Zarządzenie Ministra Finansów z dnia 12 lipca 1952 r. w sprawie ramowych planów kont dla prowadzonych według zasad rozrachunku gospodarczego spółdzielczych przedsiębiorstw przemysłowych, handlowych i usługowych.

§ 1. Wprowadza się ramowe plany kont dla pI1owadzonych według zasad rozrachunku gospodarczego

l) średnich

i

dużych

spółdzielczych

przedsiębiorstw

przemysłowych, handlowych i usługowych, sfanowią­

cy za.łącznik Nr l do niniejszego zarządzenia;

2) małych

spółdzielczych

przedsiębiorstw

przemysło­

wych, handlowych i usługowych, stanowiący załącz­

nik Nr 3 do niniejszego zarządzenia.

Załącznik Nr 1 do zarządzenia Ministra Finansów z dnia 12 lipca

1952 l. (poz. 11521.

RAMOWY PLAN KONT DLA SREDNICH I DU2YCH SPOŁDZIELCZYCH PRZEDSIĘBIORSTW

WYCH, HANDLOWYCH I USŁUGOWYCH

R. ozdział I -

028 -

Srodki trwale.

001 ::- Srodki trwałe,

002 ~ Inwestycje w dzierżawionych środkach trwałych,

003 - Umorzenie środków trwałych,

004 - Likwidacja środków trwałych.

Rozdział la -

005 006 001 -

Srodki wyłączone.

Udziały w innych przedsiębiorstwach

czych,

Papiery wartościowe,

Długoterminowe

należności

:z

tytułu

spółdziel­

Dostawcy w zakresie inwestycji

pitalnych.

Rozdział III -

031 032 034 -

038 -

remontów ka-

Fundusze własne.

Fundusz udziałowy,

Fundusz zasobowy,

Zmiany funduszu zasobowego.

Rozdział

środków

PRZEMYSŁO­

lIla -

Zobowiązania długoterminowe.

Zobowiązania długoterminowe

z tytułu środków

trwałych.

trwałych,

009 -

Wpłaty na W. S. F. I.

Rozdział

011 012 013 -

015- 016 020 -

on 024 026 -

II -

Inwestycje i remonty kapitalne.

Inwestycje rozpoczęte,

Materiały na inwestycje,

Zaliczki na inwestycje,

Remonty kapitalne.

Nie sfinansowane zakończone inwestycje i remonty kapitalne,

Rachunki bankowe środków na inwes,lycje remonty kapitalne,

Kredyty z funduszu inwestycyjnego,

Fundusze na inwestycje i remonty kapitalne,

Krl"dyty bankowe na iBwestycje i remonty kapitalne,

Rozdział IV - Srodki pieniętne.

041 - Kasa,

042 - Czeki obce,

043 - Rachunek rozliczeniowy,

044 - Akredytywy,

045 - Inne rachunki bankowe.

046 - Srodki pieniężne w drodze,

041 - Czeki limitowane.

Rozdział V -

051 052 053 054 051 -

Kredyty bankowe.

Kredyty normatywne,

Kredyty ponadnormatywne,

Kredyty inkasowe,

Inne kredyty,

Kredyty przeterminowane.

Rozdział VI -

061 062

063

065

066

067

068

069

071

072

073

074

075

076

on

078

079

inkasie bankowym,

Odbiorcy za faktury pozainkasowe,

Odbiorc'y za faktury nie zapłacone w terminie,

Dostawcy za faktury inkasowe,

Dostawcy za faktury pozainkasowe,

Dostawcy za faktury nie zaplacone w terminie,

Dostawy nie fakturowane,

Dostawcy za zaliczki,

Pracownicy za płace,

Pracownicy za płace nie podjęte,

Pracownicy za sumy do rozliczenia,

Inne należności i zobowiązania,

Roszczenia sporne,

Roszczenia z tytułu mank, ubytków i strat,

Odchylenia od cen ewidencyjnych mank i , ubytków,

Manka, ubytki i straty nie zawinione,

Rozrachunki z tytułu kaucji.

VII -

Rozrachunki publiczno-prawne.

Rozrachunki z tytułu podatków, danin i opłat,

Rozrachunki z tytułu ubezpieczeń ł;połecznych,

Rozrachunki z innych tytułów publiczno-prawnych.

081

OH2

C84

Rozdział

091

092

093 -

VIII -

Rozrachunki wewnętrzne.

Rozrachunki z tytułu wydzielonych środków,

Rozrachunki bieżące,

Rozrachunki z samodzielnymi oddziałami przedsiębiorstwa.

Rozdział

IX -

Fundusze specjalnego przeznaczeni!!.

Rozliczeriie iłmortyzacji,

celowe,

Inne fundusze.

101

I~u ndusze

104

106

Rozdział

X -

Rozliczenia mię.-:zyokręsowe.

111 112 113 -

Nakłady przyszłych okresów,

l3-ezerwa na wydatki przyszłych okresów,

Dochody przyszłych okresów.

,,121 -

125

126

127

128

129

131

132

133 134 -

Rozliczenie faktur i materiałów,

Materiały podstawowe,

Artykuły spożywcze w za;ładach żywienia zbiorowego,

Materiały pomocnicze,

Paliwo,

Części zapasowe maszyn i urządzeń,

Przedmioty nietrwale,

Zużycie przedmiotów nietrwałych,

Materiały w przerobie,

Opakowania,

Pasze,

OdchyJenia od cen ewidencyjnych artykułów

135 ~38 -

Odpadki,

Inwen tarz żywy.

Rozdział XI -

123

124 -

Rozdział XII -

Rozracbun!d.

Należności ' w

Rozdział

POl:.

Materiały.

spożywczych,

141 -

Płace

Płace.

podstawowe i dodatkowe.

Rozdział XIII -

15 1 152 153 154 155 156 158 159 161 162 165 166 167 -

1152

Produkcja.

Produkcja podstawowa,

Półfabrykaty,

Produkcja pomocnicza,

Koszty bezpieczeilstwa i higieny pracy,

Remonty bieżące,

Produkcja rolna,

Koszty wydziałowe,

Koszty ogólnozakładowe,

Braki,

Przestoje,

Rozliczenie wykonanej produkcji przemysłowej,

Rozliczenie wykonanej produkcji rolnej,

Gospodarka dzi ałów pomocniczych.

Rozdział

XIV -

Tow.ary.

Rozliczenie faktur i towarów,

Towary w hurtowniach,

Towary w punktach skupu,

Wyroby gotowe w zakładach przemysłow.ych

i rolnych,

177 - Odchylenia od kosztów planowych wyrobów gotowych,

178 - Towary w składach sezonowych,

179 - Towary w punktach sprzedaży detalicznej,

182 -- Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów,

184 - Rezerwa na podatek obrotowy,

185 - Koszty obciążające zapasy towarów,

187 - Towary na przechowaniu u odbiorców,

189 - Towary wysłane.

171 174 175 176 -

Rozdział

XV -

Koszty handlowe.

191 ' - Odsetki,

192 - Eksploar<tcja opakowań,

193 - Koszty punktów skupu,

194 - Koszty składów sezonowych, '

196 - Koszty hurtowni,

197 - Koszty punktów sprzedaży detalicznej,

198 - Koszty zakładów żywienia zbiorowego,

1,99 - Koszty zarządu.

Rozdział XVI -

Sprzedaż

i przerzuty.

201 - Sprzedaż detaliczna towarów,

202 - Sprzedaż drobnohurtowa towarów,

203 - Sprzedaż hurtowa towarów i wyrobów,

204 - Sprzedaż usług,

206 -- Przerzuty,

208 - Koszty zbytu,

2()9 - Podatek obrotowy i od operacji nietowarowyc: _.

Rozdzia ł XVlI -

212 213

214 215 216

217 -

Straty i zysld.

Prowizje wewnętrzne,

Prowizje zewnętrzne,

Stra'ty i zyski za ro:" bieżący,

Podatek dochodowy,

Przelewy z zysku na fundusze celowe i inne cele,

Straty i zyski z lat ubiegłych .

Zał ącznik

nistra

Nr 2 do zarządzenia MiFinansów z dn ia 12 lipca

1952 r. (poz. 11 52).

OGOLNE ZASADY FUNKCJONOW ANIA KONT RAMO WEGO PLANU KONT DLA ŚREDNICH IDUZYCH

SPOŁDZIELCZYCH PRZEDSIĘBIORSTW PRZEMYSŁO WYCH, HANDL9WYCH I USŁUGOWYCH

Rozdział I Rozdział

001 , -

Srodki trwale.

I obejmuje następujące konta

Srodki trwale.

002 - Inwestycje w dzierżawionych środkach trwałych,

003 - Umorzenie środków trwałych,

004 - Likwidacja środków trwałych.

Konta rozdziału I służą do księgowego ujęcia środ­

"-ów trwałych, stanowiących własność spółdzielni.

tvionitor Polski Nr A-7t

-- 1326

Poz. tt52

--~--------------------------------------------------------------JOI

S rod k i t r w ale.

Umorzenie inwestycji w obcych srodkach trwalycn

ksit:guje sf~ bezposrednio na dobro konta 002 w korespondencji z kontem 034 "Zmiany funduszu zasobowego".

.

Po uplywie - terminu dziedawy inwestycje wraz z

umorzeniem przejmuje wydzieriawiajqcy, przy czym 'odpowiednie zapisy przeprowadza si~ analogicznie do nieodpla_tnego przekazania srodk6w trwalych.

Konto 001 stuzy do ujt:ci.a srodkow trwalych w 1ch

"artosci inwentarzowe]. W bilansie wykazuje sit: srod. ~i trw ale w wartosci netto, tzn. po potrqceniu umorzenia

~rodkow trwalych tksi~gowanego na koncie 003).

o zakwalifikowamu poszczegolnych przedmiotow

majqtkowych do srodkow trwalych decyduj'l kryteria

llstalone w obowiqzujqcych przepisach.

.

003 - U m 0 r zen i e s rod k 0 w trw a I y c h.

Zwi~kszenie wartosci srodkow trwalych moze naNa dobro konta 003 ksi~guje si~ umorzenie srodkow

stqpiC w wyniku

trwalych

w korespondencji z kontem 034 "Zmiany fun1) oddania do uzytkowania wlasnych inwestycji zakonduszu zasobowego" . .

czonych,

W ci~zar konta 003 ksi~gowana jest wartose zakon2) nieodplatnego przej~cia obcych inwestycji we wlasczonych remohtow kapitainych do wysokosci umorzen

nych srodkach trwalych (wydzierzawionych),

remontowanych obiektow '(Ma 034) oraz zmniejszenie

3) nieodplatnego przej~cia srodkow trwatych od innych

wartosci umorzen zwiqzane ze zmniejszeniem wartosci

przedsi~biorstw lub instytucji,

inwentarzowej srodkow trwalych. Saldo konta 003 uwi4) ujawnienia srodk6w trwalych przy inwentaryzacji,

dacznia . si~ poza bilansem (patrz uwagi do konta 001).

5) przeszacowania srodk6w trwalychna zarzqdzenie

wladz,

004 - L i k wid a c j a s rod k 6 w trw a I y c h.

6) 'przekwalifikowania przedmiotow nietrwalych na

srodki trwale,

Konto 004 ujmuje ksi~gowo przebieg likwidacji ,_

7) . wniesienia srodkow trwalych jako udzialu pr.lez

srodk6w trwalych. Przeznaczenie sroGka trw-aleg o do

czlonk6w sp6Idzielni. ·

likwidacji powoduje przeniesienie jego wartosci inwenW przypadkach wymienionych w pkt 2-6 przyrotarzowej z konta 001, a _~morzenia z konta 003 na konstem wartosci obciqza si~ konto 001 na dobro konta

to 004.

"Zmiany funduszu zasobowego" (034), w przypadku zas

W ci~zar konta ' 004 ksi~guje si~ koszty poniesione

wymienionym w pkt 7 - na dobro konta "Fundusz udziaw zwiqzku z likwidacjq, na dobro zas - srodki uzyskillle

lowy" (031).

z likwidacji. Ostateczny wynik likwid(lcji wptywa na

W przypadku wymienionym w pkt 1 wartose zakonzmniejszenie Iub zwi~kszenie funduszu zasobowego i ksit;czonej inwestycji przenosi si~ z konta.. 011 "Inwestycje • gowany jest na koncie 034.

rozpocz~te " na konto 001 ,,5rodki trwale". W przypadSrodki uzyskane z likwidacji s.rodk6w trwalych mQkac~ wymienionych w pkt 2-7 zwi~kszeniu wartosci

gq bye ewentualnie przeznaczone na cele specjalne, 0 ile

srodk6w trwalych towarzyszy zwi~kszenie umorzenia,

b~dzie to przewidziane w przepisach prawnych.

ktore ksi~gowane jest Wn 034 "Zmia ny funduszu zasobowego" Iub Wn 031 "Fundusz udzialowy" (pkt 7),

Rozdzial Ia - Srodki wyJ'Iczone.

Ma C03 "Umorzenie srodk6w trwalych".

Rozdzial Ia zawiera ' nast~pujqce konta

Ponadto zwi~kszenie wartosci srodk6w trwalych mo005 - Udzialy w innych przedsi~biorstwach,

ze nastq!,)iC w wyniku odplatnego ich nabycia (w przy00.6 - Papiery wartosciowe.

pad,cu gdy nabycie to nie stanowi zakupu inwestycyjl1~­

007

Dlugoterminowe naIeznosei z tytlilu srodk6w

go). W tym .przypadku obciqzenie konta 001 nast~pu]e w

.

trwalych,

zasadzie na dobro konta 038 "Zobowiqzania dlugotermi009 - Wplaty na W. S. F. 1.

nowe z tytulu srodkow trwalych".

_. Konla rozdzialu Ia Sq przeznaczone do uj E;ci a srodZmniejszenie wartosci srodkow trwalych moze nakow

wyiqczonych z obrotu.

stc-.pie na skutek

1) nieodplatnego przekazan ia srodkow trwalych,

005 - U d z i a I y .w inn y c h p r z ed s 1 E; b i 0 r2) sprzedazy srodkow trwalych,

s twa c h s p 6 I d z i e I c z Y c h.

3) pr z~szacowani a srodkow trwalych na . zarzqdzenie

wladz.

Na koncie 005 prowadzi siE; ewidencj~ udzialow

4) przekwalifikowania srodkow trwalych na przedmicty . sp61dzielni w mnych sp61dzielniach bqdz zwiqzkach sp61nietrwale,

'

dzielni.

5) likwidacji zuzytych Iub zniszczonych srodkow trwaW ciezar konta 005 w korespondei-.cji z konlem 043

Ivch .

,.Rachun ek ro zIiczeniowy" ksi~guje siE; wp!aty sp61dzi~lni

. ./1 przypadkach wymienionych w pkt 1, 3 i 4 zmniej- na udzialy. Uznaje siE; konto 005 za u dzialy wycofane z

szenie wartosci inwenta rzowych (Ma 001) oraz zmniejinn ych przed.si~biorstw w ci~zar konta 043'.

szenie umorzen (Wn 003) ksi~gowane jest w kores?ondencii z kontem 034 ,,2:miany funduszu zasobowego".

006 - Pap i e r y war t 0 5 c i 0 w e.

W razie przeznaczenia do likwidacji lub w przypadKonto 006 przeznaczone jest do ewidenci i papier6w

k'u sprzedazy srodka trwalego przenosi si~ jego wartose

warlosciowych posiadanych przez spoldzielnie (np.

inwentarzowq (z konta 001) i umorzenie (z konta 003) na

PPOK) . Umorzenie papierow wartosciowych przez ich

konto 004 "Likwidacja srodkow trwalych".

wylosowanie powoduje uznanie konta 006 za wartose no002 - I n w est y c j e w d z i e r z a w ion y c h

minalnq papie row oraz konta 214 "Straty i zysk i za rok

S rod k a c h trw a 1 y c h.

biezqcy" za e wentualnq premi~ orin obciqzenie odpowiedniego konta rozdzialu IV za otfzymanq gotowk~.

Konto 002 sluzy do ksi~gowania zarowno wartosci

inwen tarzowej jak i umorzenia inwestycji dokonanych

w dzierZawionych obcych srodkach trwalych.

Wartosciq zakO!1czonej inwestycii w dzierzawionych

obcych srodknch trwalych ohciqza ' si~ konto 002 w korespondentji z kontem. 011 "Inwestycje rozpocz~te".

007 -

Diu got e r min 0 wen a I e z nos c i

t u Ius rod k 6 ,w trw a I y c h, ..

z

t y-

VV ci ez ar konta 007 ksiE;gui e si€; w k orespondencj{

z kontem 004 "Likwidacja srodk6w trwalych " naleznos-

ci za sprzedane zgodnie z obowiqzujqcymi przepisdffii

srodki trwale. Wplaty naleznosci przez nabywcowsrodkow trwalych ksi~guje si~ na dobro konta 007 w korespondencji z odpowiednim kontem rozdzialow II i IV.

009 -

W PIa ty

na

W. S. F. I.

Konto 009 wykazuje naleznosci z tytulu wplat spoldzielni do centrali na Wyrownawc.zy Spoldzielczy Fundusz Inwestycyjny. W zwiqzku z zaprzeslaniel'n dokonywania wplat na W. S. F. 'I. konto 009 poza saldem z bilansu otwarcia moze przyjmowae jedynie zapisy kredytoweza zwroty sum z W. S. F. 1.

Wartose materia16w zuiytych na cele inwestycyjne

przenosi siE: na konto 011 "Inwestycje rozpoczt; le ".

013 - Z a I i c z kin a i n w est y c j e.

W cie;zar konta 013 ksit:gowane Sq kwaty zaliczek

wyplaconych wykonawcom inwes tycji na podstawie obowiqzujqcych przepisow (Ma 020, 022, 026).

Rozliczone zaliczki przenosi sil:; na k;onto 028 "Dostawcy w zakresie inwestycji i remontow kapitalnych".

015 -

Rem 0 n t y

k a pita I n e.

W ciE:zar konta 015 ksi e,guje siE: n aklady na remonty

kapitalne.

Zapis przeciwstawny dokonywany jest

Rozdzial II - Inwestycje i remonty kapitalne.

1) przy zleconym systemie wykonywania remontow lwpitalnych na koncie 028 "Dostawcy w zakresie in- .

Konta rozdzialu II sluzq do uj~cia wszystkich opewestycji i remontow k~pitalnych".

.

.

racji zwiqzan ych z inwestycjami i remontami kapitainymi, jezeli nie zostaly one obj~te odr~bnq k siE:gowosciq . 2) przy wykonywaniu systemem gospodarczym na kontach

in westycyj nq.

a) 141 "Place i swiadczenia",

W rozdziale II wyst~pujq nastl::pujqce konta

b) 082 "Rozrachunki z · tytulu ubezpieczen spoleczInw estycje rozpoczE:te,

nych",

012 - Materialy na inwestycje,

cJ 028 "Dostawcy w zakresie inwestycji i remontow

013 - Zaliczki na inwestycje,

kapitaln ych',

015 - Remonty kapitalne,

d) rozdzialu XI "Materialy",

016 - Nie sfinansowane zakoriczone inwestycj e i ree) 041 "Kasa".

monty kapitalne,

Po zatwierdzeniu bilansu wartose zakonczonych re020 - Rachunki bankowe srodkow na inwestycje

remont ow kapitalnych spisuje siE; w ciE:iar konta 016 .. Nie

monty kapitalne,

sfinansowane zakon czone inwestycje i remonty kapital022 - Kred yty z funduszu inwestycyjnego,

ne". Jednoczesnie ksiE;guje sil:; wartose remontu kapital024 - Fundusze na inwestycje i remonty kapitaine,

nego do wysokosci dotychczasowego umorzenia remonto026 - Kredyty na inwestycje i remonty kapitalne,

wanego srodka trwalego: \Vn 003 "Umorzenie srodkow

028 - Dostawcy w zakresie inwestycJi i remontow katrwalych", "Ma 034 "Zmiany funduszu zasobowego".

pitalnych.

On -

011 -

I n w est y c j e

r 0 z p 0 c z ~ t e.

Konto 011 zbiera wszystkie naktady dotyczqce inwestycji rozpoczE:tych. W ciE:zar konta 011 ksiE:guje siE

1) przy zakupach inwestycyjnych - faktury dostawcow inwestycji (Ma 028),

2) przy wykonywaniu inwestycji systemem zleconym :faktury wykonawcow inwestycji (Ma 028),

3) przy wykonywaniu inwestycji systemem gospodar-

016 -

N i e sf ina n sow a n e z a k 0 Ii c z 0 n e i nw est y c j e i r e m 0 n t y k a pit a 1 n e.

W ciE:zar konta 016-, ksiE:guje siG w koresponderlcji

z kontem 015 . wartose zakoriczonych remontow kapitalnych (po- zatwierdzeniu bilansu) oraz w korespondencji

z kontem 034 wartose zakOl1czonych inwestycji, ktorych

koszty . przeniesiono z konta 011 na konto 001 "Srodki

trwale".

.

czym

Uznaje siE: konto 016 w ciE:zar konta 024 "Fundusze

a) zuzycie materialow zakupionych ze srodkow na

na inwestycje i remonty kapitalne" za inwestycje i reinwestycje (Ma 012),

monty kapitalne sfinansowane z wlasnych srodkow spolb) zuzycie materialow zakupionych ze sFOdkow

dzielni, a w ciE;iar konta 022 - za umorzellie kredytow

ekploatacyjnych (Ma konta rozdzialu XI).

., z funduszu inwestycyjnego zuiytego na finansowanie inwestycji spoldzielni.

c) place i swiadczenia wydzielonej brygady robotniczej (Ma 141),

Saldo konta 016 oznacza zakoriczone inwestycje i red) ubezpieczenia spoleczne (Ma 082),

monty kapitalne nie sfinansowane wlasciwymi srodkomi.

e) ustugi obce (Ma 028),

f) uslugi wydzialow wytworczych (Ma konta roz020 - R a c hun k i ban k 0 we s rod k 0 w n a i ndzialu XVI),

.

w est y c j e i r e m 0 n t y k a pit a I n e.

g) raine wydatki zwiqzane z inwestycjami (Ma 041).

Kopto 020 slui y do ujE;cia operacji przeprowadzanych

Koszty inwestycji zakOliczonych podlegajq przeniena

rachunku

bankowym, gromadzqcym srodki na in wesieniu z konta 011 na konto 001 "Srodki tnvale·· . Zap isostycje, oraz na rachunku bankow ym srodkow przeznawi temu towarzyszy rownoczesne ksi~gowanie Wn kon.czonych na finansowanie remontow kapitalnych. Powyzto 016, Ma 034.

sze rachunki bankowe mogq bye otwierane tylko w przypadku, kiedy obowiqzujqce przepisy na to zezwalajq.

012 - Mat e ria I y n a in w est y c j e ..

W cit:zar konta 020 ksiE:guje siE: przelewy dokonyNa koncie 012 prowadzi sit: ksi~gowq ewidencjQ mawane na te rachunki z ra chunku rozliczen iowego (043)

terialow zakupionych, zgodnie z obowiqzujqcymi przelub z innych rachunkow bankowych '(045).

pisami, ze srodkow na inwestycje. Materialy te powinny

przelewom tym towarzyszy ksit:gowanie na stronie

bye przechowywane odrt:bnie od materialow zakupionych

VI/n odpowiednich kont rozdzialu IX "Fundusze specjalze srodkow eksploatacyjnych.

nego przeznaczenia" konta 034 "Zmiany· ·fundnszu ZilSOPrzychod tych material6w ksiE:gowany jest w ciezar bowego" lub konta 217 "Straty i zyski z lat ubiegtych",

konta 012 w korespondencji z kontem 028 .. Dostawcy

a na stronie Ma konta 024 "Fundusze na inwestycje i re. w zakre!>ie inwestycji i remontow kapitalnych·'.

monty kapitalne'·.

~

t!'28 Na dobro konta 020 księguje się wypłaty, dokonywane z rachunków bankowych środków na )nwes.tycje

i l-emonty kapitalne, w ciężar kont 013, 022, 026, 028, 043.

022 -

Kredy tY

n e g o.

z

t u n d li S Z u

i n w e s t y c y j-

Konto przeznaczone jest do ujęcia kredytów otrzymywanych przez- .spółdzielnie od centrali (związku) z

fundus zu inwestycyjnego. Konto 022 uznaje się w ciężar

konta 020 za otrzyma ne kredyty. Obciążenie konta 022

następuj e na dobro konta 020 za spłaty kredytu bądż

na do bro konta 016 - za jego umorzenie.

024 -

Fu nd u sze na i n we st y c j e

t y k a p i t a l n e.

re m o n-

T wo rze nie funduszów na inwe stycje i remonty kapitalne regulowane jest odrębnymi przepisa mi.

Jeclnoczesnie z przelan.iem środków z konta 043 "Rachunek rozliczeniowy" lub z konta 045 "Inne rachllnki

bankowe " na konto 020 "Rachunki bankowe środków na

inwestycje i re monty kapitalne" przeprowadza się księ­

gowanie: \Nn konta rozdz iał u IX, 034 lub 217, Ma 024.

026 -

K r e d y t Y b a n k o wen a

i r e m o n t y k a p j t a-l n e.

in w e s ty c j e

N a I~ -~ - ie 026 księguje się kredyty banKowe na inwestycj e

remonty kapitalne. udzielane w zasadzie w

tych przypadkach. kiedy wykonanie inwestycji lub

remontów kapitainych wyprzedza 'akumulację środkow,

przeznaczonych na ich sfinansowanie.

Na dobro konta 026 księguje się sumy uzyskanych

kredytów w zasadzie w korespondencji z ,kontem 020; jeżeli przepisy bankowe pozwolą na bezpośrednie wypłaty

z konta 026, to wówczas konto to może korespondować

ze stroną Wn kont 013. 028 lub 043.

Spia .... kredytu księguje się w ciężar konta 026 na

dobro konta 020.

028 ~ D o s t a w c y , w zakresie inwestycji

k a p_i t a l n y c h.

i remontów

,

Na dobro konta 028 księguje się faktury dostawców

za dostawy i usługi. dotyczące inwestycji i remontów kapitalnych w korespondencji z kontami 011. 012. 015.

W ciężar konta 028 księguje się zapłatę faktur IMa

020, 026) oraz rozliczone zaliczki ha inwestycje (Ma 013).

,-

Rozdział III -

I

Fundusze własnę.

031 032 034 -

Rozdział

III obejmuje następujące konta

Fundusz udziałowy,

Fundusz zasobowy,

Zmian'y funduszu zasobowego.

031 -

Fun dusz

u d z i a ł o w y.

Konto 031 przeznaczone je~t do księgowc{'o ujp,cia

funduszu udziałowego spółdzielni. Kwotą udziałów wypowiedzianych przez członków spółdzielni obciąża się

konto 031 w korespondencji z kontem 074 "Inne naież­

ności i liobowiązc:nia".

Konto 031 może być również obci il,żone. na podstawie uehwały walnego zgromadzenia członków, za stratę

bilansową przewyższającą fundu'sz zasobowy.

032 -

Fundusz

z a s o b o w y.

Na Roncie O:ł'~ ewidencjonuje się fundusz zasobowy

sp6łdzielni. Wszelkie zmiany funduszu zasobowego z wy-

Poz. 1152

jątkiem

zmian wynikających z podziału czystej nadwyż­

ki lub pokrycia strąty księguje się na koncie 034, którego saldo przenosi się raz w roku na konto 0'32.

034 -

Zm ia ny

fund uszu

z a s o b o w e go.

Konto 034 przeznaczone jest do rejestracji wszelkich

zmian w stanie funduszu zasobowego.

Na dobro konta 034 księguje się bieżąco następujące

operacje powodujące ' zwiększenie funduszu zasobowego

1) przejęcie nieodpłatne środków trwałych (Wn 001 J,

2) zwiększenie wartości środków trwałych na skutek

przeszacowania (Wn 001),

3) ujawnienie środków trwałych przy inwentaryzacji

(Wn 001t.

4) przekazanie warto ś ci umorzenia środków tl\walych

oddanych nieodpłatnie (Wn 003).

5) przeniesienie nadwyżki uzyskanej przy likwidacji

środków trwałych (Wn 004),

6) zwiększenie wartości środków obrotowych na skutek

urzędowej zmiany c,e n (Wn konta rozdziałów XI

i XIV),

7) zakończone inwestycje (Wrr 016).

8) dotacJę' otrzymaną z funduszu wyrównawczego

(Wn 043).

W ciężar konta 034 księguje E"ię bieżąco następujące

operacje. powodujące zmniejszenie funduszu zasobowego

1) przekazanie nieodpła tne środków trwałych (Ma 001 l.

2) zmniejszenie wartości środków trwałych na skutek

prze szacowania (Ma 001 t.

3) umorzenie środków trwałych (Ma 003),

4) przejęcie umorzenia środków trwałych otrzymanych

nieodpłatnie (Ma 003),

5) umorzenie inwestycji w dzierżawionych środkach

trwałych (Ma 0021.

6) przeniesienie straty na likwidacji środków trwałych

(Ma 004),

.

7) zmniejszenie wartości środków obrotowych na skutek

urzędowej zmiany cen (Ma konta rozdziału XI

lub XIV).

Po zatwierdzeniu bilansu na dobro konta 034 księ­

guje się w księgach roku sprawozdawczego wartość zakończonych remontów kapitalnych (Wn 003). Roczne saldo konta 034 przenosi się w księgach roku następnego,

po zatwierdzeniu bilansu za rok sprawozdawczy, na konto 032.

Rozdział lIla -

Zobowiązania długoterminowe.

W rozdziale IIIa występuje konto 038 "Zobowiąza­

nia długoterminowe z tytułu środków trwałych". Konto 038 przeznaczone jest do ujęcia zobowiązań długoter­

minowych z tytułu nabytych odpłatn i e środków trwałyc h.

Uznaje się je w ciężar konta 001 za cenę zakupu środka

trwałego. Konto 038 obciąża się za spłatę zobowiązań. '

Rozdział IV -

Srodki pieniężne.

Rozdział IV przeznaczony jest do ewidencji środków

pieni ężn ych znajdujących się

1) w kasie.

2) w bankach,

3) w drodze.

Rozdział IV obejmuje następujące konta

041

Kasa,

042 - Czeki obce,

043 - Rachunek rozliczeniowy,

044

Akredytywy,

045

Inne rachunki bankowe,

Srodki pieniężne w drodze,

047 - Czeki limitowane.

ł-ionitor Polski Nr A-71

041 -

Kasa.

Konto 041 służy do ewidencji gotówkowych obrotów

kasowych stosownie do obowiązujących przepisów prawnych.

042 -

C z ek i

o b c e.

Konto 042 przeznaczone jest do księgowej ewidenrji

czeków obcych.

W ciężar tego konta księguje się otrzymane czeki

obce w korespondencji z odpowiednimi kontami 'rozrachunków (rozdziałów VI i VIII), lub kontami sprzedaży

(rozdziału XVI).

Na dobro konta 042 księguje się realizacj ę czekó,,!

w koresponde ncji z odpowiednim kontem bankowym

bądż z kontem 041.

043 -

R a c h u n e k r o z l i c z e n i o w y.

Konto 043 służy do ksi ęgowani a operacji dokonywa- .

nych na rac:hunku rozliczeniowym w' banku obsługują­

cym działalność eksploatacyjną przedsiębiorstwa.

W ciężar tego konta księguje się wpływy na rachunek rozliczeniowy, a mianowicie inkaso należności

z tytułu sprzedaży w korespondencji z kontami rozdzia~ łu VI .. Rozrachunki", wpłaty w korespondencji z kontem

041 "Kasa", bąd ź 046 .. Srodki pieniężne w drodze", uzy. skane . kredyty bankowe - w korespondencji z odpowiednimi kontami rozdziału V "Kredyty bankowe" itd.

Na dobro konta 043 księguje--się wypłaty z rachunku rozliczeniowego, a mianowicie zapłatę faktur dostawców za materiały i towary w korespondencji z kontami

rozrachunków z dostawcami, użupełnienie pogotowia kasowego - w korespondencji z kontem 041, spłatę kredytów bankowych - w korespondencji z kontami rozdziału V itd.

Księ gowania na tym koncie dokonywane są wyłącz­

nie na podstawie dokumentów bankowych (z wyjątkiem

czeków kasowych).

044 -

Akr e d y t Y w y.

Konto 044 przeznaczone jest do księgowania operacji bankowych związanych z akredytywami otwieranymi na podstawie umów z dostawcami.

W ciężar tego konta księguje się sumy otwartych

akredytyw w korespondencji z. kontem 043 "Ril.chunek

rozliczeniowy" bądż z odpowiednim kontem r~zdziału

V .. Kredyty bankowe", na dobro zaś - dokonane wypła­

ty .z. akredytyw w korespondencji z kontem 121 "Rozliczenie faktur i materiałów", 171 "Rozliczenie faktur i towarów" lub 066 "Dostawcy za faktury pozainkasowe".

Księgowania na koncie 044 dokonywane są na pod~: taw ie dowodów bankowych.

045 -

Inn e

rachunk i

b a n k o w e.

Konto 045 służy do ksi ęgowania operacji na rachunkach bankowych. Mogą tu wystąpić rachunki bankowe

funduszów specjalnego przeznaczenia, rachunek czekowoprzelewowy w PKO, rachunek kaucji itp., z wyjątkiem

rachunków bankowych środkó'w na inwestycje i remonty

kapitalne, ujętych na koncie 020. Ewidencję obrotów na

no szczególnych rachunkach prowadzi się w kartotece

"'nalitycznej.

046 -

Srodki

Pieniężne

w

d r o d z e.

W ciężar konta 046 księguje się wpłaty na rachunki

bankowe w tych przypadkach; gdy księgowość jest w po-

Poz. 1152

-

siadaniu dowodu stwierdzającego dokonahie przelewu.

przekazu lub wpłaty, nie otrzymała natomiast jeszcze od

właściwego banku odpowiedniego uznania.

Kontami przeciwstawnymi dla tych zapisów mogą

być inne konta bankowe, konta rozrachunków wewnętrznych, konto "Kasa" itd. Z chwilą otrzymania odpowiedniego potwierdzenia kwotę przelewu przenosi się

z konta 046 w ciężar wła ś ciwego konta bankowego.

W zależności od przyjętej techniki zapisów ksi ęgow anie

na koncie 046 odbywa się bądź bi eż ąco< bąd ź tylko

w końcu okresu sprawozdawczego.

047 -

Czek i

l i m i t 9 w a n e.

Konto to obciąża się w z·asadzie w korespondencji

z kontem 043 "Rachunek rozliczeniowy" za otrzymane

z banku książeczki czeków. Obciążenie nast ę puj e w wy·

sokości limitu usta.lonego przez bank dla każdej wydanej

książeczki.

Czeki wystawione ksi ęguje się na dobro konta 047

i w ci ęż ar odpowiednich kont rozdziałów. VI, XIII, XV

oraz kont 121 i 171.

Rozdział V -

Kredyty bankowe.

Rozdział V 'p rzeznaczony jest do uj ę cia obrotowych

kredytów bankowych. Kredyty na remonty kapitalne

i inwestycje objęte są rozd ziałem II .

Kredyty obrotowe ksi ęgowane są na podstawi'e awizów b ankowych, w zależno śc i od -rodza ju, na jednym z

następują cych kont

051 - Kredyty normatywne,

052 - Kredyty ponadnormatywne,

053 - Kredyty inkasowe,

054 - Inne kredyty,

057 - Kredyty przeterminowane.

051 -

Kredyty

normatywne.

Na koncie 051 księguje .się kredyty normatywne

udzielane w przypadkach i na warunka.ch przewidzianych

obowiązującymi przepisami.

052 -

K redy tY

P o n a d n o r m a t y w n e.

Konto 052 służy do ujęcia kredytów udzielanych na

sfinansowanie ponadnormatywnych zapasów środków

obrotowych normowanych (np. zapasów sezonowych).

Dla każdej kategorii środków obrotowych, b ę dącej przedmiotem kredytowania, prowadzone być powinno _odręb­

ne konto analityczne.

053 -

K r e d y t Y i n k a s o w e.

Konto 053 służy do ujęcia kredytów udzielanych na

poczet należności za dostawy i usługi na podstawie do·

kumentów złożonych do' inkasa.

Układ analityki do konta 053 powinien być zgodny

z odpowiednimi instrukcjami bankowymi.

054 -

Inne

k r e d y t y.

Konto to przeznaczone jest do księgowania . innych

kredytów obrotowych, z których korzysta spółdzielnia

na przejściowe potrzeby przedsiębiorstwa, na środki nie

normowane. Szczegółowa ewidencja kredytów księgo·

wanych na koncie 054 prowadzona być powinna VI anali·

tyce zgodnie z wyma"ganiami odpowiednich instrukcjI

bankowych.

Konta 051, 052, 053 i 054 uznaje się za udżielone

kredyty w zasadzie w ciężar konta 043 , Rachunek rozliczeniowy", a obciąża się przy spłacie kredytów na dobro

konta 043, w przypadku zaś niespłacenia kredytu w terminie - na dobro konta 057.

051 -

K redy tY

P r z e t e r m i n o w a n e.

Konto 057 uznaje . się w zasadzie w ciężar kont

051-054 za kredyty nie spłacone w tetminie.

Rozdział VI -

Poz. 1152

Konto 062 nie m.9że wykazywać salda Ma.

063 -

O d b i o r c y za f a k t u r y

c o n e w t e r m i Ii i e.

n i e z a p ł a-

Na konto 063 przenosi się z konta 061 "Należności

w inkasie bankowym" faktury nie zapłacone w terminie

przez odbiorców .

Odmowa akceptu faktury przez odbiorcę i nieuznanie

reklamiłcji przez dostawcę powoduje przeniesienie należności z kont'! 063, po oddaniu sprawy do arbitrażu

lub sądu, na konto 075 "Roszczenia sporne".

Konto 063 nie może wykazywać salda Ma.

Rozrachunld.

055 -

VI przeznacwny jest do ujęcia wszelkich

rozrachunków, z wyjątkiem rozrachunków objętych rozdziałami II, VII, VIII.

W rozdziale tym występują konta

051 - Należności w inkasie bankowym,

052 - Odbiorcy za faktury pozainkasowe,

053 -;- Odbiorcy za faktury nie zapłacone w terminie,

055 - Dostawcy za faktury inkasowe,

056 - Dostawcy za faktury pozainkasowe,

067 - Dostawcy za faktury nie zapłacone w terminie,

068 - Dostawy nie fakturowane,

069 - Dostawcy za zaliczki,

071 - Pracownicy za place,

072 - Pracownicy za płace nie podjęte,

073 - Pracownicy za sumy do rozliczenia.

074 - Inne należności i zobowiązania,

075 - Roszczenia sporne,

076 - Roszczenia z tytułu mank, ubytków i strat,

077 · - Odchylenia od cen ewidencyjnych mank ubytków,

078 - Manka, ubytki i straty nie zawinione,

079 - Rozrachunki z tytułu kaucji.

Dostaw cy

za

f ak tu ry

i n k a s o w e.

Rozdział

Na dobro konta 065 księguje się wszystkie "'fegulowane w trybie inkasa bankowego faktury dosta\ vców.

o ile nie zostały one zareklamowane skutecznie w trybie

ustalonym w przepisach o inkasie bankowym.

Konto 065 uznaje się

1) za faktury na dostawy towarowe lub materiałowe w korespondencji z kontem 171 "Rozliczenie faktur

i towarów" lub kontem 121 "Rozliczenie faktur i materiałów".

2) za faktury usługowe w korespondencji z odpowied-

nimi kontami kosztów handlowych (rozdziału XV).

produkcji (rozdziału XIII) lub zbytu (208).

Zapłatę faktur w terminie księguje się w ciężar konta 065 w korespondencji z kontem 043 "Rachunek rozliczeniowy", przenosząc jednocześnie w ciężar konta 065

z konta 069 sumy ewentualnie wypłaconych dostawcom

zaliczek.

Faktury akceptowane, lecz nie zapłacone w terminie,

przenosi się z konta 065 na dobro- konta 067.

Konto G65 nie może wykazać salda Wrr.

066 -

061 -

N ależności

w. i n k a s i e

db ior cy

we.

za

f ak tu ry

fa k t u ry

p o z a i n k a-

Konto 066 służy do księgowania rozrachunków z dostawcami za faktury nie regulowane VI trybie inkasa

bankowego.

.

Konto 066 nie może wykazywać salda Wn.

067

p o z a i n k a s o-

Konto 062 służy do księgowania rozrachunków z odbiorcami z tytułu faktur nie przyjmowanych przez bank

do inkasa.

Obciążenie konta 062 następuje analogicznie dO konta 061 "Należności w inkasie bankowym" w korespondencji z kontami rozdziału XVI. 132 "Opakowania"

i 074 "Inne należności i zobowiązania". Konto 062 uznaje

j!;ię za wpływy należności od odbiorców w korespondencji

% odpowiednim kontem rozdziału IV.

Dost aw cy

co ne

VI

za

fa k t ury

n i'e

z a In a-

t e T m i n i e.

Na dobro konta 067 w korespondencji z kontem 065

faktury dostawców akceptowane, lecz nie

zapłacone w terminie ich płatności z powodu braku środ­

ków na rachunku rozliczeniowym.

Konto 067 obciąża się w momencie zapłaty w korespondencji z kontem 043 "Rachunek rozliczeniowy".

Konto 067 nie może wykazywać salda Wn.

księguje się

068 -

°

za

b a n k o w y m.

Konto 061 obciąża się za należności, wynikające z

dokumentów złożonych do inkasa bankowego, uznając

1) odpowiednie konto rozdziału XVI "Sprzedaż i przerzuty" za sprzedaż towarów , wyrobów lub usług,

2) konto 132 "Opakowania" za sprzedaż opa kowania,

3) konto 074 "Inne należności i zobowiązania" za wyłożone za odbiorców koszty.

Faktury nie zapłacone w terminie przenosi się z konta 06t na konto 063 "Odbiorcy za fak.tury nie zapłacone

w terminie".

Po otrzymaniu awizu bankowego o wpływie należ­

ności uznaje się konto 061 w ciężar konta 043 "Rachunek rozliczeniowy". Odmowa akceptu faktury przez odbiorcę i przyj ęcie reklamacji przez dostawcę powoduje

storno sprzedaży VI korespondencji z kontem 06 1.

Konto 061 nie może wykazywać salda Ma.

062 -

Dostawcy

so w e.

D o 'S t a w y

n i e f a k t u r o w a n e.

Konto 068 służy do ujęcia żobowiązań za przyjęte

towary. materiały lub usługi, na które nie otrzymano jeszcze faktury. Konto to uznaje się wartością przyjętej dostawy w korespondencji z kontem 17\,]tozliczenie faktur i towarów" lub 12\ "Rozliczenie faktur i materiałów"

bądż wartością przyjętych usług w korespondencji z kontami kosztów handlowych. produkcji lub zbytu. Po otrzymaniu faktury zapisy dokonane w korespondencji z kontami 121 lub 171 podlegają wystornowaniu, natomiast

zapisy dokoni1ne w koresDonde"cji z kontami ko<;ztów

(rozdziały XIII, XV i XVI) podleaają przeniesieniu na

właściwe konta dostawców (065, (66).

/'

069 -

'-'

Dostawcy za

1331

zaliczki.

Konto 069 służy do księgowania rozrachunków z dostawcami z tytułu wypłaconych im zaliczek w przypadkach, kiedy obowiązujące przepisy przewidują zaliczkowanie dostaw lub usług.

. W ciężar konta 069 księguje s ię sumy wypłaconych

zaliczek w korespondencji z kontem 043 "Rachunek rozliczeniowy" •

W momencie otrzymania faktury za zaliczkowaną

dostawę wypłacone uprzednio zaliczki przenosi się z konta 069 w ciężar kont 065 lub 066, gdzie następuje Qstateczne rozliczenie faktury.

Konto 069 nie może wykazywać salda Ma.

071 -

Pracownicy

p ł a c e.

za

Konto 071 służy do księgowania rozrachunków z

pracownikami z tytu łu należności wynikających' ż umowy o pracę.

Konto to uznaje się za całkowitą należność brutto na

podstawie list pł acy w korespondencji z kontem 141

" Płace podstawowe i dodatkowe" , obciąża się zaś za

wszelkie pot,rącenia, płace nie podjęte, pobrane zaliczki,

wypłaty netto oraz odpłatne świadczenia prz edsiębior stw

na rzecz pracowników,

072 . -

P r a c o w n i c y z a p ł a c e n i e po d jęt e.

Na koncie 072 wykazuje się należności pracowników

z tytułu płac nie podjętych . Sumą ich uznaje się powyż­

sze konto w korespondencji z kontem 071 "Pracownicy

za płace". Obciążenie konta 072 nast ę,puje przy wypła­

ci e n ie podjętej płacy w koresp0!ldencji z kontem 041

"Kasa".

073 - P r a c o w n i c y z a s u m y d o r o z l i c z e n i a.

Na koncie 073 księguje się rozliczenia z· pracownikami z tytułu wydatków dokonywanych przez nich w

imieniu przedsiębiorstwa . Konto to obci ąż a się za sumy

wypła cone pracownikom (bez wzgl ę du na to, czy wypla ta następuje przed , czy po dokonaniu przez pracownika

wydatku) w korespondencji z kontem 041 lub 043 .

UznR nie tego konta n as tępuje za zaliczone wydatki

w korespondencji z odpowiednimi kontami rozd zi ałów

XI, XIII. XIV, XV LXVI.

074 -

I n ne

należności

075 -

R o s z c z e n i a s p o r n e.

Konto 075 służy do u jęcia roszczeń, dochodzonych

w trybie postępowania spornego ( sądoweg o lub arbitraO dalszym toku ksi ę gowania tych roszczeń decyduje

wynik postępowania spornego. Sumy przysądzone na

rzecz przedsiębiorstwa przenosi się na konto 074, roszczenia o s tatecznie odrzucone - na konto 214 "S traty ·i

zyski za rok bieżący" lub na oc1.-oowiednie konta kosztów,

o ile chodzi o roszczenia z tytułu mank, ubytków i strat.

Roszczen ia z

ków i strat.

071 - L ' O d c h y I e n i a o d c e n

mank i ubytków.

ty t u łu

In a n k,

u b y t-

W ciężar konta 076 księguje się wartość mank, ubvtków i strat. Manka i ubytki ksi ęguje się na koncie076

e w i d e n c y j fll"Y" c h

Na stronie Ma konta 077 rezerwuje się rozl1lc ę mię ­

dzy c eną zakupu a ceną e widencyjną towarów, przerlOszonych z Iwnt zapasowych na konto 076 "Roszczenia z

tytu łu mank , ubytków i strat".

'

Ponad to na dobro. tego konta k s i ę guje się w korespondenc jiz kontem 076 ró i.n i c~; pomiędzy ostateczn ą

wyso kości ą roszczenia z tytułu mank o ub ytków i strat

według cen detalicznych lub usta lonych komisyjn ie a

. dotychc zaso\v ą wy so kością ro szczenia, zaksi ęgo"va ną na

koncie 076.

Z chvł ilą efektywnego pokrycia nal eż noś c i z tego tytułu za r ezerwowa n ą r óż nic ę spisuje się z kont.a «(17 na

dobro konta 214 "Straty i zyski Zi.\ rok bieżący". W cię­

żar kanti.\ 077 księguje s ię poncdto .w

koresponde ncji z

konta mi 075 "Ro ~ zcżenia sporn e", 076 ;,Roszczenia z tyt ułu mank, ubytków i strat" i 078 "M a nka. u bytk i i straty

·nie zawinione " różnicę pomi ę d z y cen ą zakupu ił ceną

ewidencyj ną

roszc zerl w przypadku s;')isania mank na

koszty lub na konto 214 "St raty i zyski za rok bieżący".

078 -

M a n k a,

uby tk i

straty

n i e

z a w i-

n i one.

Na koncie 078 ewiden cjonuje s ię prze niesione z kontR 076 nie zawinione manka, ubytki ponad normę i straty do czasu zatwie rdzenia ich przez wladze nadr zę dne.

Po zatwierdzeniu sumę mank, uby tków lub strat wyksię­

gowuje się w ciężar odpowiednich . kont kosztów lub jeżeli chodzi o straty spowodowane działa ni e m siły wyż­

szej - w ci ęż ar konta 214 "Straty i zyski za rok bieżący",

079 -

żowego).

076 -

zasadniczo w cenie ewidencyjnej zapasów, z ty m że odchylenia oa cen ewidencyjnych, księgowane na koncię

134 lub 182, przenosi si ę na specjalne konto 077 "Odchy·

lenia od cen ewidencyjnych mank i ubytków". Kon to 0"J6

uznaje się za

1) manka i ub ytki w granica ch no rm w cic;żar odpowiednich kont kosztów ro zdz iału XIII lub XV,

2) manka, ubytki ponad normę i straty, co do których

komisyjni~ stwierdzono brak winy ze strony osób

materialnie odpowiedzialnych, w ciężar konta OlU

"Manka, ubytki . i straty niezaw.inione"; .

3) manka, ubytki ponad nor mę i straty zawinione

a) w c ięż ar kont 041, 043 lub 07 1 .je żei i qsoba

winna spłaca natychmias t ro szczenia przedsl f; biorstwa,

b) w ciężar konta 074 - jeżeli osoba wi n na zobowiązuje się do spłaty,

c) w ciężar konta 075 - jeżeli osoba, uznana przez

przedsiębiorstwo za od powiedzialną, ni e

uznaje

swej winy i sprawa zostaje skierowana na drogę

postępowania spornego.

z o b o w i ą z a n i a.

Konto 074 przeznaczone jest do księgowan i a należ­

no ści i zobowiązań nie objętych innymi kontami roZ"

działu VI.

Poz. 1152

--

R o z r a c h u n ki . z

t Y t u łuk a u c j i.

Konto 079 przeznaczone ' jest do ks~gowania rozrach unków z tytuiu sum płaconych i otrzymanych jako

kaucje . .

W ciężar konta 079 ksi ęguje si ę w korespondencji

z kontami rozd z iału IV

1) kauc je płacone,

2) zwrot kaucji otrzymanych.

Na dobro tego konta ksi ęgu je się w korespondencji

z kont am i rozrJ zia łu IV

1) kau cje otrz ym ane.

2} zwrot kaucji płaconych.

~~

.P0~~_ ~_

_

2

Monitor Polski__________________________________

Nr A-71

1332 ____________________________________~

Rozclzlal VII -

Rozrachunki publiczno-prawne.

'Rozdzial VII przeznaczony jest do ksil::gowania rozrachunkow z iytulu podatk6w, danin, oplat, ubezpieczeri

i innych zobowiqzari publiczno-prawnych. Obejmuje on

nast~pujqce konta

081 - Rozrachunki z tytulu podatkow, danin i aplat,

082 - Rozrachunki z tytulu ubezpiecze[.1 spolecznych,

084 - Rozr_achu:1ki z innych tytulow publiczno-prawnych.

081 -

R 0 z r a c hun k i z

danin i oplat.

t Yt u I u

pod a t k 0 w,

Konto 081 uznaje si~ sumq zobowiqzari z tytulu podatkow, danin i loplat w ci~zar odpowiednich kont kosz--' tqw handlowycli lub produkcji bi!dz sprzedazy wyrobow

wlasnych i uslug (p6datek obrotowy i od operacji nietowarowych) oraz konta 071 (podatek od wynagrodzeri).

W ci~zar tego konta ksi~guje siE: przelewy na wyrownanie zobowiqzari w korespondencji z kontem 043

"Rachunek razliczeniowy".

082 -

R 0 z r a c hun k i z t Y t u I u u b e z pie c zen'

s pol e c z nyc h.

Konto 082 uznaje - si~ sumq zobowiqzari z tytulu ubezpie,czen spolecznych w korespondencji z odpowiednimi

kontami rozdzia~ow I, II, X, XIII, XV, XVI i XVII.

Konto to obciqza si~ za dokonane przelewy w korespondencji z kontem 043 "Rachunek rozliczeniowy".

084 -

R 0 z r a c hun k j z inn y c h

b I i c z n 0 - p raw nyc h.

t Y t u low P u-

Na koncie 084 ksi~guje si~ wszystkie inne rozrachunki z tytulow publiczno-prawnych.

..

~

Rozdzial VIII -

Rozrachunki wewn~trzne.

Rozdzial VIII przeznaczony jest .do uj~cia rozrachunkow ze spoldzielniaIhi wchodzqcymi w sklad wspol

nej organizacji gospodarczej (centrala, zwiqzek) oraz z

, dzialajqcymi na zasadach wewn~trznego rozrachunku

gospodarczego oddzialami przedsi~_biorstwa (spoldzielni).

Rozdziat ten obejmuje nast~pujijce konta

091 - Rozrachunki z tytulu wydzielonych srodkow,

092 - Rozrachunki biezqce.

093 - Rozrachunki z samodzielnymi oddzialami prze1si~biorstwa.

091 -

R 0 z r a c hun k i z

nyc h s r o-d- k 0 w.

t Yt u I u

w Y d z i -e I o-

Na koncie 091 ksi~guje si~ w korespondencji z odpowiednimi kontami srodkow trwalych i obrotowych

1) w jednostce nadrze,dnej - wartosc srodk6w wyd2.ielonych jednostce podleglej,

2) w jednostce podleglej prowadzqcej samodzielnq ksi~­

gowosc - wartosc srodkow otrzymanych od jednostki nadrz~dnej.

_

Konto 091 w jednostce podleglej zast~puje konta

funduszow wlasnych. W bilansie lqcznym sp61dzielni

konto 091 nie wyst~puje.

092 -

R 0 z rae hun k i b i e z q c e.

Konto 092 sluzy do ujecia- biezqcych rozrachunkow

jednostkami ";vchodzqcymi w sklad wspolnej organizacji gospodarczej (centrala, zwiqzek).

mi~dzy

Nalei:q tu rozrachunki z tytulu funduszu socjalnego,

funduszu szkolenia kaqr jak rowniez z tytulu narzutu

na utrzymanie jednostek administracyjnych oraz z ,ytuIu dostaw towarowycQ i swiadczonych uslug. nie podlegajqcych regulowaniu w trybie inkasa bankowego.

093 -

R 0 z r a c hun k i z sam 0 d z i e 1 n y m i

d ~ i a I ami p r zed s i ~ b i 0 r s twa.

0

d-

Na koncie 093 ksi~guje si~ rozrachunki mi~dzy przed(spoldzielniq) a jego oddzialami pozostajqcymi na odr~bnym bilansie, wynikajqce z wzajemnie

swiadczonych uslug, przekazywanych materialow itp.

si~biorstwem

Rozdzi(ll IX -

Fundusze specjalnego przeznaczenia.

Rozdzial IX zawiera konta funduszow specjalny.ch,

lworzonych przez przedsi~biorstwo (spoldzielnie) zgodnie z zatwierdzonymi planami finansowymi.

W rozdziale tym zgrupowane -Sq nast~pujqce konta

101 - Rozliczenie amortyzacji,

104 - Fundusze celowe,

106 - Inne fundusze.

101 -

R 0 z 11' C zen'1 e

am 0 r t y z a cJl.

..

Konto 101 przeznaczone jest do uj~cia rwliczenia

amortyzacji. Sumq amortyzacji srodkow trwalych lub inwestycji w dzierzawionych srodkach trwalych uznaje si~

konto 101 w ci~zar odpowiednich kont koszt6w handlowych lub produkcji.

Powyzszy zapis nast~puje rownolegle do ksi~gowa­

nia: Wn 034 "Zmiany funduszu zasobowego", Ma 003

"Umorzenie sradkow trwalych" lub Ma 002 "Inwestycje

w dzierzawionych srodkach trwalych".

Konto 101 obciqza si~ za fundusz amortyzacyjny

przeznaczony na inwestycje i remonty kapitalne - na

dobra konta 024 "Fundusze na inwestycje i remonty kapitalne".

Zapisowi temu towarzyszy uznanie konta 043 w ci~­

zar konta 020 za przelane kwoty funduszu amortyzacyjnego.

Do bilansu konto 101 wchodzi dwiema pozycjami

sumq wskazujqcq wysokosc dokonanych przelewow i sumq wygospodarowanego funduszu amortyzacyjnego.

104 -

Fun d u s z e c e J 0 w e.

!

Na koncie 104 ewidencjonuje 'si~ fundusze celowe

wyst~pujqce w sp61dzielni (fundusz socjalny, 5zkolenia

kadr itp.). Konto 104 uznaje si~ w korespondencji z kontern 045 za .dotacje otrzymane z funduszu centralnego.

Obciqza si~ konto 104 za wydatki pokrywane z funduszow celowych.

\V jeclnostkach nadrz~dnych (zwiqzkach. centralach) konto 104 sluzy · do ewidencji scentralizowanych

fundm:zow celowych.

Urzqdzenia analityczne do konta 104 powinny zapewnic szczeg610wq ewidencj~ kazdego funduszu CPolowego.

106 -

Inne fundusze.

Konto 106 sluzy do uj~cia funduszow tworzonych

·w oparciu 0 obowiqzujqce przepisy, a nie obj ~tych ' innymi kontami tego rozdzialu.

Rozdzial X. -

Rozliczenia mi~dzyokresowe.

Rozdzial X zawiera nastt::pujqce konta

111 112 113 -

Naklady przyszlych okresow,

Rezerwa na wydatki przyszlych okres6w,

Dochody przyszlych okresow.

-- '

R o z l i c z e n i e f a k t u r i m a t e r i a łów.

Na kontach 111 i 112 rozlicza się wydatki zarachowywane w ciężar właściwych kont ' kosztów w różnych

121 -

okresach sprawozdawczych, konto 113 służy do między­

okresowego rozliczeńia dochodów.

Konto 121 jest kontem pomocniczym służącym , do

ustalenia wartości materiałów -w drodze i wartości materiałów nie fakturowanych, Na stronie Wn konta 121

księguje się faktury za materiały zakupione, w korespondencji z kontami dostawców, kasy, banków itp. Nit stronie Ma konta 121 księguje się wartość materiałów ot-rzymanych w przyjętej cenie ewidencyjnej. Wartość przyję­

tych materiałów, na które w ciągu okresu sprawozdawczego nie otrzymano faktury, przenosi się w końcu okresu'

z konta 121 na stronę Ma konta 068 "Dostawy nie faktu- .

rowane". W spółdzielniach handlowych nie prowadzą­

cych ' działalności przemysłowej koszty zakupu materiałów spisywane są bezpośrednio w ciężar odpowiednich

kont rozdziału XV bez względu na moment otrzymania

faktury i w tym przypadku saldoWn konta 121 wyraża

tylko wartość materiałów zakupionych, lecz jeszcze nie

otrzymanych. Saldo to wykazywane jest w bilansach

okresowych w pozycji .. Materiały w drodze",

111 -

N a kła d y

p r z y s z łYc h

ok r e sów.

Na koncie 111 księguje się

l) poniesione wdanym okresie wydatki, które dopiero

w przyszłych okresach będą zaliczone do kosztów

(np. zapłacony z góry czynsz dzierżawny),

2) nakłady: na uruchomienie nowej produkcji itp. pozycje, które w przyszłych okresach zaliczy się w cię­

żar odpowiednich kont kosztów w rozdziałac;h XIII

i XV.

W bilansie w pozycji "Nakłady przyszłych okresów"

łącznie z saldem konta 111 wykazuje się również salda

Wn powstające przy rozliczaniu poszczególnych rezerw

księgowanych na koncie 112, saldo Wn konta 155 "Remonty bieżące" oraz konta 208 "Koszty zbytu".

112 -

Rezerwa

o kr e siJ w.

na

P r z Ys z ł Y c h

wy datk i

Na dobro konta 112 księguje się rezerwy tworzone

w ciężar kont kosztów rozdziałów XIII i XV. Typowymi

pozycjami takich rezerw są: rezerwa np urlopy, rezerwa

na deputaty. rezerwa na koszt remontów planowo-zapobiegawczych. Wszystkie tego rodzaju pozycje muszą

być przewidziane w planie gospodarczym przedsiębior­

stwa. W ciężar konta 112 księguje się nakłady rzeczywiście poniesione.

Z końcem okresu sprawozdawczego ustala się saldo

każdej rezerwy, salda Wn wykazuje się vi bilansie w pozycji "Nakłady przyszłych okresów", salda Ma - w pozycji "Rezerwa na wydatki przyszłych okresów".

113 -

DochodY

Pr z Ys złYc h

o k r e sów.

Konto 113 służy do ujęcia i rozliczenia dochodów

pobranych z góry. Konto 113 uznaje się w momencie

wpływu gotówki lub wystawienia dokumentu dotyczące­

go dochodów przyszłych okresów, a Obciąża - z nadejściem okresu sprawozdawczego, do którego dany dochód należy odnieść. Strona Wn konta 113 koresponduje

ze stroną Ma właściwych kont dochodów ·(np. za dochody z dzierżaw - z kontem 214 "Straty i zyski za rok bieżący"), a strona Ma ze stroną Wn odpowię~nich kont

rozdziałów IV i VI.

Rozdział XI -

Rozdział

XI obejmuje następujące konta

133 134 135 138 -

Odpadki.

Inwentan iywy.

123 124 -

125 126 121 128 129 131 132 -

Materiały

.• , - I -, . " ,

spożywczych,

spółdzielniach

handlowych

prowadzących

dzia-

gdzie ze względów kalkulacyjnych konieczne jest rozliczenie kosztów zakupu 'i różnic wyceny wewnętrznej materiałów produkcyjnych, koszty i różnice te zbierane są

na koncie 121.

Koszty zakupu materiałow, zebrane na koncie . 121,

przenosi się w końcu okresu w części przypadającej na

wydane z magazynu materiały w ciężar odpowiednich

kont produkcji.

.

,

Odchylenia, zebrane na koncie 121, a powstałe na

skutek wprowadzenia na konta zapasowe materiałów

według ceny innej niż cena zakupu, są również w końcu

okresu przenoszone z konta 121 na odpowiednie konta

produkcji w części przypadającej na wydane z magazynu materiały.

Pozóstałe saldo konta 121 wyraża wówczas, oprócz

wartości materiałów zakupionych, lecz jeszcze nie otrzymanych, także koszty zakupu materiałów w drodze oraz

,koszty zakupu i odchylenia przypadające na remanent

materiałów produkcyjnych.

Saldo to wykazywane jest w sprawozdawczości okresowej w następujących pozycjach analitycznych: ..Materiały w drodze", .. Koszty zakupu materiałów", .. Różni­

ce wewnętrznej wyceny materiałów".

W zakładach żywienia zbiorowego koszty zakupu

artykułów spożywczych księgowane są bezpośrednio na

konci.e 198 .. Koszty zakładów żywienia zbiorowego"

(z pominięciem konta 121).

Materiały.

Rozliczenie ' faktur i materiałów,

podstawowe,

Artykuły spożywcze w zakładach żywienia zbiorowego,

Materiały pomocnicze,

Paliwo,

Części zapasowe maszyn i urządzeń,

Przedmioty nietrwałe,

Zużycie przedmiotów nietrwałych,

Materiały w przerobie,

Opakowania,

Pasze,

Odchylenia od cen ewidencyjnych artykułów

121 -

W

łalność wytwórczą oraz w spółdzielniach przemysłowych,

~

123 -

Materiały

P o d s t a w o w e~

Na koncie 123 księguje się materiały podstawowe,

tzn. te materiały, które w wyniku procesu produkcyjnego

stają się główną substancją gotowego wyrobu.

Do materiałów podstawowych zalicza się ponadto takie, które stanowią część składową (montażową) wyrobu

lub też są ściśle z wyrobem złączone (np. puszki konserwowe),

Nie księguje się na koncie 123 półfabrykatów włas­

nej produkcji, ewidencjonowanych na koncie 152 "Pół­

fabrykaty". Przychód materiałów podstawowych księ­

guje się w ciężar konta 123 i na dobro konta 121 "Rozliczenie faktur i materiałów". Wartością materiałów pod·

stawowych wydanych do produkcji obciąża się konta

produkcji, wartością materiałów zużytych na inwestycje lub remonty kapitalne - konta inwestycji rozpoczę­

tych i remontów kapitalnycłl..

j

!

,"

!334

124 -

A r t y kuł y s p o Ż y w c z e w z a k ł adach ż · ywienia zbiorowego.

Konto 124 obejmuje wszelkie artykuły spożywcze

znajdujące się w magazynacfi zakładów żywienia zbIOrowego, tj . p.rzeznaczone zarówno do przerobu kuchennego jak i do sprzedaży w stanie nie przerobionym.

Ceną ewidencyjną artykułów księgowanych na koncie 124 jest cena detaliczna, z tym, że różnicę między ceną detaliczną a ceną zakupu wykazuje się na stronie Ma

konta 134 "Odchyleuia od cen ewidencyjnych artykułów spożywczych". Za !utykuły przyjęte do magazynu

obciąża się konto 124 w korespondencji .z kontem 121

"Rozliczenie faktur i materiałów" . i z kontem 134.

Za artykuły wydane do kuchni konto 124 uznaje

się w ciężar konta 151 "Produkcja podstawowa", przy

czym odchylenia od cen ewidencyjnych tych artykułów

są traktowane w sposób podany przy koncie 182.

Za artykuły wydane do bufetu lub innych miejsc

sprzedaży detalicznej konto '124 uznaje się w ciężar konta 179 "Towary w punktach sprzedaży detalicznej", z tym

że odchylenia przypadające na ·te artykuły przenosi się z

• konta 134 na konto 182 "Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów". Ponadto w końcu każdego okresu sprawozdawczego konto 124 obciąża się w korespondencji

z kontem 198 kosztami przypadającymi na remanent artykułów sp.ożywczych. Zapis ten stornuje się na począt­

ku następnego okresu sprawozdawczego.

125 -

Materiały

P o m o c n i c z e.

Do materiałów pomocniczych zalicza się materiały

zasadzie na cele ogólne działalności handlowej lub produkcyjnej (utrzymanie i konserwacja urzą­

dzeń magazynowych, sklepowych, wytwórczych, biurowych, materiały biurowe itp). Jeżeli dany materiał jest

używany jako pomocniczy i podstawowy, o zakwalifikowaniu go do grupy 125 lub 123 decyduje przeważają- .

cy sposób użytkowania.

Zasady księgowania materiałów pomocniczych są

analogICzne do zasad księgowania materiałów podstawowych, z tym że zużycie materiałów pomocniczych na'

cele działalności handlowej księguje się w ciężar kont

kosztów handlowych.

zużywane w

i 126 -

P a II w o.

...

. i

Ńa koncie 126 księgowane Jest paliwo dla celów tech-

I nologicznych, energetycznych, gospoliarczych.

.

I

'.

\ 127 .

CzęŚc1

z a p a s o we

m as zy n

u rz ą-

dzeń.

Na koncie 127 księgUje się części zapasowe maszyn l

technicznych ..przeznaczone do zastąpienia

urządzeń

zużytych.

Księgowane

na tym koncie części zapasowe mog~

zakupione ze środków obrotowych lub wytworzone we własnym zakre sie.

Części, zakupione ze środków przeznaczonych na fi. nansowanie inwestycj i, księgowane są na koncie 012

, "Materiały na inwestycje".

Przepisy branżowe ustalą zasady rozgraniczenia czę­

: ścl zapasowych od przedmiotów nie trwałych.

być

Przedmi oty

n i e t r wał e .

Na koncie 128 księguje, się przedmioty nie zaliczone

do środków tnyałych materiałów podstawowych itp. oraZ

na koncie 132.

Należą tu przede wszystkim .narzędzia, odzież ochron-

na (bez względu na wartość), drobny inwentarz biurowy

i magazynowy itp.

.

Przedmioty niehwałe w użytkowaniu ewidencjonuje

się w analityce odrębnej od analityki przedmiotów znajdujących się w magazynie.

"

Wartość przedmiotów nietrwałych zużytych całkowi­

cie (zniszczonych) przenosi się z konta 128 w ciężar konta 129.

129 -

ZuŻy cie

przedmiotów

n i e t r w a-

łych.

Odpisy z tytułu zużycia przedmiotów nietrwałych

129 i w ciężar kont kosztów

handlowych lub produkcji.

Sposób obliczania zużycia przedmiotów nietrwałych

ustalą instrukcje branżowe w oparciu o jedną z przytoczonych ' metod: \

l) jednorazowe spisanie na koszty 50% wartości pierwotnej przedmiotu w chwili wydania go do użytko­

wania; spisanie pozostałej części wartości pierwotnej przedmiotu (po potrąceniu wartości złomu) 'w

mom,encie likwidacji przedmiotu;

2) stopniowe spisywanie zużycia obliczonego przez podzielenie wartości pierwotnej użytkowanych przedmiotów (pomniejszonej o przypuszczalną wartość zło­

mu) przez przeciętną ilość miesięcy ich użytkowania;

3) księgowanie w ciężar kosztów - w granicach ustalonych norm - przedmiotów nietrwałych zakupionych i wydanych do użytkowania na miejsce zniszczonych celem uzupełnienia wyposażenia; metoda ta będzie stosowana w odniesieniu do przedmiotów ulegających szybkiemu zużyciu lub zniszczeniu (np. zastawa w zakładach żywienia zbiorowego).

księguje się na dobro konta

131 ~ Materiały

w

przerobie.

Konto 131 służy do księgowania operacji związanych

.

.

Konto 131 obciąża się wartością materiałów wydanych do przerobu obcego oraz kosztami przerobu i prze.wozu w obu kierunkach. Przychód materiałów przerobionych księguje się na dobro konta 131 i w ciężar właści'"

wego konta zapasowego bezpośrednio bądż też za pośred­

nictwem konta 121.

z oddaniem materiałów do obcego przerobu.

O p a k o w a n i a.

Na koncie 132 księguje się przedmioty, które służą

do opakowania towarów, a nie są zaliczone do środków

trwałych.

Na koncie 132.nie księguje się przedmiotów, które

służą do opakowania dóbr rzeczowych przeznaczonych

do użytku wewnętrznego, nie księguje się również żad­

nych materiałów podstawowych lub pomocniczych.

Przychód opakowań księgowany jest analogicznie

do przychodu przedmiotów nie trwałych , z tym że ewentualne odchylenia ceny ewidencyjnej od kosztu własnego

przenosi się na konto 192 "Eksploatacja opakowań".

Odpłatne wydanie opakowań księgowane jest bezpośrednio w ciężar kont rozrachunkowych, ewentualne

zaś różnice między ceną odpłatnego wydania a ceną ewidencyjną przenosi się również na konto 192.

133 -

• 128 -

Poz. 1152

opakowań ksi~gowanych

132 -

Przychód i rozchód paliwa księguje się analogicznie

do przychodu i rozchodu materiałów pomocniczych.

i

~

Pa sze.

Na koncie 133 księguje się pasze dla inwentarza ży­

wego. Zakup paszy ze źródeł zewnętrznych księguje "tę

analogicznie do zakupu materiałów pomocniczych, przr

chód z własnej produkcji - w korespondencji z kontem

166 "Rozliczenie wykonanej produkcji rolnej ".

Rozchód paszy obciąża odpowiednie konta kosztów

produkcji lub kosztów handlowych.

134 -

O d c h YI e n i a o d c e n e w i d e n c y j n y c h

a r t y kuł ó w s p o Ż y w c z y c h.

Konto 134 uznaje się w korespondencji z kontem 124

za różnicę między ewidencyjną ceną detaliczną artykułów spożywczych składowanych w magazynach zakła­

dów żywienia zbiorowego a ich ceną zakupu.

Obciążenie konta 134 następuje

l) za odchylenia przypadające na ar~ykuły wydane z

magazynu do bufetu - na dobro konta 182,

2) za odchylenia przypadające na artykuły zużyte do

wyt\vorzenia wyrobów gotowyćh wydanych z kuchni

do bufetu - na dobro konta 182,

3) za przeniesienie odchyleń przypadających na manka

i ubytki na dobro konta 077,

4) za odchylenia przypadające na artykuły zużyte do

wyrobu tych posiłków, które wydane zostały z kuchni do sali jadalnej, na dobro konta 201.

Księgowanie, o którym mowa w pkt 4, następuje

przy pomocy tzw. czerwonego storna, na skutek czego

-- wartość materiałów zużytych do wyprodukowania posiłków wydanych z kuchni do sali jadalnej, zaksięgowa­

na poprzednio w ciężar konta 201 w cenie detalicznej,

obniża się do wartości tych materiałów w cenie zakupu.

Na koncie 135 księguje się odpadki, powstałe w toku prócesów technologicznych, oraz materiały i towary, które na skutek zniszczenia lub uszkodzenia utraciły

całkowicie swą pierwotną wartość użytkową.

Przychód odpadków księguje się w korespondencji

z kontami zapasowymi rozdziałów XI i XIV bądź ż kontem 076 "Roszczenia z tytułu mank, ubytków i strat" co do zniszczonych materiałów i towarów, z kontami

produkcji co do odpadków technologicznych. Rozchodem odpadków ,zużytych . na własne potrzeby obciąża

się konta kosztów, rozchodem odpadkow sprzedanych ........

konta sprzedaży.

I n wen t a r z

Rozdział XIII -

Produkcja.

Rozdział XIII zawiera następujące konta

151 152 153 154 155 156 158 159 161 162 165 166 167 -

Produkcja podstawowa,

Produkcja pomocnicza,

,\.

Koszty bezpieczeństwa

higieny pracy,

Remonty bieżące,

'. ,),

Produkcja rollia,

Koszty wydziałowe,

;;.

Koszty ogólnozakładowe,

"' :J.

Braki,

Przestoje,

Rozliczenie wykonanej produkcji przemysiowej.

Rozliczenie wykonanej produkcji ro~ '"

Gospodarka działów pomocniczych.

151 -

P r o d u k c j a p o d s t a w o w a.

Półfab:z:ykaty,

<

c"',

W księgowości zakładów pwdukcyjnych na koncię

151 na.stępuje rozliczenie kosztów produkcji wydziałów

podstawowych.

Koszty bezpośrednie księguje s i ę wprost na stronie

Wn konta 151, kąszty pośrednie natomiast przenosi się

na to konto po uprzednim zgrupowaniu ich na koncie 158

"Kosz~y wydziałowe" oraz na koncie 159 "Koszty ogólnozakładowe" .

Ponadto w ciężar .konta 151 księguje się

'....

J) nakłady na uruchomienie nowej produkcji . (Ma 111),

2) ostateczną stratę na brakach (Ma 161),

3) półfabrykaty własnej produkcji (Ma 152),

135 -:- O d P a d k i.

138 -

Poz. t 152

ź y w y.

Na koncie 138 ewidencjonuje się wartość inwentarza żywego zaliczonego do środków obrotowych przedsię­

biorstwa, l' więc wartośĆ' zwierząt młodych w okresie odchowu i zwierząt w opasie. Wartość żywca ubojowego

przemysłowego (w przedsiębiorstwach przemysłu mię­

r.nego) ewidencjonuje się na koncie 123 .. Materiały pod"tawowe".

Rozdział XII -

Płace.

W rozdziale XII występuje konto 141 nPłace podstawowe i dodatkowe". Konto 141 służy dO rozliczenia

wynagrodzeń, należnych pracownikom stałym lub zatrudn ionym dorywczo. Właściwe instrukcje w sprawie sporz ądzania

planów finansowo-gospodarczych określą

< z c zc gółowo nomenklaturę płac podstawowych i dodatkowych księgowanych na koncie 141.

Kontó 141 obciąża się w zasadzie na dobro konta

071 "Pracownicy za płace" bądż 074 "Inne należności i

zobowiązania" (pracownicy zatrudnieni dorywczo), u znaje się zaś w ciężar właściwych kont w rozdziałach I. II,

X, XI, XIJJ, XV, XVI i XVII. Konto 141 nie wykazuje

salda na koniec okresu.

Na dobro konta 151 księguje się

l) koszty rzeczywiste gotowej produkcji (Wn 165 lub

176), .

2) koszty rzeczywiste półfabryka.tów (Wn 152).

3) odpadk: i zwroty materiałów (Wn odpowiednie konto rozdziału XI),

-4) braki nienaprawialne (Wn 161).

Saldo konta 151 wyraża koszt własny produkcji

w toku.

Do konta 151 P!owa~zi . ~ię analitykę według gryp

wyrobów (zleceń) bądź faz (procesów produkcyjnych).

Zakłady żywienia zbiorowego ewidencjonują na kon.cle 151 artykuły żywnościowe wydane do kuchn i.

Ceną ewiden(:yjną · dla tych ~Jndów na l<:oncie

151 jest cena detaliczna.

Za artykuły pobrane z magazyn u Uv !\.tlenni obci i1 Żil

się Konto 151 w korespondencj-i z kontem 124 ,. Ó,rtykuły spożywcze w zakładach żywienia zbiorowego".

Odchylenia od cen ewidencyjnych tych artyku lO\·.

(tj. różnice między ceną detaliczną a cen ą zal~upu) pozo stawia się na koncie 134. 'Wydanie wyrobów gotowych

z kuchni księgowane jest w różny sposób zależnie od ~

t.ego, czy odbiorcą ich jest sala jadalna, czy też bufet .

bądź inny punkt sprzedaży detalicznej.

.

Za posiłki wydane z kuchni na salę jadalną uznaje

się konto 151 w ciężar ko~ta 201 "Sprzedaż detaliczna

towarów't. wartością artykułów żywnościowych (surowców) zużytych do wytworzenia sprzedanych posiłków.

Wartość tę oblicza się drogą przemno ż enia odpowiadających no rmom ilości surowców wchodzących w

skI.ad poszczególnych posiłków (po rcji) p rzez ceny d e taliczne tych surowców oraz przez ilość faktycznie wydanych posiłków.

Wydanie wyrobów !lotowych z kuchni do bufetu

księguje się na kontach 151, 179 i 182. Konto 151 uzna je

się wa.rtością zużytych surowców· obliczoną w sposób

podany uprzednio, konto 179 "Towary w punktach sprze- .

daży detaliczner obciąża się wartością wyrobów gotg..

wych wyrażoną w cenach sprzedaznych jadłospisu, konto 182 "Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów"

uznaje się różnicą między zapisem na stronie \Vn konta 119 i zapisem na stronie Ma konta 151.

Odchylenia ptzypadające na surowceżużyte do wytworzenia wydanych wyrobów gotowych należy przenieść z konta 134 na konto 182

t. . .. ' ..

p ó łf a b ryk a t y.

152 j J,1

,

Na koncie 152 ewidencjonuje się półfabrykaty wła­

snej produkcji, podlegające składowaniIi w magazynach.

Na stronie Wn konŁa 152 księguje się półfabrykaty

przyjęte do magazynu z produkcji, na stronie Ma pół­

: fabrykaty oddane do produkcji w okresie sprawozdawczym.

Księgowań na tym koncie dokonuje się w zasadzie

, raz w miesiącu na podstawie prowadzonej bieżąco kar, toteki ilościowej.

, )53 -

produk cj a

p o m o c n i c z a.

Na koncie 153 księguje się w zakładach produkcyjnych koszty wydziałów pomocniczych.

Do konta 153 prowadzi się ewidencję analityczną

uwzględniającą podział kosztów na poszczególne wydziały pomocnicze, np. warsztat mechaniczny, kotłownia, a w

ramach wydziałów - na pozycje kosztów obowiązujące

" przy spra\vozdawczości i planowaniu.

,

Strona Ma konta 153 koresponduje -'- zależnie od

: odbiorcy, przyjętej ceny i od charakteru produktów

I (usług) - z odpowiednimi kontami rozdziałów XI, XIII,

XIV i XVI.

'

.

'

I

' 154 -

Koszty

p r a c y.

156 -

P r o d u k c j a r o l n a.

Na konele lŚ6 księguje się koszty produkcji ~oślinnej i produkcji hodowlanej.

'

Przy ksi~gowaniu produkcji roślinnej do konta 156

prowadzi się oprócz kont 'analitycznych, zbierających

koszty rok\,! sprawozdawczego według poszczególnych

działów produkcyjnych, specjalne konto analityczne dla

ujęcia kosztów lat przyszłych. Z konta tego na począt­

ku każdego roku przenosi się na konta analityczne właś­

ciwych działów produkcyjnych nakłady priypadające na

bieżący rok sprawozdawczy.

Kontot56 obciąża się kos;ztami , bezpośrednimi bieżąco, a w końcu roku kosztami pośrednimi w korespondencji z kontem 159 "Koszty ogólnozakładowe".

Dla ustalenia kosztów przypadających na produkcję

roślinną w roku sprawozdawczym należy z ogólnej sumy kosztów potrącić straty powstałe na skutek klęsk

żywiołowych oraz produkcję w toku. Straty powstałe na

skutek klęsk żywiołowych przenosi się z konta 156 w

ciężar konta 214 .. Straty i zyski za rok bieżący", natomiast produkcja w toku pozostaje na koncie 156 i przechodzi do bilansu rocznego. Przez produkcję w toku rozumIe się oprócz nakładów lat przyszłych również zbiory

nie omłócone.

.

Procmkcja gotowa dzieli się na produkcję podstawową, np. zboże, przyrost wagi żywca, i produkcję uboczną, np. słoma, nawóz. Przedmiotem kalkulacji ję.Sl tylko

produkcja podstawowa; produkcję uboczną wycenia się

po cenach planowych.

Wartość produkcji gotowej przenosi się w końcu

roku w ciężar konta 166 .. Rozliczenie wykonanej , pro~ukcji rolnej"'.

.

b e z p i e c z e ń s t wal h i g I e n y

158 -

Na koncie 154 ewidencjonuje się nakłady na utrzy' manie higieny i bezpieczeństwa pracy na terenie poszcze,gólnych wydziałów produkcyjnych i -zakładu jako ca; łości. Rodzaje nakładów zaliczanych na konto 1~ usta: lają instrukcje Państwowej Komisji Planowania Gosp~

, '.darczego.

,

Instrukcje te liitanowią jednocześnie podstawę do

Ibudowy analityki dla konta 154.

Zgromadzone na koncie 154 nakłady ulegają w koń­

,Co okresu sprawozdawczego rozliczeniu i przeniesieniu w

,zasadzie w ciężar kont: 153 - Produkcja pomocnicza;

;158 - Koszty wydziałowe, 159 - Koszty' ogólnozakła­

dowe.

155 -

,Poz. 1152

1336

Remonty

b i e ż ą c e.

Konto 155 służy do ewidencji kosztów remontów bieżących wykonywanych systemem gospodarczym lub zle-

conym.

Z konta 155 przenieść należy na konta odpowiednich wydziałów (bądż na konta kosztów ogólnozakłado­

:V/ych lub kosztów handlowych) tylko takie sumy kosz: tów remontów bieżących, które z punktu widzenia prawidłowego rozliczenia kosztów w czasie odnieść można

do danego okresu sprawozdawczego.

Jeżeli na koszty remontów stworzono rezerwę na koncie 112 "Rezerwa na wydatki prz yszłych okresów" (na

tzw. remonty planowo·zapobieaawcze), uznanie konta 155 następuje w ciężar konta 112.

Saldo konta 155 wyraża nie rozliczone koszty remontów bieżących i pozostaje na tym koncie na następny

ok.res, a w bilansie miesięcznym j-'-kwartalnym wykazywane jest w pozycji "Nakłady przyszłych okresóW'·. Bilans roczny nie powinien w zasadzie zawierać nie rozlirżonych kosztów remontow bieżących.

K o s·z t y

w y d z i a ł o we.

Na koncie 158 zbierane są koszty pośrednie. powstaw poszczególnych wydziałach podstawowych.

Do konŁa 158 prowadzi się ewidencję analityczną,

uwzględniającą podział kosztów na poszczególne wydziały, a w ramach wydziałów ~ na pozycje kosztów oboWiązujące priy sprawozdawczości i planowaniu.

Koszty wydziałowe przenosi się w ciężar konta 151

"Produkcja podstawowa".

jące

159' -

K o s z t Y o g ó l n o z a kła d o w e.

Na koncie 159 ewidencjonuje się koszty pośrednie,

z całokształtem działalności produkcyjnej, w

tym zarówno koszty ogólnoprodukcyjne jak i koszty

administracyjne zakładów przemysłowych i , rolnych.

Koszty ogólnozakładowe przenosi się w zasadzie w

ciężar ' konta 151 .. Produkcja podstawowa" i 156 "Produkcja rolna".

związane

161 -:- B rak i.

Na koncie 161 ustala się straty na brakach produkcyjnych. Przy brakach naprawialnych w ciężar konta

161 księguje się koszty samej naprawy, przy brakach

nienaprawialnych konto 161 obciąża się pełnymi kosztami braku w korespondencji z kontem 15l.

Konto 161 uznaje się w ciężar konta 135 za uzyskany złom, w pozostałej zaś , cz ęści stanowiącej ostate c zną

stratę w ciężar konta 151 "Produkcja podstawowa".

162 -

P r z e s t oj e.

Konto 162 służy do rozliczenia strat związanych z

lub całkowitym unieruchomieniem procesu

llrodukcyjnego.

częściowym

.

\

Str.taml tego · rodzaju "

przestoju 1. odpowiednia

place wyplacone za cns

wydzialowych ·

a:~c . koS%t6w

1 ogalnoukladowjch.

Konto 162 uznaje

sl~

W d~tar konta 214 "Stroty

f zyski :z:a rok biezi\CY" z:a straty n. pnestojachwyWolanych sil" wyiSZi\, w pozostaleJ %as C%~sci - w ciE:iar ·

konta 158 .. Koszty wydzialow." bcldz 159 .Koszty ogalno. ukladowe··.

165 -

R 0 %II c 'I e n 1 e w y k 0 nan e j pro d u k c J I

P r % e m y s lowe j.

Konto 165 wyst~puje tylko w pnypadkach, gdy wyroby gotowe (Iub uslugi) ewidencjonowane Sq po koszcie

planowanym lyh w cenach %bytu. Po cenach tych przenasi si~ bieiqco produkcj~ gotQwq 'Ie strony Ma konta 165 w d~iar konta 176 .. Wyroby gotowe w zakladach

przemyslowych i rolnych " bqdi bezposrednio w d~iar

odpowiedniego konta rozdzialu XVI (ustugi).

W koncu miesiqca konto 165 obci"ia si~ kosztaml

rzeczywistymi produkcji gotowej na dobro konta 151

HProdukcja podstawowa" lub konta 153 .Produkcja po~

JIlocnicza".

W pnypadku ewidencjonowania wyrob6w gotowych

po koszcie planowanym saldo konta 165 pne·n osi si~ na

konto 177 "Odchylenia od kosztaw planowyeh wyrob6w gotowych" . . Analogicznie rozlicza si~ powstale na

koncie 165 raznice mi~dzy .produkcjq liczonq po koszde

wlasnym a liczonq po cenie zbytu, z tym jednak, ie odchylenia ksi~guje sit: nie na koncie 177, lecz na konde 176 "Wyroby gotowe w zakladach pnemySlowych

i rolnych", ewidencjonujqc je w an ali tyee odr~bnie od

wyi()baw gotowych (ewidencjonowanych w cenie zbytu).

OdchyUmia dotyczqce uslug pnenosi si~ Wprost lUI konto sprzedazy.

J66 -

Rozliczenie wykoDIS. neJ produkcp

roln.ej.

Na konde 166 kontroluje s!~ wykonanle planu kosztaw produkcji roslinnej i hodowlanej.

GotoWq produkcj~ ksit::guje sit:: bie1qco po planowanym koszciewlasnyrn na dobro konta 166 i w cit::zar konta 176 "Wyroby gotowe w zakladach przemyslowych

i rolnychW - jezeJi ehodzi 0 produkcj~ pneznaczonq do

sprzedazy, w ci~zar za~ wlasciwych kont rozdz5aJu XI

"Materialy" - jezeli chodzi () produkcjE: przeznaczonq

na uzytek wewn~trzny (nasiona, pasza) oraz przyro5t wagi mlodych zwierzqt i opa56w (138 "Inwentarz zywy").

W koncu roku konto 166 obciqza siE: kosztami rzeczy. wistymi UkOllczonej rolnej produkcji podstawowej i k05Ztami planowanymi rolnej produkcji ubocznej.

Powstale w wyniku k5i~gowan odchylenia na kencie " 166 pnenosi 5i<:: na te konta, na kt6re przeniesione

zostaly ostatecznie wyroby gotowe b'ldi materialy na

wlu5ny uzytek.

167 -

Go s pod ark It d z f a I 6 W

czych.

po moe n f-

Na koncle 167 ksh:guje sf«: naklady I dochody gospodarki mieszkaniowej oraz dzialalnosci uslugowej

i produkcyjnej, prowadzonej w takich rozmiarach, ze dla

potrzeb sprawozdawczosci, planowania i kalkulacji zb~d­

ne jest konystanie z rozbudowanego systemu kent rozdzialu XIII. Zakladaml takimi mogq bye nieduze pralnie

1 malamie, zaklady fryzjerskie, warsztaty napraw obuwia, jednostki transportowe itp. Konto 167 obciqza si«

%a naklady, IS uznaje za wykonane uslugi i wyroby.

Saldo konta 167 (po uwzgl!;dnieniu ewenlualnego remanentu produkcji w tokuf przenosi sit:: w koncu roku

na konta 214 "Straty 1 zYliki za rok biezqcy".

"

~,

Poz. tl~ '

Rozdzial XIV -..:. Tow.ry. , .

i

Rozdzial XIV zawi.e ra nast~pujqceko·n,w

171 -"- Rozliczenie faktur i towarow,

. ' 1.

17"- Towary w hurtowniach,

':· ti'

1.75 - Towary w punktach skupu,

~ \ .

176 - Wyroby gotowe w zakladach~rzem ys lowych.

1 rolnych,

\~ \

171 -'- Odchylenia od kosztow planowych w,Yrob6w

gotowych,

1'78 - Towary w skladach sezonowych,

179 - Towary w punktach sprzedazy detalicznej,

182 - Odchylenia od cen ewidencyjnych towarow, ·

184 - Rezerwa na podatek obrotowy,

185 - Koszty obci(lzajqce zapasy towaraw,

187 - Towary na przechowaniu u odbiorcow,

189 . - T owary wyslane.

171 -

R 0 z 1 i c % e n 1. fa k t u r i tow a row.

Konto 171 jest kontem pomocniczym sluzqcym do

ustalenia i rozliczenia rozbieznosci pomi~d z y faktllrq

doslawcy II. dowodem przyj~cia towaraw" zarowno pod

wzglt::dem wartosci jak 1 czasu otrzymania. Umozliwia

ono w ten sposab biezqce ustalenie mank i ubytk6w w

transporcie oraz w koncu okresu sprawozdawczego ustalenie wartosci towar.ow w drodze i dostaw .towarowych Die fakturowanych.

Na stronie Wn konla 171 ksi~guje si~ zaplacone lub

zaakceptowane faktury dostawc6w. W koncu okresu w

ci-::iar konta 171 ksi~guje si~ w korespondencji z kontem 068 "Dostawy nie fakturowane" wartosc towar6w

otrzymanych, na kt6re nie nadeszly raktury.

Na stronie Ma konta 171 ksi~guje si~

1) warto~e towaf(~ w cenie zakupu w korespondencji

a) z odpowiednim kontem magazynowyrn rozdzialu XIV - za towary otnymane, z ewent. zapisem uzupeln·iajqcym na koncie 182 w przypadku

ewidencjonowania towaraw w cenach innych nii

ceny zakupu,

b) z kontami rozdzialu XVI - za towary sprzedane

lub przerzucone w tranzycie i refakturowane odbiorcy,

. c) z kontem 189 "Towary wyslane W (w- koncu okresuI - za towary sprzedane w tranzycie, a nie refakturowane;

2) wartose otrzymanych opakowan w korespondencjl

z kontem 132 "Opakowania" i ewentualnie z kontem

192 "Eksploatacja .opakowan" za raznicG mie,dzy cenq ewidencyjnq opakowan "a cen~ fakturo w1\ ;

!i) fakturowane koszty zakupu towaraw otrzymanych

w kore5pondencji :r: odpowiednim kontem rozdziatu XV "Koszty handlowe";

:() fakturowane lqcznie z towaIem prowizje od przerzutaw (bez wzglE:du na przychoo towaraw) w korespondencji z kon'tami 212.i 213;

5) wartosc mank i ubytk6w transportowych w korespondencji z .kontem 076 "Roszczenia z tytulu mank, ubyt•,.. k6w i strat".

Saldo Wn konta 171 prz~dstawla wartose towar6w

(w cenie zakupu + fakturowane koszty zakupu) i opako- .

wan, zakupionych a nie otrzymanych do konca okresu '

sprawozdawczego. W sprawozdaniach okresowych sald()

powyzsze wykazywane jest w pozycjl "Towary w drame",

17" -

Tow a T y w bur tow n i a c h.

Kanto 174 sluzy do wartosciowego uj~eia stanu lOw

warow 'if skladach burtow ych.

",Monitor Polski Nr A-71

,1338

-~oz. tt.52

------------------~--~~~~~~=

Konto 174, obdilza si~

1) za towarypnyjE:le do magazynu w cenie zakupu

w korespondencji z kontem 171 "Ro'lliezenle laktur

1) ,w stosunku _do p~odukcjiprzemyslowej ewide~ejo­

i t0w-a{OW,",

, 2) za u)~~niqne przy inwentaryzacji nadwyzki tewa-

2) w stosunku , do produkcji rOlnej ewidencjonowanej

rowe w eenie zakupu uznajqe konto 214 "Stldty

i zyski za rok biezqey";

3) , b~ r6znicE: miE:q!y eenll ewidencyjnq i cen~ zakupu

,:ria ,dobro konta 182 "Odehylenia ad cenewidencyj.~ :'>n.Ych towarow".

r' ~' : l{'onto 174 ,uznaje siE

~'~ l)za tawary sprzedane , w korespondencji Z odpowied"J

, "nim kontem sprzedazy (203, 202, 201) oraz w kores,

pondencji z kontem 182 za r6:i:nic~ miE:dzy cenll

ewidencyjni\ i cenqzakupu sprzedanych towar6w;

2) za przerzuty towarow w korespondencji z kontem

206 orazz kontem 182 - za ro:i:nic~ miE:dzy cen"

ewidencyjnq a eenq zakupu;

'., '

3) za towary oddane do przerobu w korespondencji z

odpowiednim kontemrozdzialu XIII za .wartosc w

eenie zakupu i z kontem 182 - za r6znie~ mi~dzy

eeni\ ewidencyjnq a cenq zakupu;

4) za slwierdzone przy inwentaryzaeji Manka I ubylkl

w korespondencji z kontem 076 "Roszezenia z tytuIu mank, ubytk6w i strat",

175 -

T o, wa r y

w pun k t a c h sku p u.

Na konde 175 ksitmuje si~ towary w punktach (skiadaeh) skupu.

Cenll e'widencyjn1\ jest cena zakupu (skupu).

Konto 175 obd1\za si~

1) za ·zakupione 1 przyjE:te przez magazyn produkty w

korespond.encjt z kontami 066 "Dostawcy za faktury

pozainkasowe"j 041 "Kasa" lub 073 :,Pracowniey za

sumy do rozliczenia" w zaleznosci ad sp"sobu rozliczdnia skupu;

2) za ujawnione przy Inwentaryzacji nadwyZkl towarowe w korespondencji z kontem 214 "Straty i zyski za

rok biez"cy".

I~onto 175 uznaje 5i!!!

1) za towary sprzedane ., korespondencji zkontem

203 "Sprzedaz hurtowa towarow i wyrob6w",

2) za przerzuty towar6w w korespondencji z kontem

206 "Przerzuty",

,

3) zatowary oddane do przerobu w korespondencji Z

odpowiednim kontem rozdzialu XIII,

4) za stwierdzone przy inwentaryzacji manka i ubytkl

w korespondencji z kontem 016 "Roszczeniaz tytulu

manIc. ubytk6w i strat".

176 -

W Y rob y got 0 w e w ' z It k I a d a c h

przemysIowych i rolnych.

nowanej w 'cenie z\Jytu - w korespondeilcji. 'z kontern 165;

,

'

,

,, '

po koszcie planowanym tern 166.

111 -

w korespondencji z kon-

0 d c h y Ie n i a 0 d k 0 s z t 6 w P I a n 0wych wyrob6w gotowych.

Konto 177 wystt:puje tYlko "w przypadku e'w idencjonowania gotowych wyrob6w przemyslowych po koszcie

planowym.

,

"

,

Nadwyzk~ planowego - kosztu pOnad rzeczywisty

kOszt" wlasny wytworzonych wyrob6w gotowyeh ksi.::guje siE: na stronie Ma konta 177 w ci~zar konta 165, nadwyik~ rzeczywistego kosztu wlasnego ponad koszt planowy - na stronie Wnkonta 177 i na dobro kon~1~

'

-

W miar!!! sprzedazy wyrob6w gotowych odchylenia

przenoszone Sll z konta 177 w ciE:zar odpowiednich lwnt

rozdzialu XVI "Sprzedaz i przerzuty".

178 -

Tow It r y

w y c h.

W

I

k I a d a c h

s e z 0 n o-

Na konde 178 ksi~guje si~ produkty rolneznajduJ"ce sill w skladach specjahlie przeznaczonych do seZDDowego przechowywania towar6w.

Dotyczy to wszelkich zakladow handlowych, w ktQrych sklady takie wyst~puji\, z wyj"tkiem zaklad6wzywienia zbiorowego, w ktorych produkty rolne rejestrowanesi\ W kazdym przypadku na konde 124 .. Artykuly

Ipozywcze w zakladach zywienia zbiorowego".

Cen" ewidencyjni\ dla produktow ' w skladach sezoDowych jest cena zakupu.

KOnto 178 obci<tZa si~: _

1) za zakupione w celu przechowywania produkty rolne

w korespondencji % kontem 171 "Rozliczenie faktur

f towarow",

' .

2) za przyj~te do skladowania produkty lOlne, POCZ'lt.

kowo przeznaczone .do zwyklej sprzedazy i ewidencjonowania na innyeh kontach zapasowych, w korespondencji Z odpowiednimi kontami magazynowymi,

3) za nadwyiki ujawnione pny inwentaryzacji, uznajqc

konto 214 "Straty i zyski za rok biezqcy",

Konto 178 uznaje 5i~

1) za sprzedane produkty w korespondencjI z kontem

203 "Sprzedaz hurtowa towarow i wyrob6w",

2) za produkty oddane do przerobu w korespondencji

z odpowiednim kontem rozdzialu XIII,

3) za manka 1 ubytki stwierdzone przy inwentaryzacji

w korespondencji z kontem 076 "Roszczenia z tytulu

mank, ubytk6w i strat".

Na konde 176 ksi~guje si~ wyroby gotowe znajdujllce si~ w magazynaeh -zaklad6w przemyslowych lub rolnych,

Przych6d wyrob6w gotowych z produkeji do maqa179 - Tow a r y w pun k t a c b • p r zed a:t y

zynu ksiE:lluje siE: w korespondencji z kontami 165 lub

d eta 1 i c z n e j.

, 166, jezeli cenq ewideneyjn" jest planowany koszt wlasny lub cena zbytu.

'

Konto 179 slu:iy do ksi~gowanla 10wIlT6w znajdujllJezeli wyroby gotowe ewidencjonuje si~ w rzeczy,

cych si~ w miejscach sprzeda:iy de talicznej , wyst~puji\­

j wistym kbszcie wytworzenia, strona Wn konta 176 kores' cych zar6wno w zakladach handiu detalicznego, Jltk tet

ponduje bezposrednio z kontem '151 "PrQdukcja podsta'W zakladach zywienia zbiorowego.

wowa" lub 153 "Produkcja pomocnicza".

W zakladach handlu detalicznego tonto 179 kore...

Wartosc wyrobow sprzedanych przenosi sl!!! po ce- ponduje po stronie Wn

nie ewideneyjnej z konta t 76 w ci~zar kont 201 lub 203.

1) za towary pnyj~te Clo Sprzedafy 10-" • kootem

Na koncie 176 ksi~guje si~ ponadlo ewidencjonowa111 "Rozliczenie faktur 1 towar6w" za wartcni: w cene na odrE:bnej karcie analitycznej odchylimia ceny p.wi.

nie Mkupu i z kontem 182 •• OdchyJenfa ad cen ewl·

dcneyjnej produkcji od neczywistegokoszlu wytw()o,

~. dencyjoych towar6w", - U -1'6ZD1~~~ za-;

f-zenia

. ,

~

~

~upu icenqew.idencyJoli i • -,

- "\ , ,

'9

-..

..,

•

''"

•

.,

-""

,

A .•1."

\

/-

~. t339 '- '

" .. udwyik.i towarowe. aJawn10De przY bi",_tu:y~

DeJt -:i kontem 214 ..straty 1 zyski za rok bieqey"

D we.rtośĆ w cea1. zakupu i ~ kontem 182 - za róż.

Dl~ mJędzy

zakupu. 1 ceD4 .w~cylD41

po stronie w Mat

l) u towary Iprzeda.nec

(., ał bezpośrednio konsumentom prywatnym - z koatem 201 "Sprzedai det&l.iczna towarów",

..) na zaopatrzenie przedsiębiorstw, instytucji I urzę­

d.ów - J: kontem 202 ,.5pn:edai d.Iolmotowarowa

towarów",

2) u manka l ubytki stwierdzone przy inwentaryzacji

-~ kontem 076 ,.Roszczenia % tytułu ma.nk. aby tków I strat",

Zakład y żywienia zbiorowego księguj Ił na koncie

179 towary znajdujące sIę w bufetach lub ińnych miejscach sprzedaży detalicznej I to xarówno towary nabyte

(obcej produkcji) jak tet towary wytworzone

ła­

Inym zakresie. Towary te księgowane III zawsze w lch

ostatecznej wartości sprz:edaŻDej, to maczy

l) w <:enach detalicznych (np. pieczywo, papierosy, za-

cen,

w. ·. .

pałki),

2) w cenach bufetowych. tj. cenach detalicznych powiększonych o pewien narzut (np. napoje alkoholowe, owoce);

3) w cenach jadłospisu. tj. w cenach aat4lonych drogll

kalkulacjl

Przychód towarów do bufetu księgowany Jest w clę­

tar konla 179 w korespondencji ~ kontem 124 ..Artyku'Iy spożywcze 'W zakładach żywienia %biorowego", Jeżel1

chodzi o towary własnej produkcji. Pnychód towuów

D_abytych powoduje przeniesienie odchyleń przypadają­

cych na te towary J: konta 134 .. Odchylenia od cen ewidencyjnych artykułów 1Ipożywczych" na konto 182 "Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów'~. W przypadku

gdy cena ewidencyjna towaru w bufecie jest wyższa od

ceny ewidencyjnej tego samego towaru 'W magazynie

(tj. ceny detalic7.nej), róinic~ · księguje SI.~ również na

koncie 182.

Przychód wyrobów własnych do bufetu księgowany

Jest w sposób następujllCY: .

_ .

l) konto 179 obcillża się wartością wyrobów gotowyclJ

przyjętych do sprzedaży po cenach ewidencyjnych

bufetu, tj. jadłospisu,

2} konto 151 uznaje się wartością surowców, zufytych

do wytworzenia tych wyrobów, po cenach ewidencyjnych magazynu, tj. detalicznych,

3) konto 182 uznaje się wartością różnicy między %aplsem na stronie Wn konta 179 i na stronie Ma konta 151,

.() przenosi się również na konto 182 z konta 134 odchylenia przypadające na zużyte surowce.

Wartość sprzedanych towarów nabytych od dostawców księgowana jest po cenie ewidencyjnej na dobro

konta 179 w ciężar konta 201 "Sprzedaż detaliczna towarów", % tym że w końcu miesiąca zapis na stronie

-Wn konta 201 zostaje skorygowany w korespondencji

z kontem 182 o odchylenia przypadające na sprzedane towary.

Wartość' sprzedanych wyrobów (własnej produkcjij

księgowana jest również na dobro konta 179 według cen

ewidencyjnych w korespondencji z kontem 201. Storno

odchyleń przypadających na sprzedane wyroby (własnej

produkcji) następuje.w końcu okresu podobnie jak przy

sprzedaży towarów nabytych.

. 182 -

O d c h Yl e n i a o d c e n

n y c h . t o war ó w.

e w i d e n c y j-

Na koncie 182 księguje się różnicę pomiędzy warw rożdziale XIVzapasó. towa'rowych

tością ujętych

według c:u .w~ncyjD.yc~ • 1cll w.r~d~ w·~<.Iług c. .

..tupu.

KOAlo 1&2 uznaje się

u rótn.icę pomiędzy . cenll ew1dencyjn''i a ceną ZĄoo

kupu zaprzychodowanych towarów w kot~spondencjł

li: Odpowiednim .k ontem rozdziału XIV; - ."

21 w zakładach żywienia zbiorowego

i ~ \

AJ %4 róinicę pomiędzy ceną ewidencyjną (d'e talicznil) artykułów wydanych J: magazynu (konto 12.)

lub kuchni (konto 151) a ceną ewidencyjn'ą towarów lub wyrobów własnych przyjętych do 'bufetu.

czyl1 R sanut zakładu tywienia ,,;biorółłego,

w korespondencji % kontem 179 ..Tow(Hy w punktach Iprzed8Ży cletaliczner, .

III sa rótnic:ę międzyCeD4 zakupu a ceną ewidencyjn.. artykułów w-ydaayo z· magazynu (konto

12') lub J: kuchni (konto 151) do bufetu w korespondencji % kontem 13-(.

leonto 182 obciąża się

1) za ró:inic~ między cenił zakupu • ceną ewidencyjnIl

towarów (wyrobów w układach żywienia zbiorowego) sprzedanych - w korespondencji z odpowiednim

kontem: sprz:edaży,

2) za pnenlesienie odchyleń przypadających na stwiercUoAe 'manka i ubytki - w korespondencji z konJł

tem f117.

.

~

O n. wartość sprzedanych towarów lub wyrobów

-

blęgowana jest w ciężar kont rozdziału XVI według cen

wy1szych od ceny zakupu w . końcu okresu sprawozdawczego, na koncie 182 dokonuje się odpowiedniego zapisu

korygujllcego w korespondencji z kontami rozdzi&lu XVI (aerwone storno).

184 -

.

I. • % e r w a n a p. d • t e k

o b r o t o w y-

Utworzona rezerwa na podatek obrotowy, w przY'padkacli przewidzianych 'W przepisach specjalnych, księ­

gowana Jest na stronie Ma konta 184 w korespondencji

s odpowiednim kontem magazynowym.. prz:ez co koryguje

ona ł4czn1e % odchyleniami wartość ewidencyjną tych to)

warów do Ich wartości według ceny zakupu. - Obciąż~

Dle konta .184 na. dobro konta 081 "Rozrachunki z ti'tułu

podatków, danin 1 opłat" aastępuje w mome~cie 5prze!~

da.iy towarów.

.

185 -

w.

K o S % t Y o b c l " t aJ .. c e

rów.

.~ a p

a s 'Y t _.

Na koncie tym księguje się w końcu każdego okresu

sprawozdawczego nakłady, przypadajllce na remanent towarów, 'W korespondencji J: kontami rozdziału XV. Na

początku następnego okresu zapis powyższy podlega wystornowaniu.

187 -

T o war y . n a p r %e c h o 'lian i u

b i o r c 6 w.

u

O &0-

Na koncie 187 księguje się towary I wyroby wysła­

ne do odbiorcy, lecz przez niego nie zakupione, · gdyżJ

albo odbiorca odmówił akceptu faktury, a dostawca godzi się na anulowanie umowy kupna - sprz:edaży, albo

tei odbiorca zaakceptował fakturę, lecz z braku środkóW'

nie jest w stanie jej zapłacić, a dostawca uznaje to %11

powód do anulowania transakcji. o Ue odpowiednie prze.

pisy na to zezwalają.

.

Księgowanie przebiega nllstępujqco

'1) storno sprzedaży w korespondencji z kontem ~

biorcy;

.

2) przeniesienie kosztu własnego sprzedanych towaró"

w ciężar konta 18i;

.

3) przeniesienie ."'11 ciężar konta 187 kosztów fakturOwanych w korespondencji . z kontem odbiorcr.

061~2.

169 -

POL tl52

T o w ar y w y s ł a n e.

Towary i wyroby (usługi) wysłane w ciągu okresu

sprawozdawczego do odbiorców, na które do końca okresu nie odd,ąno faktury ' do inkasa lub nie przesłano jej

bezpośredńio odbiorcy (przy fakturach pozainkasowych).

księgowane są na koncie 189 "Towary wysłane".

V{- 'związku z tym w końcu okresu sprawozdawczego

wartość tych towarów, wyrobów (usług) w cenie ewidencyjnej przeniesiona zostaje w ciężar konta 189 "Towary

wyślane".

;IJ

W następnym okresie sprawozdawczym po wysłaniu

faktury uznaje się odpowiednie konto sprzedaży w cię­

żar konta odbiorcy za zafakturowaną warto~ć towarów,

wyrobów (usług), a jednocześnie obciąża się to konto

sprzedaży wartością sprzedanych to-.,arów w cenie zakupu w korespondencji z kontem 189 i konŁem 182 (wyrobów bądż usług w koszcie wytworzenia "- w korespondencji z kontem 189 i 177).

b) wysyłkowe.

c) inne,

3) składowlUlie, pI'ler6b handlowy ( pakowanie,

4) ubytki w granicach norm i st.raty towarowe,

5) ubytki w części przekraczającej normy.

B. Nakłady pośrednie

6) płace,

~)

narzuty na płace,

8) utrzymanie nieruchomości I ruchomości

aj czynsz dzierżawny,

b) amortyzacja środków trw:ałych, '

c) remont bieżący środków trwałych.

dJ umorzenie, zużycie i remont przedmiotów nietrwałych.'

e) pozostałe nakłady;

9) nakłady biurowe (telekomunikacja, poczta, materiały itp.);

10) podróże służbowe 1 utrzymanie własnego taboru osGbowego;

Rozdział X V Koszty handlowe.

11) odsetki i prowizje bankowe,

12) eksploatacja opakowań;

Rozdział XV zawiera następujące konta

13) wynagrodzenia zarządu spółdzielni, ..

191 - Odsetki.

14) pozostałe nakłady. .

t 92 - Eksploatacja opakowań,

W końcu okresu sprawozdawczego nakłady bezpG193 Koszty punktów skupu,

średnie (z wyjątkiem nakładów podanych w pkt l lit. a)

194 - Koszty składów sezonowych.

i pkt 2 lit. b) przenosi się z konta 193 na konto tB5 .. Kosz196 - . Koszty hurtowni,

ty obciążające zapasy towarów" - w części proporcjot 97 ~~Koszty punktów sprzedaży detalicznej,

nalnej do zapasów towarów znajdujących się w magazy198 - Koszty zakładów żywienia zbiorowego,

nach, w części zaś proporcjonalnej do wartości towaróW'

199 - Koszty zarządu.

sprzedanych pozostawia się na koncie 193 i w końcu

roku przenosi się na konto 214. Nakłady wymienione w

191 - O d s e t k L

pkt 1. lit. a) i pkt 2 lit. b) przenosi się również vi końcu

W ciężar konta 191 księguje się odsetki zapłacone,

roku na konto 214.

a na dobro - odsetki otrzymane. Saldo. Wn tego konta

Nakłady pośrednie dzieli się w części odpowiadaprzenosi się w końcu okresu sprawozdawczego na odpoJącej planowemu stosunkowi tych nakładów do wartoścl

wiednie konta kosztów handlowych (193-199) bądź kondokonanego skupu na obciążaji\ce remanent towarów

ta rozdziału XIII, ewentualne saldo Ma - na konto

I

dotyczące sprzedanych towarów. Pozostała ich częśĆ

214 "Straty i zyski za rok bieżący".

stanowi nakłady przyszłych okresów i przenoszona jest

192 - E k s P l o a t a c j a o p a k o 'W a fl.

w końcu okresu sprawozdawczego na konto 111 .

Nakłady obciążające remanent towarów przenosi si~

Na koncie 192 ustala się wynik eksploatacji opaw końcu okresu sprawozdawczego na konto 185.

kowań.

Res;1;ta nakładów pozostaje na koncie 193 i w końclI

Konto 192 obciąia się za nakłady 1 straty związane

roku zostaje przeniesiona na konto 214 .. Straty i zyski za

% użytkowaniem opakowań.

Należi\ do nich różnice

rok bieżący".

między ~eną ewidencyjną a ceną zakupu bądź ceną

194 - Kos Z t Y s kła d 6 w s e z o n o w y c h.

sprzedaży, koszty napraw, wynik likwidacji opakowań itp.

.

Na koncie 194 księguje się nakłady na składowanie

Na stronie - Ma konta 192 księguje się dochody z

warzyw, owoców itd. w specjalnych przechowalniach.

eksploatacji opakowań. Należą do nich różnice dodatnie - kopcach itp. urządzeniach, przystosowanych do zabezpiemiędzy ceną ewidencyjną a ceną zakupu bądź ceną sprzeczenia łatwo psujących się towarów. Składy sezonowe

ddżną; wartość materiału uzyskanego przy likwidacji

(a więc i konto 194) mogą wystąpić zarówno w placówopakowań, wartość opakowań otrzymanych bezpłatnie,

kadl skupu jak i w placówkach handlu hurtowego i' denadwyżki opakowań itp.

talicznego.

Saldo Wn konta 192 przenosi się w końcu okresu

Nakłady na składowanie sezonowe grupuje się w

sprawozdawczego na odpowiednie konta kosztów handloanalityce następująco

wych (193-199) lub kosztów produkcji (rozdziału XIII).

lJ przewozy kolejowe, wodne, powietrzne oraz przeSaldo Ma przeksięgowuje się w końcu ' roku na konto

syłki pocztowe

214 ,., Straty 1 zyski za rok bieżący".

al wysyłkowe,

b) inne;

193 - K o S % t Y P u n k t 6 w s k n p u.

2) przewozy pozostałe

Na koncie 193 k.sięguje się nakłady ponoszone przez

a1 -wysyłkowe,

punkty, placówki i skład~kupu, z wyjątkiem nakładów

b) inne;

na sezonowe składowanie płodów rolnych.

3) składowanie, ' przerób handlowy i pakowlUlie;

4) ubytki w granicach norm i straty towarowej

Nakłady te grupuje się w lUlalityce następująco

A. Nakłady bezpośrednie

5) ubytki w części przekraczającej normy,

I) przewozy kolejowe, wodne, powietrzne oraz przesyHd

6) płace;

pocztowe

7) narzuty na płace;

I a) wysyłkowe.

8) utrzymanie nieruchomości I ruchomościt

. bł inne;

9) odsetki 1 prowizje bankowe,

: 2) pr:ewozy pozostsłe

tO) eksploatacja opakowań,

ill do punktu skupu.

11) PQzost4łe nakłady,

P~. ff!2

Nonlfor Polski Nr 'A-7f

,

Naklady na akladoW'anie sezoDOwe, z wyjfltkiem na·

kled6w wymienionych w pitt 1 tiL el, pkt 2 liL e), pkt 5~

10 ill, przenosi sit: w koncu okresu sprawozdawczego

na konto 185 HKoszty obciilZajqce zapllsy towarow" w.

czt:sci proporcjonlllnej do wagi towarow zoajdujqcych si~

w magazynie. Reszta nakladow pozostaje na koncie 194!

"cad w koIicu roku przenos! sit: je na Itonto 214.,

196 -

K 0 S % t T h u r tow n L

Nil koncie i96 ksi~guje sit: wszystkie naklady pO'ROonone przez hurtownie, z wyjqtkiem nakladow na slda·

dowanie sezonowe orM: bezposrednich nakladow na

sprzedaz detalicznil.

Naklady ksi~gowane na koncie 196 grupuje si~ w

analityce nast~pujilCO

IJ przewozy kolejowe. wodne, powietrzne orM: prze-sylki pocztowe

' r "'

a~ wysylkowe.

b) iune;

2) przewozy pozostale

Il) wysylkowe,

b) inne;

3) skladowanie, przer6b handlowy I pakowanie;

.() ubytki w granic~ch norm i straty towarowe,

5) ubytki w cz~sci przekraczajqcej normy,

6) naklady na sprzedaz detaliczoi\ pozasklepowill

7) place;

___

8) narzuty na place,

9) utrzymanie nieruchomoki I ruchom~d

a) czynsz dzierzawny,

b) amortyzacja srodk6w trwalych,

c) remont biezilCY srodk6w trwalych,

d) umorzenie, zuzycie 1 remont przedmlot6w n1~

trwalych,

e) pozostale naklady,

'10) naklady biurowe (telekomunikacja, poczta, materia.

Iy itp.);

tt) podroze ' shlzbowe i utrzymaDie wlasnego tabol1l

osobowego,;

'12) odsetki i prowizje bankowe,

13) eksploatacjll opakowaD,

14) wynagrodzenia zarzildU sp61dzieIni,

15) pozostale naklady.

W koilcu okresu sprawozdawczego naklady na prza.

wozy towar6w, z wyjqtkiem naklad6w nil przewozy wysylkowe, aktywuje siE: na 1concie 185 "Koszty obcillzajilce zapasy ,towar6w" proporcjonalnie do %apasu tcr.

warow.

Pozostal1l CZE:S{: naklad6w pozostawia sit: na koncie

196, sk1ld w koIicu roku przenosi si~ Jq na konto

214 .. Straty i zyski za rok biez1lCY'"

191 -

/

K 0 5 Z t Y pun k t 6 W'

t a I i c zn e j.

•

P r zed a :t y d ..

Na koncie 197 ksiE:guje si~ wszystkie naklady pon~

szone przez punkty sprzedaty detalicznej % wyJilczeniem

naklad6w na zywienie zbiorowe I sltladowanie sezonowa.

Naklady te grupuje siE: w analftyce nast~pujilcO

1.) przewozy kolejowe. wodne, powietrzne oru przesylki pocztowe

!

a) wysylkowe,

b) inne;

2) przewozy pozos tale

a) wysylkowe,

b) inne;

3) skJadowanie, przer6b handlowy 1 pakowaDie,

4} ubytki w granicach norm 1 straty towarowe,

5) ubytki W czE:sci przekraczajqcej normy,

6) nakJady na sprzedaZ detaliczo!t pozasklepowil;

7) place.

--

8J nar:z.uly na place;

• JjJ utrzymanie nieruchomosci i ruchomosci

L-

a) czynsz dzierzawny,

tt,~"' b)

_

j :;;t~

amortyzacja srodk6w trwalych"

,

c) remont biez1lcy srodk6w trwalyc h. " , -.d) umorzenie, zuzycie i remont przecl.ri.~<?tow nie-

trwalych,

e) pozostale naklady; ,

10) naklady biurowe (telekomunikacja, poczta, " 'm~!eria­

iy Hp.),

U) podroze sluzbowe' 1 utrzymanie wlasnego~.abO,~

osobowego;

12) odsetki i prowizje bankowe,

13) eksploatacja opakowaIi;

14) wynagrodzenia zarzCldu sp61dzielni,

i5} pozostale naklady.

.

Spos6b ksi~gowan. na koncie 191 w koncu okresu

1 'W koIicu roku jest analogiczny do iposobu podanego

w komentarzu do konta 196.

% a It I a d 6 w

t y 'W len I •

lor 0 W ego.

Na koncie 198 ksl~guje siE: wszystkie naklady, zar6wno na 'produkcjE: jak i na obrot, ponoszone przez ZB-.

klady zywienia zbiorowego.

Naklady te grupuje si~·-w analityce nast~puj1lco

1) przewozy kolejowe, wodne, powietrzne oraz przeo

sylki pocztowe;

2) przewozy pozostale,

3) skladowanie, przer6b handlowy I pakowanie;

4) ubytki w granicach norm i straty towarowe;

5) ubytki w cz~sci przekraczaj1lcej normy,

6) pa1'iwo i energia na cele produkcyjne,

7) place;

,iii

8) narzuty nil place;

9) utrzymanie nieruchomosci

ruchomo~cl

...... Il) czynsz dzieriawny,

b) Ilmortyzacja srodk6w trwalych,

c) remont biezilcy srodk6~ trwalych,

d) umorzenie, zuzycie 1 konserwacja przedmiot6W'

nietrwalych

Ill) naczyD kuchennych, odzie~y, zastawy i bi&!

limy stolowej,

.

Or bl) pozostalych ruchomo§cl,

e) pozostale nakladYi

10) naklady biurowe (telekomunikacja, poczta, materialy Itp."

It) podr6ze sluzbowe I utrzymanie wlasnego taboN

, osobowego/

'12) odsetki i prowizje bankowe,

13) eksploatacja opakowan.;

14) wynagrodzenia zarzildu sp6ldzielni,

,

15) pozostale naklady.

W kOIicu okresu sprawozdawczego naklady na prza.

w6z artykul6w spozywczych przy zakupie, przypadajqce

na remanent, uj~te wraz z nakladami na inne przewozy

w pkt 1 i 2, aktywuje si~ na koncie 124 "Artykuly sp~

tywcze w zakladach zywienia zbiorowego". ~ozostala

cz~t~ naklad6w pozostaje na koncie 198. W koncu roku

przeksiE:gowuje si~ jil na konto 214 "Straty i zyski za rok

biezilcy".

198 -

K 0 • %t Y

% b

':i?t':"

.

~:.

'199 - K 0 S z t y z a r z q d u.

Na koncie 199 ksi~guje si~ naklady ponoszone prze:&

wyodrflbnione jednostki administracyjne (zwi1lzki i centrale) utrzymywane z narzutu na koszty podleglych plac6wek operatywnych. W plac6wkach operatywnych nil

koncie 199 ksi~guje si~ narzut na utrzymanie wyodr~b-­

nionych jednostek administracyjnych oraz naklady na

kierownictwo i adminislracj ~ , ponoszone przez te pIacOwlq operatywne, ktorych ksifigowosc prowadzi row-

M_Hor Polski Nr A-1ł

~

13"2 .....

noczesuJe co najmllleJ d.wił spośród następujqcych kont

151, IY3, 196, 197 i 198. Nakłady, księgowane na koncie 199, grupuje się w analityce następująco

1) płace;

2) narzuty na płace;

3) u lrzv n;~ nie nieruchomości i ruchomości,

4) pOd;ó'że służbowe;

utr zymanie własnego taboru osobowego,

6) n e.klady biurowe (telekomunikacja, poczta, m~teria­

ły ifp.);

7) wynagrodzenia zarządu spółdzielni;

8) 'na:-zut na utrzymanie wyodrębnionych jednostek

udm iuistracyj nych;

5)

9)

pozostałe nakłady.

Saldo kon ta 199 przenosi się w placówkach ' operatywnych okresowo na konto 159 "Koszty ogólnozakła­

dowe" oraz konta kosztów handlowych 193-198, a w

wyodr ębnionych jednostkach administracyjnych w końcu

roku - na konto 214 "Straty i zyski za rok bieżący",

Rozdział XVI Sprzedał i przeriuty.

Konta rozdziału XVI przeznaczone są do k.sięgowa­

nia sprzedaży towarów, wyrobów własny~h i usług oraz

przerzu tóvl.

W spółdzielniach rozróżnia się następujqce rodzaje

działa l ności: obrót towarowy, skup, produkcję i żywie­

nie zbiorowe.

Obrót towarowy dzieli się na szczebel hurtu I szczebel detalu.

Wszelkie obroty, dokonywane,.pomiędzy poszczególnymi rodzajami działalności i pomiędzy szczeblami, /bez

wzglę d u na lo, czy mają miejsce wewnątrz danego przedsiębior stwa , czy też pomiędzy przedsiębiorstwami bądź

ostatecznymi odbiorcami, uważane są za sprzedaż i księ­

.10wane są na kontach 201, 202, 203 i 204.

N at omiast WSZelkie obroty dokonywane w ramach

teg:> samego rodzaju działalności i na tym samym szczeblu uważane są za ' przerzuty i księgowane są w zasaI dziena koncie 206.

.

Obroty towarowe dokonywane na poziomie tego samego szcze bla między jednostkami: .

, l) d zia łającymi na pełnym wewnętrznym rozrachunku

g :>s podarczym księgowane są na koncie 206;

2) w ramach jednej jednostki na pełnym wewnętrznym

r ozrachunku gospodarczym uważane są (o ile postanowienia branżowe nie stanowią inaczej) za przesuni ęc ia m'a gazynowe i księgowane w ramach kont

m agazynowych.

Dl a ce lów sprawozdawczych zarówno sprzedaż hurtowa jak i przerzuty muszą być podzielone na

1) wewnęt r zne (dokonywane mi ędzy jednostkami wcho- '

t:zą cymi w skład tej samej jednostki statutowej);

2) z e w n ę trzne (dokonywane mi ę d z y jednostkami wchod ząq' mi w skład różnych jednostek statutowych).

Ksic gowania na kontach rozd zia łu XVI dokonywane

są b ąd ź z chwilą wpłaty pieni ędzy przez nabywcę w obrocie go tówkowy m, bądź też po oddaniu faktury do inkasa

(w oorocie in:<asowym) lub wysłania jej bezpośrednio

do n abyw cy (PI:zy obrocie poza inkasowym).

Ro z dział XVI obejmuje nast ę pu j ące konta

201 - Sprzedaż de taliczna towarów,

202 - S prz ed aż dro bnohurtowa towarów,

203 SprZec.ilż hurtowa towarów i wyrobów,

204 - . Sprzedaż u s ług,

206 P rze rzu ty,

208 - Ko szt y zbytu,

209 PodaŁek obrotowy i od operacji nie towarowych.

201 - S P rz e d a ż d e t a I i c z n a t o war ó w.

Konlo 201 p rzeznaczone jest do k s ic;go w ania sprzedaży towarów i w yrobó'w w~a s nych Sr)fz('i~ "lnych po ce'1-; . 11 ? " "" ' '7,n y c h kons umentom indywidualnym.

Paz.; 1152.

--~----~----------------------~~.

Konto 20l u;r;naje się- za sprzedane towary 'w %Aadzi.

w kor~spondenci:i z kontami środków pienięŻDyc:h.

Konto 201 otkiąża się

l) wartością sprzedanych towarów l wyrobów wła­

snych w cenie zakupu lub kosztu własnego w korespondencji z :odpowiednimi kontami magazynowymi

rozdziału XIV,

2) wartością sprzedanych towar6w komisowych w ce-

nie sprzedażnej w korespondencji z kontem 014 "Inne

należności i zobowiązania",

Jeżeli konto · 201 obciąża się wartością sprzedanych

towarów lub wyrobów własnych w innej cenie niż cena

zakupu lub kosztu własnego, to w końcu okresu sprawozdawczego należy zapisy na stronie Wn konta 201

skorygować do właściwej wysokości w korespondencji

z kontami ewidencjonującymi dane odchylenia.

W sprawozdawczości ' obroty na koncie 201 wykazane będą w rozbiciu na następujące pozycje analityczne

201 - Sprzedaż detaliczna towarów

1) w punktach sprzedaży detalicznej,

2) w punktach sprzedaży komisowej ;

3) w z,akładach żywienia zbiorowego;

4) własnej produkcji w zakładach żywienia zbiorowego;

5) własnej produkcji w innych zakładach;

6) w hurtowniach;

7) w punktach skupu.

202 -

S p r z e d a t

war 6 w.

d r o b n o h u r t o w Ił

t 0-

Konto 202 przeznaczone jest do księgowania sprzedai wyrobów własnych, sprzedanych na zaopatrzenie przedsiębiorstw, organizacji i instytucji. o ile

sprzedaż ta dokonywana jest po ' cenach wyższych niż

ceny hurtowe .

Księgowania na koncie 202 dokonywane są w sposób analogiczny do księgowań na koncie 201 . ,

W sprawozdawczo5ci obroty konta 202 będą wykazywane w rozbiciu na następujące pozycje analit yczne

202 - Sprzedaż drobnohurtowa towarów

1) w punktach sprzedaży detalicznej;

2) własnej 15fodukcji w zakładach żywienia zbiorowego;

3) , w hurtowniach.

ży towarów

203 -

S p r z e d a ź h u r t o w {l

i w y r o b ó w.

t o war ó w

Na koncie 203 księguje się sprzed aż towarów i wyrobów' własnych, sprzejanych po, cenach hurtowych lub

niż s zych.

Zasady ksi ę gowania operacji na k onci e 203 są analogiczne do zasad ksi ęgow ania na konci e 201.

W sprawozdawczości obroty na koncie 203 będą wykazywanp w rozbiciu na nast ępują ce pozy cje anali t yczne: 203 - Sprzeda ż hurtowa towarów

1) w hurtowniach;

2) w punktach skupu;

3) w składach sezo~wych;

4) własnej produkcji w zakł"adach żywieni] zbiorowego;

5) własnej produkcji w za kładach wytwórczych;

6) własnej produkcj i VI zakładach ro lnych.

204 -

Sp rzed aŻ

li s ług .

Na koncie 204 ksi ęg uje s ię sprz eda ż u s ług , kt ó rych

koszty ks l ęgo wane s ą na kontach 151 .. Produkcja podstawow a", 153 .. Prod ukcja pomocnicza·' lub na k o ntach

k os~ó w h a ndiowyc h.

N a tomiast k oszt własny sprzedanych usł u g b~d zie

k sięg o wany w ci ~ ża r konta 204 tylko dla usług św iad czonych przez wydziały prod ukc yj ne.

.

Ko szt włC\sny 'J s ły g wy dzi ał ó w hilnd! owych (ko mis,

tranzyt orga nizowany) nie podlega wyodręb nien i u l. ogól-

M6nitorl'~lskl Nr A-1f

'- t3~;' . . . .

Pin. tt52

====~~~~~~------------------------------------------.--------~-Del 'mitsy koSif6w ' handloWydil ' dla t'ych ushlg konto 21~ - Pro w Iz j e z e w n ~h Z II e.

204 b~dzie nijestroviciJotylko wplywy.

Uznanie konta 204 nast~puje w korespondencji z

kontami srodk6w pierli~zJiych hib rozrachUDkow za war.,

toSi: Sprzedanych uslug wcenie sprzeda±nej.

ObCicp:enie konta 204 nastE:puje za koszt wJasny

sprzedanych uslug w korespondencji z kontem 151 lub

153, a w przypadku ksiE:gowania biezqcego - wedlug

kosztu planowanego w korespondencji z kontem 165.

206 -

P r z e r z u t y.

Konto 206 przeznaczone jest do ksiE:gowanla wszelkich obrotow dokonywanych w ramach tego same go rodzaju dzialalnosci j na tym samym szczeblu. Konto to

uznaje si~ za dokonane przerzuty w korespondencji z;

odpowiednimi kontami rozrachunk6w, obciqza siE: zas

w korespondencji z odpowiednimi kontami zapasow w

cenach zakupu.

W ten spos6b ,konto , 206 jest kontero bezwyniko:wym. Prowizje od przerzutow ksiElguje siE: na koncie 213

lrrProwizje zewnE:trzne" w przypadku przerzutow zewD~tn;nych bqdz na koncie 21.2

"Prowizje wewnE:trzne"

przy przerzutach miE:dzy jednostkami wchodzqcymi w

Ilklad tej samej jednostki statutowej.

208 -

Na koncie 208 ksiE:guje si~ w przedsi~biorstwacb'

przemyslowych i uslugowych koszty transportu i ekspedycji wyrob6w' i uslug (0 ile tego rodzaju koszty obcii\zajq zgodnie z warunkami umowy dostawcE:) oraz wszelkie lnne koszty wliczane na podstawie instrukcji braniowych do kosztu wlasnego sprzedazy.

Sumy zebrane na koncie 208 przenosl sl~ w koncu

roku na adpowiednie konta sprzedazy, z tym,ze koszty

transportu i ekspedycji dotyczllce salda wyrobOw ewi~

dencjonowanych na koncie 189 "Towary wyslane" wyka2;uje si~ w bilansie w pozycjl HNaklady przyszlych

okres6w".

'

1

209 ,-:- Pod ate k 0 b rot 0 wy

Dietowarowych.

I od operacJf

Na koncie 209 ksiE:guje siE: p6datek obrotowy przypadajqcy od sprzedanych wyrobow oraz podatek od operacji nietowarowych przypadajqcy od sprzedanych

uslug. Zapisy przeciwstawne przyjmuje konto 081 "Rozrachunki z tytulu podatk6w, danin i oplat"'. Konto 209

zamyka siE: przez przeniesienie w koncu roku w odpo-,

wie~ich czE:sciach jego saIda na kODta sprzedazy.,

Straty I zyskL

W rozdziale xvn wystflPujll tonta

~12 -

213 214 215 216 217 -

Prowizje wewn~trzne,

Prowizje zewnE:trzne,

Straty i zyski z:l rok biezllCV,

Podatek dochodowy,

przelewy z zysku Da fundusze celoW'e I inne cele,

Slraty i zyski z lat ubieglycb.

212 -

Pro w I z jew e w n ~ t r %n 1.

.

214 -

S tr a t y L z Y ski z a r 0 k b i e z il c y.

Na koncie 214 ksiE:guje si~ w ciqgu roku sprawozdawc'z ego

1) zyski (straty) z lat ubieglych ujawnione w roku bieZqcym,

2) podatek obrotowy od operacji z lat ubieglych,

3) przedawnione naleznosci i zobowiqzania (spisywane

za zgodCl jednostki nadrz~dnej);

4} inne naleznosci i zobowiqzania (spisywane za zgod/l

jednostki nadrzE:dnej);

5) wplywy naIemosci spisanych uprzednio jako nie~ciqgalne;

K 0 S z t T z b y t u.

Rozdzlal XVU -

Na toncie 213 po stronle Wn odbiorca ksiEmuje w

korespondencji z kontem 065,066 lub 171. pro>l{izj~ placonil dostawcy przy przerzutach zewn~trznych ' (tzn, roiE:dzy jednostkami nie nalezqcymi do tego sameg~" przedsiE:biorstwa).

", ' "

Po stronie Ma konta 213 ksi£:guje dostawca p.ro\rizj~

otrzyroanq przy przerzutach zewn~trznych w koiespqndencji z kontem 061 lub 062.

Saldo konta 213 przenosi si~ w koncu roku na ~on~ ,>

to 214 "Straty i zyski za rok biezqcy".

Na koncie212 po stronie WD odbiorca ksiE:guje w

korespondencji z kontem 065; 092 lub 171 prowizj~

placonil dostawcy przy pr:zerzutach wewnE:tiznycb.

'

Po stronie Ma konta 212 prowizj~ olrzyman'l przy

przerzutach wewufltrznych ksiflguje dostawca w korespondencji z kontami 061 lub 092.

Saldo konta 212 przenosi si~ w kODCU roku Da konto 214 "Straty I %yski za rok bieZ~cy·'. j --- - - -

6) straty spowodowane przez sil~ wyzszq (wartoS(: zni-

L.

szczonyclr materialow, .towarow i wyrobow, koszt

~' .:zapobiegania klE:skoro zywiolowym, koszt usuwania

: :-

skutkow dzialania sHy wyzszej itp.) , po potrqceniu

premii asekuracyjnej;

7) straty poniesione w zwiqzku z doswiadczeniami t

probami przepr~wadzanymi na zlecenie wladz, pod

warunkiem, ze te doswiadczenia i pr6by nie byly

zwillzane z produkcjq biezqcego okresu bqdz ze nie

byly sfinansowane ze ~rodkow specjalnie na toprze<

zoaczonych;

'

f

8) naklady na uruchomienie nowej produkcji, 0 Ue zostala nie zaniechana;

rj

9) straty z tytulu anulowanych zleceo;

'10) straty ' spowodowane przestojami wskutek dzialanla

sHy wyZszej;

11) k?szt utrzymania nieczynnych zaklad6w lub wydzia~)

low;

_

1\

'12) wplywy z dzienawy nleruchomosci bqdz ruchomoscil \

13) romicE: pomifldzy kwotq wplaconq za zawiniony uby· \

tek lub manko I! ~ wartoscii\ w cenie zakupu \

(patrz komentarz do konta 077);

'

,

14) kary i grzywny za naruszenie przepisow administra-'

cyjnych oraz za niedotrzymanie warunkow um6w (za ~

nieterminowosc dostaw, za zlq jakosc towaru, za zle

opakowanie i znakowanie, za nieterminowe regulo-.

wanie faktur itp.);

15) superaty materialow, towar6w, gotowkl itp."

16) drobne roznice spowodowane zaokri\gleniem ksi~go-.

wanych kwot.

l,

Straty i zyski ksiE:gowane w ciqgu roku sprawozdaw-

czego na koncie 214 grupuje si~ w anaJityce nastE:puji\-_

co

'1) przedawnione nalemosci,

2) naleznosci spisane na mocy wyroku sildowego lub

orzeczenia wydanego w post~powaniu arbitrazowymt

3) inne IialeZno~ci niesciqgalne,

-4) przedawnione zobowiilzania;

5) kary i grzywny zaplacone;

6) kary j grzywny otrzymane;

7) inne straty;

8) inne zysll

, Monitor PolsKi Nr A-71

~,

'POZ-. , 051

---------------------------------------------------------~

,;

W koricu ,roku przeno~i si~ na konto 214

' __

1) z konta 212- prowizje powstale prz'y prierzutach

wewnE: trznychi

2) z konta 213 - prowizje powstale priy przerzutach

su przenosi si~ wksit:gach nowego roku na konto 217

.. Straty i, zyski 'zlat" ubieglycl:r" . .

216 -

ze w n ~ trznychi

,

3) z konta 167 - wynik gospodarki dzialow pomocniczych;

4) zkont 193, 194, 196, 197, 198 i 199 - koszty handlowe; ,

5) z kont 20 1, 202, 203, 204 zysk (stratE:) brutto ze sprze, dazy towar6w, wyrobow i uslug.

Ostateczne saldo konta 214 wykazywane jest w bilansie, a po jego zatwierdzeniu zostaje przeniesione w

ksi E:ga ch nowego roku na konto 217 .. Straty i zyski z lat

ubieglych " - ' jeW chodzi 0 placowki operatywne bl\di

w ci ~zar konta 104 - jesli chodzi 0 centrale i zwi~

, 215 -

Pod ate k

Przelewy z ' zysku na 'fundusze celowe " i inn

c e I e.

doc hod 0 w y.

Konto 215 obciqza siE: w ciqgu roku w koresponden~ cji z kontem 043 za zaliczki placone na podatek docho• dowy, w koncu roku obciqza siE: je na dobro konta 081

' za r6znic~ mi~dzy podatkiem dochodowym przypadaj'lcym od zysku za rokbiezqcy a oplaconymi na jego poczet zaliczkami Saldo konta 215 po zatwierdzeniu bil~

e

-

Konto 216 obciqza sit: w ciqgu roku w korespondencji z kontem 04,3 za zaliczkowe przelewy z zysku na fundusze~ celowe iinne cele. Saldo konta 216 podlega przeniesieniu w ksit:gach nowego roku, po zatwieldzeuiu bilansu, na konto 217.

217 -

S t rat y

1 z y ski

z 1 a tub i e 9 1 Y c h..

Na konto 217 przenosi siE: z konta 214 wynik dzlalalnosci roku ubieglego, z konta 215 podatek dochodowy

za rok ubiegly i z konta 216 zaliczkowe przelewy z zysku,

dokonane w roku ubieglym, na fundusze celowe i inne

cele.

W ci«:zar konta 217 ksi~guje si~ zgodnie z uchwal<l

walnego zgromadzenia podzial czystej nadwyiki w korespondencji Z odpowiednimi kontami rozdzialow 11, III.

VI, VIII i IX. W przypadku straty bilansowej saldo Wn

konta 217 przenosi si~ zgodnie z uchwalil walnego zgrdmadzenia w ciE:zar konta 032, a za stratE: przekraczaji\c'l

fundusz zasobowy w ciE:zar konta 031.

Zalltczn1k Nr 3 do Ulrzlldzenia Ministra Fmans6w z dnia 12 l.i;pca

1952 r. (pen. 1152).

' RAMOWY PLAN KONT DLA MAl.YCH SPOWZIELCZYCH PRZEDSI~BIORSTW PRZEMYSt.OWYCH.

HANDLOWYCH I USLUGOWYCH;

"

t. Srodki trwale.,

k 'S rodki wyli\czone.,

3. Inwestycje i remonty kapitalne,

4 Nie sfin~nsowane zakODCZO~ jnwestycje 1 rem~

ty kapitalne, '

.. ,

_

i"1~'~

5. Fundusze, . .

6. Zobowiqzanla dlugoterminoYe,: .

7. Kasa,

,

8. Rachunkl bankowe 1 Inn- Jrodkl plenl~e,

9. Kredyty bankowe,

.

.,,

'10. Pracownicy za place,

'... .1' .

11. Pracownicy za sumy do roz.ll~ r,·'

12. Naleznosci 1 zobowii\zania,

. ,

:.13. Rozliczenia mI~okresow~ l,!·,

11

1-4..

15.

16.

11.

Materialy,

przedmioty nletrwal~

Produkcja,

Koszty og6lne,

4

'18. Gospodarka dzla16w pomocnlczy~

'19. Wyroby gotowe,

.

20. Towary w .ieci handloweJ,

21, Odchylenia od cen ewidency)nycli towar6w,

22. -Towary wysl1lne 1 uslugi wykonane,

23. KosztJ" handlow~

"

2-4.. Sprzedat,

25. Wplaty na poczet

"rr

•

26, Straty 1 zysk1.

..~- " ::'~

.:.:!!I '

zyna.

Zalltcmik Nr 4 do za1'zl\dzenia M1nistra Fmans6w & dnia U lI.pQ

1952 r. (po%. 1152).

OGOLNE ZASADY FUNKCJONOW.ANIA: KONT RA MOWEGO PLANU KONT DLA MALYCH .SPOWZffiL,;

CZYCH PRZEDSI~ioRSTW PRZEMYSt.OWYCH, HANPLOWYCH I USLUGOWYCH

L

Srodkl

, 2} nA dobro konta "Fundusz zasobowy" lanalityka ao

trwale.

konta 5) __ pIZy nleodplatnym przej~ciu obcycb ·iJl.,

:westycjl

we wlasnych 'rodkach trwalych (wydzler-;

I

Na koncie f ewidencjonuje .t«: .rodld hwale .( wrd

bwionych), nieodplatnym przej~ciu 'rodk6w trw...

~ inwestycjami w dzieriawionycb jrodkacb trwalychl;

lycb od lnnycb przedsi~biorstw lub instytucjl; ajaWo1

wedlug ic;h warto~d inwentarzowej.O zak,walifikowanhi

nienla

~rodk.6w trwalycb przy inwentaryzacjt. prze..

'poszczeg6lnych przedmiotow maji\tkowych do 'rodk6Wl

liZacowania jrodk6w trwalycb na zarzl\dz4mie wla~

,trwalych decyduji\ kryteria ustalone w obowillZUJllcydi

. przekwalifikowania pIZedmiotOw. Dietrwalycb ' . .

,przepisach.

.

"

srodld trwale ltc4

Umorzenie ~rodkow trwalycli kslE:guje · d«: r6wnfel

(

3)

na

doblO konia 8 ~ P!%f oClplaIuym nabJ"du IroCi-t

na koncie I, z tym ze zostaje ono uj~te w odnles1enhl

'do wszystkich srodkow li\cznie na oddzielnej karde aJl604 - ~ k6w tnralych(nle ataDow1~cym zakupa lnwestycy}i

'

I

litycznej "Umorzenie".

,

' --::, I nago).

W artosciq zakonczonych remont6w kapfialnycli . ~ - ZapisoDi m~anym . . %wI~bzenIeDi warlold Iro4I-4

nnniejsza si~ dotychczasowe ,umorzenie .rodk6w trw... k6w trwalycli z przyczyn podanycb

pkt 2 I 3 towarzy-4

lych. Zwi ~kszenie wartosci srodk6w trwalych ksh:guJ4l

szy Jednoczesue zw1~kszenle umOIZenia., ksl~gowane U

s i~ w ci<:: zar konta 1

aobro konta 1 f 11' ciE:filr konta 5.

1) na dob~o konta 3 - przy oddaniu, do uzytkowanIa

Zmniejszenle warto~d 'rodk6w hwaly~ ksl~guJe

wlasnych i~we~tycj i zakoDczonychl

Y '

'

a1~ De. dobro kont. I. Jz lednoczesn'fDl :mmlejszeniem

w

'-

134'5

"

Poz. 1152

------------------------------- -------.-------------------------------------

umorzeni'a' ksi~gowanym W Cl~zar konta :1 i na dobro'" 2) w koresponoencji z .kon!'em 3 -- wariost zak0!1Czokonta 5} i w ci~zar konta "Furidu's z zasobowy" (analitynych remont6w kap itilinych

(ksi~90wanie po za twierdzeniu b~lan su i . · R6wno]eglena!€;ey dokonac

ka do konta 5) -- przy nieodplatnym przekazaniu srodks i~gow ani a \IVa -konto 1 (kana a.nalityczna "Umok6w trWalych, przeszacowaniu srodk6w trwalych na zarzqdzenie wladz, przekwalifikowaniu srodk6w trwalych

n en ie"), Mil konto 5 do wysokosci do tycl1 pza sowe na' 'przedmioty nietrwale oraz likwidacji zuzytych lub

go umorzenia IE:monlowanego srodka trwal~,

zniszczonych srodk6w trwalych, a w ci~zar konta 12 -Sfinan sowane inwestycje i remonty kapitalne ze

przy sprzedazy srodk6w trWalych.

srodkow wlasnych sp6!dzielni na ten cel przeznac1.onych

W bilansie srodki trwale wykazuje si~ w wartos ci

ksi~guje si~ na dobro kon ta 4 w korespondencji z kontem

netto, to znaczy po potrqceniu umorzenia srodk6w trwa5 (k arla analityczna fun duszu na inwestycje i .emonty

kapitalne) bqd z w korespondencji z kontem 9 -- w p1izyIych.

- ,

padku umo rzenia kredytu z fundu~zu inwesty cyjnego.

2. S rod k i w Y I q C z 0 n e.

.

'

, . Na koncie 2 ksi~guje si~ srodki spoldzielni wylqczone z obrGtu

I} udzialy w innych sp6ldzielniach bqdz zwiqzkach

spoldzielni;

2) papiery wartosciowe (np. PPOK);

3) dlugotermil,lowe naleznosci z

tytulu ,sprzedanych

srodk6w tTWalych;

4) wplaty na W.S.F.1.

Ewidencj~szczeg610wq srodkow wylqczonych nalezy

prowadzic wedlug ich rodzaj6w.

3. I n w est y c j e

ire m 0 n t y

k a pit a 1 n e.

Konto 3 sluzy do ksi~gowania zakup6w inwestycyjnych oraz inwestycji i remont6w kapitalnych wykonywanych zar6wno sposobem gospodarczym jak i pnez

obce przedsi~biorstwa.

W .ci~zar konta 3 k~i~guje si~

1) przy zakupach inwestycyjnych -- faktury dostawc6w

5.

Fun d u s z e.

Na koncie 5 prowadzi si~ ewidencj~ funduszQw :'

udzialowego, zasobowego, socj alnego, szkolenia kadr,

dotacji i subwencj i~ funduszu na inwestycje i remonty

kapHaln e o raz innych.

EwidencjE; szczeg610wq f~ndusz6w nalezy prowadziC

wedlug rodzaj6w fundusz6w, z tym ie ewidencja ta powinna zapewnic wyorir~bnienie odpowiednich pozycji bilansowych.

'<

6.

Z 0 bow i iI ,Z ani a , d J n got e r min 0 w e.

I,

Konto 6 przeznaczone jest do ujE;cia zobowiilzan

dlugoterminowych z tytulu nabytych odplatnie srodkow

trwalych. Uznaje si~ je w ci~zar konta 1 za cen~ zakupu .

srodka trwalego, a obciqza za splat~ zobowiqza n.

Na koncie 5 ks i ~guje si~ r6wniez kredyty dlugotcrm}nowe otrzymane przez spoldzielni~ od centrali (zwjq Z~

ku) z funduszu inwestycyjnego.

inwestycji (Ma 12);

1. Ka sa

nych systemem zleconym -- faktury wykonawc6w

inwestycji i remontow kapitalnych (Ma 12);

Konto 7 sluzy do ewidencji obrot6w kasowych stosownie do obowiqzujqcych przepis6w prawnych.

3) przy wykonywaniu in.westycji i remont6w kapital-nych systemem gospodarczym

a) zuzycie materia16w (Ma 14),

8. R a c hun k i ban k 0 w e 1 inn e S ro d k i p j e.b) zuzycie wyrob6w wlasnycb na cele inwestycyjn i ~ z n e.

ne (Ma 24),

c} place (Ma 10),

Konto 8 sluzy do ksiE;gowania operacjI dokonYWII.d) ubezpieczenia spoleczne (Ma 12),

nych na rachunkach bankowych sp6Jdzielni, tj. na rae) uslugi 9bce (Ma 12),

chunku rozliczeniowym oraz na rachunkach groma.dzqf} uslugi wydzial6w wytw6rczych (Ma 24),

cych srodki na . inwestycje i / na remonty kap ita lne.

g) r6zne wydatki (Ma 7, 8).

Ponadia na koncie 1tym ksi~guje si~ operacje zwictPonadto w cip,zar konta 3 ksi~9l1je si~ zwiqzane z fizane z akredytywami otwieranymi na podstawie um6w

nansowaniem inwestycji i kapitalnych remont6w koszty

na rzecz dostawc6w, a- tak ze wszelkie inne operacje srodbankowe w korespondencji z kontem 8.

kami pieniE;i.nymi (operacje bankowe okreslone w prze. Zaliczki wyplacone dostawcom bqdz wykonawcom

pisach szczeg610wych, operacje czekowe, czeki limite " "

1nwestycj i ksi~guje si~ na koncie 12.

De, srodki pieni~zne w drodze itp.).

Koszty rzeczywiste zakonczonych inwestycji podleEwidencja obrotow kazdego rachunku bank\.; .. ,

gajq przeniesieniu z konta 3 na konto 1. R6wnolegle nabqdz kazdego rodzaju srodk6w pieni~znych prowadzona

jest w odpowiednich urzqdzeniach analitycznych.

lezy dokonac ksi~gowania: \Vn konto 4, Ma konto 5.

Koszty rzeczywiste zakonczonych remont6w kapi9. K red y t y ban k 0 w e.

talnych srodk6w trwalych stanowiqcych wlasnosc sp61dzielni przenosi si~. po zatwierdzeniu bilansu rocznego.

Na kODcie 9 ksi~guje si~ sumy udzielonych spo}z konta 3na konto 4. lednoczesnie ksi~guje si~ wardzielni kredyt6w obrotowych (np. kredyt6w normatywtos<: remontu kapitalnego do wysokosci umorzenia remonnych, ponadnormaty...mych, inkasowych) oraz kredyt6w '

towanego srodka trwalego: Wn 1 (konto analityczne

antycypacyjnych na inwestycje i remonty kapitalne.

"Umorzenia"). Ma 5 (konto analityczne "Fundusz zasoudzielanych sp6ldzielni w tych przypadkach, kiedy wybowy").

\ konanie inwestycji lub remontow kapilalnych wyprzedza

,Koszty remontow kapitalnych srodk6w

trwalych

akumulacj~ srodk6w przeznaczonych na ich sfinansowadzierZawionych ksi~guje si~ na koncie 13.

nie.

Na dobro konta 9 kSlE;guje si~ sumy uzyskanych kre.t. N i e s fin a n sow a n e z a k 0 n c z 0 n e i n w edytow w korespondencji z kontem 8.

sty c j e r e m 0 n t y k a pit a I n e.

Splat~ kredyt6w ksi~9l1je si~ w ciGiar konta 9 i na

W ci~zar konta 4 ksi~guje si~

dobra konta 8. Ewi Gencja szcze qalowa povrinna zapewnic

1) w korespondencji z·· konte~ 5 -- wartost zakonczokontrol~ kazdego rodza ju kredytow z Vlyodr ~ bl1ieniem

nych inwestycji, kt6rych koszty przeniesiono jed- krcd y tow przeterminowanych zgodnie z zasadami instruknoczesnie z konta 3 na konlo 1;

cji kredylowej N .B.P.

2) przy wykonywaniu inwestycji i remontow kapital-

Monitor Pol ski Nr ,A~-_'7....:1_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _t:.. 3:.. 4. .:.6:.'. _ .......

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _.:.P..:o..:z::....

. ..:1..:1=52

10.

P r a c: 0 w n icy

zap I ace.

Kon to 10 sluzy do ksiE:gowania rozrachunk6w z tytulu naleznosci wynikajqcych z umowy 0 pracE:.

Konto to uznaje siE: za calkowitil naleznosc brutto W

koresponde ncji z odpowiednimi kontami 'n a podstawie

rozdzielnika plac, obciqza si~ zas za wszelkie potretcenia, pobrane zaliczki, wyplaty netto oraz odplatne swiadczenia spoldzielnina rzecz pracujilcych czlonkow i pracownikow.

11.

P,racownicy za sumy do rozliczenia.

Na koncie 11 ksit=:guje sit=: rozliczenia z pracownikami z tytulu wydatkow dokonyw,anych przez nich W

imieniu spoldzielni.

Konto to obciqza sit=: za sumy wyplacone pracownikom (bez w zglE:du na to, ezy wyplata nast~puje przed.

czy po dokonaniu przez pracownika wydatku) w korespondencji z kontem 7 lub 8.

Uznanie tego konta nastt=:puje za rozliczone wydatld

w korespondencji z odpowiednimi , kontami.

12. N a I e z nos c i 1 z 0 bow i <l zan i a.

Na koncie 12 prowadzi sit=: ewidencj~ wszelkiego codzaju rozrachunkow z dostawcami. odbioreami. wJadzami. instytucjami. czlonkami sp61dzielni i roznymi osobami, z wyjqtkiem rozrachunkow z tytuhl umowy 0 prac~ z wlasnymi pracownikami.

Na koncie tym wykazuje si~ m. in. r6wniei dostawy

nie fakturowane . Ewidencj~ szczegolowil prowadzi si~

wedlug poszczegolnych dluznikow i wienycieli. z tym

ze ewidencja ta powinna zapewnic wyodr~bnienie odpowiednich pozycji bilansowych.

13.

R 0 z I i c zen i a m i ~ d z Y

° ~ res owe.

Konto 13 pelni funkcj~ konta rozgraniczajilce9o naJc.lady w czasie (na poszczeg61ne okresy sprawozdawcze).

Na kon c ie tym ksi~guje sit=: poniesione w danym

okresie ' nalclady (wydatki), ktore dopiero w przyszlych

okresach za licza siE: w ciE:zar wlasciwego konta kosztow (np. naklady na uruchomienie nowejprodukcji. za- ,

placony z gory czynsz itp.). a takze rezeIWYI tworzone

w ciE:zar kont k o sztow na wydatki. kt6re p6niesie si~

d o p iero w na stE: pnych okresach (np. rezerwy na urlopy.

na dc pu ta ty, na wi E: ksze zaplanowane remonty).

Tw o rzen ie rpzerw uwarunko wane' jest umieszczeniem

ich w pl a n'i e gospodarczym przedsiE:biorstwa.

'vV opa rciu 0 odpowiedniil ewidencjE: analitycznil.

u m ozliwia j qcq oddzielne u jE:cie poszezegolnych kategorii

rozli czen mi ~dzyo kr e sowych, nalezy ' w bilansie naklady

przyszlych o k re s6 w wykazywae w aktywach. H~zerwy

zas - w p asywa ch. z tym jednak ze rezerwy. kt6re w

e zasie ich ro zliczani a w y kazujq saldo Wn, dolqcza si~ do

n aklad6w p rzyszlych okres6w.

Zapis6w na stronie Wn konta 14 dokonuje siE: za~

,sadniczo na dobro konta 12 bildz konta 7 Iub 8 (za wartos~ ~

zakuplonych materialow) oraz konta 16 Iub 18 (za przychod Iub zwroty materialow z produkcji lub za przych6d

produktow dzialow pomocniczych).

Zapisy na stronie Ma konta 14 dotYCZil W zasadzie

rozchodu materialow do produkcji (Wn 16. 18). dla gospodarki dzial6w pomocniczych (Wn 18), w ciE:zar kosztow handlowych (WD 23) lub kosztow sprzedazy wyrobow CWD 24) alba wreszcie odplatnego odstilpienia bildi

sprzedazy materialow lub produktow dzialOw pomocniczych (Wn 24).

.

Urzildzenia analityczne do konta 14 powinny umozliwic podziaJ na rodzajowe grupy materialow oraz wyodIE:bnienie material6w w przerobie obcym.

Koszty zakupu materialow ksiE:guje si~ bezposrednio w ci~zar konta 17 (z pomini~ciem konta 14).

15.

P r zed m i 0 t y

Die trw a I e.

.

Na koncie 15 ksie:guje siE: w cenie zakupu lub w

koszcie wytworzenia srodki produkcji, zaliczone w mysl

odpowiednich instrukcji do przedmiotow nietrwalych.

Nalezil do nich przede wszystkim narzE:dzia. odziez specjalna (bez wzglE:du na wartose). drobny inwentarz biurowy I ma~azynowy itp.

W zakresie korespondencji ksif;gOw.ejdo konta 15

odnoszet sit=: zasady podane w komentarzu do konta 14.

z tym ze zuzycie przedmiotow nietrwalych spisuje si~

w dwu sumach

1) 5Q8/. ,wartosci pierwotneJ przedmiotu spisuje siE: w

chwill wydania go do uzytkowania ;

2) pozos tale 500le (po ' potrilceniu wartosci zlomu) - w

mome:lcie likwidacji przedmiotow.

W ui"zqdzeniach analitycznych do konta 15 nalezy

uwidocznic odr~bnie

1) wartosc pocziltkowil przedmiotow

nietrwalych Da

skJadzie;

2) wartose pocziltkowil przedmiot6w nietrwalych w

uzytkowan1u;

3) zuzycie przedmiot6w nietrwaiych.

Ponadto anl'logicznie jak przy koncie 14 konieczne

jest wyodrE:bnienie w analityce przedmiot6w nietrwllych w drodze.

Koszty zakupu przedmiot6w nietrwaly ch ksiE:guje

siE: bezposrednio w ciE:zar konta 17 (z pominiE:ciem konta 15).

16.

Pro d u k c j a.

Na koncie 16 ujmuje si~ koszty produkcji wyro b6w

i uslug przedsiE:biorstw spoldzielczych i dotyczy to zarowno produkcji wykonywanej w Iokalu spoldzielni jak

i produk cji wykonywanej systemem chalupniczym.

Koszty bezposrednie (np. materialy bezposrednie i ,

p lace bezposrednie) ksi~guje siE: wprost na koncie 16 w

ko respondencji z kontami 14, 10 bqdz w koresponde ne ji

14.

Ma t e ri a ly.

z innymi kontami; koszty ogolne przenosi si~ na k onto

Kon to 14 p rzeznaczone jest do ewid e nc ji w eenie za16 z konta 17, gdzie je pierwotnie zgrupowano.

k upu lu b w koszcie wytworzenia pozos taj qcych w magaprzy produkcji roznorodnych wyrob6w lub uslug w

Zynie zapa so w

urzqdzenia ch anality cznych do konta 16 (kart y kalku la1) m a terialow p od stawowych;

cyj ne. zes tawie nia itp.), uwidacznia sie: odrE: bnie p oszcze2) mate ri a16w pomocn iczych;

g 6Ine grupy produkcji bildz zlecenia. b E:dqce przedmio3) paliwa ;

'

te m kalkulacji. ,

4) cz~sci zapasowych maszyn i urzqdzen;

Koszt wlasny wytworzenia wyrob6w i uslug wyko5 ) o pakowan ;

nanych dla odbiorcy zewnE:trznego dla potrzeb inwe6) odpa dlco w;

stycji, remont6w kapitalnych oraz dIa wlasnych dziat6w

7) mate rialow i produk t6w dzialow pomocniczych.

, pomocniczych ksiE:guje' siE: na dobro konta 16 w ciE:zar

Na konc ie tym ksi~guje siE: rowniez materialy zeikukonta 19 (za wyroby) bqdi konla 24 Iub 22 (za uslugil.

pione z p rzezna<;:zeniem na inwestycje i remonty kapiprzeniesienie kosztu wlasnego wytworzenia wyrotaIne, wykonywane sposobem gospodarczym.

bow i uslug, 0 kl6rych mowa wyZej. moze bye dokonane

Ponadto na koncie 14 ewidencjonuje si~ materialy

w jednej sumie (w wysokosci rzeczywistego kosztu wIa...

w drodze i materialy w przerobie obcym. ,

nego wylworzenJa) lub w nast~pujilCYch pozycjach: . I .,J

-- 1347

l) planowy koszt własny wytworzenia,

kosztu wytworzenia (Wn

19, 24,22 Ma 16 lub Wn 16 Ma 19, 24, 22).

Koszt :własny wytworzenia wykonanych na własne

potrzeby narzędzi i materiałów księguje się na dobro

konta 16 i w cię ż ar konta 15 lub 14.

Wartość produkcji 'w toku i półf ab rykatów pozostaje na koncie 16 iwykazywana jest w bilansie.

2) odchylenia od planowego

17.

Koszty

ogólne.

Na koncie 17 gromadzi się pozostałe (po wyłączeniu

koszty produkcji oraz koszty zarządu i

administracji spółdzielczego przedsiębiorstwa przemysło­

wego lub usługowego.

Na koncie 17 księguje się również w jednostkach

operatywnych ewentualne narzuty na utrzymanie prowadzących własną księgowość nadrzędnych jednostek

administracyjnych.

Koszty te przęnosi się w końcu miesiąca na konto

16 i przydziela na obiekty kalkulacji w sposób określo­

ny właściwą instrukCją kalkulacyjną. '

W przypadku jeśli jedna spółdzielnia prowadzi jednocześnie działalność wytwórczą (usługowąl i handlową, na koncie 17 gromadzi się koszty wspólnego zarzedu

i administracji; część wspólnych kosztów zarządu i ad. ministracji przypadającą na działalność handlową przenosi się wówczas z konta 17 na konto 23, pozostałą zaś

część na konto 16.

W urlądzeniach analitycznych do konta 17 ująć nabezpośrednich)

leży odrębnie

1) koszty ogólne produkcji;

2) koszty zarządu i administracji.

Ewentualny dalszy podział analityczny kosztów ogólnych powinien być dostosowany do wykazu pozycji obowiązujących przy sprawozdawczości i planowaniu.

'

Ponadto w przypadku, gdy w przedsiębiorstwie spół­

dzielczym wyodrębniono ' kilka wydziałów wytwórczych,

grupę l "Koszty ogólne produkcji" rozbić należy według

poszczególnych wydziałów, W ' ramach zaś wydziałów stosować ewentualny podział analityczny według obo~

wiązującego wykazu.

W jednostkach administracyjnych, utrzymywanych

z narzutów, koszty działalności księgowane są na stronie

Wn konta 17, otrzymane narzuty - na stronie Ma konta 17. Saldo, które z tego tytułu powstanie na koncie 17,

podl ega przeniesieniu, po zatwierdzeniu bilansu, na konto 26.

18.

G o s P o d ark a d z i a łów p o m ,o c n i c

zY c h.

Na .koncie 18 księguje się nakłady i dochody zwią­

zane z prowadzen iem pozazakładowych działów pomocniczych przy przedsiębiorstwfe spółdzielczym (np. gospodarka rolna, gospodarka mieszkaniowo-komunalna, . stołówki itp.), których zasadniczym przeznaczeniem jest zaspokajanie potrzeb pracowników spółdzielni.

Nakłady oraz dochody (produkty), księqowane na

koncie 18, ujmuje się w analityce oddzielnie dla poszczególnych rodzajów gospodarki.

Koszt własny produktów materialnych (np. warzywa, owoce) przenosi się z konta 18 na konto 14; wpły­

wy (należności) za usługi (według ustalonych cen) przeksięgowuje się w zasadzie na konto 8 lub 12.

'

Remanenty robót w toku pozostają na koncie 18 i

wykazywane są w bilansie.

Wynik gOSPodarki działów pomocniczych przenosi

się z końcem roku na Konto 26.

19.

W yroby

g o t o w r.

Na koncie 19 ksi ę guje się przychód i r07:chód magazynowy wyrobów ,wytworzonY,ch na sprzedaż.

Poz. 1152

Przychód wyrobów go towych do lTIilgo-Z j' n u ks ię go ­

wany jest w ciC:;l,a r k onta 19 i na do bro konta j(j w cell ie

kosztu wła snego wytw orzenia ' (patrz komentarz do ko nta 16).

W przyp adk u pro wad zeni a eVl iderrcji v"y r:9;bó vi 90towych w ec12ug k osz tu planow e ;::o cdchy lel' ia,. IHl !CU O

'kosztu ksi ęgow a ne być powin ny równi e ż na k OiF>\€ i 9,

Z tym że w analityce wyodrębni ć je na .\ eży na O[;(; j:.i d nej k arci e "Odchyl en ia ",

, , -v

Rozchó d wy robów gotowy ell z mag <: zynu ks i t; guje

się - r ów n ież w cenie k osztu w ł as n e go wyt ·,\'o,z.eni<l na1

dobro konta 19 i w c ięż ar konta 20 (za wy rob y spr zeda ne'

lub przeka za ne do w łasnej sie ci h andlo wej ) bądź k(l\~ta i

22 (za wyroby wys ł ane , a nie sp rze da ne).

20.

T o war y

w

s i e c i . h an d l o we j.

Na koncie 20 ewidencjonuje się towary zna jd uJilce

w sieci handlowej spółd ż ie l ni (we . własnych pUllktacl). sprzedaży deta licznejl , jak r ownież w z.a kla dach ży­

wieni a zbiorow ego prowadzonych przez spółd ziel n ie.

Konto 20 obc i ąża się

l) za przychód towarów przyjętych do sprzedaży

aj pochodzących z zakupu w korespondencji z Kontami 12, 7, 8,

h) pochodzących z . własnej produkcji na dobro konta-24

- za wartość w cenie zakupu i w korespondencji

z kontem 21 za r óż nicę między c eną zakupu i cen ą ewidencyjną;

.

2) za nadwyżki towarowe uja wnione przy inwentaryzacji na d o bro konta 26.

,

Uznaje się kon to 20 za towary sprzedane w Ch;:>.i) l

konta 24 za wartość w cenie zakupu oraz w ciężar k OD

ta 21 Ul różnicę między ceną zakupu a ceną ewidencyjni)

towarów sprzedanych . Na dobro konla 20 księguje s ię r-onadto manka i ubytki stw ierdzone przy inwentaryzacji,

obci ążając konto 12 za ich wartość w cenie zakupu, a

k o nto 21 - za rÓŻnicę między c eną zakupu a ceną ewisię

dencyjną .

Na k ąncie 20 ewidencjonuje

się

ponadto

artyk uł y

spożywcze w zakładach żywienia zbiorowego prow adzo-

nych przez spół d zielnie .

21.

O d c h Y l e n i a od , c e ,n

n y c h t o war ó w.

e w i d e n c y j-

Na koncie 21 księguje się r óż ni cę pomiędzy wartona koncie 20 zapasów towarowych wed!ug

cen ewidencyjnych a ich wartością wedlug cen zakupu.

Konto 21 uznaje się za różn1cę pomiędzy ceną ewidenc yjną ą ceną zakupu zaprzychodowanych towa rów

w korespondencji : z kontem 20. Obcią ż a się konto 21 na

dobro konta 20 za różnicę między c e ną zakuP Ił a ceną

ewidencyjną towarów sprzedanych oraz stwierdzonych

mank i ubytków.

ścią uj ę ty ch

22. T o war y

w y s ł a n e

i

u s ł u g i

w Y k o-

n a n e.

Na koncie 22 księguje się w końcu miesiąca wszystkie w ciągu danego miesiąca wysIane towary i wykonane usługi, których spIZedaż do końca tego miesiąca

jeszcze nie nast ą piła.

Za m oment sprzedaży uważa się

l) moment zaink-asowania gotówki (przy sprzedaży gotówkowejl;

2) moment wysłaJlia faktury do inkasa;

3) momert wysIania faktury bezpośr ednio do odbiorcy

(przy fakturach pozainkasowych).

Konto 22 obciąża się za określone wyżej towary

ł usługi z zapisem przeciwstawn y m na koncie 19 (za wyroby gotowe), 16 (za usługi), 14 (za materiały) lub 20

Iz~towary).

-

Konto 22 uznaje się za koszt własny sprzedanych

w danym okresie, a uprzednio wysłanych towarów bądź

wyko nanych usług w ciężar konta 24.

Ewid e ncją na koncie 22 nie obejmuje się Wyrobów

przekazanych do własnej sieci handlowej oraz -wyrobów

i usług wydanych bądż świadczonych dla inwestycji i remontów kapitalnych oraz dla działów pomocniczych, w

tym bowiem przypadku przekazanie tych wytworów uważa się za równoczesne ze sprzedazą.

23.

Koszty handlowe.

Na koncie 23 księguje się wszystkie nakłady ponoszone przez sieć handlową spółdzielni ~ wyłączeniem

kosztów zbytu. Nakłady te grupuje się w analityce następująco

l) przewozy

a) wysyłkowe,

b) inne;

2) ubytki towarowe,

3) płace i u.bęzpieczenia społeczne,

4) składowanie i przerób handlowy,

5) utrzymanie nieruchomości i ruchomości,

6) pozostałe nakłady.

Zgromadzone na koncie 23 koszty przenosi

roku na konto 26.

się

w

końcu

24.

Poz. 1152

1348

Sprzedaż.

Konto 24 zamyka się w końcu roku przez przeniesienie jego salda (ostateczny wynik sprzedaży) na konto 26.

25.

W p ła t y

n a p o c z e t :z y I k u.

Na stronie Wn konta 25 księguje się w ciągu roku

na podatek dochodowy oraz inne wpł~

ty dokonywane na poczet zysku rokli bieżącego.

Po zatwierdzeniu bilansu dodatkowo księguje się w

ciężar konta 25 wpłatę pozostałej części podatku dochodowego, przypadającego za rok ubiegły, bądż wpłaty

wyrównawcze z innych tytułów, po czym ostateczne saldo Wn konta 25 przenosi się na konto 26 (karta analityczna "Wynik roku ubiegłego").

wpłaty zaliczek

.'

26.

Straty l

"«" _~ ' ''

___

'~_ ' --o;,-

zylltL

Na koncie 26 ujmuje się wyniki sprzedaży (bądź zbytu) wyrobów, usług, materiałów i towarów, wyniki gospodarki działów pomocniczych oraz wszelkie inne straty

(zyski), nie wliczane do kosztu własnego wyrobów

i usług.

Ponadto na koncie tY!D uwidacznia się podział zysku

roku ubiegłego.

•

W ciągu roku sprawozdawczego na koncie 26, na od-o

rębneJ karcie analitycznej, kSięguje się "Straty i zyski

roku bieżącego" (podano zapisy typowe)

l) zyski (straty) z lat ubiegłych, ujawnione w roku

bieżącym;

Na koncie 24 księguje się sprzedaż Wyrobów, usług

oraz wartość materiałów odstępowanych odpłatnie bądź

sprzedawanych wraz z wyrobami (opakowanie), a . także

sprzedaż towarów za pośrednictwem własnej sieci de' talicznej.

\V ciężar konta 24 księguje się

, 1) ko szt własny sprzedanych bądź przekazanych do

własnej sieci handlowej wyrobów, usług i materiałów oraz

2) koszt zakupu (bądż cenę zbytu) towarów sprzedanych

w s ieci . handlowej - z zapisami przeciwstawnymi

na kontach 19, 16, 14 i 20 lub na koncie 22.

Ponadto w ciężar kont a 24 księguje się przypadający

. od sp rzedanych wyrobów i usług podatek obrotowy bądź

podatek cd operacji nietowarowych (Ma 12) oraz w

przed s iębiorstwach prowadzących .działalność przemysłową lub usługową koszty transportu, ekspedycji oraz

inne k oszty wliczane do kosztu własnego. .

Na dobro konta 24 ksi ę guj e się

1) p rzy sprz e d aż y na zewn ąt rz sumę wpływów . ze

sp rze daż y go tówkowe j (Wn 7 lub 8) 9raz sumę wyn ikaj ącą z faktur oddanych do inkasa lub wysł a nych

odbiorcom (w p rz ypadkach rozliczeń pozainkasowych) - (Wn 12);

2) przy sprze d aży na rzecz inwestycji i remontów kapitalnych oraz na rzecz wł asnych działów pomocniczych - war to ść w y robów i usług według o dpo"

wiednich do kumentów wew n ęt rznych (Wn 3 lub 1811

3) p rzy przekaza niu w y robów do wła s nej sieci handlovre j - wa rtoś ć )wyrobów w cenie zbytu według faltt ur wewnętrz nych (Wn 20).

Tłoczono 2

2) podatek obrotowy od operacji z lat ubiegłych,

3) przedawnione należności i zobowiązania (spisywane

za zgodą jednostki nadrzędnej),

.) wpływy z należności spisanych jako nieściągalne,

5), inne należności i zobowiązania (spisane za zgodą jednostki nadrzędnej),

6) straty wywołane działaniem siły wyższej,

7) wpływy z dzierżawy ruchomości bądź nieruchomośd

(po potrąceniu kosztów uzyskania tych wpływów);

8) prowizje liczone przy przerzutach i innel

9) nadwyżki (superaty) środków obrotowych,

10) drobne różnice spowodowane zaokrąglaniem księ­

gowanych kwot .

W końcu rok'u przenosi się na konto 26

l) z konta 24 - zysk (strata) ze sprzedaży wyrobów,

usług, towarów i materiałów;

2) z konta 23 - koszty handlowe,

3) z konta 18 wynik gospodarki działów pomocniczych.

Po up ływie roku ostateczny wynik działalności spół­

dzielni przenosi się z karty analitycznej "Straty i zyski

roku b i eż ą cego" na kartę analityczną ~ ,Wynik roku

ubiegłe go".

.

.

Z kolei z konta 25 przeksięgowuje się na konto 26

(karta anality czna "Wynik roku ubiegłe go") wpłaty na

·podate k dochodowy o raz inne wpłaty dokonane na poczet zysku roku ubiegłego.

Po zatwierdzeniu bilansu I powz i ęciu uchwały przez

walne zgromadzenie członków o podziale zysku (pokry ciu straty) dokonuje się pozostałych zapisów związ anych

z podziałem zysku. (pokryciem straty).

polece nia Prezesa Rady Ministrów.

Re dak cja: Prezydium Rady Ministrów - Biuro Prac Usta wodawczvch. Warszawa. ul Krakowskl~ Przedmieście 46/48.

Adm ini stracja: Adm infs tracIII Wydawnictw Prezydium Radv Minl~trńw , Warszawa. uL Bracka 2Oa.

Rek lamac je z powodu niedoręczenia poszczególnych numerów wnosić należy do Administracji Wydawnictw Prezydium

Radv Minis t rów · 'Warszawa. ul. Bracka 20al w tenninie 10 do 15 dni po otrzymaniu następneqo kolelneqo nnmpru.

Zam. 2316

4J .OOO.

3-8-25247

Druk. Akcydell$owa. Warszawa, Tamta 3.

Cena 4.80 Zł

§ 2. . Zatwierdza się ogólI1e zasady funkcjonowania

kont wymienionych

IIpółdzielczych

l) w ramowym planie kont, o którYm mowa w § l pkt 1,

zawarte w załączniku Nr 2 do niniejszego zarządze­

nia;

2) w' ramowym planie kont, o którym mowa w § l pkt 2,

zawarte w załączniku Nr 4 do niniejszego zarządze­

nia.

§ 3. Właściwi ministrowie, nadzorujący działalność

gospodarczą organizacji spółdzielczych, określą w in-

strukcjach wydanych w porozumieniu z Ministrem Finansów i Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, które spółdzielnie mają obowiązek

prowadzić księgowość w oparciu o ramowy plan kont,

wymieniony w § l pkt 1, które zaś w oparciu o plan kont

wymiE'niony w § l pkt 2.

§ 4. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłosze­

nia z mocą

l) dla spółdzielni zrzeszonych w Centrali Rolniczej

Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" i Związku Spó!dzielni Spożywców - z dniem l stycznia 1954 r.,

2) dla pozostałych spółdzielni z dniem 1 stycznia

1953 r.

Minister Finansów: K. Dqbrowskl

---

1152

ZARZĄDZENIE MINISTRA FINANSOW

z dnia 12 llpca 1952 r.'

w sprawie ramowych planów kont dla prowadzonych we d{ug zasad rozracbunku gospodarczego

przedsiębiorstw przemysłowych, handlowych i usługowych.

Na podstawie § 1 ust. 1 pkt 8 rozpE>rządzenia Rady

,Ministrów z dnia l kwietnia 1950 r. w sprawie zakresu

działania Ministra Finansów i zmiany zakresu działania

Państwowej , Komisji Planowania Gospodarczego (Dz. U.

z 1950 r. Nr 22, poz. 188 i z 1951 r. Nr 25, poz. 185) oraz

na podstawie pkt 214 uchwały Nr 226 Prezydium Rządu

z dnia 24 marca 1951 r. w sprawie usprawnienia systemu

rachunkowości uspołecznionych przedsiębiorstw, umożli­

wiającego pogłębienie rozrachunku gospodarczego i planowanie kosztów własnych (Monitor Polski Nr A-28,

poz. 360 i Nr A-I03, poz. 1502) zarządza się, co nastę­

puje