz
wy-
b) czy rodZ ice ,tych dzieci żyją, a jeżeli chociaż j edno
z rodziców żyje, to. dlaczego nie może zapewnić im
utrzymania ; zamiast oświadczenia stwierdzającego te
okoliczności należy przedstawić postanowienie sądu,
j€żeli zmarły bvł ustanowiony przez sąd opiekunem
dzieci obcych wziętych przez niego na wychowanie
i utrzymanie.
Jakie dowody należy dołączyć do wniosku o renię rodla rodziców?
dzinną
dołączyć
§ 18. Do wniosku o rentę rodzinną dla obojga lub jed-,
nego z rodziców należy dołączyć
1) dowody wymienione ' w § 14 , a ponadto
2) wyciąg z a'klu małżeństwa,
3) zaświadczenie
lekarskie o stanie zdro"tJ a żony I§ 33),
która nie ukończyła 55 lat i nie wychowuje dziecka
uprawnionego do renty rodzinnej w wieku do lat 8,
a ubiega si ę o rentę rodzinną z tytułu swojego inwalidzlwa,
4) zaświad c zenie wystawione przez prowadz'lcego księgi
meldunkowe o wspólnym zamieszki w aniu małżonków do
chwili śmielt;i pracownika albo oświad :' zen i e żony, jeźeli
małżonkow ir~ mieszkali oddzieln ie w różnyl: h miejscach,
że wspólność małżeńska istniała mimo oddziełnpgo zamieszkiwani';! i podające istotne przyczyny oddzielnego
zamieszkiwania małżonków.
która nte pozostawała we wspólności mał
żeńskiej ' że zmarłym lub małżeństwo w chwili śm i ercibył 0
rozwiedzione, n a leży przedstawić PQza ' dowodami wymienionymi w ust. l wyrok sądu usta l ający prawo żony do alimentów ze strony zmarłego męża
2. Dla
żony,
Jakie dowody
dzinnq dla męża?
należy
dołączyć
do wn .'osku o
renię
ro-
rentę rodzinną dla' męża należy dotakie same dowody jak dla żony, z tym że , zi:'świad
'Czenie .lekarskie o stanie zdrowia męża przedstawia się wtedy, kiedy nie ukończył on 65 lat i nie wy chowuje dzieci w
w ieku 00 8 lat upre:wnionych do re~ty rodzinnej po zmarłej
żon i e, ' Ponadto mąż powinien przedstawić pisemne oświad
czenie stwierdzające, że pozostawał na utrzym'lniu żony za
jej ży"ia i nie posiadał własnych źród e ł dochodu określo
nych w § 13 ust. 2,
§ 16, Do wniosku o
,łączyć
Jakie dowody
dzinnq dla dzieci?
§ 17.
najeży
Do wniosku o
dołqczyć
rentę
do wn iosku o
rodzinną
renię
dla dz ieci
ro-
należy
dolączyć
I) dowody wymienione w § 14, a pon adto,
2) zaświadcze nia szkolne dzieci, któ 'r e ukończyły 16 lat ,
a n ie o siąg !1ęły 24 lat życ ia , a jeż e li 'chodzl o dz ieci ,
które staly się inwalidami I lub II grupy (§ 5 ust. 2)
prz ed ukończeniem lat 16 r'Jb w cz as ie uczęszczania du
9'Lkoły w wieku do lat 24 zaświadczenie lek arza społecznej
służby
zdrowia slwierdzajqce stan zdrow id
dz iec ka,
3L oświadczenie pozostałego rodzica ln b opiekuna oziec i,
stwierdzające, czy korzystają one ze świadczeh z fundll szów publicznych (stypendia, przebywanie w zakładach
opi e kuńczych lub wychowawczych), a jeżeli tc;k należy p r z ed stawić oclpowiedn ie zaświadc ze nie ,
4) oświadczenie dotyc z ące dzieci, obcych, wnuków i rodzellstwa stw i erdzają c e
l) dowody wymienione w § 14, a ponadto
2) zaświadczenie leka.rsk ie o stanie zdrowia ojca w wieku
poniżej 65 lot i matki w wieku poniżej" 55 lat, jeżeli nie
mają na wychowaniu dzi eci zmarłego w w ieku do 8 lat
uprawnionych dO renty rodzinnej (§ .33) .
3) oświadczenie pisemne zainteresowanych stwierdzają će,
że pozostaw/lli na utrzymaniu' zmarłego syna łub zma-rł e j
córki, na . czym to utrzyman ie polegało oraz czy i jakie
posiadali własne żródła dochodów (§ 13).
Dodatt"k dla żony .
Kiedy
przysługuje
'naJeży przedstawić
doda/ek do renly dla żony i
dowody?
jakie
§ 19. I. Dodatek dla żony przysługuje do renty starczej
lub inwalidzkiej, jeżeli żona rencisty spełnia następujące warunki
l} ukollczyła 50 lat życia albo wychowuje co najmniej jedno dziecko do lat 8, na które przysługuje dodatek do
renty starczej lub inwalidzkiej, albo jest niezdolna do
pracy,
. 2) p0zostaje na wyłącznym i całkowitym utrzymaniu męża.
2.
Dla . otrzymania dodatku do renty dla
żony
należy
przedstawić
l) wyc iąg z aktu małżeństwa ,'
2) dowód stwierdzający datę urodzenia żony (§ 32),
3) zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia , żony, która n ie
ukoI1czyła 50 lat i nie ~yćhowuje choćby jednego dzie cka
do lat 8, na które przysluguje dodatek do renty (§ 33).
4) ' o ś wiad c zenie męża i żony, stwierdzające, że żona ni e pobiera renty, nie pozostClje \II zatrudn ieniu ani nie posiada dochodów z innych źródeł, lecz pozostaje na wyłącz
nym i całkowitym utrzyman iu mę ża.
Dodatek dla dzieci, wnuków i rodzeństwa.
Kied y przysługuje · doda l ek do renly dla d Zieci, wnuków
i rod2eJ\slll'Q i jakie nal eż y przedSlawić dowody?
§ 20 , l. Dodatek dla dzieci, wnuków i rodz e ństwa przyrenty s tarczej , inwalidzkiej i rodz innej, je że li dzi eci, wnuki i rodzeństwo spełniają warunki, o których mowa w
§ II, i je że li dla nich n ie są wypłacane zasiłki rodzinne lub
dodatki z innych tytułów .
sługuje do
2, Dla otrzymania dodatku do renty starczej luh inwalidzkiej dla dzieci, wnuków i rodzeństwa należy przectstawi ć
1\ ::lowody stwierdzające dilt ę urodze,nia dz ieci (§ 32) ,
2) zaśw i adczenia szkolne dla dzieci, które ukońc1.yly 16 lat,
, Monitor Polski Nr 32
-
-
Poz . 153
3) oświadczenie ojca (matki) stwierdzające, czy dla dzi eci,
2) przez inne władze niż Polski Ludowej order em "Virtuti
wnuków i rodzeństwa wypłacane są zasiłki roązinne lub
dodatki z innych tytułów oraz czy dzieci korzystają ze
świadczeń z funduszów publiczny ch ' (stypendia, przebywanie w zakładach opiekuńczych lub wychowawczych).
Militari" w okresie od dnia 1 września 1939 r. do dnia
13 lutego 1946 r. za zasługi w czasie wojny 1939-1945 r.
Kiedy przysługuje dodatek do renty z powodu odznaczenia orderami lub tytularni i jakie należy przedstawić dowody~
§ 25. Dodatek.do renty starczej z tytułu inwalidztwa
wojennego (wojskowegof p rzysługuje tym pracown ikom, którzy nabywają prawo do renty starczej, a pobierają na podstawie prz~pisów o zaopatrzeniu inwalidów wojenw.'ch i wojskowych rentę inwalidzką z powodu inwalidztwa pozostające-,
go w związku ze slużlJą wo jsko wą . Do , otrzymania teg.) dodatku n ie potrzebuje- pracownik prz~stawiać żadnych innych dowodów poza dowodami, które należy dołączyć do wniosku
o rentę starczą. W razie zbiegu prawa d,) renty starczej z pra-
2. Osobom uprawnionym do renty starczej lub inwalidzkiej przysługuje dodatek do tej renty również wówczas, gdy
4) oświadczenie dotyczące dzieci obcych, wnuków i rodze,il- , zostały odznaczone przez władze Polski Ludowej tytułami
stwa, o którym mowa, w § 17 pkt 4.
Zasłużonego Nauczyciela PRL, Zasłużon eg o Górnika PRL, ZaDla otrzymania dodatk.ów· do renty rodzinnej dla dzieci, wnu- służonego Hutnika PRL, Zasłużonego Kolejarza PRL.
kaw i rodzellstwa nie trzeba przedstawiać żadnych dodatko3. Dla otrzymania dodatku do renty z powodu odzn.awych dowodów, gdyż wystarczą te same dowody, które prze'dczenia
stawiono dla uzyskania 'prawa do renty rodzinnej d'a - tych
dzieci, wnuków i rodzeństwa (§ 17).
1) przez władze Polski Ludowej orderami i tytułami, o których mowa w ust. 1 pkt l i ust. 2 należy prwdstawić
legitymację wydaną przez Kancelarię Rady Państwa,
Dodatek za nieprzerwa'n y okres zatrudnienIa.
2) przez inne władze niż Polski Ludowej orderem Vi rtuti
Kiedy przysługuje do renty dodatek za nieprzerwany
Militari za zasługi
okres zatrudnienia i jakie należy przedstawić dowody?
a) w czasie kampanii wJześniowej (1939 r.) - należy
przedstawić zaświadczenie wydane przez Minister§ 21. 1. Dodatek za nieprzerwany okres zatrudnienia
, . stwo Obrony Narodowej - Departament Kadr,
przysługuje pracownikowi tylko do renty z tytułu inwalidzb) w czasie wojny 1939-1945 r. .- poza kampanią wrzetwa powstałego z innych przyczyn niż wypadek w zatrudnieśniową -należy
przedstawić
odpowiedni dowód
niu lub choroba zawodowa, jeżeli pracownik spełnia wszyststwierdzający nadanie tego odznaczenia.
kie następujące warunki
1) ')lOsiada okres zatrudnienia powyżej 15 lat,
Dodatek tzw. bracki.
2) okres zatrudnienia powyżej 15 lat
a) przypada po Wyzwoleniu,
Kiedy przysługuje do renty dodatel< tzw. bracki
jakie
b) jest niepr7J!rwany,
należy .przedstawi. ćdQ~ody?
c) został osiągnięty w ost(J.tnim zakładzie pracy,
d) zo"tał osiągnięty przed powstaniem prawa do renty.
§ 24. Dodatek tzw. bracki przysługuje tylko ,z tytułu
2. Art. 11 dekretu o powszech.nym , zaopatrzeniu emery- pracy fizycznej w tych zakładach pracy, których pracownic y
talnym praco wników określa , przypadki, kiedy uważa , się przed dniem 1 lipca 1954 r. mieli prawo do pensji brackich.
okres zatrudnienia za nieprzerwany, mimo że pracownik Dodatek ten przysługuje do renty starczej, inwalidzkiej i roz ważnych przyczyn miał przerwy w zatrudnieniu w ostat- dzinnej dla wdowy . Dla otrzymania dodatku bra::kiego nanim zakładzie pracy (np. z powodu służby wojskowej, ni~
leży przedstawić zaświadczenie stwierdzająCEj okresy zatrudzdolności do pracy i pobierania za·siłków itp.), a nawet zmienienia w brackich zakładach pracy przed dniem l hpca 1954 r.
nił zakład pracy (np . z powodu redukcji etatów, likwidacji
Dodatek ten jest obecnie mało aktualny, gdy ż p r zysługuje
zakładu pracy, przeniesienia służbowego itp.).
tylko wówczas, kiedy jest niska podstawa wymia-ru renty
(§ 30), co przy olJ.ecnych zarobkach zachodzi wyjątkowo. Np.
3. Dl.a otrzymania dodatku za nieprzerwany okres zadodatek
bracki do renty starczej przysługuje, jeż eti podstatmdnienia należy przedstawić zaświadczenie stwierdzają c e
okresy zatrudnie nia po Wyzwoleniu powyżej 15 lat oraz wa wymiaru renty nie przekracza lOOO zł; dodatek bracki do
renty z ty tułu inwalidztwa powstałego wskutek wYPddku w
stwierdzające ewentualne przyczyny przerw w zatrudnieniu,
zatrudnieniu lub choroby zawod-owej pr zysług uje, jeżeli poda także ewentualne przyczyny zmiany ,zakładu pracy.
stawa wymiaru renty n ie przekracza 800 zł itp . Szczegółowe
przepisy w spraw ie dodatków brackich za .~iefa zarzJldzenie
Dodatek dla pracowników aanki.
Ministra Pracy i Opieki Społecznej z dnia 1 lipca 1954 r. w
sprawie warunków do uzyskania dodatków z tytułu pracy
, Kiedy przysługuje dodatek do renty dla pracowników
w brackich zakładdch pracy i wysokości tych dodatków
nauki i jakie należy przedstawić dowody?
(Monitor Polski Nr A-70, poz. 876) zm ;enione , rozporządze
niem Ministra Pra cy i Opieki Społecznej z dnia l L. maja
§ 22. Dodatek dla PIilcowników nauki przysługuje do
1958 L (Dz. U. Nr 31, poz. 140).
renty starczej i inwalidzkiej, jeżeli pracownik zgła,szający
wniosek o rentę jest pracownikiem nauki. Dla otrzymania
Dodatek do ,'enły starczej ztyłułu iBwalidzłwiI
wspomnian ego dodatku 'pracownik powinien przedstawić dowojennego (wojskowego).
wód stwie rdzają cy, że jest pracownikiem nauki i jest zatrudniony na stanowisku pracownika nauki.
Kiedy przysługuje dodatek do , renty starczej z tytułu inDodatek dla osób odznaczonych orderami lub tytułami.
walidztwa wOjennego (wojskowego)?
§ 23. 1. Osobom uprawnionym do renty starczej. inwalidzkiej i rodzinnej przysługuje dodatek do tej renty, jeż eli
zostały odznaczone
l) przez
władze
'Polski Ludowej orderami: "Budowniczego
ludowej", "Krz yża Grunwaldu", "Virtuti M ilitari",
..Odrodzenia Polski" lub "Sztandaru Pracy".
PD!śki
... ..,.- .
,ł;"'<
-
Monitor PGlski Nr 32
wem do renty inwalidzkiej wojennej (wojskowej) przysługuje
tyl'k o jedna renta, a mianowicie wyższa lub wybrana p rzez
p rac ownika.
Okresy zatrudnienia.
§ 26. Do okresów za trudnien ia wlicza się okresy
l) zatrudnienia (§ 27),
2) równorzędne z zatrudnieniem (§ 28).
§ 27.
1.
•
nywan ~g o
w wymiarze god zin niższym niż połowa obowią
zującego w danym zawodz ie wymiaru czasu pracy, z tym że
w razie wykonywania kilku zatrudnień bierze s i ę pod uwagę łączny czas pracy tych zatrudnień .
okresy zatfudnieniasą
pracy, wpisy w le9:itym acjach ub ezpiecz.e niowych craz inne dowody, jak: umowy o pracę, wpisy w dowodach osobistych oraz pisma kiero wane przez za kład pracy do pracownika w czasie tr wania zatrudn ienia, jak
powołanie, mianowanie , angażowanie, zwolni e nie, wyró ż n i e
nie, udz ielenie urlopu itp . Dowody te muszą być przedstawi ane w oryginale. Jeżeli zainteresowany zastrzegł sobie ich
zwrot, zakladowy referent rentowy postępuje w sposób,
o którym mowa w § 35,
3.
Jakie okiesy w li cza się do okresów zalrudnienJU?
3) zaliczalne do okresów zatrudnien ia
Poz, ' 15::l
417
(§
29).
Zd okresy zatrudnienia uważa
się
l) okresy pracy wykonywanej na obszarze Pań stwa Polskie-
go na podstawie nITl,owy o pracę lub mianowania, jeż eli
pracownikowi przysługuje za nie wy nagrodzenie. Obojętne jes t czy pracę ' wykonuje obywate! polski czy ob:y .
Za okre sy pracy na obszarze Faństwa Polskiego uwa ża
s i ę okresy zatrudnienia
aj po Wyzwoieniu na obszarze Polski Ludowej,
b) przed Vlyzwol e niem na obszarach Polski w ·granicach
sprzed 1 wrześnja 1939 L,
e j przed Wyzwoleniem na obszarze Ziem Odzyskanych
i b. Wolnego Miasta Gdańska osób zamieszkałych na
cbszarze Państwa Polskiego z wyjątkiem okresów zatrudnienia w uznanych zą. zbrodnicze orgCtnizacjach
Sturmstaffeln (SS), Sturmąbteilungen (SA). Gestapo,
Sondemdienst (~D) i Abwehr,
2) okresy pełnienia funkcji z wyboru, jeżeli otrzymyw\łne
z te-go tytułu wynagrodzenie stanowiło główne źródło
utrzymania zainteresowanej osoby,
3) okresy pracy chałupnika, jeżeli z tytułu tej pracy jest
on w myśl przepisów uważany za pracownika.
4) okresy pracy cz łonków ,spółdzielni pracy i kandydatów
na ta kich członków, jeżeli osoby te w okresie pracy w
spółdzielt'l i uważan e są w myśl przepisów za pracowników, ' .
.5) okresy zatrudnienia obywateli polskich wykonywanego
po Wyzwoleniu za granicą w polskich przedstawici e lstwach i misjach oraz delegowanych do międzynarod,)
wych instytucj.i lub komisji,
6) wszystkie inne n iż wymienione w pkt .5 okresy zatrudnienia obywateli polskich za granicą (a więc zarówno
przed Wyzwoleniem, jak i po Wyzwoleniu l. jeżeli obywatele ci byli zatrudnieni w Pols·c e Ludowej co najmniej
'5 lat. PowyżSZy warunek nie jest wymagany
aj od repatriantów, którzy powrócili do kraju po dn iu
22 lipca 1944 L,
b) w stosunku do zatrudnień wykonywanyC'h na obszarze ZSRR,
cj od osób, które były obywatelami niemieckimi i uzyskaly następnie obywatelstwo polskie,
o) w przypadkach, kiedy umowy mi~dzypaństwowe przeWidują wzajemne zaliczanie okresów zatrudnienia na
równi z zatrudnieniem w kraju.
Okresów zatrudnienia za granicą obywateli państw obcy..:h
nie zalicza się do okresów zatrudnienia na obszarze Państwa
Polskie9o, choćby te oso'b y mieszkały na tym obszurze i b~ ł 'ly później w Polsce za trudnione, jeżeli umowy między panstwowe nie przewidują takiego zaliczenia .
2. Do okresów zatrudnienia wymaganych do uzyskan ia
renty starczej lub inwalidzkiej z tytu łu inwalidztwil powsta ł ego z innych przyczyn niLwypadek w zatrudni eniu lub choroba zawodowa nie zalicza się okresów zatrudnienia wyko-
Dowodami
stwierdzającymi
zaświadczenia zakładów
4. Okresy zatrudnienia (ust. 1) mogą być udowadni,llle
zeznaniami świadków tylko w przypadkach, gdy nie ma możliwości uzyskania dowodów pisemnych, w
5zczególności
z powodu likwidacji zakładu pracy albo znisz c:zenia dowo dów na skutek działań wojennych, klę sk żywiołowych lub
upływu okresu przechowywania dowodów przez zakład pracy, Na każdy okres zatrudnienia powinno zezna ć co najmn iej
2 świadków, możliwi e współpracowników zainteresowan s go .
Szcz egółowe omówienie zeznań świadków zilwiera § 31.
§ 29,
uważa się
Za okresy
okresy
równorzędne
z okresami zatrudnien ia
.
l) pracy W zakładach pracy w związku z nauką zaw0clu,
2) pobierania zasiłków z ubez p ieczenia społecznego z po.wadu choroby lub ma ci erzyństwa,
3) słuźby woj skowej zawodowej i nadterminowej w Wojsku Polskim po dniu I listopada 19'18 L,
4) pełnienia mandatu posła na Sejm PRL,
5) uczęszczania do szkół
al przysposobien ia zawodowego,
". b) partyjnych i związków zawodowych pod wdrunkiem
b ez pośredniego uprzedniego zatrudnienia.
Dowodami stwierdzającymi powyźsze okre sy są zaświadcz e
nia wystawiane przez właściwe władze lub zakłady pracy.
§ 28.
uważa się
l. Zil okresy za liczalne do okresów zat:"uclni enia
okresy z ró żnyc h tytułów, a mianowicie
z tytułu działalności rewolu cy jn ej okresy
l) pr acy organ izacy jnej w partiach oraz w tnnych org ani -
zacjach polityczny ch i s poł eczny c h , które nacze lna wła
dza właściwej partii politycznej uzna za okresy dz iałalności re wolu cy jn ej ,
2) pobytu w wi ęzieniac h i obozach odosobnienia za działal
ność rewolucyjną, uznane za takie przez ' władzp, naczelną właściwej p artii pDl!tycznej.
z tylulu nauki (nau cza nia ) okresy
3) nauki w szkole, do k tórej pracown ik został skierowany
przez zakład pracy,
.
4) nauki w szkoła c h wyższych, jeż e li: pracownik był zatrudniony bezpośrednio przed wstąpien iem do szkoły,
5) aspirantury naukowej (docentury), pod w arunkiem up rzedni ego zatrudn ien ia,
6) tajn ego naucza nia wykonywanego w czasie okupacji
przez pra co wników nauki i innych dyrlaktycznych pracowników sz'kół wyższych oraz nau :zyc leh,
z ty tuiu
słu żby
wojskowej okresy
7) niezawodowej służby w Wojsku Polski m po dniu
li stopada 1918 L,
8) ni ezawodowej slu ż by w polskich formac jach wojskowych
za qranicą od dnia 1 wrześni a 1939 r. do dn ia 13 lu tego
1946 r. ,
...
.- .
/
Monit(}f Polski Nr 32'
•
-
9) służby pełnionej w Armii Związku Socjalistycznych Re-
publik Rad przez osoby; które
skie,
mają
obywatelstwo pol-
10) służby pełnionej w armiach sojuszniczych w okresie
wojny 1939 - 1945 pod warunkre m, ż e pracownik bezpośrednio przed tymi okresami lub do dnia l września
1939 r. był zatrudniony i posiada co najmn iej 5' lat zatrudnien ia po Wyzwoleniu ; powyższe wa runki nie są wymagane od repatriantpw, którzy powrócili do kraju po
dniu 22 lipca 1944 r.,
11) poby tu w ni ewo li w czasie od dni;'!
do dnia , 9 maja
w pkt 10,
1 wrz eś nii\ 1939 r.
1945 r. pod warunkami
określonymi
12). służby
z
poboru
w
charakterze szeregowca
lub
nieza wodowego ,podoficera warmii niemieckiej, pełnio
nej w okresie od dnia 1· wrześn fa 193!) r . do dnia 9' maja·
1945 r. przez osoby, które są obywatelami polskimi; ok.resy ' powyższe nie podlegają zalicze niu, jeżeli pełn,ione
były
....
a) w formacjach wojskowych uznanych za zbrodnicze,
a mianowicie : SS, SA, Gestapo, SD, Abwehr albo
bj pnez osoby, które działały na szkodę N11ladU lub
Państwa Polskiego,
13) służby w wojskowych oddziałach ludowych w czasie
wojny domowej w Hiszpanii,
14) służby 'w oddziałach, które prowadziły walkę z hitll!rówskim okupantem, a mianowicie: w odd'ziałach Gwardii
,Ludowej, Armii Ludowej,' Polskiej Armii Ludowej , Batalionów Chłopskich, Korpusu Bezpieczeństwa
Armii,
Krajowej oraz w organizacjach, które weszły w sk'tad
wymienionych oddziałów,
w
15) służby
oddziałach powstańczych w powstaniach śląskich
w latach 1919-1921.
z tytulu repres;i hitlerowskie; okresy
.16) pobytu w niemieckich obozach koncentracyjnych i w obo·
zach pracy przymusowej w czasie od dnia l wrześniil.
1939
do dnia 9 maja 1945 r. pod warunkami określo
nymi w pkt 10,
r.
z ty tulu bezrobocia przed
Wyzwotenie~ okresy
17) bezrobocia przed Wyzwoleniem, ~dowodnioneg0 dokumentami.
2 . Dowod{lmi
stwierdzają c ymi
okresy
wym!enione
w ust. 1: pkt l i 2 są zaświadczenia władz naczelny c h właś-.
ciwych partii politycznych, pkt 3-6 zaświadczenia właści
wych władz szkolnych, pkt 7-12 zaświad czen ia wlaściwy c h
organów wojskowych, pkt. 13 i t4 zaświadczen ia Zarządu
Główn e go Związku Bojowników o Wolność i Demok rację lub
inny dowód zaopiniowany przez ten Związek, pkt 15 i 16
zaświadczenia Związku Bojowników o Wolność i D emokrac ję
lub inne zaświadczenia stwierdzające te okoliczności. W razie
ni emożnośc i przedstawienia pise mny c h d owodó w lub gdy
istnieją tylko pisemne dowody c zęś c iowe , ok resy wymi e nion e w ust. 1 pkt 3-5, 7-12 i 16 mogą być udowadnicne zeznaniami co najmniej 2 świadków . Szczegółowe omówienie
z eznań św iadków zawiera § 31.
Podstawa wymiaru renty.
Co' przyjmuje się za podstaw ę wymiaru renty?
§ 30. 1. Za podstawę wymiaru renty, zależnie 0::: wniosku zainteresowanego, przyjmuje się przeci ę tny mi esięc zny
zarobek
1) z ostatnich 12 miesięcy ziłlrurlni en ia li czo nych wstecz od
miesią c a , w którym ustało o statni e zat ru d nienie, a j e~e li
z~tl'llrlni eni e trwiI nan ill od m iesiąc a, w któ!'ym z g ło
szono wnios e k o r entę, albo
!faz. 153
416
2) z kolejnych 24 miesięcy · zatrudnienia dowolniewybranych przez ' 'zainteresowatlego z okresu ostatnich ,lO lat
zatrudnienia przed zgłoszeniem wniosku o rentę.
2 . Za zarobek, który przyjmuje się <kl oblicz :~ nia padstawy wymiaru renty, uważa się przysługujący pracownikowi
z tytułu zatrudnienia w danym miesiącu kalendarzowym cał
kowity bez jakichkolwiek potrąceń zarobek w gotówce i w ' ' '
naturze wraz z wszelkimi dodatkami. Nie uwaza się za zarobek w szczególności kwot wypła canyc h z tytułu za~ilków ro ·
dzinnych i zasiłków chorobowych, nagród o charakterze niestałym,
wynagrodzeń
za prace zlecone, z tylułu umowy
o dzieło, diet za wyjazdy służbowe, zwrotu pieniężnych kosztów przeja zdów, strawnego , i dodatku za rozłąkę, od5zk<1dowania za zwoln ienie z procy bez zachowania ustawowego
('kresu wypowiedzenia, wypłat z funduszu zakładowego oraz
udziału w części nadwyżki wynikającej z zatwi e rdl'Jnego ,bilansu rocznego spółdzielni pracy.
3. Wysokość 'zarobku ustala s ię na podstawie zaświad
czenia zakładu .praey opartego na dokumentach (np . Ii~ty'
płac), a nie na zeznania ch świadków . Za robki podają zakłady
pracy m!esiącami kalendarzowymi (oddzielnie za każdy miesią c ) na : specjalnych formularzach .
;
..
Zeznania' świadków,
Jaka powinna być treść j forma zewań świadków~ '
I
Zezna.ni e świadka powinno zawierać: '
1) dane. personalne zeznającego, a w szczególności ImIę
i nazwisko, datę urod zenia, adres zamieszkania, wykonywany zawód (nazwę zakładu pracy) lub num~r pobieranej renty;
2) stwierdzenie, czy i jaki stosunek pokrewieństwa lub po ..
wino"Yactwa łączy świadka z zainteresowanym;
, 3) stwierdzenie świadomości, odpo,wi.edzialności karnej Zil
,§ 31.
1.
złożenie tałszywych zeznań;
4) stwierdzenie świadomości celu składo1hia ze;znań ;
5) dane dotyczące okoliczności objętych zeznaniem, a m ~a'
now icie,
jeżeli
chodzi
a) o okresy zatrudnienia (§ 27 ust. 1) - zeznani~ p ow inno zawierać w szczególności na s tępują ce d~n t: gdzie
'7 w jaki c h okresach i w jak im charakterze o so ba ubie ..
gająca się o rentę , była zatrudniona, czy zatrudnienie
było wykonywane \'/ pełnym wymiarze godzin. ciągle,
czy też dorywczo lub sezonowo, ile dni trwato w tygodniu lub miesięcy w roku;
b) o okresy zali czalne do okresu zatrudniellia -- zeznanie powinno zawier a ć szczegółowe d ane dotyczące
okresów wymi enionych w § 29 ust. l pkt 3-5, 7-11
i 16, które składający wnios e k chce mieć zalicwne _
do okresów zatrudnienia;
6) stw ie rdzenie, skąd świadkowi znane są oko li rznc' ści obję
te zeznaniem, a jeżeli był współpracownikiem zJinteresowanego i chod zi o udowodnien ie okresu faktycznego
za trudni enia - cz y posiada do wody własnej pracy;
7) wła s noręczny p odpis świadka.
Dla ułatwienia świadkom sk ł adania zeznaiJ istnieją !:pecjaln.e
formularze, które oddział (inspektorat) ZUS dostar cza zakła
dowi pracy.
2 . J eże li ś wiade k zamieszku je bl is ko miejs ca poło że n i a
zakł ad u pra c y, który pr3yjrnuje wniosk i o 'ren ty, i stawi się
do zakł ad u pra cy, wówczas zeznania świadka spis uje zakła
dowy r efe ren t r e ntowy. Po od cz yt i1 niu zezna nia p rzez ref er enta r e ntow e go ś wiadek po .;pi su je z eznanie, a rei 'crrn t' po-
Monito.rP6lski Nr 32
świci'dcz,a własnoręczność po'd pis'u świadka, Pot~ietdzenie powinnó z~wierać- m, in, wyra:zne ' nazwisko zakładowego referenta rentowego, jego podpis oraz pieczęć ' Zakład.u p racy.
Poz, 153
gawczego" (ZLZ) istnieją c ego przy zaldfldzie pracy, 'a jeśli
przy 'zakładzie pracy n ie ma lekaria ZLZ - p'rzez lekarza
zakład u społecznej służby zdrowia,
Sw iadek może r~wnież zlożyć zeznanie pisemne poza
pracy, który przyjmuje wnioski o renty; zeznanie
taki,e składa zaint e resowany , zakładowemu referent,>wi rentowemu. W tym przypadku własnorę,czność podpisu świadka
powinna , być , potwierdzona przez notariusza, organy prezydiów rad narodowych, oddział (inspekLHat) ZUS lub przez
uspołeczniony zakład pracy, w którym świadek byl zatrudniony.
,3"
Oświadczenie
w sprawie zatrudnIenia lub posiadania
dochodów z innych źródeł.
zakładem
§ 34, Osoba zgłaszająca wniosek o rentę powinna zło
z,yc oświadczeI].ie, czy pozostaje w zatrudnien iu luh posiada
, dochody z innych źródeł. Treść oświadczenia zawiera formu larz wniosku o każdą rentę,
Zwrot o ryginalnych dowodów.
'4, ' Zakładowy referent rentowy nie jest uprawn;onydo
wzy\vanfa świadków
przesłuchanie ahi też do składania
wniosków ' do s ądu C> przesłuchanie św iadków.
na
§ , 35" Jeieli zainteresowany zaslrzegl -sobie zwrot niektórych dowodów p.rzeds.tawionych woryginaJe, zakładowy
referent rentowy żąda ' prżedstawienia 2 odpisów teg) dowoDowód s twierdzający d atę urodzenia,
, du lub s,am sporządzi! te odpisy i po ich po świadczeo'n zwra': ," , cazainteresowanemu , Jeden ' poświ ą dczony odp is na dowód
' §i '32, Dbwodemstwierdzającym datę urodzenia jest wye
przyjęcia od niego orygi,nału. Oryg inał dowodu i drugi odciąg i akt stanu cywilnego albo dowód osobisty, na podsta-.' piszakładowy. referen~ "rentowy prze syła przy wniosku odwie kto-rego ' referent rentowy sporządza notatkę na ' druku działowi , (inspektoratowi) Z US, zastrzegając w piśluie przewniosku rentowego i poświadcza w sposób okreś l ony w § 6 ' wodnim zwrot oryginału dowodu zainteresowanemu po wyust. 3 instrukcji w -sprawie wykonywania przez uspołecznio
daniu decyzjI w sprawie renty,
ne zakłady pracy niektórych' Gynności ,z zakresu rent.
O ddziały i inspektoraty' Z akład u Ubeapieczeń Społecznych.
Za świ a d c ze nie , o ,stanie zd rowia. ,
, ,'
,§" 36,1. "DlaitiformacJi z a kładów pracy podaje się niżej
siedtiby:' adresy ' i obszar działania oddziałów Zakładll 'Ubez§ 33, Jeżeli , zainteresowilny ,zgłasza , wniosek a r el).tę
piecZ'ett' Społecznych utworzonych zarządzeniem ' nr lPrezeinwalidzką. o rentę rodzinną z powodu inwaHdżtwa lub o dosa Zakładu Ubezpieczeń Społeczny c h z dnia 16 'maja 1960 r.
datE:k do renty dla członka rodziny z powodu jego inwalidzna pÓdsŁawie § 7 ust. ' 2 statutu Z a.kładu Ubezpie c zeń Spotwa; ppwiriien dołączyć do wnioSku zaświadczen ie o stanie
łecznych
zdJOwia: wydane przez lekarza ' Z a.kładu Lecznictwa Zapobie; " ;;'
,
giałystok
,
ł
Obszar działania ,
Siedziba
"
woj~~~twl> hia,ło.8~ock",
-
Adres
"
,
u I. Mickie~ic:<a
5
..
, ł Telefon..
20-67
,
l'Iy;łgo~zcz
województwo bydgoskie
ul. Warmiń 8 ki~go 3
23- 01
Gdańsk
województwo gdallskie
ul. Okopowa 27
359-41
Kielce
województwo kieleckie
pl. Zamkowy l
48-43
ul. Pędzkh6w 27
3~2-0!l
ul. Hipotec,,';'a: 4-
80-56
' Kraków
I
m , Kraków i wąjewództwo krakowskie
.
województwo lub~~kle
. Lublin
," ,
ł
ul. Parkowa 8
m, ł.ódź
Łódź
województwa łóchk,e
Olsztyn
OpoJe
,
t
.
ul. Ogrodowa 28a
J
województwo o l ~ty':}skie
ul. Kopernika 4.8
wojewt,dztwo opołsk,I'!
tj., Damrota 4
i województwo poznań s kie
290-40
- ----
I
287-50
.
41-31
20-11
Poznań
m, Poznań
Rzeszów
wójew6dztwo rzeszowskie
SłUI)sk
województwo koszalii,.kie
f ul. Popl.awskicglJ l
4&-~8
Sz~edn
wojewooztwo szczecińskie '
[ Waly ChrahregIJ 4
4"-01
'\Vlłl'szawa
m. st. Warszawa i województwo ,\\Tarsza \\rsk ie
f ul. Senntorskn 8
~
ul. Dąbrow8-krego 12/ 16
432-31
ul. GnmwaJdzka 19
37-25
6-20-61
-- - -- '- - - - -
Siedziba
Telefoo
Arie""
Wrocław
ru. Wroclaw
-- -------"--- -- - -- - - - - --
-
--
Legni e:. oraz powiaty: bole.sln"iecki, górowski, jawor.ki, legnjcki, lubański, luui6ski, milicki, oldnicki, olawoki, ~trzeliński,
sycowski, śrcd.d,i, trzdmicki, wo!owski, wrocławski, zgorzelecki
i . złotoryj~ki województwa wToclaw~ki,,[;o
ul. Św. Wiła l
!'iO- 71
pl. Pow~ tai,c.:.w \Var~zawy 1
70- 11
ID .
ruia,ta: Jelenia Góra, ~widnicn i Wnłhr~ych oraz powiaty : hy.trzycki, uzi e rżoniow.ki, jeleniogónki , kamiellUog"roki, klodzki, lwó' w~cki, ·oowornd"ki, św idnicki, wa/brzy.ki i ząLkowicki województwa wroclaw~ kiego
Zielona G{,n
"I. Kopernika 2
województwo zidonog6rskie
21 - 21
---~----- ---------I
wojewód7.two katowickie
Biel"ko-Biala
miasta: Bielsko-Biala i Cie,zYIl oraz·powiaty: bielski i "i","zyński
- -- - --1- - - -mia s ta : CLorz()\v, Katowice, Myslowice, Huda Slą.ka, Siemianowice ŚI"skie i Świętuchłowice
ChOl"Z6w
C<ę_tochown oraz i,owiaty c1i\'~toclwws\;'i i klo hucki
Cz\,,,tor.howa
Ol .
Hy)'nik
mia~la
Susno\,,'iec
T" .. n'l\vskie Gliry
2-
miasta: UIf""iu, D"hrowa G6rll.i"zlI, Czeladź, Sosnowiec i Zuwiercie
oraz powiaty: b ę Jzi',ski. "'y"zkllw_ki i 7.awicn:ia.i'l ki
"I. Nowotki 14
----------- -- 1
By t 01/1 oraz powiaty
Inhłinieeki
ta:rnogór9ki
prac y
Ubezpieczeń
uzyskują
b ezpośrednio
Społ ecznyc h
informac je,
od
{i -- l-\.--67
;\:'- 51
ul. 3 ~faja 3
od dzia łów
gdz :~
na ob-
.~ ~- 39
ul. G6rni"za <\
miasta: Gliwi ce i Zahrze oraz powi"t gliwic lo..i
Z ak ł a dy
Al. N.M.P. ~;;
-----------------------------ul. Pow. la llców l
l",.
21- 12
ul. Dąhrow.kiego 7/9
R y bnik i Ty!"hy oraz powiat y: l'"zczyu3k.i, rylmicki, tyski
i wodzi;<law,ki
I
Zabrz e
Zakładu
... 1. Kra~ii•..Jcieg... :W
szarze dz ia łania oddziału mają siedzi· bę inspektoraty
j est obszar . działania tych- inspektoratów.
jak
"t
Re klam ilcje z powodu n iedoręczen la J:os7cze9ólny c h n U"leró w wnosić n a leiy do Adm inistracji Wydawnie! IV Urzędu r,.'ldy Ministrów (\Vars zawa, ul. Krakowskie Pr z edulieście 50) w term inie II) l ub 15 dni po otrzy maniu nast ę pn ego · kole jnogo n u m e ru.
Op ł ata
za
pr enumerillę
Monitord Polski eg o
wyn os i roczni e 75,- 7. ł,
pół roc znie
45,- zł.
------------------~--Prc!1llll:erc1lę !r.o·7.l1a zqłaszać t y lk o na okres roemy (od
I.lj lub nel okres pó ł ro czny (o d 1.1 i au I.Vll). Opi a:'l powinna hyć uiszC7o n" co najmniej nil mie s i ąc przed okresem prenttrJl e raty , a więc za okre s roC/ny l ub za l półro cz e GO c'nia 30 li stopa d a , Zd
II półro c72 - do dnid 3 1 mcl j il. Do a!)onen iów, kt,·,rzy o:J ł acą prgnumera tę po t yc h term inach, wvsytka pi erwszyc h n umer ów GOk o naru zr.s tclnie z opóźnieniem . . J ed n ostk i na ro u ,' cn un k u go spolarczy m i inni abonen c i powinni dokonać wpła t za pren \l . mer A l~
Hel lwr.:o l\:arodowc go Ban ku Polsl<i e go, Oddz ia ł IV Miejski, War sziłwa, Gr 1528-91- 903, cz. 3 , dz _ 7, ron;l_ 4, § 5, poz. A. Rachunl\ów
Zd prenll lll e r <, tę nie wy, tawiil ~ię. 1\:<1 odc in Kt) wpla tv r,a!e-i~y pod ać dokład ną nd z wę in s t ytucji (b'ez skrótów). nclZ\\'ę i numer dorę r<:a
] ą C'"90 uflędu po cz tuwego (jak Warszawd 10, rOlnilo1 3 itp.). pow ;M. u l icę , nr domu, nr sk : ytki pocztowej oruz · ii u ść ziim c,Wl itny c h
eq ' elllp lilft.y Monitora Polski e~lo .
Pojulyncze Egzcmp larze Mon iio ra Pols k iego n ilu'rwać mo ż n a w ,\dmiilistr acj i Wydawnictw Urzę du Rady Ministrów, vVarszawd,
I' r;: '·:o\\·s kie Przedll' ieśc; e 50, w punkt ac h s rr ze d<1~v w Viilfs za wi e: "Do m Ksi ~żk i", K~i ęga rnia Prawno-Ekonomic/ na, ul. i'~owy $ w ia t l ,
he "; k " COJll U Ks i ą i,ki" w q mc1c hu sądów al. Gen. $ w ierczel'.-skiego t 27, w k "s,"ch ~ą 0 ÓW \Vo jewódzkich w: Bi a lymsloku , Kilto wicar.lJ,
J\ " S!~ l init?, t od?i, Opo i II, R?p. s zo'.vie, \ Vro c la W ili i 7ielone j C:':, rze ora z w kils ar h S'l dów Powiatowych w: Bydq oncz y, Bv tom iu, Cie szy ni e, C7es lochowi c, Gdalhku, Gdy n i, Gliwicach, G nie ź ni e, J e le nie·j Górze, Kalis z u, Kie l·cach, Kr akow ie , LlI b l !ni ,~ , Nowym Sączu ,
O lsztyllie, O st rowi e " " Ikp., fowaniu, Prze mysiu, RJc ibo :"z u, Ra domiu, Szczecinie, Tarnowi e , Torclil iu i Zdmosciu.
Redilk cj a: Urzad Rddv Minislrów Riu fO Pr ilw lle, \\ ,nSZi1I'.-a, a l. t ' ji:zc ow s kie 1/ 3.
!\dministracjd : Administrac j a \ \fy ddwn ictw Ur z ęd u Rady Mi n is trów, V/ars/.awd, ul. I(r a kowskie Pr ze dmieś c ie
Tl o(7ono z po leccniJ Pr ez e s a Rady 1"lin istrów w
ZUlU.
BUl
Zc1!ddd ~ c h
50.
-------
Cr.:l[ icznych "Ta mka", W ,l rszilwiI, ul. Tamka 3.
DZIElNIK
URZĘDOWY
POLSUEJ. RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ
Warszawa, dnia 27 kwietnia 1961 r .
Nr 32
TRESC
Puz.
ZARZĄDZENIE
lS3 -
Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społeczny c h z dnia 6 marca 1961 r. w sprawie ·przekazania uspołecznionym zd ,kładom pracy niektórych czynności z zakresu rent
409
l5]
ZARZĄDZENIE PREZESA ZAKŁADU
UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH
z dnia 6 marca 1961 r.
,r
w sprawie przekazania uspołecznionym zakł adom pracy nie których czynności z zakresu rent.
Na pod3tawie § fi roz'porządz e nia Ra,dy Mi n istrów. z dnia
27 kwietnia 1960 r. o zak resi e i trybie działania ' Zakładu
Ubezpieczeil Społecznych (Dz. U . Nr 23, poz. 134) zarządza
się, co na5tępu je
Załącznik
Zakładu
z dnia 6
dwóch
do zarządzenia Prezesa
Ubezpiec ze ń
Społec znyc h
ma~ca 1961 r. (poz. 153).
INSTRUKCJA W SPRAWIE WYKONYWANIA PRZEZ USPOŁECZNIONE ZAKŁADY PRACY NIEKTGRYCH
CZYNN OSCI Z ZAKRESU RENT
/
Udzielanie informacji i po'mocy przy z.ałatwianiu
spraw rentowych.
I
pozostał
,
do życia - jlie mają c ani zarobków,
ani za.siłkóW, . ani renty. W . związku ';;; tym , zakład pra cy przed
powzię~iemdecyzjf COdo dalszęgo .. trwaniii stosunku . p~acy
danego 'pracownika powinien posiadać dokładną informację
o sposobie ~ałatwienia przez ZUS wniosku o rentę . W razie
śm ie rci pracownika zakład pracy powin ie n z własnej inicja-.
tywy podjąć niezwłocznie wszelk ie czynno ś~i i hOki, . al~y'
up rawnieni członkowie jego rodziny uzyskali jak najszybci ej renty.
bez
środków
. §o l . ' L W myśl §, t 'Pkt 1 i 2 zarządzenia Prezesa Za.
kla'l:lu. Ubezpieczel1Spolecznych uspołeczni.one zakłady pracy
powinny informować pracown ików oraz czł c nków rodzin pozostały c h po pracownikach o warunkach wymaganych do .
u zy skania praw;a do rent (wraz z dqdatkami), przewidzi'a nych
w dekrecie z 'dnia 25 czerwca 1954 ·r. o powszechnym ża 'o
patrze niu emęrYtalnym · pracowników i ich rodzin (Dz. U.
4, Pracownik, któremu zakład, pracy zlecił wykonywaz 1958 r. Nr 2~, ~ poz. 97), zwanym dalej "dekretem", i o dowo, nie, czynno$ci, o których mowa w ust. 2 i 3, powinien zwradach, które milezy dołą c zyć dównibsku o r :?ntę, oraz uqziec<i~ się o wyjaśnienia do óddziału lub ins.p,e\doratu ZUS wlalać ini poinocy przy ziłł ,ltwianiu spraw rent owych. Dla ; uła
. ściwego ze względu na , miejsce , polożeni:.l zakładu pracy
tw ienia zakla~om pracy wykonania 't ych zad~ń w załączhiku
w , tych w ązystkich wypadkach, gdy ma wątpliwości co do
do niniejszej iinstrukcji! omawia ~ię sz czególowo warunki ;,wysposobu w,laściwego
szybkiego : załatwienia ; spraw_ rentomagane do uzyskania prawa do renty (wraz zdodatkami1 :oraz wych.
.
dowody, któr~ należy dołączyć do wniosku o r en tę .
2. Udz ielal).ie pomocy pracownikom oraz członkom rodzin pozostałYQh po pracownikach przy załatwianiu -spraw
rentowych powinno polegać w szczególno ~~ci na sporząd za
niu lub pomocy przy sporządzaniu wn iosków o renty, uzyskiwaniu zaświadczeń niezbędnych do uZQsadnienia wniosku Z ., odpowiednich kolIlórek zakJądu pracy, .udzielaniu pomocy w uzyskiwaniu ' dowodów spoza zakładu pracy oraz
w in,leresowaniu s ię przebiegiem załatwiania przez Zakła!,i
Ube~pięczeń Spolecznych (ZUS) złożon~go wniosku o rentę~
Przyjmowanie wnio5k~w o renty.
§ 2.
1.
Ubezpieczeń
myśl §§ 2 i 3 zarządzenia Prezesa Zakladu
Społecznych uspołecznione zakłady pracy po-
W
winny przyjmować wnioski o renty (wraz z dodatkam i) przewidziane w ' dekrecie. ' Któie uspołecznione zakła-dy pracy i w
jakich Plzypadkach przyjmują wnioski o renty, określają
powołane ' wyżej paragrafy zarządzenia.
~. ,KierOwnik zakładu ' pracy powinien zlecić wykony3. r PO!tłOC zakładu pracy przy załatwian i u ·spraw rentowych nie powinna jednak ograniczać się tylko do przypad- wanie czynności związanych z przyjmówańiem wniosków '
o renty odpowiedniemu pracownikowi (pracownikom). zwaków, kiedy pracownik ,lub czlonek jego rodz iny zgłasza s i ę
z prośbą o udzielenie mu tej pomocy. Z a kład proicy powinien nemu w dalszej części i.n strukcji "zakład 'Jwym referentem
rentowym".
.
również z własnej inicjatywy podejmować cz.ynności, które
przyczynią się do szybkiego załatwiellla spraw rentowych.
3. Kierownictwo zakładu pracy przyjmującego wnioski
W szczególności jeżeli chodzi o pracowników, którzy w nie- o renty powinno spowodować, by w. sposób naibardziej stodługim cżasie osiągną wi ek starczy (pr.acownicy II ~ategorii
sowny dla danego zakładu pra cy pracownicy byli poinforzatrudnienia: mężczyźni 65 lat, kobiety 60 lat, pracownicy mowani, kto lub jaka komórka przyjmuje wnioski. o renty"
, I ka,tegorii zatrudnienia: męźczyżni 60 lat, kobiety 55 lat),
oraz o miejscu i czasie urzędowania tej kOl!lórki (wywieszki
informacyjne, trwale ogłoszenia, informacje w regulaminie
zakład . pracy (komórka kadrowa) powinien wcześniej u'popracy itp .).
.
rządkować ewidencję dotyczą cą oki esów z.i \trudnienla, a ponadto pomóc tym pracownikom w uzyskaniu dowodów
§ 3. 1. Pracownicy, którzy nie są już zatrudnieni, oraz
potrzebnych do stwierdzenia okresów zatrudnienifł w in- _
członkowie rodzin pozostali po zmarłych pracownikach monych zakładach pra cy, tak aby z chwilą osiągnięr.ia przez
gą zamiast w zakładzie pracy zgłaszać wnioski o renty w
pracownika wieku starczego i zgloszenia ;wnioskll o rEmoddziale lub inspektoracie ZUS właściwym ze względu na
tę nie było zwłoki w przyznaniu renty z powod:.t braku
miejsce ich zam ieszkania: jeżeli zgłoszenie wniosku w zadostatecznych dowodów stwierdzających , okresy zC1trudniekładzie pracy utrudnia zbyt wielka odległość zakładu pracy
nia' wymagane do uzyskania renty starczej (25 lat dla
od miejsc:! zamieszkania zainteresowanego.
mężczyzn, 20 lat dla kob iet) .. Natom iast je<;!i chodzi o pra2. Wnioski o rentę byłych pracownikó\~ lub po byłycn
cowników, . którzy z powodu poważnej choroby pobierają
pracown ikach zgłaszane po upływie terminu określonego w
przez dłuższy czas zasiłki z ubezpieczenia na wypadek choroby, zakład pracy powinien interesować się stanem ich § 2 zarządzenia, jak również wnioski o rentę rodzinną po
zdrowia: 'Jeśli według opinii lekarskiej pracown Ik taki n ie pracowniku-renciście , wnioski o wznowienle postępowaniu
zakończonego decyzją odmowną, o podwyż sze nie lub zmian€l
będzie mógł po wyczerpaniu zasiłków pr'zystąpić do pracy,
renty, o wznowienie , wypłaty już przyznanej renty, ' o przyzakład powinien porozumieć . się z pracownikiem w sprawie
znan ie aodatków do pobieranej renty lub o przyznanie zazgłoszenia przez niego wniosku o przyz·n anie mu renty insił k.u pogrzebowego osoby zainteresowall0 powinny zgła
walidzk ie j przed końcem wyczerpania pra wa do za s iłków .
szać b'ezpośrednio w oddziale lub inspektoracie ZUS właści
Istotą omawianej wyżej pomocy zakładu pracy powinno b yć
wym ze względu na miejsce ich zamieszkania.
bezwzględne zapobieżenie sytuacji, w której by pracownik
Muuitaf Polski Nr 32
Foz . · 153
--------------------~----------------
§ 4. t. Do obowiązków . zakładowego · refNenta rentowego należy w szczegó l ności
1) wszechstronne informowanie zainteresowanych o warunkach wymaganych do uzyskania renty i o dowodach,
które należy dołączyć do wniosku o r entę, oraz wydawanie bezplatnie dru ków ułatwiających zgłaszanie wniosków; potrzebne druki i formularze w odpowiedniej ilości dostarcza na zamówienie zakładu pracy o.ddział (inspektoratJ ZUS, właściwy ze względu na miejsce poł o
żenia zakładu pracy;
2) przyjmowanie wniosków sporządzonych przez zainteresowanych lub w razie po trzeby spisywanie ich na ustalonych formularzach;
3) przedstawianie wniosków w dniu ich przyjęcia pracown ikowi wyznaczonemu przez zakład pracy ' do przy jmowania korespondencji w celu zaopatrzenia wniosku IV
p' ieczęć zakładu pracy z datą Wpływ'iI wniosku oznaczoną datownikiem;
. 4) wpisywanie ,wn iosków w . dniu ich zgłosze nia d ,) rejestru
wniosków . o renty, prowadzonego według·. wzoru podanego w list 2;
.
5) dołączanie do wniosków wymaganych dQwodów i oświad ·
czeli (§ 5);
6) udzielanie osobie zgłaszającej wniosek pomocy w uzyskaniu dowodów spoza zakładu pra:y;
7) przesyła n ie wniosków wraz z dołączonymi do wodami dCl
oddziału (inspektoratu) Z US właś c iwego ze względu n-i
m ie jsce zamieszkania zaintere so wanego w ciągu 3 dni
od daty uzy skania ostatn ieg o dowodu, n ie póż n i e j je dnak niż w ciągu jednego miesiąca od daty zgłosz e nia
wni osku (§ 5 ust 3);
8) odnotowan ie w rejestrze wniosków daty wysłiłnia wnio·
sku do oddziału (inspekt:oratu) ZUS ;
9) odnotowani e sposobu załatwi enia wniosku przez Z US po
o trzymaniu ·z ZU S zawiadomienia e 1;a ł atwieiliu wnioskli .
2. Zakładowy referent rentowy prowadzi re jestr wnio ~ '
sków o renty, który powinien zawierać następują ce d ime
Wniosek o rentę
Data
Lp.
zgłoszenia
wniosku
Nazw isko i imię
z aillteresowanego
wysła n o
jaką?
(starczą,
inw a lidzką, fO -
dnia
do
Sposób załatwieni"
wniosku przez ZUS
(w raz ie przyznania
renty inwalidzkiej
Uwagi
zanotować przyczynę
, inwaHdztwa)
dzinną)
~
l
.,
2
3
4
--- '
I
5
7
8
\
I
I
§. 5. I . Dowody i oświa~kzenia, · k tófe mają by ć d o ł4czone do wniosku o rentę , oraz formę ic h SI)f,lrządzania określają przepisy rozporząd ze nia Min is tra Pra cy i Opieki SI)O- ·
ł ecznej z dnia 24 listopada 19.39 r. w spraw ie postępowaniit
przy ustalan iu prawa do świadczeli i zasad wypłaty świad
czeń przewidzianych w prze pisach o powszechnym zaopa t rz eniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz o zaopa trzen iu inwalidów wojenny ch i wojskowy ch oraz ich rodz in
(Dz. U, Nr 65; poz. 393). o czym szcz ególowo informuje załą c znik d o niniejszf:.i mstrukcji ,
2. Zakładowy referent re ntowy uzyskUje moż! ;wie n ie zwło c znie , nie póżniej j ednak n i ż w ciągu j e dnego mi esiąca
od daty zgłoszenia wniosku, we własnym ~akresie dz i ałania
od odpo wiednich k omóre k swojego z akładu p racy dow(){\y
wymagane do stwierdzenia upr aw ni eil do świadczf'l.'} re ato wych, a mianowici e dowody, które
l) z ak ład pracy obowiązany jes t sam wyd'lr: (za,świadczenia
stwierdzające okresy zatrudnienia i pob ierania z asiłków
chorobow.Ych, wysokość mies ięc znych zarobkow , które
mają by ć przyję te do obli cze n ia podstawy wym:CJru renty - § 30 załącznika do n iniejszej in stru kcji),
2) znajdują się w akta ch osobowych pril':ownlka (np. zaświadczenie d otyczące okresów zatrudn ienia w poprz edn ich zakładach pra cy, zaświad czenie wlaściwych organów wojskowych stwierdzają c e okres odbytej s ł użby
-\'vojskowej, zaiiczany dl) okresu zatruJnienia , wycią;)'
z aktu urodzen:a, p ra co wnika, je]o mili 'l 'Jn ki itp .).
3, N ie póżniej niż w ci ągu jeJnego miesiąca od daty
z głoszenia wniosku o rent ę z a kłado w y r eferen ł. rento w y przesyła wniose k wraz z uzysk a n ymi d owo darnido oddz ia łu (Inspekto ratu) ZUS właściweGO ze wz'}lf;du nt! miejs ce z a mie sz l,ania za inter es o wan eg o. \ Vn iosek n 'llp ż y b ."·lwzrJIRrln ie przesłać w po wyższy m terminie nClwet WÓWCZilS, guy do ni c-go nie
6
wszystkich potrzebnych dowo<iów i niezałeżnie
od tego, czy o brakujące dovyod y stara się sam zainteresowany, czy_ też zak ładow y referent rentowy. J eżeli · o -dowody
stara się sam zaintereso wany, zakładowy referent rentowy
p oucza go, że brakujące dowody powinien · po i ch uzyskan iu przes ła ć bezpośrednio do oddzia łu (inspektora tu) ZUS .
J eże li o braku jące dowody , inne niż wymienione w ust. 2,
s tara s i ę Lakładowy refe rent rentowy, powinien przesłać je
po uzys kaniu do oddziału (inspe ktoratu) Z\.;S.
dołączano.
4., Jeżeli do wniosku o rentę nie dołą c zono . dowodów,
kt óre w myśl p rzepisów pow odu ją umorzenie postępowanid
(§ 29 ro zp.o rząd ze n ia powolanego w ust. 1), oddział (inspekt orat) ZUS wzywa zainteres owa neg o p 'smcm za zwrotnym
p oświadcze n ie ·m octbioru d o przedstawienia blakujących d owodów w ciągu 2 miesiGcy od otrzymania pi 3ma. Oddzia ł
(insp ektorat) ZUS przesyła wezwanie zawsz ~ do za interesowanego, a w ięc nawe t wówczas , kiedy o brakuj ące do wod y
st ara się zakl adcwy' r e ferent rentowy. VI r dzie n iep rzedsta wienia dowodów w powyż sz ym te rminie post-ępowanie ulega umorzeniu z d niem upł ywu wyznaczoneg Ll te rminu, o czym
oddzia ł
( inspE.~. loral)
ZUS zawiadam ia ~aint e resowanego.
P rzeds tawien ie wspamnianych dowodów pl umorzeniu po~tępowania traktu je się jako nowy wniosek. o rentę ·
§ 6. 1. Za świadczenia · z ak ła dów pra cy dla celów rentowy ch pO'vv'inny być wystawiane n a przewictzianych do tego
c e lu formul arza ch dostarczJnych przez od:jzi a ł (inspektora t)
ZUS, a jeś li nie są wystt!wiane na takich forml\larzach, to.
powinny zawier ać wszystkie dane zawart':! w ty ch formula rzaclL
by ć
2 D'Ine stw ierd zone w zaśw ia oczeni ar h (ns t. 1\ MO"' '!
opa)le wył ącznie na dokum e nta ch posi ,~dany c b l'ru·~ 7. (} -
•
łl.1 o.nitor
Pol ski Nr 32
--------------------------
'-
412
-
Po.z. TS3
~----------------------------------------------
kł C\ d pra cy (umowy (') pracę, Tis ty pl ac itp.), a n ie na zeznaponad 50 Tat, należy żądać od nich zlożenia pisemnego oświadn ia ch ś wia dków.
. czenia, czy mają przyznaną rentę. J eśJi dana osoba ma przy3 Za :; w iadcze ni a powinny zawierać m. in. wyraźn e n.aznaną rentę, po winna podać , który oddział ZUS prz.y.znał ren,
z wis ko, podpis i stanowisko służ bowe osoby upoważnion e j
tę, a w miarę możliwo.ści również wak decyzji p rz'yznaj-ącej
do w ystil wia n ia ża św iadcze.nia oraz p i e c zęć za kła du prac y.
rentę , klórą rencista powinie n po.siadać . Powy żs-ze oświad
czenie należy pr z.echowywać w aktach oS'Jhowych pra.cownika. .
Zawiada.mianie o zatrudnieniu rencistów,
W celu ••;!yskania informacj.i o tym, czy pra.cownicy
VII dn iu wejś.cia w życie niruejsjH!i instrukcji
są rencistami, n ależy prz ejrzeć posiadane pIz:ez z.akład pracy
"wnio.ski o wydanie legitymacji ubezpieczenio.wej." (dru.k E22).
które pracownicy złoży li w celu uzyskania legitymac ji. Wnioski te zaw i erają oś wiadczenia, czy p racowni.k pobi en r e nt ę.
Należy równie ż w _tym samym ce'l u przejrzeć oświadczen i -l
dotyczące otrzymania zasiłku rodz innego (druk Ch 3'5a}, ziożone przez praco.wników. Również i te formularze z awierają
rubry ki dotyczą c e pobierania renty. Uzyskc:ue z tych źród e ł
informacje D pobieraniu re:1 t przez . pracowników n'lreży wykorzyst a ć w celu zawiadom ienia o tym od działu. ZUS, wtaści
wego dla miejsca zamieszkania ~ praco.wnika . Jedno.razowe
przej rzenie wniosków o l e gitym~cje i oświadczeń dotyc.zą
cych zasiłków rodz innych oraz zawiadomienie na tej pods tawie oddziału Z.US, który z pracown ikó.w jes,t ren cistą, powinno nastąpić najp óźniej do dnia 3t s.ie r,mia 196 1 r.
4.
§ 7. 1. W
myśl
§ 1 pkt 3 zarządzenia Prezesa ZUS uspo-
ł erz n i one zakłady
prac y powinny zawiaclar:niilć wlaś'ciwe oddz: aly Z U3 Q przyj ęci u do pra cy rencisty lub o dalszym zatrud n ieni u pra cowni ka , któremu przyznano r entę.
2. O przyjęciu do pracy lub zatru d niDniu rencisty nale7.y za wia do.mić o ddzi ał Z US, który przyznał rentę, tyłko
w ó wczas, kiedy zarobek renci sty przekracza 500 zł miesięcz
Dte, a przy pracach zleconych luh umowach o dz i eło wyHosi 750 zł lub wię ce j. O zatmdnieniu rencisty naTeży zallii adomić oddział Z US nawet wtedy, gdy rendsta podaje, że
r e ntę ma ' wprawdzie przyzna ną, lecz jej nie pobiera, gdy ż
z powodu wyko ny wania zatrudnienia lub posiadan ia dochodów z innych źró de ł zawieszono mu wypłatę r enty. W zawiadomieniu należy podać imię i nazwisko., datę urodzenia
i adres rencisty, kwotę zarobku oraz datę,. od k tórej jest
zatrudniony, a w miarę możliwości również znak i mlm €r
za mieszczony na decyzji rentowej lub na odcinim przekazu
re nto.wego, które rencista powinien posiB. dać .
3. W celu uzyskania ód osób przyjllliowanych do pracy
informacji o tym, że są rencis tam i, zak ł ad pracy (komórka
zatrudnienia, kadr itp.), zała twiając fo rmalno.5c i związane
z przyjęc iem do pra cy, stawia danej oso.b.ie pytanie, czy ma
przyznaną rentę, chociażby jej n ie pobiera la. Pytanie to naJe ży z a dawać ustnie w każdym przypadku, jeśli chodzi o o.SOby w wieku do 50 lat, i odpowiedź należy 0dnotować w akl ach o.sobowych pra cownika. Je ś li Cho.dzi o o.So.by w wieku
już zatrudnieni
5. Wnio.ski i oświadczenia okr eś l o ne w ust. 4, kt.óre
pracownicy będą składać w przyszło śc i, ziil.kłady p, acy powfrrny również wykorzystywać do zawiacldill iania: od·d zialów
ZUS o przyJęciu do pra cy lub o dalszym zatJudn'aniu renc[-stów 'us·t. 2}.
6. J eże li zatrudniona ;ub przy jmowana do pracy oso ba
jest reIlcistą kolejo.wym, zdk lad pri: cy powinien zawiadomić
o tym dyrekcję okręgow ą kolei pari stwowych , która wyplaca lub przyznala rentę.
ClIo i1l-slrukcji w sprawi e
wyk.onywan.ia pn pz
us.poleczn.i.one
zaktady pr acy ni eklóryc h c zy nno ś ci
z zdkresu re·nt.
ZalqClmrk
WARUNKI I DOWODY WYMAGANE DO UZYSKANIA. RENT I DODATKOW DO RENT
Jakie renty i dodatki do rent przewiduje dekret
o powszecllDym zaupatrzeniu emerytal»ym pra.c owni.ków
oraz ich rodzin?
§ t. Dekret prz e widuje n as t ę pujące renty
dodatki do
r e nl
1) renty
a) starcze (§ 2-4).
b) inwalidzkie !§ 5 i 6),
c) rodzinne (§ 7-18),
2) dodatki do rent
a) d ta żony (§ 19) ,
b} dla dzieci, wnuków i r odze ństwa (§ 20),
c) za nieprzerwany okres zatrudnien1a (§ 2.1),
d) dla praco.wnikó w . nauki !§ 22), .
.e) dra &sób odznaczonych orderami lub tytułam i (§ 2.3'),
f) dodatek tzw. bra cki za pracę fizyczną w brackich zakładach pr,acy (§ 24) ,
g) dodatek do renty starcz ej z tytułu inwalidztwa w ojennego
wojskowego (§. 25) .
Renta starcza.
Komu i ki,edy prz ysł uguje re n/a starc za?
§ 2
1.. ReT,lta starcu
przy s ługuje
spełni! wszy~tk ie n as t ęp ują ce
warunki
pracownikowi, który
1) prz ebył w zatrudJaienill : mężczyzna 25 łat, a kobi~la 20 lat;
2) osiąg·nął w~ek starczy: mężczyzna 65 lat, a kil b ie ta 60 lat,
a jeżeli chodzi o pra : owlilika-, który wyko,nywał pra cę
zaHczon't do I kategorii zahudnienia: mężczyzna 60 lat,
a kob ieta 55 lat;
3) osiągnął wiek; starczy VI czasie zatrudnienia lub w okresie nie dłuższym niż 5 lat po usta niu zatrudnienia; jednak pracownik, który przebył w zatrudnieniu: mężczyzna
35 lat, a kobieta 30 lat, ma prawo do renty po OSiągnię
ciu wieku starczego, ehodaż wiek ten ukoń c zył p o upl y wie 5 lat od ustania zatrudnienia .
2. Prac ownikowi, który
l) o.siągn.ął wiek starczy, iecz nie ma jeszcze wymaganeg o
okresu zatrudnienia, p rz ysługiw ać będzie renta 's tarcz a
dopiero po dopracowaniu okresu brakującego do wymaganego. okresu zatrudn ienia;
.
2) ma wymagany Okres zatrudnienia, lecz nie Qsiągn ął
jeszcze wieku starczeg.o, renta sta rcza przysługiwaĆ b ę
dzie dopiero po osiągnięciu wi eku starczego (ust. 1
pkt 3).
Jakie
struczq?
dowody
należy
§ 3. Do wniosk u
pują ce
dowody
dołączyć
do
wnios·ku o · rentę
O rentę starczą należy dołączyć nas tę
Monitor Pol"ki Nr 32
413 --------------------------------------------
/
. 1) dowód" stwi erdzający datę llrodzenia pracownika (§ 321.
2) dowody stwierdzające wymagany do przyznania renty
starczej okres zatrudnienia (§ 26-29),
3) zaświadczenie zakładu pracy o wysokości miesięcznych
zarobków pracownika, które mają być przyjęte do obliczenia podstawy wymia.ru renty (§ 30),
4) oświadczeni~ podpisane przez pracownika, czy pozostaje
w zatrudni en iu lub posiada dochody z innych ź ró d eł
(§ 34).
Poz. 153
.----------------------------------~~~
3) w wieku poniźej 20 lat, jeśli pracown : '< rozpoczął zatrudnienie przed ukończeniem 18 lat i pracował bez przerwy do daty powstania inwalidztwa.
Jakie dowody
walidzkq?
najeży dołqczyć
§ 6. Do wniosku o
rentę
in-
rentę inwal id zką nale ź y dołączy ć
stwierdzający
1) dowód
do wniosku o
datę
urodzen ia pracownika (§ 32).
Komu i kiedy przysługuje r enia inwalidzka?
stwierdzające wymagany do przyznania renty
inwalidzkiej okres zatrudni enia (§ 26-29) wraz ze stwierdzeniem, czy pracownik pobiera zasiłek chorobowy; jeżeli inwalidztwo spowodowane zostało wypadk iem w zatrudnieniu (art. 36 dekretu z dn ia 25 czerwca 1954 r.
o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników
i ich rodzin - Dz. U. z 1958 r. Nr 23, poz. 97). to zamiast
dowodów stwierdzających okresy zatrudn:enia należy
przedstawić odpis karty wypadku w zatrudnieniu, sporząd'zony przez zakład pracy, w którym zdarz y ł się wypadek;
3) zaświadczenie zakładu pracy o wysokości · miesięcznych
zarobków pracownika, które mają być przyjęte do obliczenia podstawy wymia ru renty (§ 30).
4) zaświad czen ie o stanie zdrowia (§ 33),
5) oświadczenie podpisane przez zainteresowanego . czy pozosta je w za trudnien iu lub posiada dochody z innych
§ 5. 1. Renta inwalidzka p rz ysługuj e pracownikowi, któ-
6) wywiad zawodowy dla osób
2) dowody
Kiedy
należy
zgłosić
wniosek o rentę starczq?
§ 4. Wniosek o rentę starczą nale ży' zgłosić po spełnie
niu warunków do jej uzyskania (§ 2). Pracownicy natoll,lias1-którzy mają . okms zatrudnienia wymagany do renty sta~j,
a nie posiadają na udowodnienie całego lub części tego okre- '
su pisemnych dowodów, lecz mogą go udowodniC . zeznaniami świadków, powinni zgłosić wniQSek o przyznanie renty starczej na 6 mies i ęcy przed osiągnięciem wieku starczego. W tym przypadku postępowanie dowodowe powinno być
przeprowadzone w takim qas ie, aby d ec yzję w sprawie renty można bylo wydać nie później niż w .chwili osiągnięcia
wieku ·starczego p rzez pracownika.
Renta inwalidzka.
źródeł
ry spełlrił nąst ępujące 'warunki
1) stał si ę inwalidą w czasie zatrudn ienia lub najpóźn ie j
w ciągu 2 lat po ustaniu za trudnienia (ust. 2).
2) posiada wymagany okres zatrudnienia (ust. 3 i 4),
3) n ie pobi era zasilku chorobowego lub wynagrudzenia
z powodu czasowej niezdolno śc.i do pracy.
2. Inwalidą jest osoba, która z powodu st ałego lub dłu
gotrwałego naruszenia sprawności organizmu stała s:ę caŁko
wicie lub częściowo niezdolna ·do wykonywania zat!·'ldnien ia
i została zaliczona przez komisję le k ars ką do spraw inwalidztwa i zatrudnienia do jednej z następują c ych trzech grup inwalidów
1) do I grupy inwalidów obejmującej osoby całkowicie niezdolne do wykonywania jahegokolwiek za t ru dn ienia ,
które ponadto wymagają stalej opieki innej osoby,
2) do II grupy inwalidów obejmują cej osoby · całkowicie
niezdolne do wykonywania jakiegokolwiek zatrudnienia,
które jednak n ie wymagają stałej opieki innej 0'soby,
3) do III grupy inwalidów obejmują cej osoby, które tylko
częściowo są niezdo.Jne do wykonywania zatrudnienia.
3. Okres zatrudnienia wymagany do uzyskania renty
inwalidZ!kie jzależny jest od w ieku . jaki praco wnik o siągnął
w chwili powstania inwalidztwa. Okres ten wynosi dla pracownika w wieku
powyżej
"
pozo sta ją cyc h
w zatrudnie-
niu na formularzu KIZ 5.
Renta rodzinna.
Po kim f)rzysłUgllje r en ia rodzinna?
§ 7.
Renta rodzinna
przysługuje
po pracown iku, który
~mart
1) wsku tek wypadku w zatrudnieniu lub choroby zaw odo -
w e j albo
innych pr zyczyn i w chwi li smlerci posiadał
w a runki do u zyskania ren ty starczej lub inwalidzkiej
(§ 2 lu b § 5) lub pobier a ł jedną z tych rent.
2) wskutek
Którzy
człon k owie
rodziny majq praV'.ro do ren/y ro-
dzinn ej?
§ 8. Do renty .rodzinnej
mają
prawo
1) małżonkowie (żona, mąż),
2) dzieci własne zm a rł ego , dzieci przysposobione przez zmarłego, dzi eci drugiego małżonka (p asier by), dzieci obce
wzięte na utrzyman ie i wychowanie przez zmarłego,
wnuki i rodzeń s two zmarłego oraz
3) ·r odzice zmarłego (ojci ec i matka).
l rok,
18 lat do 20 lat
22
20
2 lata,
22
25
3
4
" 25 "
(§ 34).
"
30
" "
"
5 lat.
30
Okres S-letniego zatrudnienia. dla pracownika w wieku powyzeJ 30 lat powinien przypildać na okres ostatnich 10 lat
przed ustaniem zatrudnłenia.
4. Dla uzyskania rent.y inwalidzkiej wystarczy każdy
okres zatrudnienia nawet poniżej roku, jeśli inwalidztwo
powstało
.
l) wskutek wyp~dku w zatrudnieniu lub choroby zawodowej.
2) w wieku poniźej 18 lat,
Kiedy żona ma prawo do renty rodzinne; po śmierci
męża?
§ 9. 1. Zona ma prawo do renty rodzinnej po śmierci mę
ża (§
7), jeźeli w chwili jego śm ierci pozostawała z n im we
wspólności małźeńskiej i ponadto sp ełn ia co najmniej jeden
z nast ę pują cych warunków
1) wychowuje co najmniej jed no z dzieci, wnuków lub rodieństwa zmarłego pracownika (ren cisty) w '..vieku do
lat 8, upra w nione do renty rodzinnej, albo
2) st ała si ę inwalidą przed śmiercią męża lub w cią gu 5 lat .
po jego śm i e rci lub przed ustaniem praw a do renty ro-
. dz innej z
tytułu
dzeństwa
zmarłego
4.14
wychowywania dziecka, wnuka lub ropracownika (renci:>ty) w wieku do
lat 8, albo
3) osiągnęła wiek 55 lat. przed śmiercią męża lub w ciągu
5 lat po jego śmierci lub przed ustaniem prawa do renty
Todzinnej z tytułu wychowania dziecka, wnuka lub ro~
dzeństwa zmarłego pracownika · (rencisty) w wieku do
lat 8 lub z tytułu własnego inwalidztwa.
2. 20na, która w chwili śmierci męża była z n im rozwiedziona lub nie po zo-stawala we wspólności małżeński e j ,
ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli posiada ustalone prz ez
5ąd prawo do al imentów ze strony zmarłego męża oraz speł
nia. jeden z warunków wymienionych w u s t. 1 pkt t-3.
3. 20nę, która w dniu śmierci męża byla w ciąż y , uważa
za n iez dolną do wykonywania zatrudnienia prze z okres
ciąży ' i t O tygodni po porodzie.
się
Kiedy mqż ma prawo do Tenty Todzinr.e; po .~mierci żony?
§. 10. Mąż ma prawo do renty rodzinnej po śmi erci żony
pracowni cy (§ 7). jeżeli za życia żo ny pozostawał na je j utrzymaniu I§ 13) oraz spełnia odpowiedn ie warunki określon e
dla żony w § 9 ust. 1 i 2, z tym że prawo do renty rcdzinnej
hil skutek osiągnięcia wieku mąż nabywa dopiero po osiąg~
nięciu 65, a nie 55 lat życia jak żona.
Kiedy dzieci, wnuki i rodzeństwo zn/orlego pracowni/w
majq prawo do renty rodzinnej?
1. Dzieci własne, przysposobione lub pasierby
pracownika (§ 7) mają prawo do renty rodz inn e j ,
jeżeli spełniają następujące warunki
1) są stanu wolnego,
2) nie prz~ kroczyły 16 lat, a w razie uczęszczania do szkoły 24 lat życia, a bez względu na wiek, Jeśli są inwalidami I lub JI grupy I§ 5 ust. 2) i stały się tymi inwalidami w wieku do lat 16 lub w czasie ucz ~szc zania do
szkoły w wieku do lat 24.
§ 11.
zmarłego
2. Dz ieci obce wzięte na utrzyman ie i wychowanie prze z
pracownika lub rencistę oraz wnuki i rodzeństwo
mają prawo do renty rodzinneJ, jeżeli spełniają warunki wymienionew ust. I, a ponadto spełniają jeszcze następu.j ą c e
warunki
zmarłego
I) nie mają prawa do renty rodzinnej po własnych rodz tcach,
2) zostały wzię-te n a utrzyman ie i wychowanie co najmn ie j
na rok przed smiercią pracownika; warunek ten nie jest
wymagany, jeż eli praco w n ik zmarł wskutek wypadku
lub choroby zawodowej,
3) rodzic e ich nie żyją, a jeżeli żyją, to albo n ;e !l1ogą im
zapewnić utrzyman ia, albo zmarly pracown ik ustanow iony został przez sąd opiekunem dzie cka obcego wziętego
na utrzymanie i wychowanie .
Kiedy rodzice majq prawo do Tenty rodzinnej?
§ 12. Do renty rodzinnej mają praw ·::> tylko oj ci ec i 'mat. ka po śmierci syna lub córki, gdy zmarłYla) był(a) pra cownik ie m I§ 7) i za jego(jej) życia rodz ice pozostaw a li na jego
(jej) utrzymaniu (§ 13), a ponadto spełn : ają jed e n z nast ę pu
jących warunków
l) wycho\\'Ują co n aj mniej jedno z dz ieci, wnuków lub rodzeńs tw a zmarł ego pra c ownika w wieku do lat 8, uprawnione do · renty rodzinnej (z ty tulu wychowania dz ieci
pra,,:o do renty rodzinnej może m ieć. tylko jedna osoba), albo
_
!.
- - - _.,
._ - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -l>oz.
- -153
-
2) stali się inwalidami przed śmierci"ą lub , w ciągu 5 la l
po śmierci syna czy córki lub p~zed ustani e m prawa do
renty rodzinnej z tytułu wychowywan ia dZie ci, : wnuków
lub rodzeństwa zmarłego pra cow nika, albo
3)
osiągnęli
wiek : ojciec 65 lat , matka 55 lat przed śmier
w ciągu 5 lat po śmierc i syna czy córki , ·Iub
przed ustaniem prawa do renty rodz ;nn e j z tytulu wy_ .
chowywan ia dzieci, wnuków lub ro dzellstwa zmarł e go
p racownika, lub z tytułu .inwa.lidztwa .
cią
łub
Kiedy uważa się, że rodzi ce za życia syna lub có rki pozostawali na ich utrzymaniu, a mqż za życiC! żony pozostawał
na jej utrzymaniu?·